en-gb	Section 26 – Amendments relating to the listing of buildings:
cy-gb	Adran 26 – Diwygiadau sy’n ymwneud â rhestru adeiladau:

en-gb	Section 26 makes amendments to the 1990 Act in consequence of the introduction of new requirements for consultation, interim protection, the review of listing decisions and the temporary listing of buildings.
cy-gb	Mae adran 26 yn gwneud diwygiadau i Ddeddf 1990 o ganlyniad i gyflwyno gofynion newydd ar gyfer ymgynghori, gwarchodaeth interim, adolygu penderfyniadau rhestru a rhestru adeiladau dros dro.

en-gb	Section 26(3) inserts new subsections (3A) and (3B) into section 2 of the 1990 Act (publication of lists).
cy-gb	Mae adran 26(3) yn mewnosod is-adrannau newydd (3A) a (3B) yn adran 2 o Ddeddf 1990 (cyhoeddi rhestrau).

en-gb	New section 2(3A) requires the Welsh Ministers to inform the local planning authority of their decision to include or remove a building from the list.
cy-gb	Mae adran newydd 2(3A) yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru hysbysu’r awdurdod cynllunio lleol am eu penderfyniad i gynnwys adeilad ar y rhestr neu i dynnu adeilad oddi arni.

en-gb	It also requires the Welsh Ministers to inform the owner and occupier if a building has been removed from a list.
cy-gb	Mae hefyd yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru hysbysu’r perchennog a’r meddiannydd os yw adeilad wedi ei dynnu oddi ar y rhestr.

en-gb	The further steps that the Welsh Ministers must take when they include a building in a list are contained in new section 2D, and new section 2(3B) signposts this provision.
cy-gb	Mae’r camau pellach y mae rhaid i Weinidogion Cymru eu cymryd pan fyddant yn cynnwys adeilad mewn rhestr wedi eu cynnwys yn adran newydd 2D, ac mae adran newydd 2(3B) yn cyfeirio at y ddarpariaeth hon.

en-gb	Section 21(4) of the 1990 Act allows an applicant making an appeal to the Welsh Ministers against a local planning authority’s handling of a listed building consent application for a building in respect of which a building preservation notice is in force to include a claim that the building should not be listed.
cy-gb	Mae adran 21(4) o Ddeddf 1990 yn caniatáu i ymgeisydd sy’n gwneud apêl i Weinidogion Cymru yn erbyn y ffordd y mae awdurdod cynllunio lleol wedi trin cais am gydsyniad adeilad rhestredig ar gyfer adeilad y mae hysbysiad diogelu adeilad mewn grym mewn cysylltiad ag ef gynnwys honiad na ddylai’r adeilad gael ei restru.

en-gb	Section 26(7) of this Act amends that section of the 1990 Act so that an applicant making an appeal against a local planning authority’s handling of a listed building consent application for a building in respect of which interim protection is in force may similarly include a claim that the building should not be listed.
cy-gb	Mae adran 26(7) o’r Ddeddf hon yn diwygio’r adran honno o Ddeddf 1990 fel y caiff ymgeisydd sy’n gwneud apêl yn erbyn y ffordd y mae awdurdod cynllunio lleol wedi trin cais am gydsyniad adeilad rhestredig ar gyfer adeilad y mae gwarchodaeth adeilad mewn grym mewn cysylltiad ag ef yn yr un modd gynnwys honiad na ddylai’r adeilad gael ei restru.

en-gb	Section 26(8) applies section 31 of the 1990 Act, which makes provision about compensation payable in respect of depreciation of the value of an interest in land, to the compensation payable under section 28B of the 1990 Act (inserted by section 24(3) of this Act) for loss or damage attributable to the effect of interim protection.
cy-gb	Mae adran 26(8) yn cymhwyso adran 31 o Ddeddf 1990, sy’n gwneud darpariaeth ynghylch digollediad sy’n daladwy mewn cysylltiad â dibrisiant yng ngwerth buddiant mewn tir, i’r digollediad sy’n daladwy o dan adran 28B o Ddeddf 1990 (a gaiff ei mewnosod gan adran 24(3) o’r Ddeddf hon) am golled neu ddifrod y gellir ei briodoli i effaith gwarchodaeth interim.

en-gb	Section 26(10) adds sections 2B (interim protection pending certain listing decisions) and 3A (temporary listing in Wales:
cy-gb	Mae adran 26(10) yn ychwanegu adrannau 2B (gwarchodaeth interim hyd nes y gwneir penderfyniadau rhestru penodol) a 3A (rhestru dros dro yng Nghymru:

en-gb	building preservation notices) to the list of provisions which do not apply to buildings which are scheduled monuments under the 1979 Act.
cy-gb	hysbysiadau diogelu adeiladau) at y rhestr o ddarpariaethau nad ydynt yn gymwys i adeiladau sy’n henebion cofrestredig o dan Ddeddf 1979.

en-gb	Section 26(11) applies section 62 of the 1990 Act (validity of certain orders and decisions) to a decision on a review under section 2D of that Act (inserted by section 24(1) of this Act), so that a decision of that kind may only be referred to the High Court on certain grounds.
cy-gb	Mae adran 26(11) yn cymhwyso adran 62 o Ddeddf 1990 (dilysrwydd gorchmynion a phenderfyniadau penodol) i benderfyniad ynghylch adolygiad o dan adran 2D o’r Ddeddf honno (a gaiff ei mewnosod gan adran 24(1) o’r Ddeddf hon), fel mai dim ond ar seiliau penodol y caniateir i benderfyniad o’r math hwnnw gael ei gyfeirio at yr Uchel Lys.

en-gb	171. Section 26(12) amends section 82 of the 1990 Act so that the new provisions introduced by this Act relating to consultation, interim protection and review in connection with the designation of listed buildings apply to the land of local planning authorities. 
cy-gb	171. Mae adran 26(12) yn diwygio adran 82 o Ddeddf 1990 fel bod y darpariaethau newydd a gyflwynir gan y Ddeddf hon sy’n ymwneud ag ymgynghori, gwarchodaeth interim ac adolygu mewn cysylltiad â dynodi adeiladau rhestredig yn gymwys i dir awdurdodau cynllunio lleol. 

en-gb	172. Section 26(13) gives the Valuation Office a right to enter land to survey or estimate its value in connection with a claim for compensation for loss or damage arising from interim protection.
cy-gb	172. Mae adran 26(13) yn rhoi hawl i’r Swyddfa Brisio i gael mynediad i dir i arolygu neu amcangyfrif ei werth mewn cysylltiad â hawliad am ddigollediad am golled neu ddifrod sy’n deillio o warchodaeth interim. 

en-gb	Section 27 – Issue of certificate that building not intended to be listed:
cy-gb	Adran 27 – Dyroddi tystysgrif na fwriedir rhestru adeilad:

en-gb	Section 27 inserts new section 6A into the 1990 Act and amends section 6 of that Act (issue of certificate that building not intended to be listed) so that it applies only to buildings in England.
cy-gb	Mae adran 27 yn mewnosod adran newydd 6A yn Neddf 1990 ac yn diwygio adran 6 o’r Ddeddf honno ( dyroddi tystysgrif na fwriedir rhestru adeilad) fel nad yw’n gymwys ond i adeiladau yn Lloegr .

en-gb	New section 6A allows a person to apply to the Welsh Ministers for the issue of a certificate of immunity from listing.
cy-gb	Mae adran newydd 6A yn caniatáu i berson wneud cais i Weinidogion Cymru i dystysgrif imiwnedd rhag rhestru gael ei dyroddi.

en-gb	The issue of a certificate of immunity from listing guarantees that a building will not be listed for 5 years from the date of issue and prevents a local planning authority from serving a building preservation notice in relation to the building during the same period.
cy-gb	Mae dyroddi tystysgrif imiwnedd rhag rhestru yn gwarantu na fydd adeilad yn cael ei restru am gyfnod o 5 mlynedd o ddyddiad dyroddi’r dystysgrif ac yn atal awdurdod cynllunio lleol rhag cyflwyno hysbysiad diogelu adeilad mewn perthynas â’r adeilad yn ystod yr un cyfnod.

en-gb	An application for a certificate of immunity from listing may be made under section 6A at any time.
cy-gb	Caniateir i gais am dystysgrif imiwnedd rhag rhestru gael ei wneud o dan adran 6A ar unrhyw adeg.

en-gb	This enables owners and developers to seek guarantees that buildings will be immune from listing without having to incur the cost associated with an application for planning permission, which is a prerequisite for an application for a certificate of immunity from listing under section 6.
cy-gb	Mae hyn yn galluogi perchenogion a datblygwyr i geisio cael gwarantau y bydd gan adeiladau imiwnedd rhag cael eu rhestru heb orfod mynd i’r gost sy’n gysylltiedig â chais am ganiatâd cynllunio, sy’n hanfodol ar gyfer cais am dystysgrif imiwnedd rhag rhestru o dan adran 6.

en-gb	Section 28 inserts new sections 26L and 26M into the 1990 Act, which make provision for heritage partnership agreements relating to listed buildings.
cy-gb	Mae adran 28 yn mewnosod adrannau newydd 26L a 26M yn Neddf 1990, sy’n gwneud darpariaeth ar gyfer cytundebau partneriaeth dreftadaeth sy’n ymwneud ag adeiladau rhestredig.

en-gb	Owners of complex or multiple historic assets may have to apply for an array of separate consents if they wish to carry out management programmes for their properties.
cy-gb	Gall fod rhaid i berchenogion asedau hanesyddol cymhleth neu sy’n berchen ar fwy nag un ased hanesyddol wneud cais am ystod o gydsyniadau ar wahân os ydynt yn dymuno cyflawni rhaglenni rheoli ar gyfer eu heiddo.

en-gb	In such cases, heritage partnership agreements may provide a more positive approach to the sustainable management of listed buildings and reduce the number of consent applications required.
cy-gb	Mewn achosion o’r fath, caiff cytundebau partneriaeth dreftadaeth ddarparu dull mwy cadarnhaol o weithredu o ran rheoli adeiladau rhestredig yn gynaliadwy a lleihau nifer y ceisiadau am gydsyniad sy’n ofynnol.

en-gb	26L Heritage partnership agreements
cy-gb	26L Cytundebau partneriaeth dreftadaeth

en-gb	The Welsh Ministers or a relevant local planning authority may make a heritage partnership agreement with an owner of a listed building or part of a listed building in Wales, and any persons mentioned in section 26L(2) or (4) may be an additional party to the agreement.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru neu awdurdod cynllunio lleol perthnasol wneud cytundeb partneriaeth dreftadaeth gyda pherchennog adeilad rhestredig neu ran o adeilad rhestredig yng Nghymru, a chaiff unrhyw bersonau a grybwyllir yn adran 26L(2) neu (4) fod yn barti ychwanegol i’r cytundeb.

en-gb	Section 26L(6) and (7) sets out that a heritage partnership agreement may grant listed building consent for specified works under section 8(1) of the 1990 Act and attach conditions to that consent.
cy-gb	Mae adran 26L(6) a (7) yn nodi y caiff cytundeb partneriaeth dreftadaeth roi cydsyniad adeilad rhestredig ar gyfer gwaith penodedig o dan adran 8(1) o Ddeddf 1990 ac atodi amodau wrth y cydsyniad hwnnw.

en-gb	A heritage partnership agreement may not, however, grant consent for the demolition of a listed building or any other permission, such as planning permission.
cy-gb	Ni chaiff cytundeb partneriaeth dreftadaeth, fodd bynnag, roi cydsyniad i ddymchwel adeilad rhestredig neu unrhyw ganiatâd arall, megis caniatâd cynllunio.

en-gb	Section 26L(8) sets out the range of additional matters for which a heritage partnership agreement may make provision, including the specification of works that the parties agree would not affect the character of the listed building and, therefore, do not require listed building consent.
cy-gb	Mae adran 26L(8) yn nodi’r ystod o faterion ychwanegol y caniateir i gytundeb partneriaeth dreftadaeth wneud darpariaeth yn eu cylch, gan gynnwys manyleb o’r gwaith y mae’r partïon yn cytuno nad oes angen cydsyniad adeilad rhestredig ar ei gyfer oherwydd na fyddai’n effeithio ar gymeriad yr adeilad rhestredig.

en-gb	Section 26L(10) defines ”owner” and ”relevant local planning authority” for the purpose of heritage partnership agreements.
cy-gb	Mae adran 26L(10) yn diffinio perchennog (“owner”) ac awdurdod cynllunio lleol perthnasol (“relevant local planning authority”) at ddiben cytundebau partneriaeth treftadaeth.

en-gb	26M Heritage partnership agreements:
cy-gb	26M Cytundebau partneriaeth dreftadaeth:

en-gb	New section 26M makes supplemental provision in relation to heritage partnership agreements.
cy-gb	Mae adran newydd 26M yn gwneud darpariaeth atodol mewn perthynas â chytundebau partneriaeth treftadaeth.

en-gb	Section 26M(1) provides that such agreements must be in writing and make provision for review, termination and variation by the parties.
cy-gb	Mae adran 26M(1) yn darparu bod rhaid i gytundebau o’r fath fod yn ysgrifenedig a rhaid iddynt wneud darpariaeth ar gyfer adolygu, terfynu ac amrywio’r cytundebau gan y partïon.

en-gb	Section 26M(2) allows a heritage partnership agreement to cover more than one listed building, provided that, in each case, a relevant local planning authority (or the Welsh Ministers) and an owner are parties to the agreement.
cy-gb	Mae adran 26M(2) yn caniatáu i gytundeb partneriaeth dreftadaeth gwmpasu mwy nag un adeilad rhestredig, ar yr amod bod awdurdod cynllunio lleol perthnasol (neu Weinidogion Cymru) a pherchennog yn bartïon i’r cytundeb ym mhob achos.

en-gb	For example, a heritage partnership agreement could include all of the listed bridges in the ownership of a local authority.
cy-gb	Er enghraifft, gallai cytundeb partneriaeth dreftadaeth gynnwys pob un o’r pontydd rhestredig y mae awdurdod lleol yn berchen arnynt.

en-gb	Section 26M(3) places a duty upon the Welsh Ministers to make regulations about:
cy-gb	Mae adran 26M(3) yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i wneud rheoliadau ynghylch:

en-gb	the consultation and publicity required in connection with the creation or variation of a heritage partnership agreement;
cy-gb	yr ymgynghori a’r cyhoeddusrwydd y mae eu hangen mewn cysylltiad â chreu neu amrywio cytundeb partneriaeth dreftadaeth;

en-gb	any particular terms that must be included in an agreement;
cy-gb	unrhyw delerau penodol y mae rhaid eu cynnwys mewn cytundeb;

en-gb	and provisions for termination of an agreement or any provision thereof.
cy-gb	a darpariaethau ar gyfer terfynu cytundeb neu unrhyw ddarpariaeth ohono.

en-gb	184. Section 26M(5) allows the Welsh Ministers by regulations to disapply, apply or reproduce, with or without modifications, certain provisions of the 1990 Act for the purpose of heritage partnership agreements.
cy-gb	184. Mae adran 26M(5) yn caniatáu i Weinidogion Cymru drwy reoliadau ddatgymhwyso, cymhwyso neu atgynhyrchu, gydag addasiadau neu hebddynt, ddarpariaethau penodol o Ddeddf 1990 at ddiben cytundebau partneriaeth dreftadaeth. 

en-gb	Section 26M(6) provides that heritage partnership agreements will only be binding on the parties to those agreements.
cy-gb	Mae adran 26M(6) yn darparu na fydd cytundebau partneriaeth dreftadaeth ond yn rhwymo’r partïon i’r cytundebau hynny.

en-gb	Future owners and occupiers of those buildings will not be bound by those agreements, nor will they be able to benefit from any listed building consent provided by the agreement.
cy-gb	Ni fydd perchenogion a meddianwyr yr adeiladau hynny yn y dyfodol yn cael eu rhwymo gan y cytundebau hynny, ac ni fyddant ychwaith yn gallu manteisio ar unrhyw gydsyniad adeilad rhestredig a ddarperir gan y cytundeb.

en-gb	Section 29 inserts new sections 44B to 44D into the 1990 Act which make provision to allow temporary stop notices to be issued in relation to listed buildings.
cy-gb	Mae adran 29 yn mewnosod adrannau newydd 44B i 44D yn Neddf 1990 sy’n gwneud darpariaeth i ganiatáu i hysbysiadau stop dros dro gael eu dyroddi mewn perthynas ag adeiladau rhestredig.

en-gb	44B Temporary stop notices
cy-gb	44B Hysbysiadau stop dros dro

en-gb	Unauthorised works often destroy the historic fabric, and can damage the special interest, of listed buildings.
cy-gb	Yn aml mae gwaith anawdurdodedig yn dinistrio adeiladwaith hanesyddol adeiladau rhestredig, ynghyd â difrodi eu diddordeb arbennig.

en-gb	The 1990 Act makes it an offence to carry out unauthorised works to a listed building or fail to comply with the conditions of a listed building consent.
cy-gb	Mae Deddf 1990 yn ei gwneud yn drosedd i wneud gwaith anawdurdodedig i adeilad rhestredig neu i fethu â chydymffurfio ag amodau cydsyniad adeilad rhestredig.

en-gb	The same Act makes provision for the service of a listed building enforcement notice to require the restoration of a listed building after unauthorised works, or steps to alleviate the effects of such works.
cy-gb	Mae’r un Ddeddf yn gwneud darpariaeth ar gyfer cyflwyno hysbysiad gorfodi adeilad rhestredig i’w gwneud yn ofynnol i adeilad rhestredig gael ei adfer ar ôl i waith anawdurdodedig gael ei wneud arno, neu i gamau gael eu cymryd i leddfu effeithiau gwaith o’r fath.

en-gb	A listed building enforcement notice cannot come into effect earlier than 28 days after its service.
cy-gb	Ni chaiff hysbysiad gorfodi adeilad rhestredig ddod yn effeithiol yn gynharach nag 28 o ddiwrnodau ar ôl ei gyflwyno.

en-gb	If an appeal is lodged against it, an enforcement notice will not take effect until the appeal has been determined or withdrawn, unless a court determines otherwise.
cy-gb	Os gwneir apêl yn ei erbyn, ni fydd hysbysiad gorfodi yn cymryd effaith hyd nes y penderfynir ar yr apêl neu hyd nes y tynnir yr apêl yn ôl, oni bai bod llys yn dyfarnu fel arall.

en-gb	A temporary stop notice, by contrast, can bring unauthorised works to an immediate halt, avoiding the risk of further damage to the historic fabric of the building.
cy-gb	Mewn cyferbyniad, gall hysbysiad stop dros dro ddod â gwaith anawdurdodedig i ben ar unwaith, gan osgoi’r risg o ddifrod pellach i adeiladwaith hanesyddol yr adeilad.

en-gb	Sections 44B to 44D provide local planning authorities with a power to serve a temporary stop notice requiring the immediate cessation of unauthorised works for a period of 28 days whilst a solution to the situation is sought.
cy-gb	Mae adrannau 44B i 44D yn darparu pŵer i awdurdodau cynllunio lleol i gyflwyno hysbysiad stop dros dro i’w gwneud yn ofynnol i’r gwaith anawdurdodedig ddod i ben ar unwaith am gyfnod o 28 o ddiwrnodau er mwyn ceisio datrys y sefyllfa.

en-gb	A local planning authority may serve a temporary stop notice if it appears to the authority that works are being or have been carried out to a listed building without consent or in breach of a condition attached to a consent and the authority considers it expedient to stop those works immediately, in consequence of their effect on the character of the building as one of special architectural or historic interest (section 44B(1) and (2)).
cy-gb	Caiff awdurdod cynllunio lleol gyflwyno hysbysiad stop dros dro os ymddengys i’r awdurdod fod gwaith yn cael ei wneud neu wedi ei wneud i adeilad rhestredig heb gydsyniad neu sy’n torri amod sydd ynghlwm wrth gydsyniad ac y mae’r awdurdod yn ystyried ei bod yn hwylus bod y gwaith hwnnw yn dod i ben ar unwaith, o ganlyniad i’w effaith ar gymeriad yr adeilad fel adeilad o ddiddordeb pensaernïol neu hanesyddol arbennig (adran 44B(1) a (2)).

en-gb	Section 44B(3) requires the notice to be in writing and to specify the works which are to stop, explain why the notice has been issued and state that contravention of the notice is an offence.
cy-gb	Mae adran 44B(3) yn ei gwneud yn ofynnol i’r hysbysiad fod yn ysgrifenedig a’i fod yn pennu’r gwaith sydd i ddod i ben, esbonio pam y dyroddwyd yr hysbysiad a datgan bod torri’r hysbysiad yn drosedd.

en-gb	The works specified in the temporary stop notice need not include all of the works that are underway.
cy-gb	Nid oes angen i’r gwaith a bennir yn yr hysbysiad stop dros dro gynnwys yr holl waith sydd ar y gweill.

en-gb	For example, a local planning authority may wish to stop the alteration or removal of a particular feature, such as a window, which is part of a wider programme of works, but may be satisfied that the remainder of the programme of works has been authorised by listed building consent, or consists of simple repairs that will not affect the character of the building.
cy-gb	Er enghraifft, efallai y bydd awdurdod cynllunio lleol yn dymuno bod y gwaith o newid neu o ddileu un nodwedd benodol yn dod i ben, megis ffenestr, sy’n rhan o raglen ehangach o waith, ond efallai y bydd wedi ei fodloni bod gweddill y rhaglen waith wedi ei awdurdodi gan gydsyniad adeilad rhestredig neu’n waith atgyweirio syml na fydd yn effeithio ar gymeriad yr adeilad.

en-gb	Section 44B(5) and (6) requires the local planning authority to display a copy of the temporary stop notice on the building and to specify, on the copy, the date on which it first does so.
cy-gb	Mae adran 44B(5) a (6) yn ei gwneud yn ofynnol i’r awdurdod cynllunio lleol arddangos copi o’r hysbysiad stop dros dro ar yr adeilad a phennu, ar y copi, y dyddiad y mae’n gwneud hynny am y tro cyntaf.

en-gb	The notice takes effect as soon as the copy is first displayed on the building.
cy-gb	Mae’r hysbysiad yn cymryd effaith cyn gynted ag y bo’r copi yn cael ei arddangos am y tro cyntaf ar yr adeilad.

en-gb	Section 44B(7) states that a temporary stop notice ceases to have effect after a period of 28 days, or any shorter period that is specified in the notice.
cy-gb	Mae adran 44B(7) yn datgan bod hysbysiad stop dros dro yn peidio â chael effaith ar ôl cyfnod o 28 o ddiwrnodau, neu unrhyw gyfnod byrrach sydd wedi ei bennu yn yr hysbysiad.

en-gb	Section 44B(8) to (10) states that a local planning authority may withdraw the notice before the end of 28 days (or any shorter period specified).
cy-gb	Mae adran 44B(8) i (10) yn datgan y caiff awdurdod cynllunio lleol dynnu’r hysbysiad yn ôl cyn diwedd y cyfnod o 28 o ddiwrnodau (neu unrhyw gyfnod byrrach a bennir).

en-gb	A further temporary stop notice cannot be issued for the same works unless another enforcement action has been taken in relation to the contravention, for example, the service of a listed building enforcement notice or the obtaining of an injunction under section 44A of the 1990 Act.
cy-gb	Ni ellir dyroddi hysbysiad stop dros dro pellach ar gyfer yr un gwaith oni bai y cymerwyd camau gorfodi eraill mewn perthynas â’r achos o dorri’r hysbysiad, er enghraifft, cyflwyno hysbysiad gorfodi adeilad rhestredig neu gael gwaharddeb o dan adran 44A o Ddeddf 1990.

en-gb	There is no requirement for a temporary stop notice to be accompanied or followed by a listed building enforcement notice or any other enforcement action.
cy-gb	Nid oes unrhyw ofyniad i hysbysiad gorfodi adeilad rhestredig neu unrhyw gam gorfodi arall ddod gyda hysbysiad stop dros dro neu ddilyn hysbysiad stop dros dro.

en-gb	Section 44B(11) allows the Welsh Ministers to make regulations that exempt the execution of certain works, or works in certain circumstances, from the effects of a temporary stop notice.
cy-gb	Mae adran 44B(11) yn caniatáu i Weinidogion Cymru wneud rheoliadau sy’n esemptio gwneud gwaith penodol, neu waith o dan amgylchiadau penodol, o effeithiau hysbysiad stop dros dro.

en-gb	This provides some flexibility for the Welsh Ministers to adapt the use of temporary stop notices in light of experience of their use.
cy-gb	Mae hyn yn rhoi rhywfaint o hyblygrwydd i Weinidogion Cymru i addasu’r defnydd o hysbysiadau stop dros dro yng ngoleuni’r profiad o’u defnyddio.

en-gb	44C Temporary stop notices:
cy-gb	44C Hysbysiadau stop dros dro:

en-gb	New section 44C sets out the circumstances in which a person is guilty of an offence for contravening a temporary stop notice and allows a person to be convicted of different offences by reference to different days or periods.
cy-gb	Mae adran newydd 44C yn nodi’r amgylchiadau pan fydd person yn euog o drosedd am dorri hysbysiad stop dros dro ac yn caniatáu i berson gael ei euogfarnu o droseddau gwahanol drwy gyfeirio at ddiwrnodau neu gyfnodau gwahanol.

en-gb	It will be possible, therefore, for a person to be convicted for more than one offence if a notice is breached repeatedly.
cy-gb	Felly, bydd yn bosibl i berson gael ei euogfarnu o fwy nag un drosedd os ceir sawl achos o dorri hysbysiad.

en-gb	Section 44C(5) and (6) provides that the penalty for the offence of contravening a temporary stop notice is an unlimited fine.
cy-gb	Mae adran 44C(5) a (6) yn darparu mai’r gosb ar gyfer y drosedd o dorri hysbysiad stop dros dro yw dirwy ddiderfyn.

en-gb	Since unauthorised works to a listed building may be prompted by the prospect of financial gain, the courts are to have regard to any financial benefit the person convicted may have received or be likely to receive as a result of the offence when determining the amount of any fine to be imposed.
cy-gb	Gan fod gwaith anawdurdodedig i adeilad rhestredig yn gallu cael ei ysgogi gan y posibilrwydd o gael mantais ariannol, mae’r llysoedd i roi sylw i unrhyw fudd ariannol y gall y person a euogfarnir fod wedi ei gael neu’n debygol o’i gael o ganlyniad i’r drosedd wrth benderfynu ar swm unrhyw ddirwy sydd i gael ei gosod.

en-gb	Section 44D(1) to (3) sets out the compensation entitlement in respect of any loss or damage which can be directly attributed to the effect of a temporary stop notice.
cy-gb	Mae adran 44D(1) i (3) yn nodi’r hawl i ddigollediad mewn cysylltiad ag unrhyw golled neu ddifrod y gellir ei briodoli’n uniongyrchol i effaith hysbysiad stop dros dro.

en-gb	Compensation is only available in particular circumstances.
cy-gb	Ni fydd digollediad ar gael ond o dan amgylchiadau penodol.

en-gb	It may be claimed if the works specified in a temporary stop notice do not contravene subsections (1) or (2) of section 9 of the 1990 Act (offences) because listed building consent is not required or has been granted on or before the date the notice is first displayed.
cy-gb	Caniateir ei hawlio os nad yw’r gwaith a bennir mewn hysbysiad stop dros dro yn mynd yn groes i is-adrannau (1) neu (2) o adran 9 o Ddeddf 1990 (troseddau) oherwydd nad yw cydsyniad adeilad rhestredig yn ofynnol neu oherwydd bod cydsyniad adeilad rhestredig wedi ei roi ar y dyddiad neu cyn y dyddiad y caiff yr hysbysiad ei arddangos am y tro cyntaf.

en-gb	It may also be claimed if the local planning authority withdraws the temporary stop notice other than following the grant of listed building consent authorising the works, because, for example, it is discovered that the works were not unauthorised and that the notice should not have been displayed.
cy-gb	Caniateir iddo gael ei hawlio hefyd os yw’r awdurdod cynllunio lleol yn tynnu’r hysbysiad stop dros dro yn ôl ac eithrio ar ôl rhoi cydsyniad adeilad rhestredig sy’n awdurdodi’r gwaith oherwydd, er enghraifft, y canfyddir nad oedd y gwaith wedi ei awdurdodi ac na ddylai’r hysbysiad fod wedi ei arddangos.

en-gb	Section 44D(4) specifies that no compensation will be payable for loss or damage that could have been avoided if the claimant had provided information required under the provisions mentioned in section 44D(5) or had otherwise cooperated with the local planning authority when responding to the temporary stop notice.
cy-gb	Mae adran 44D(4) yn pennu na fydd unrhyw ddigollediad yn daladwy am golled neu ddifrod y gellid bod wedi ei osgoi pe bai’r hawlydd wedi darparu’r wybodaeth a oedd yn ofynnol o dan y darpariaethau a grybwyllir yn adran 44D(5) neu pe bai wedi cydweithredu fel arall â’r awdurdod cynllunio lleol wrth ymateb i’r hysbysiad stop dros dro.

en-gb	The provisions mentioned in section 44D(5) are section 16 of the Local Government (Miscellaneous Provisions) Act 1976, which gives local authorities powers to obtain details of persons who have an interest in land, and section 330 of the Town and Country Planning Act 1990, which allows the local planning authority or the Welsh Ministers to require information as to interests in land.
cy-gb	Y darpariaethau a grybwyllir yn adran 44D(5) yw adran 16 o Ddeddf Llywodraeth Leol (Darpariaethau Amrywiol) 1976, sy’n rhoi pwerau i awdurdodau lleol i gael manylion personau a chanddynt fuddiant mewn tir, ac adran 330 o Ddeddf Cynllunio Gwlad a Thref 1990, sy’n caniatáu i’r awdurdod cynllunio lleol neu Weinidogion Cymru ei gwneud yn ofynnol i wybodaeth gael ei darparu o ran buddiannau mewn tir.

en-gb	Section 29(2) applies section 31 of the 1990 Act, which makes provision about compensation payable in respect of the depreciation of the value of an interest in land, to the compensation payable under section 44D for loss and damage attributable to a temporary stop notice.
cy-gb	Mae adran 29(2) yn cymhwyso adran 31 o Ddeddf 1990, sy’n gwneud darpariaeth ynghylch digollediad sy’n daladwy mewn cysylltiad â dibrisiant yng ngwerth buddiant mewn tir, i’r digollediad sy’n daladwy o dan adran 44D am golled neu ddifrod y gellir ei briodoli i hysbysiad stop dros dro.

en-gb	Section 29(3) amends section 82A(2) of the 1990 Act (Crown application) so that the provisions which deal with temporary stop notices bind the Crown, except those in section 44C which make it an offence to contravene a temporary stop notice.
cy-gb	Mae adran 29(3) yn diwygio adran 82A(2) o Ddeddf 1990 (cymhwyso i’r Goron) fel bod y darpariaethau sy’n delio â hysbysiadau stop dros dro yn rhwymo’r Goron, ac eithrio’r rhai hynny yn adran 44C sy’n ei gwneud yn drosedd i dorri hysbysiad stop dros dro.

en-gb	Section 29(4) amends section 88 of the 1990 Act (rights of entry) to allow local planning authorities to authorise a person in writing to enter land for the purpose of displaying a temporary stop notice, ascertaining whether a notice has been complied with and considering a claim for compensation.
cy-gb	Mae adran 29(4) yn diwygio adran 88 o Ddeddf 1990 (hawliau mynediad) er mwyn caniatáu i awdurdodau cynllunio lleol awdurdodi person yn ysgrifenedig i gael mynediad i dir at ddiben arddangos hysbysiad stop dros dro, canfod a gydymffurfiwyd â hysbysiad ac ystyried cais am ddigollediad.

en-gb	203. Section 29(5) gives the Valuation Office a right to enter land to survey or estimate its value in connection with a claim for compensation arising from the service of a temporary stop notice.
cy-gb	203. Mae adran 29(5) yn rhoi hawl i’r Swyddfa Brisio i gael mynediad i dir i arolygu neu amcangyfrif ei werth mewn cysylltiad â chais am ddigollediad sy’n deillio o gyflwyno hysbysiad stop dros dro. 

en-gb	204. Section 29(6) amends section 88B of the 1990 Act by removing the requirement to give 24 hours’ notice prior to the use of powers of entry to display a temporary stop notice or to ascertain compliance with a notice. 
cy-gb	204. Mae adran 29(6) yn diwygio adran 88B o Ddeddf 1990 drwy dileu’r gofyniad i roi rhybudd o 24 awr cyn defnyddio pwerau mynediad i arddangos hysbysiad stop dros dro neu i ganfod a gydymffurfiwyd â hysbysiad.

en-gb	Section 29(7) amends Schedule 2 of the 1990 Act (lapse of building preservation notices) so that, on the lapse of a building preservation notice, any temporary stop notice which has been served on the building ceases to have effect.
cy-gb	Mae adran 29(7) yn diwygio Atodlen 2 i Ddeddf 1990 (darfodiad hysbysiadau diogelu adeiladau) fel bod unrhyw hysbysiad stop dros dro a gyflwynwyd ar yr adeilad yn peidio â chael effaith unwaith y bydd hysbysiad diogelu adeilad yn darfod.

en-gb	Section 29(8) amends Schedule 4 of the 1990 Act (exercise of functions by different authorities).
cy-gb	Mae adran 29(8) yn diwygio Atodlen 4 i Ddeddf 1990 (arfer swyddogaethau gan awdurdodau gwahanol).

en-gb	From time to time, the Welsh Ministers may require a local planning authority to submit for approval its proposed arrangements to obtain specialist advice in connection with the payment of compensation arising from the service of a temporary stop notice.
cy-gb	O bryd i’w gilydd caiff Gweinidogion Cymru ei gwneud yn ofynnol i awdurdod cynllunio lleol gyflwyno i’w cymeradwyo ei drefniadau arfaethedig i gael cyngor arbenigol mewn cysylltiad â thalu digollediad sy’n deillio o gyflwyno hysbysiad stop dros dro.

en-gb	Section 30 – Urgent works:
cy-gb	Adran 30 – Gwaith brys:

en-gb	extension of scope and recovery of costs
cy-gb	estyn y cwmpas ac adennill costau

en-gb	Section 30 inserts new sections 54(4A), 54(5A) and 55(5A) to (5G) into the 1990 Act.
cy-gb	Mae adran 30 yn mewnosod adrannau newydd 54(4A), 54(5A) a 55(5A) i (5G) yn Neddf 1990.

en-gb	These provisions extend the range of circumstances in which local authorities or the Welsh Ministers may carry out urgent works to preserve a listed building, provide a right of appeal against the Welsh Ministers’ decision as to the expenses that may be recovered in respect of such works, and allow land charges to be created to secure the payment of those expenses.
cy-gb	Mae’r darpariaethau hyn yn estyn yr ystod o amgylchiadau y caiff awdurdodau lleol neu Weinidogion Cymru wneud gwaith brys oddi tanynt i ddiogelu adeilad rhestredig, yn darparu hawl i apelio yn erbyn penderfyniad Gweinidogion Cymru o ran y treuliau y caniateir eu hadennill mewn cysylltiad â gwaith o’r fath, ac yn caniatáu i bridiannau tir gael eu creu i sicrhau bod y treuliau hynny yn cael eu talu.

en-gb	Section 54 of the 1990 Act provides for the execution of urgent works by local authorities to unoccupied listed buildings.
cy-gb	Mae adran 54 o Ddeddf 1990 yn darparu ar gyfer gwneud gwaith brys gan awdurdodau lleol i adeiladau rhestredig nad ydynt wedi eu meddiannu.

en-gb	The powers in section 54 may also be exercised by the Welsh Ministers.
cy-gb	Caniateir i’r pwerau yn adran 54 gael eu harfer gan Weinidogion Cymru hefyd.

en-gb	209. There are restrictions on the circumstances in which urgent works may be carried out under section 54.
cy-gb	209. Mae cyfyngiadau ar yr amgylchiadau y caniateir i waith brys gael ei wneud oddi tanynt o dan adran 54.

en-gb	Section 54(4) of the 1990 Act provides that where a building is occupied, urgent works may be carried out only to those parts of the building that are not in use.
cy-gb	Mae adran 54(4) o Ddeddf 1990 yn darparu, pan fo adeilad wedi ei feddiannu, mai dim ond i’r rhannau hynny o’r adeilad nad ydynt yn cael eu defnyddio y caniateir i waith brys gael ei wneud.

en-gb	Section 30(1) of this Act amends this restriction so that it applies only to buildings in England.
cy-gb	Mae adran 30(1) o’r Ddeddf hon yn diwygio’r cyfyngiad hwn fel ei fod yn gymwys i adeiladau yn Lloegr yn unig. 

en-gb	210. New section 54(4A) broadens the circumstances in which urgent works can be undertaken to preserve listed buildings in Wales.
cy-gb	210. Mae adran newydd 54(4A) yn ehangu’r amgylchiadau y caiff gwaith brys gael ei wneud oddi tanynt er mwyn diogelu adeiladau rhestredig yng Nghymru.

en-gb	It enables urgent works to be carried out to any listed building in Wales as long as they do not unreasonably interfere with its residential use.
cy-gb	Mae’n galluogi i waith brys gael ei wneud ar unrhyw adeilad rhestredig yng Nghymru ar yr amod nad yw’n amharu’n afresymol â’r defnydd preswyl a wneir ohono. 

en-gb	Section 30(3) inserts new subsection (5A) into section 54 of the 1990 Act, which requires an occupier of a building which is in residential use to be given not less than seven days’ notice of the intention to carry out urgent works to the property.
cy-gb	Mae adran 30(3) yn mewnosod is-adran newydd (5A) yn adran 54 o Ddeddf 1990, sy’n ei gwneud yn ofynnol i feddiannydd adeilad sy’n cael ei ddefnyddio at ddiben preswyl gael dim llai na saith niwrnod o rybudd o’r bwriad i ymgymryd â gwaith brys i’r eiddo.

en-gb	The owner of the building must also be given seven days’ notice of those works, in accordance with section 54(5) of the 1990 Act.
cy-gb	Rhaid rhoi o leiaf saith niwrnod o rybudd o’r gwaith hwnnw i berchennog yr adeilad hefyd, yn unol ag adran 54(5) o Ddeddf 1990.

en-gb	If local authorities or the Welsh Ministers incur expenses in undertaking urgent works to a listed building, they may recover these expenses in accordance with section 55 of the 1990 Act.
cy-gb	Os yw awdurdodau lleol neu Weinidogion Cymru yn mynd i gostau wrth ymgymryd â gwaith brys i adeilad rhestredig, cânt adennill y costau hynny yn unol ag adran 55 o Ddeddf 1990.

en-gb	Section 55 provides that the process of recovery is initiated through the service of a notice on the owner.
cy-gb	Mae adran 55 yn darparu mai drwy gyflwyno hysbysiad i’r perchennog y cychwynnir y broses adennill.

en-gb	The owner may contest the recovery of expenses by making representations to the Welsh Ministers on the grounds set out in section 55(4).
cy-gb	Caiff y perchennog herio’r bwriad i adennill costau drwy gyflwyno sylwadau i Weinidogion Cymru ar y seiliau a nodir yn adran 55(4).

en-gb	The Welsh Ministers determine the amount that is recoverable.
cy-gb	Gweinidogion Cymru sy’n penderfynu ar y swm y gellir ei adennill.

en-gb	Section 30(6) inserts new subsection (5A) into section 55 of the 1990 Act which allows an owner of a listed building, within 28 days of receiving the decision of the Welsh Ministers on the recoverable amount, to appeal that decision to the county court.
cy-gb	Mae adran 30(6) yn mewnosod is-adran newydd (5A) yn adran 55 o Ddeddf 1990 sy’n caniatáu i berchennog adeilad rhestredig, o fewn 28 o ddiwrnodau i gael penderfyniad Gweinidogion Cymru o ran y swm y gellir ei adennill, apelio yn erbyn y penderfyniad hwnnw i’r llys sirol.

en-gb	A local authority may also appeal against the Welsh Ministers’ decision in the same way.
cy-gb	Caiff awdurdod lleol hefyd apelio yn erbyn penderfyniad Gweinidogion Cymru yn yr un modd.

en-gb	Section 30(6) also inserts new subsections (5B) to (5G) into section 55 of the 1990 Act which provide for the expenses incurred in carrying out urgent works to be a charge on the land on which the listed building stands.
cy-gb	Mae adran 30(6) hefyd yn mewnosod is-adrannau newydd (5B) i (5G) yn adran 55 o Ddeddf 1990 sy’n darparu mai pridiant ar y tir lle y mae’r adeilad rhestredig yw’r costau yr aed iddynt wrth wneud gwaith brys.

en-gb	The new subsections also provide for:
cy-gb	Mae’r is-adrannau newydd hefyd yn darparu:

en-gb	the imposition of interest on the sum owed at a rate to be prescribed by order of the Welsh Ministers, the manner in which a land charge takes effect, and the powers and remedies available to the local planning authority under the Law of Property Act 1925 to enforce the charge, including a power to appoint a receiver.
cy-gb	i log gael ei osod ar y swm sy’n ddyledus ar gyfradd sydd i’w rhagnodi drwy orchymyn gan Weinidogion Cymru, y modd y mae pridiant tir yn cymryd effaith, a’r pwerau a’r rhwymedïau sydd ar gael i’r awdurdod cynllunio lleol o dan Ddeddf Cyfraith Eiddo 1925 i orfodi’r pridiant, gan gynnwys pŵer i benodi derbynnydd.

en-gb	Section 31 – Preservation of listed buildings in disrepair
cy-gb	Adran 31 – Diogelu adeiladau rhestredig mewn cyflwr gwael

en-gb	Section 31(1) inserts new section 56A into the 1990 Act, which allows Welsh Ministers to make regulations for local authorities or the Welsh Ministers to take further steps for the proper preservation of listed buildings that have fallen into disrepair.
cy-gb	Mae adran 31(1) yn mewnosod adran newydd 56A yn Neddf 1990, sy’n caniatáu i Weinidogion Cymru wneud rheoliadau er mwyn i awdurdodau lleol neu Weinidogion Cymru gymryd camau pellach ar gyfer diogelu adeiladau rhestredig sydd mewn cyflwr gwael yn briodol.

en-gb	The regulations may make provision for the service of a preservation notice on the owner of a listed building.
cy-gb	Caiff y rheoliadau wneud darpariaeth ar gyfer cyflwyno hysbysiad diogelu i berchennog adeilad rhestredig.

en-gb	Such a notice may specify the works required to secure the building’s proper preservation and a deadline for the execution of the works.
cy-gb	Caiff hysbysiad o’r fath bennu’r gwaith sy’n ofynnol i sicrhau bod yr adeilad yn cael ei ddiogelu’n briodol a dyddiad cau ar gyfer gwneud y gwaith.

en-gb	The regulations may also make provision for appeals against preservation notices, offences for failure to comply with the notices and appeals in respect of such offences. 
cy-gb	Caiff y rheoliadau hefyd wneud darpariaeth am apelau yn erbyn hysbysiadau diogelu, troseddau am fethu â chydymffurfio â’r hysbysiadau ac apelau mewn cysylltiad â throseddau o’r fath.

en-gb	New section 56A(3) and(4) allows the regulations under this section to disapply, apply or reproduce, with or without modification, any provisions in the 1990 Act, as well as to amend the 1990 Act, for the purpose of the preservation of listed buildings in disrepair.
cy-gb	Mae adran newydd 56A(3) a (4) yn caniatáu i’r rheoliadau o dan yr adran hon ddatgymhwyso, cymhwyso neu atgynhyrchu, gydag addasiadau neu hebddynt, unrhyw ddarpariaethau yn Neddf 1990, ynghyd â diwygio Deddf 1990, at ddiben diogelu adeiladau rhestredig mewn cyflwr gwael.

en-gb	Section 31(2) amends section 82A of the 1990 Act (application to the Crown) so that provision made under section 56A cannot bind the Crown.
cy-gb	Mae adran 31(2) yn diwygio adran 82A o Ddeddf 1990 (cymhwyso i’r Goron) fel nad yw’r ddarpariaeth a wneir o dan adran 56A yn gallu rhwymo’r Goron.

en-gb	Section 31(3) amends section 88 of the 1990 Act (rights of entry) to allow for the service of preservation notices.
cy-gb	Mae adran 31(3) yn diwygio adran 88 o Ddeddf 1990 (hawliau mynediad) er mwyn caniatáu i hysbysiadau diogelu gael eu cyflwyno.

en-gb	Section 31(4) amends the Regulatory Enforcement and Sanctions Act 2008 to enable civil sanctions to be imposed in respect of offences in regulations made under new section 56A.
cy-gb	Mae adran 31(4) yn diwygio Ddeddf Gorfodi Rheoleiddiol a Sancsiynau 2008 er mwyn galluogi i sancsiynau sifil gael eu gosod mewn cysylltiad â throseddau mewn rheoliadau a wneir o dan adran newydd 56A.

en-gb	The kinds of civil sanctions that may be imposed are those contained in Part 3 of the 2008 Act, for example, fixed monetary penalties, requirements to take specified steps, or stop notices.
cy-gb	Y mathau o sancsiynau sifil y caniateir iddynt gael eu gosod yw’r rhai sydd wedi eu cynnwys yn Rhan 3 o Ddeddf 2008, er enghraifft, cosbau ariannol penodedig, gofynion i gymryd camau penodedig, neu hysbysiadau stop.

en-gb	Section 32 amends section 89(1A) of the 1990 Act, so as to remove the restriction on the service of documents by electronic communication in relation to buildings in Wales, allowing all documents to be served by electronic communications.
cy-gb	Mae adran 32 yn diwygio adran 89(1A) o Ddeddf 1990, er mwyn dileu’r cyfyngiad ar gyflwyno dogfennau drwy gyfathrebiadau electronig mewn perthynas ag adeiladau yng Nghymru, gan ganiatáu i bob dogfen gael ei chyflwyno drwy gyfathrebiadau electronig.

en-gb	Section 33 – Determination of appeals by appointed person:
cy-gb	Adran 33 – Penderfynu ar apelau gan berson a benodir:

en-gb	Section 33 inserts new paragraph 7(3) into Schedule 3 of the 1990 Act (determination of certain appeals by person appointed by Secretary of State).
cy-gb	Mae adran 33 yn mewnosod paragraff newydd 7(3) yn Atodlen 3 i Ddeddf 1990 (penderfynu ar apelau penodol gan berson a benodir gan Weinidogion Cymru ) .

en-gb	The new paragraph provides that, where the Welsh Ministers appoint a member of staff of the Welsh Government to determine an appeal under Schedule 3, the functions of determining the appeal and of doing anything in connection with the appeal are to be treated as functions of the Welsh Government for the purposes of the Public Services Ombudsman (Wales) Act 2005.
cy-gb	Mae’r paragraff newydd yn darparu, pan fo Gweinidogion Cymru yn penodi aelod o staff Llywodraeth Cymru i benderfynu ar apêl o dan Atodlen 3, fod y swyddogaethau o benderfynu ar yr apêl a’r swyddogaethau o wneud unrhyw beth mewn cysylltiad â’r apêl i gael eu trin fel swyddogaethau Llywodraeth Cymru at ddibenion Deddf Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus (Cymru) 2005.

en-gb	This enables the Public Services Ombudsman for Wales to investigate any allegations of maladministration made in relation to the appointed person’s discharge of those functions.
cy-gb	Mae hyn yn galluogi Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru i ymchwilio i unrhyw honiadau o gamweinyddu a wneir mewn perthynas â’r ffordd y mae’r person a benodir yn cyflawni’r swyddogaethau hynny. 

en-gb	Section 34 – List of historic place names
cy-gb	Adran 34 – Rhestr o enwau lleoedd hanesyddol

en-gb	Section 34 places a duty on the Welsh Ministers to compile and maintain a list of historic place names in Wales.
cy-gb	Mae adran 34 yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i lunio a chynnal rhestr o enwau lleoedd hanesyddol yng Nghymru.

en-gb	Section 35 – Historic environment records
cy-gb	Adran 35 – Cofnodion amgylchedd hanesyddol

en-gb	Section 35 places a duty on the Welsh Ministers to compile and keep up to date a historic environment record for each local authority area in Wales.
cy-gb	Mae adran 35 yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i lunio cofnod amgylchedd hanesyddol ar gyfer pob ardal awdurdod lleol yng Nghymru a’i gadw’n gyfredol.

en-gb	Historic environment records are critical sources of information for those making decisions about the sustainable management of the historic environment.
cy-gb	Mae cofnodion amgylchedd hanesyddol yn ffynonellau gwybodaeth hollbwysig ar gyfer y rhai hynny sy’n gwneud penderfyniadau ynghylch rheoli’r amgylchedd hanesyddol yn gynaliadwy.

en-gb	That information is an important starting point for management processes, conservation, fieldwork and research, and public engagement and outreach relating to the historic environment.
cy-gb	Mae’r wybodaeth honno yn fan cychwyn pwysig ar gyfer prosesau rheoli, cadwraeth, gwaith maes ac ymchwil, ac ymgysylltu â’r cyhoedd ac allgymorth sy’n ymwneud â’r amgylchedd hanesyddol.

en-gb	It forms the basis for archaeological and other heritage management advice provided to local planning authorities.
cy-gb	Mae’n sail i’r cyngor archaeolegol a’r cyngor rheoli treftadaeth arall a ddarperir i awdurdodau cynllunio lleol.

en-gb	Without such information, the essential advice that informs, for example, the assessment of the impact on the historic environment of development proposals, would be brought into question.
cy-gb	Heb wybodaeth o’r fath, byddai amheuaeth ynghylch y cyngor hanfodol sy’n llywio, er enghraifft, yr asesiad o effaith cynigion datblygu ar yr amgylchedd hanesyddol.

en-gb	Subsection (2) sets out the range of information that must be provided in a historic environment record.
cy-gb	Mae is-adran (2) yn nodi’r ystod o wybodaeth y mae rhaid ei darparu mewn cofnod amgylchedd hanesyddol.

en-gb	Paragraphs (a) to (d) require details of those historic assets that are statutorily protected or registered under the 1979 or 1990 Acts to be included.
cy-gb	Mae paragraffau (a) i (d) yn ei gwneud yn ofynnol i fanylion yr asedau hanesyddol hynny a warchodir neu a gofrestrir yn statudol o dan Ddeddfau 1979 neu 1990 gael eu cynnwys.

en-gb	Paragraphs (e), (f) and (g) require the inclusion of details of conflict sites, historic landscapes and world heritage sites.
cy-gb	Mae paragraffau (e), (f) ac (g) yn ei gwneud yn ofynnol i fanylion safleoedd gwrthdaro, tirweddau hanesyddol a safleoedd treftadaeth y byd gael eu cynnwys.

en-gb	Paragraph (h) requires the inclusion of details of every other area, site or place considered to be of local historic, archaeological or architectural interest by the local authority or the Welsh Ministers.
cy-gb	Mae paragraff (h) yn ei gwneud yn ofynnol i fanylion pob ardal, safle neu fan arall yr ystyrir eu bod o ddiddordeb hanesyddol, archaeolegol neu bensaernïol lleol ym marn yr awdurdod lleol neu Weinidogion Cymru gael eu cynnwys.

en-gb	These may include details of historic assets that local communities have identified as being of local significance.
cy-gb	Caiff y rhain gynnwys manylion am asedau hanesyddol y mae cymunedau lleol wedi eu nodi fel rhai sydd o arwyddocâd lleol.

en-gb	Paragraph (i) requires the incorporation of information about the way in which the historic, archaeological or architectural development of an area has contributed to its present character.
cy-gb	Mae paragraff (i) yn ei gwneud yn ofynnol i’r wybodaeth ynghylch y ffordd y mae datblygiad hanesyddol, archaeolegol neu bensaernïol ardal wedi cyfrannu at gymeriad presennol yr ardal gael ei chynnwys.

en-gb	This information may be obtained from ongoing urban and rural characterisation programmes and processes such as conservation area appraisals.
cy-gb	Gellir cael yr wybodaeth hon oddi wrth brosesau a rhaglenni pennu nodweddion ardaloedd trefol a gwledig parhaus megis arfarniadau ardaloedd cadwraeth.

en-gb	These area-based studies explain how the historic environment contributes to the distinctive local/regional character of an area and how this character can be conserved for the future.
cy-gb	Mae’r astudiaethau hyn sy’n seiliedig ar ardal yn esbonio sut y mae’r amgylchedd hanesyddol yn cyfrannu at gymeriad lleol/rhanbarthol nodweddiadol ardal a sut y gellir cadw’r cymeriad hwn at y dyfodol.

en-gb	Paragraph (k) requires historic environment records to provide a means of accessing details of every historic place name in a local planning authority’s area that has been included in the list compiled and maintained by the Welsh Ministers under section 34.
cy-gb	Mae paragraff (k) yn ei gwneud yn ofynnol i gofnodion amgylchedd hanesyddol ddarparu dull o gael mynediad i fanylion pob enw lle hanesyddol mewn ardal awdurdod cynllunio lleol sydd wedi ei gynnwys yn y rhestr a lunnir ac a gynhelir gan Weinidogion Cymru o dan adran 34.

en-gb	Subsections (3) to (8) define the different terms used in subsection (2) to describe what a historic environment record must contain.
cy-gb	Mae is-adrannau (3) i (8) yn diffinio’r termau gwahanol a ddefnyddir yn is-adran (2) i ddisgrifio’r hyn y mae rhaid ei gynnwys mewn cofnod amgylchedd hanesyddol.

en-gb	Subsections (9) and (10) enable the Welsh Ministers to amend, by regulations, the categories of information that must be contained in a historic environment record.
cy-gb	Mae is-adrannau (9) a (10) yn galluogi Gweinidogion Cymru i ddiwygio, drwy reoliadau, y categorïau o wybodaeth y mae rhaid eu cynnwys mewn cofnod amgylchedd hanesyddol.

en-gb	The Welsh Ministers must consult local authorities and any other persons whom they consider appropriate before making the regulations.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori ag awdurdodau lleol ac unrhyw bersonau eraill sy’n briodol yn eu barn hwy cyn gwneud y rheoliadau.

en-gb	Section 36 – Access to historic environment records
cy-gb	Adran 36 – Mynediad i gofnodion amgylchedd hanesyddol

en-gb	Section 36 requires a historic environment record to be a publicly available resource, access to which should be available free of charge.
cy-gb	Mae adran 36 yn ei gwneud yn ofynnol i gofnod amgylchedd hanesyddol fod yn adnodd sydd ar gael i’r cyhoedd, a hynny’n ddi-dâl.

en-gb	The Welsh Ministers must also furnish professional advice and assistance to help users locate and interpret information provided in or accessed by means of a historic environment record.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru hefyd roi cyngor a chynhorthwy proffesiynol er mwyn helpu defnyddwyr i ddod o hyd i wybodaeth sydd wedi ei darparu mewn cofnod amgylchedd hanesyddol neu y ceir mynediad iddi drwy gofnod amgylchedd hanesyddol a dehongli’r wybodaeth honno.

en-gb	Subsection (3) gives the Welsh Ministers the power to impose charges in order to recover the costs of providing certain services associated with historic environment records, for example, the production of reports based on analysis of historic environment record content.
cy-gb	Mae is-adran (3) yn rhoi’r pŵer i Weinidogion Cymru i godi ffioedd er mwyn adennill y costau o ddarparu gwasanaethau penodol sy’n gysylltiedig â chofnodion amgylchedd hanesyddol, er enghraifft, llunio adroddiadau sy’n seiliedig ar ddadansoddi cynnwys cofnod amgylchedd hanesyddol.

en-gb	No profit will be made from such charges, which will be limited to the costs of providing the service.
cy-gb	Ni wneir unrhyw elw o ganlyniad i godi ffioedd o’r fath, a bydd y ffioedd yn gyfyngedig i’r costau o ddarparu’r gwasanaeth.

en-gb	Section 37 requires the Welsh Ministers to issue guidance to local authorities, National Park authorities and Natural Resources Wales on how they may contribute to the compilation and maintenance of the historic environment records and on the use of the historic environment records in the exercise of their functions.
cy-gb	Mae adran 37 yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru ddyroddi canllawiau i awdurdodau lleol, awdurdodau Parciau Cenedlaethol a Chyfoeth Naturiol Cymru o ran sut y cânt gyfrannu at lunio cofnodion amgylchedd hanesyddol a’u cynnal, ac ar y defnydd o’r cofnodion amgylchedd hanesyddol wrth iddynt arfer eu swyddogaethau.

en-gb	Prior to issuing the guidance, the Welsh Ministers must consult with the bodies and any other persons whom the Welsh Ministers consider appropriate.
cy-gb	Cyn dyroddi’r canllawiau, rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori â’r cyrff ac unrhyw bersonau eraill sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru.

en-gb	In addition, the Welsh Ministers must lay the guidance before the National Assembly for Wales.
cy-gb	Yn ogystal, rhaid i Weinidogion Cymru osod y canllawiau gerbron Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Section 38 – Establishment of Panel and work programme
cy-gb	Adran 38 – Sefydlu Panel a rhaglen waith

en-gb	Section 38 requires the Welsh Ministers to establish the Advisory Panel for the Welsh Historic Environment (“the Panel”).
cy-gb	Mae adran 38 yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru sefydlu Panel Cynghori ar Amgylchedd Hanesyddol Cymru ( fl y Panel”).

en-gb	The purpose of the Panel is to provide expertise and a diversity of perspectives on a broad range of policy and strategy developments and activities relating to the wider historic environment.
cy-gb	Diben y Panel yw darparu arbenigedd ac amrywiaeth o safbwyntiau ar ystod eang o ddatblygiadau a gweithgareddau polisi a strategaeth sy’n ymwneud â’r amgylchedd hanesyddol ehangach.

en-gb	These activities may include:
cy-gb	Caiff y gweithgareddau hyn gynnwys:

en-gb	the gathering, recording and interpretation of information such as research, survey activities and excavation;
cy-gb	casglu, cofnodi a dehongli gwybodaeth megis gwaith ymchwil, gweithgareddau arolygu a chloddiadau;

en-gb	the conservation of the historic environment, including identifying assets of national significance and applying the appropriate legislative protection;
cy-gb	cadw’r amgylchedd hanesyddol, gan gynnwys adnabod asedau sydd o arwyddocâd cenedlaethol a chymhwyso’r warchodaeth ddeddfwriaethol briodol;

en-gb	and public engagement with the historic environment, including active participation and access to historic assets and information.
cy-gb	ac ymgysylltiad y cyhoedd â’r amgylchedd hanesyddol, gan gynnwys cyfranogiad gweithredol a sicrhau bod asedau hanesyddol a gwybodaeth o fewn eu cyrraedd. 

en-gb	The Panel may also provide expert advice on the effectiveness and operation of the current statutory protection and management framework for the historic environment of Wales, including periodic advice on potential future improvements in primary and secondary legislation.
cy-gb	Caiff y Panel hefyd roi cyngor arbenigol ar effeithiolrwydd a gweithrediad y fframwaith gwarchod a rheoli statudol presennol ar gyfer amgylchedd hanesyddol Cymru, gan gynnwys cyngor cyfnodol ar welliannau posibl yn y dyfodol i ddeddfwriaeth sylfaenol ac is-ddeddfwriaeth.

en-gb	236. The Panel will be required to prepare a three-year work programme and submit a draft to the Welsh Ministers for approval.
cy-gb	236. Bydd yn ofynnol i’r Panel lunio rhaglen waith tair blynedd a chyflwyno drafft ohoni er mwyn i Weinidogion Cymru ei chymeradwyo.

en-gb	The Welsh Ministers may approve the work programme with or without modifications.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru gymeradwyo’r rhaglen waith gydag addasiadau neu hebddynt.

en-gb	The Panel must publish the approved work programme. 
cy-gb	Rhaid i’r Panel gyhoeddi’r rhaglen waith a gymeradwywyd. 

en-gb	237. The work programme may be reviewed and amended during the three-year period to respond to new issues as they arise.
cy-gb	237. Caniateir i’r rhaglen waith gael ei hadolygu a’i diwygio yn ystod y cyfnod o dair blynedd er mwyn ymateb i faterion newydd wrth iddynt godi.

en-gb	If the amendments are significant, they will need to be agreed by the Welsh Ministers.
cy-gb	Os bydd y diwygiadau yn rhai sylweddol, bydd angen i Weinidogion Cymru gytuno arnynt.

en-gb	The work programme as amended must be published.
cy-gb	Rhaid cyhoeddi’r rhaglen waith fel y’i diwygiwyd. 

en-gb	The Panel must, at the end of each financial year, publish a document setting out the matters on which it has provided the Welsh Ministers with advice.
cy-gb	Rhaid i’r Panel, ar ddiwedd pob blwyddyn ariannol, gyhoeddi dogfen sy’n nodi’r materion y mae wedi rhoi cyngor i Weinidogion Cymru arnynt.

en-gb	Section 39 – Constitution etc
cy-gb	Adran 39 – Cyfansoddiad etc

en-gb	Section 39 makes provision about the membership of the Panel and about its legal status.
cy-gb	Mae adran 39 yn gwneud darpariaeth ynghylch aelodaeth y Panel ac ynghylch ei statws cyfreithiol.

en-gb	Section 40 – Regulations and orders
cy-gb	Adran 40 – Rheoliadau a gorchmynion

en-gb	Section 40 makes a number of amendments to the 1979 Act and the 1990 Act in order to clarify the Welsh Ministers’ powers to make regulations and orders under those Acts and the procedures which apply to the making of those regulations and orders.
cy-gb	Mae adran 40 yn gwneud nifer o ddiwygiadau i Ddeddf 1979 a Deddf 1990 er mwyn egluro pwerau Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau a gorchmynion o dan y Deddfau hynny a’r gweithdrefnau sy’n gymwys i wneud y rheoliadau a’r gorchmynion hynny.

en-gb	The amended provision in section 60 of the 1979 Act (regulations and orders) and section 93 of the 1990 Act (regulations and orders) will apply to the making of regulations under the new provisions inserted into those Acts by this Act.
cy-gb	Bydd y ddarpariaeth ddiwygiedig yn adran 60 o Ddeddf 1979 (rheoliadau a gorchmynion) ac adran 93 o Ddeddf 1990 (rheoliadau a gorchmynion) yn gymwys i wneud rheoliadau o dan y darpariaethau newydd a fewnosodir yn y Deddfau hynny gan y Ddeddf hon.

en-gb	Subsection (2) amends section 60 of the 1979 Act.
cy-gb	Mae is-adran (2) yn diwygio adran 60 o Ddeddf 1979.

en-gb	It affirms that the power of the Welsh Ministers to make regulations under the Act or an order under sections 3 (grant of scheduled monument consent), 37 (exemptions from offence under section 35) or 61 (interpretation) of the Act is exercisable by statutory instrument.
cy-gb	Mae’n cadarnhau bod pŵer Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau o dan y Ddeddf neu orchymyn o dan adrannau 3 (rhoi cydsyniad heneb gofrestredig), 37 (esemptiadau rhag trosedd o dan adran 35) neu 61 (dehongli) o’r Ddeddf yn arferadwy drwy offeryn statudol.

en-gb	Subsection (2) also requires that any statutory instrument containing regulations under new sections 1AA (duty to consult on certain amendments relating to the Schedule) or 9ZB (heritage partnership agreement) of the 1979 Act must be laid in draft before, and approved by a resolution of, the National Assembly for Wales.
cy-gb	Mae is-adran (2) hefyd yn ei gwneud yn ofynnol bod rhaid i unrhyw offeryn statudol sy’n cynnwys rheoliadau o dan adrannau newydd 1AA (dyletswydd i ymgynghori ar ddiwygiadau penodol sy’n ymwneud â’r Gofrestr) neu 9ZB (cytundeb partneriaeth dreftadaeth) o Ddeddf 1979 gael ei osod ar ffurf ddrafft gerbron Cynulliad Cenedlaethol Cymru a’i gymeradwyo ganddo drwy benderfyniad.

en-gb	Any statutory instrument containing regulations under the 1979 Act that amend or repeal any provision of primary legislation must also be subject to that procedure.
cy-gb	Rhaid i unrhyw offeryn statudol sy’n cynnwys rheoliadau o dan Ddeddf 1979 sy’n diwygio neu’n diddymu unrhyw ddarpariaeth mewn deddfwriaeth sylfaenol hefyd fod yn ddarostyngedig i’r weithdrefn honno.

en-gb	The subsection further provides that any other statutory instruments containing regulations or orders made by the Welsh Ministers under the 1979 Act, except regulations made under section 19 of that Act (public access to monuments under public control), will be subject to annulment by a resolution of the National Assembly for Wales.
cy-gb	Mae’r is-adran yn darparu ymhellach y bydd unrhyw offerynnau statudol eraill sy’n cynnwys rheoliadau neu orchmynion a wneir gan Weinidogion Cymru o dan Ddeddf 1979, ac eithrio rheoliadau a wneir o dan adran 19 o’r Ddeddf honno (mynediad cyhoeddus i henebion sydd o dan reolaeth gyhoeddus), yn ddarostyngedig i gael eu diddymu drwy benderfyniad gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Subsection (3) amends subsection (1) of section 93 of the 1990 Act (regulations and orders) to make it clear that the Welsh Ministers may make regulations under that Act in relation to Wales.
cy-gb	Mae is-adran (3) yn diwygio is-adran (1) o adran 93 o Ddeddf 1990 (rheoliadau a gorchmynion) er mwyn ei gwneud yn glir y caiff Gweinidogion Cymru wneud rheoliadau o dan y Ddeddf honno o ran Cymru.

en-gb	Subsections (4) and (5) require any statutory instrument containing regulations under new sections 2A (duty to consult on certain changes to lists), 26M (heritage partnership agreements) or 56A (preservation of listed buildings in disrepair) of the 1990 Act to be laid in draft before, and approved by a resolution of, the National Assembly for Wales.
cy-gb	Mae is-adrannau (4) a (5) yn ei gwneud yn ofynnol i unrhyw offeryn statudol sy’n cynnwys rheoliadau o dan adrannau newydd 2A (dyletswydd i ymgynghori ar newidiadau penodol i restrau) neu 26M (cytundebau partneriaeth dreftadaeth) neu 56A (diogelu adeiladau rhestredig mewn cyflwr gwael) o Ddeddf 1990 gael ei osod ar ffurf ddrafft gerbron Cynulliad Cenedlaethol Cymru a’i gymeradwyo ganddo drwy benderfyniad.

en-gb	Any other regulations under the Act will be subject to annulment by a resolution of the National Assembly for Wales.
cy-gb	Bydd unrhyw reoliadau eraill o dan y Ddeddf yn ddarostyngedig i gael eu diddymu drwy benderfyniad gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Subsections (6) and (7) confirm that an order under section 55(5B) of the 1990 Act (interest on outstanding costs of urgent works) is to be made by statutory instrument and shall be subject to annulment by a resolution of the National Assembly for Wales.
cy-gb	Mae is-adrannau (6) a (7) yn cadarnhau bod gorchymyn o dan adran 55(5B) o Ddeddf 1990 (llog ar y costau sy’n weddill ar gyfer gwaith brys) i gael ei wneud drwy offeryn statudol ac y bydd yn ddarostyngedig i gael ei ddiddymu drwy benderfyniad gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Subsection (12) requires a statutory instrument containing regulations under section 35(9) (power to vary meaning of “historic environment record”) or section 39(7)(h) (Advisory Panel for Welsh Historic Environment:
cy-gb	Mae is-adran (12) yn ei gwneud yn ofynnol i offeryn statudol sy’n cynnwys rheoliadau o dan adran 35(9) (pŵer i amrywio ystyr “cofnod amgylchedd hanesyddol”) neu adran 39(7)(h) (Y Panel Cynghori ar Amgylchedd Hanesyddol Cymru:

en-gb	disqualification from membership for staff of specified organisations) to be laid in draft before, and approved by a resolution of, the National Assembly for Wales.
cy-gb	anghymhwyso staff sefydliadau penodedig rhag bod yn aelodau) gael ei osod ar ffurf ddrafft gerbron Cynulliad Cenedlaethol Cymru a’i gymeradwyo ganddo drwy benderfyniad.

en-gb	Section 41 sets out the provisions that will come into force on the date of Royal Assent;
cy-gb	Mae adran 41 yn nodi’r darpariaethau a fydd yn dod i rym ar ddyddiad y Cydsyniad Brenhinol;

en-gb	those that will come into force two months after Royal Assent;
cy-gb	y rhai a fydd yn dod i rym ddau fis ar ôl y Cydsyniad Brenhinol;

en-gb	and those that will be brought into force by an order made by the Welsh Ministers.
cy-gb	a’r rhai a fydd yn cael eu dwyn i rym drwy orchymyn a wneir gan Weinidogion Cymru.

en-gb	This section sets out the Act’s short title.
cy-gb	Mae’r adran hon yn nodi enw byr y Ddeddf.

en-gb	Schedule 1 is introduced by section 3(3) of the Act, and inserts Schedule A1 and Schedule A2 into the 1979 Act.
cy-gb	Cyflwynir Atodlen 1 gan adran 3(3) o’r Ddeddf, ac mae’n mewnosod Atodlen A1 ac Atodlen A2 yn Neddf 1979.

en-gb	Schedule A1 Lapse of interim protection
cy-gb	Atodlen A1 Darfodiad gwarchodaeth interim

en-gb	Schedule A1 contains provision which applies where interim protection ceases to
cy-gb	Mae Atodlen A1 yn cynnwys darpariaeth sy’n gymwys pan fo gwarchodaeth interim

en-gb	have effect as a result of a decision by the Welsh Ministers:
cy-gb	yn peidio â chael effaith o ganlyniad i benderfyniad gan Weinidogion Cymru:

en-gb	not to include a monument in the Schedule, or
cy-gb	i beidio â chynnwys heneb yn y Gofrestr, neu

en-gb	not to make a material amendment that increases the area shown for a monument on a map that accompanies its entry in the Schedule.
cy-gb	i beidio â gwneud diwygiad perthnasol sy’n cynyddu’r ardal a ddangosir ar gyfer heneb ar fap sy’n dod gyda’i chofnod yn y Gofrestr.

en-gb	Even after interim protection has lapsed, a person can still be prosecuted for certain offences committed while it was in effect.
cy-gb	Hyd yn oed ar ôl i warchodaeth interim ddarfod, gall person barhau gael ei erlyn am droseddau penodol a wnaed pan oedd ganddi effaith.

en-gb	The Welsh Ministers may also recover expenses incurred in undertaking work under section 9ZF(2) of the 1979 Act following a failure to comply with an enforcement notice which was served while the interim protection had effect.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru hefyd adennill costau yr aed iddynt wrth gyflawni gwaith o dan adran 9ZF(2) o Ddeddf 1979 yn dilyn methiant i gydymffurfio â hysbysiad gorfodi a gyflwynwyd pan oedd gan y warchodaeth interim effaith.

en-gb	However, various other matters done under the 1979 Act cease to have effect on the lapse of interim protection:
cy-gb	Fodd bynnag, mae amrywiaeth o faterion eraill a wneir o dan Ddeddf 1979 yn peidio â chael effaith wrth i warchodaeth interim ddarfod:

en-gb	for example, scheduled monument consent, enforcement notices and temporary stop notices.
cy-gb	er enghraifft, cydsyniad heneb gofrestredig, hysbysiadau gorfodi a hysbysiadau stop dros dro.

en-gb	Schedule A2 Decisions on reviews by person appointed by Welsh Ministers 
cy-gb	Atodlen A2 Penderfyniadau ynghylch adolygiadau gan berson a benodir gan Weinidogion Cymru

en-gb	Paragraph 1 of Schedule A2 allows the Welsh Ministers to make regulations setting out the classes of reviews on which decisions are to be made by a person appointed by the Welsh Ministers. 
cy-gb	Mae paragraff 1 o Atodlen A2 yn caniatáu i Weinidogion Cymru wneud rheoliadau sy’n nodi’r dosbarthau ar adolygiadau y mae person a benodir gan Weinidogion Cymru i wneud penderfyniadau arnynt.

en-gb	Paragraph 2 sets out the powers and duties of an appointed person.
cy-gb	Mae paragraff 2 yn nodi pwerau a dyletswyddau person a benodir.

en-gb	The appointed person has the same powers and duties as the Welsh Ministers to carry out the review, to make a decision on the review and to decide on the procedures and conduct of the review and the costs associated with it.
cy-gb	Mae gan y person a benodir yr un pwerau a dyletswyddau â Gweinidogion Cymru i wneud yr adolygiad, i wneud penderfyniad ynghylch yr adolygiad ac i benderfynu ar weithdrefnau’r adolygiad a’r broses o’i gynnal a’r costau sy’n gysylltiedig ag ef.

en-gb	A decision of an appointed person cannot be challenged except by way of section 55 of the 1979 Act (proceedings for questioning validity of certain orders).
cy-gb	Ni ellir herio penderfyniad person a benodir ac eithrio drwy adran 55 o Ddeddf 1979 (achosion ar gyfer cwestiynu dilysrwydd gorchmynion penodol).

en-gb	In addition, an application to the High Court under section 55 cannot be made on the grounds that the decision should have been made by the Welsh Ministers instead of the appointed person, unless the appointed person’s power to make the decision was challenged before the decision on the review was taken.
cy-gb	Yn ogystal, ni ellir gwneud cais i’r Uchel Lys o dan adran 55 ar y sail mai Gweinidogion Cymru a ddylai fod wedi gwneud y penderfyniad yn lle’r person a benodir, oni bai bod pŵer y person a benodir i wneud y penderfyniad wedi ei herio cyn y gwnaed y penderfyniad ynghylch yr adolygiad.

en-gb	Paragraph 3 makes provisions for the Welsh Ministers to revoke an appointed person’s authority and appoint another person to undertake the review.
cy-gb	Mae paragraff 3 yn gwneud darpariaethau i Weinidogion Cymru ddirymu awdurdod person a benodir a phenodi person arall i ymgymryd â’r adolygiad.

en-gb	Paragraph 4 allows an appointed person to appoint an assessor to provide advice on any matters arising at a local inquiry or hearing, or in written representations made in connection with the review.
cy-gb	Mae paragraff 4 yn caniatáu i berson a benodir benodi asesydd i roi cyngor ar unrhyw faterion sy’n codi mewn ymchwiliad lleol neu wrandawiad, neu mewn sylwadau ysgrifenedig a gyflwynir mewn cysylltiad â’r adolygiad.

en-gb	Sub-paragraph (2) applies provisions of the Local Government Act 1972 which allow an appointed person to summon a person to attend and provide evidence at an inquiry.
cy-gb	Mae is-baragraff (2) yn cymhwyso darpariaethau Deddf Llywodraeth Leol 1972 sy’n caniatáu i berson a benodir alw person i fod yn bresennol a darparu tystiolaeth mewn ymchwiliad.

en-gb	Refusal to attend will render a person liable, on summary conviction, to a fine not exceeding level 3 on the standard scale, imprisonment for a term not exceeding six months, or both.
cy-gb	Bydd gwrthod cais i fod yn bresennol yn gwneud person yn agored, o’i euogfarnu’n ddiannod, i ddirwy nad yw’n uwch na lefel 3 ar y raddfa safonol, cyfnod nad yw’n hwy na chwe mis yn y carchar, neu’r ddau.

en-gb	Paragraph 5 allows the Welsh Ministers to direct that anything that should have been done by the appointed person, with the exception of making a decision on a review, may be done instead by the Welsh Ministers.
cy-gb	Mae paragraff 5 yn caniatáu i Weinidogion Cymru gyfarwyddo y caiff Gweinidogion Cymru wneud unrhyw beth y dylai’r person a benodir fod wedi ei wneud, ac eithrio gwneud penderfyniad ynghylch adolygiad.

en-gb	This enables the Welsh Ministers to direct that matters such as the notification of a review, the circulation of representations or evidence, and the notification of a decision are to be undertaken by them.
cy-gb	Mae hyn yn galluogi Gweinidogion Cymru i gyfarwyddo mai hwy sydd i ymgymryd â materion megis rhoi hysbysiad am adolygiad, cylchredeg sylwadau neu dystiolaeth a rhoi hysbysiad ynghylch penderfyniad.

en-gb	Paragraph 6 allows an appointed person to delegate to another person anything that would fall to be done by the appointed person except for the conduct of a local inquiry or hearing or the making of a decision on the review.
cy-gb	Mae paragraff 6 yn caniatáu i berson a benodir ddirprwyo i berson arall unrhyw beth y byddai’r person a benodir yn ei wneud ac eithrio cynnal ymchwiliad lleol neu wrandawiad neu wneud penderfyniad ynghylch yr adolygiad.

en-gb	This enables the appointed person to delegate administrative tasks, such as the notification of a review application, the notification of hearing/inquiry timetables and details, and the circulation of statements and representations.
cy-gb	Mae hyn yn galluogi’r person a benodir i ddirprwyo tasgau gweinyddol, megis rhoi hysbysiad ynghylch cais am adolygiad, hysbysu ynghylch amserlenni a manylion gwrandawiad/ymchwiliad, a chylchredeg datganiadau a sylwadau.

en-gb	Paragraph 7 provides that, where the Welsh Ministers appoint a member of staff of the Welsh Government to carry out their functions in relation to a review, those functions are to be treated as functions of the Welsh Government for the purposes of the Public Services Ombudsman (Wales) Act 2005.
cy-gb	Mae paragraff 7 yn darparu, pan fo Gweinidogion Cymru yn penodi aelod o staff Llywodraeth Cymru i gyflawni eu swyddogaethau mewn perthynas ag adolygiad, fod y swyddogaethau hynny i gael eu trin fel swyddogaethau Llywodraeth Cymru at ddibenion Deddf Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus (Cymru) 2005.

en-gb	This will enable the Public Services Ombudsman for Wales to investigate any allegations of maladministration made in relation to the appointed person’s discharge of those functions.
cy-gb	Bydd hyn yn galluogi Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru i ymchwilio i unrhyw honiadau o gamweinyddu a wneir mewn perthynas â’r ffordd y mae’r person a benodir yn cyflawni’r swyddogaethau hynny.

en-gb	Schedule 2 is introduced by section 24(4) of the Act, and inserts Schedule 1A and Schedule 1B into the 1990 Act.
cy-gb	Cyflwynir Atodlen 2 gan adran 24(4) o’r Ddeddf, ac mae’n mewnosod Atodlen 1A ac Atodlen 1B yn Neddf 1990.

en-gb	Schedule 1A Lapse of interim protection
cy-gb	Atodlen 1A Darfodiad gwarchodaeth interim

en-gb	Schedule 1A contains provision which applies where interim protection ceases to have effect as a result of the Welsh Ministers’ decision not to list a building.
cy-gb	Mae Atodlen 1A yn cynnwys darpariaeth sy’n gymwys pan fo gwarchodaeth interim yn peidio â chael effaith o ganlyniad i benderfyniad Gweinidogion Cymru i beidio â rhestru adeilad.

en-gb	In those circumstances, any proceedings arising out of an application for listed building consent or any consent granted will lapse, and any enforcement notices or temporary stop notices served on the building will cease to have effect.
cy-gb	O dan yr amgylchiadau hynny, bydd unrhyw achosion sy’n deillio o gais am gydsyniad adeilad rhestredig neu unrhyw gydsyniad a roddir yn darfod, a bydd unrhyw hysbysiadau gorfodi neu hysbysiadau stop dros dro a gyflwynir ar yr adeilad yn peidio â chael effaith.

en-gb	However, the criminal liability of any person for an offence committed during the interim protection period will persist.
cy-gb	Fodd bynnag, bydd atebolrwydd troseddol unrhyw berson am drosedd a gyflawnir yn ystod y cyfnod gwarchodaeth interim yn parhau.

en-gb	Schedule 1B Decisions on reviews by person appointed by the Welsh Ministers 
cy-gb	Atodlen 1B Penderfyniadau ynghylch adolygiadau gan berson a benodir gan Weinidogion Cymru

en-gb	Paragraph 1 enables the Welsh Ministers to make regulations that prescribe the classes of reviews on which decisions are to be made by a person appointed by the Welsh Ministers. 
cy-gb	Mae paragraff 1 yn galluogi Gweinidogion Cymru i wneud rheoliadau sy’n rhagnodi’r dosbarthau ar adolygiadau y mae person a benodir gan Weinidogion Cymru i wneud penderfyniadau arnynt.

en-gb	The appointed person has the same powers and duties as the Welsh Ministers to carry out the review, to make a decision on the review and to decide on the relevant procedure and award costs.
cy-gb	Mae gan y person a benodir yr un pwerau a dyletswyddau â Gweinidogion Cymru i wneud yr adolygiad, i wneud penderfyniad ynghylch yr adolygiad ac i benderfynu ar y weithdrefn briodol a dyfarnu costau.

en-gb	Paragraph 3 makes provision to allow the Welsh Ministers to revoke an appointed person’s authority and appoint another person to undertake the review.
cy-gb	Mae paragraff 3 yn gwneud darpariaeth i ganiatáu i Weinidogion Cymru ddirymu awdurdod person a benodir a phenodi person arall i ymgymryd â’r adolygiad.

en-gb	Paragraph 4 allows an appointed person to appoint an assessor to provide advice on any matters arising at a local inquiry or hearing, or in written representations.
cy-gb	Mae paragraff 4 yn caniatáu i berson a benodir benodi asesydd i roi cyngor ar unrhyw faterion sy’n codi mewn ymchwiliad lleol neu wrandawiad, neu mewn sylwadau ysgrifenedig.

en-gb	Subparagraph (2) applies provisions within the Local Government Act 1972 which allow an appointed person to summon a person to attend and provide evidence at an inquiry.
cy-gb	Mae is-baragraff (2) yn cymhwyso darpariaethau yn Neddf Llywodraeth Leol 1972 sy’n caniatáu i berson a benodir alw person i fod yn bresennol a darparu tystiolaeth mewn ymchwiliad.

en-gb	Refusal to attend will render a person liable, on summary conviction, to a fine not exceeding level 3 on the standard scale, imprisonment for a maximum of six months, or both.
cy-gb	Bydd gwrthod cais i fod yn bresennol yn gwneud person yn agored, o’i euogfarnu’n ddiannod, i ddirwy nad yw’n uwch na lefel 3 ar y raddfa safonol, cyfnod nad yw’n hwy na chwe mis yn y carchar, neu’r ddau.

en-gb	Paragraph 5 allows the Welsh Ministers to direct that anything that should be done by the appointed person, with the exception of making a decision on a review, may be done instead by the Welsh Ministers.
cy-gb	Mae paragraff 5 yn caniatáu i Weinidogion Cymru gyfarwyddo y caiff Gweinidogion Cymru wneud unrhyw beth y dylai’r person a benodir fod wedi ei wneud, ac eithrio gwneud penderfyniad ynghylch adolygiad.

en-gb	This will enable the Welsh Ministers to direct that matters such as the notification of a review, the circulation of representations and evidence and the notification of a decision are to be undertaken by them.
cy-gb	Bydd hyn yn galluogi Gweinidogion Cymru i gyfarwyddo mai hwy sydd i ymgymryd â materion megis rhoi hysbysiad am adolygiad, cylchredeg sylwadau a thystiolaeth a rhoi hysbysiad ynghylch penderfyniad.

en-gb	This enables the appointed person to delegate administrative tasks such as the notification of hearing/inquiry timetables and details and the circulation of statements and representations.
cy-gb	Mae hyn yn galluogi’r person a benodir i ddirprwyo tasgau gweinyddol, megis hysbysu ynghylch amserlenni a manylion gwrandawiad/ymchwiliad a chylchredeg datganiadau a sylwadau.

en-gb	http://www.senedd.assembly.wales/mgIssueHistoryHome.aspx?IId=12573 
cy-gb	http://www.senedd.cynulliad.cymru/mgIssueHistoryHome.aspx?IId=12573 

en-gb	Stage 1 — Debate
cy-gb	Cyfnod 1 — Dadl

en-gb	Stage 2 Scrutiny Committee — Consideration of amendments
cy-gb	Cyfnod 2 Pwyllgor Craffu — Ystyried y gwelliannau

en-gb	Stage 3 Plenary — Consideration of amendments
cy-gb	Cyfnod 3 Cyfarfod Llawn — Ystyried y gwelliannau

en-gb	Stage 4 — Approved by the Assembly
cy-gb	Cyfnod 4 — Cymeradwywyd gan y Cynulliad

en-gb	Environment (Wales) Bill
cy-gb	Bil yr Amgylchedd (Cymru)

en-gb	Explanatory Memorandum
cy-gb	Memorandwm Esboniadol

en-gb	Incorporating the Regulatory Impact Assessment and Explanatory Notes
cy-gb	yn ymgorffori’r Asesiad Effaith Rheoleiddiol a’r Nodiadau Esboniadol

en-gb	May 2015
cy-gb	Mai 2015

en-gb	Explanatory Memorandum to the Environment (Wales) Bill
cy-gb	Memorandwm Esboniadol i Fil yr Amgylchedd (Cymru)

en-gb	This Explanatory Memorandum has been prepared by the Department for Natural Resources of the Welsh Government and is laid before the National Assembly for Wales.
cy-gb	Paratowyd y Memorandwm Esboniadol hwn gan Adran Cyfoeth Naturiol Llywodraeth Cymru ac fe’u gosodir gerbron Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Member’s Declaration
cy-gb	Datganiad yr Aelod

en-gb	In my view the provisions of the Environment (Wales) Bill, introduced by me on the 11 May 2015, would be within the legislative competence of the National Assembly for Wales.
cy-gb	Yn fy marn i, byddai darpariaethau Bil yr Amgylchedd (Cymru), a gyflwynwyd gennyf ar 11 Mai 2015, o fewn cymhwysedd deddfwriaethol Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Carl Sargeant AM
cy-gb	Carl Sargeant AM

en-gb	Minister for Natural Resources
cy-gb	Y Gweinidog Adnoddau Naturiol

en-gb	Assembly Member in charge of the Bill
cy-gb	Yr Aelod Cynulliad sy’n gyfrifol am y Bil

en-gb	Contents page
cy-gb	Tudalen gynnwys

en-gb	Description Page 4 
cy-gb	Disgrifiad Tudalen 4 

en-gb	Legislative Background Page 5 
cy-gb	Y Cefndir Deddfwriaethol Tudalen 5 

en-gb	3. Purpose and intended effect of the legislation Page 7 
cy-gb	3. Diben y ddeddfwriaeth a’r effaith y bwriedir iddi ei chael Tudalen 7 

en-gb	4. Consultation Page 63 
cy-gb	4. Ymgynghori Tudalen 70 

en-gb	5. Power to make subordinate legislation Page 73 
cy-gb	5. Pŵer i wneud is-ddeddfwriaeth Tudalen 82 

en-gb	PART 2 – REGULATORY IMPACT ASSESSMENT 
cy-gb	RHAN 2 – ASESIAD EFFAITH RHEOLEIDDIOL 

en-gb	Options - costs and benefits Page 99 
cy-gb	Yr opsiynau – costau a manteision Tudalen 108 

en-gb	Specific impact assessments Page 294 
cy-gb	Asesiadau effaith penodol Tudalen 309 

en-gb	Competition Assessment Page 304 
cy-gb	Asesiad o’r Gystadleuaeth Tudalen 319 

en-gb	Post implementation review Page 307 
cy-gb	Adolygiad ar Ôl Gweithredu Tudalen 322 

en-gb	ANNEX 1 – Explanatory Notes Page 310 
cy-gb	ATODIAD 1 – Nodiadau Esboniadol Tudalen 325 

en-gb	Glossary of Acronyms
cy-gb	Rhestr o Acronymau

en-gb	The overarching aims of the Environment (Wales) Bill (“the Bill”) are to put in place legislation that will enable Wales’ resources to be managed in a more proactive, sustainable and joined-up manner and to establish the legislative framework necessary to tackle climate change.
cy-gb	Amcanion cyffredinol Bil yr Amgylchedd (Cymru) (“y Bil”) yw cyflwyno deddfwriaeth a fydd yn ein galluogi i reoli adnoddau Cymru mewn ffordd fwy rhagweithiol, cynaliadwy a chydgysylltiedig, ac a fydd hefyd ynh fodd inni sefydlu’r fframwaith deddfwriaethol sydd ei angen i fynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd.

en-gb	The Bill supports the Welsh Government’s wider work to help secure Wales’ long term well-being, so that it benefits from a prosperous economy, a healthy and resilient environment and vibrant, cohesive communities.
cy-gb	Mae’r Bil yn ategu gwaith ehangach gan Lywodraeth Cymru i helpu i sicrhau llesiant Cymru yn yr hirdymor, fel bod ganddi economi ffyniannus, amgylchedd iach a chydnerth, a chymunedau llewyrchus a chydlynol.

en-gb	The Bill makes provision to help plan and manage Wales’ natural resources at a national and local level, through specific requirements for a State of Natural Resources Report (SoNaRR), a National Natural Resources Policy (NNRP) and area statements.
cy-gb	Mae’r Bil yn darparu ar gyfer helpu i gynllunio ac i reoli adnoddau naturiol Cymru ar y lefel genedlaethol ac ar y lefel leol, a hynny drwy gyfrwng gofynion penodol i baratoi Adroddiad am Gyflwr Adnoddau Naturiol (SoNaRR), Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol (NNRP) a datganiadau ardal.

en-gb	The provisions will enable greater integration and simplification of policies, plans and programmes where this is consistent with existing statutory duties.
cy-gb	Bydd y darpariaethau’n fodd i sicrhau, os bydd hynny’n gyson â’r dyletswyddau statudol presennol, bod polisïau, cynlluniau a rhaglenni yn cael eu hintegreiddio’n well a’u symleiddio.

en-gb	The Bill provides Natural Resources Wales (NRW) with a general duty that aligns fully with the statutory principles for the sustainable management of natural resources, and provides NRW with enhanced powers to undertake land management agreements and experimental schemes in line with those principles.
cy-gb	Mae’r Bil yn rhoi diben cyffredinol i Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC) sy’n gwbl gydnaws â’r egwyddorion statudol ar gyfer rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy, ac mae’n rhoi rhagor o bwerau i CNC ymgymryd â chytundebau rheoli tir a chynlluniau arbrofol yn unol â’r egwyddorion hynny.

en-gb	The Bill also provides public authorities with a reshaped requirement to seek to maintain and enhance biodiversity.
cy-gb	Mae’r Bil hefyd yn newid ychydig ar y gofyniad sydd ar awdurdodau cyhoeddus i geisio cynnal a gwella bioamrywiaeth.

en-gb	The Bill also includes provisions to tackle climate change, through statutory emission reduction targets and carbon budgeting to support their delivery.
cy-gb	Mae darpariaethau yn y Bil hefyd i fynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd, a hynny drwy gyfrwng targedau i leihau allyriadau a thrwy gyllidebau carbon i helpu i gyrraedd y targedau hynny.

en-gb	It also includes provisions to improve the use of resources in relation to carrier bags and waste management.
cy-gb	Mae ynddo hefyd ddarpariaethau i wella’r defnydd a wneir o adnoddau, a hynny mewn perthynas â bagiau siopa a rheoli gwastraff.

en-gb	The sections on carrier bag charging enable improvements to the existing scheme for single use carrier bags and those on waste provide the Welsh Ministers with powers to take action to achieve higher levels of recycling for business waste, food waste treatment and energy recovery.
cy-gb	Mae’r adrannau ar godi tâl am fagiau siopa yn golygu y bydd modd gwella’r cynllun presennol ar gyfer bagiau siopa untro ac mae’r adrannau sy’n ymdrin â gwastraff yn rhoi pwerau i Weinidogion Cymru weithredu er mwyn sicrhau bod busnesau’n ailgylchu mwy o wastraff, bod mwy o wastraff bwyd yn cael ei drin, a mwy o ynni’n cael ei adfer.

en-gb	The Bill also clarifies the law for a number of existing environmental regulatory regimes including marine licensing, shellfisheries management, land drainage and flood risk management.
cy-gb	Mae’r Bil hefyd yn sicrhau mwy o eglurder am y gyfraith sy’n ymdrin â nifer o’r systemau presennol i reoleiddio’r amgylchedd, gan gynnwys trwyddedu morol, rheoli pysgodfeydd cregyn, draenio tir a rheoli perygl llifogydd. 

en-gb	Legislative Background
cy-gb	Y Cefndir Deddfwriaethol

en-gb	Part 4 of the Government of Wales Act 2006 (GoWA 2006) gives the National Assembly for Wales the legislative competence to make the provisions in the Environment (Wales) Bill (“the Bill”).
cy-gb	Mae Rhan 4 o Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006 yn rhoi’r cymhwysedd deddfwriaethol i Gynulliad Cenedlaethol Cymru wneud y darpariaethau ym Mil yr Amgylchedd (Cymru) (“y Bil”).

en-gb	Section 108 provides that a provision of an Act of the Assembly may be within the Assembly’s legislative competence if it relates to one or more of the subjects listed under any of the headings in Part 1 of Schedule 7 and does not fall within any of the exceptions specified in that Part (whether or not under that heading or under any of those headings).
cy-gb	Mae adran 108 yn darparu y gall darpariaeth mewn Deddf Cynulliad fod o fewn cymhwysedd deddfwriaethol y Cynulliad os yw’n ymwneud ag un neu fwy o’r penawdau yn Rhan 1 o Atodlen 7 ac os nad yw’n dod o fewn unrhyw un o’r eithriadau a bennir yn y Rhan honno (p’un ai o dan y pennawd hwnnw neu unrhyw un o’r penodau hynny ai peidio).

en-gb	Section 108 also provides that ‘a provision must neither apply otherwise than in relation to Wales nor confer, impose, modify or remove (or give power to confer, impose, modify or remove) functions exercisable otherwise than in relation to Wales’.
cy-gb	Mae adran 108 yn darparu hefyd fod yn rhaid i ddarpariaeth beidio â bod yn gymwys ac eithrio o ran Cymru na pheidio â rhoi, gosod, addasu neu ddileu (na rhoi pŵer i roi, gosod, addasu neu ddileu) swyddogaethau sy’n arferadwy ac eithrio o ran Cymru.

en-gb	Provisions in the Bill relate to the following subjects in Part 1 of Schedule 7 to the GOWA 2006, as set out below:
cy-gb	Mae’r darpariaethau yn y Bil yn ymwneud â’r pynciau a ganlyn yn Rhan 1 o Atodlen 7 i Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006, fel y’u nodir isod:

en-gb	Agriculture, forestry, animals, plants and rural development
cy-gb	Agriculture, forestry, animals, plants and rural development

en-gb	1 Agriculture.
cy-gb	1 Agriculture.

en-gb	Horticulture.
cy-gb	Horticulture.

en-gb	Forestry.
cy-gb	Forestry.

en-gb	Fisheries and fishing.
cy-gb	Fisheries and fishing.

en-gb	Animal health
cy-gb	Animal health

en-gb	and welfare.
cy-gb	and welfare.

en-gb	Plant health.
cy-gb	Plant health.

en-gb	Plant varieties and seeds.
cy-gb	Plant varieties and seeds.

en-gb	Rural development.
cy-gb	Rural development.

en-gb	In this Part of this Schedule “animal” means –
cy-gb	In this Part of this Schedule “animal” means –

en-gb	all mammals apart from humans, and
cy-gb	all mammals apart from humans, and

en-gb	all animals other than mammals;
cy-gb	all animals other than mammals;

en-gb	and related expressions are to be construed accordingly.
cy-gb	and related expressions are to be construed accordingly.

en-gb	Exceptions—
cy-gb	Exceptions—

en-gb	Hunting with dogs.
cy-gb	Hunting with dogs.

en-gb	Regulation of scientific or other experimental procedures on animals.
cy-gb	Regulation of scientific or other experimental procedures on animals.

en-gb	Import and export control, and regulation of movement, of animals, plants and other things, apart from (but subject to provision made by or by virtue of any Act of Parliament relating to the control of imports or exports)—
cy-gb	Import and export control, and regulation of movement, of animals, plants and other things, apart from (but subject to provision made by or by virtue of any Act of Parliament relating to the control of imports or exports)—

en-gb	(a)
cy-gb	(a)

en-gb	the movement into and out of, and within, Wales of animals, animal products, [.
cy-gb	the movement into and out of, and within, Wales of animals, animal products, [.

en-gb	plants, plant products and other things related to them for the purposes of protecting human, animal [or plant] health, animal welfare or the environment or observing or implementing obligations under the Common Agricultural Policy, and
cy-gb	plants, plant products and other things related to them for the purposes of protecting human, animal [or plant] health, animal welfare or the environment or observing or implementing obligations under the Common Agricultural Policy, and

en-gb	(b)
cy-gb	(b)

en-gb	the movement into and out of, and within, Wales of animal feedstuff.
cy-gb	the movement into and out of, and within, Wales of animal feedstuff.

en-gb	. fertilisers and pesticides (or things treated by virtue of any enactment as pesticides) for the purposes of protecting human, animal [or plant] health or the environment.
cy-gb	. fertilisers and pesticides (or things treated by virtue of any enactment as pesticides) for the purposes of protecting human, animal [or plant] health or the environment.

en-gb	Authorisations of veterinary medicines and medicinal products.
cy-gb	Authorisations of veterinary medicines and medicinal products.

en-gb	Environment
cy-gb	Environment

en-gb	6 Environmental protection, including pollution, nuisances and hazardous substances.
cy-gb	6 Environmental protection, including pollution, nuisances and hazardous substances.

en-gb	Prevention, reduction, collection, management, treatment and disposal of waste.
cy-gb	Prevention, reduction, collection, management, treatment and disposal of waste.

en-gb	Land drainage and land improvement.
cy-gb	Land drainage and land improvement.

en-gb	Countryside and open spaces (including the designation and regulation of national parks and areas of outstanding natural beauty).
cy-gb	Countryside and open spaces (including the designation and regulation of national parks and areas of outstanding natural beauty).

en-gb	Nature conservation and sites of special scientific interest.
cy-gb	Nature conservation and sites of special scientific interest.

en-gb	Protection of natural habitats, coast and marine environment (including seabed).
cy-gb	Protection of natural habitats, coast and marine environment (including seabed).

en-gb	Biodiversity.
cy-gb	Biodiversity.

en-gb	Genetically modified organisms.
cy-gb	Genetically modified organisms.

en-gb	Smallholdings and allotments.
cy-gb	Smallholdings and allotments.

en-gb	Common land.
cy-gb	Common land.

en-gb	Town and village greens.
cy-gb	Town and village greens.

en-gb	Burial and cremation, except coroners' functions 
cy-gb	Burial and cremation, except coroners' functions 

en-gb	Water and flood defence
cy-gb	Water and flood defence

en-gb	19 Water supply, water resources management (including reservoirs), water quality and representation of consumers of water and sewerage services.
cy-gb	19 Water supply, water resources management (including reservoirs), water quality and representation of consumers of water and sewerage services.

en-gb	Flood risk management and coastal protection.
cy-gb	Flood risk management and coastal protection.

en-gb	Exceptions — 
cy-gb	Exceptions—

en-gb	Appointment and regulation of any water undertaker whose area is not wholly or mainly in Wales.
cy-gb	Appointment and regulation of any water undertaker whose area is not wholly or mainly in Wales.

en-gb	Licensing and regulation of any licensed water supplier [water supply licensee] within the meaning of the Water Industry Act 1991 (c 56), apart from regulation in relation to licensed activities using the supply system of a water undertaker whose area is wholly or mainly in Wales]. 
cy-gb	Licensing and regulation of any licensed water supplier [water supply licensee] within the meaning of the Water Industry Act 1991 (c 56), apart from regulation in relation to licensed activities using the supply system of a water undertaker whose area is wholly or mainly in Wales]. 

en-gb	None of the exceptions specified in Part 1 of Schedule 7 to the GoWA 2006 are applicable.
cy-gb	Nid oes unrhyw un o’r eithriadau a bennir yn Rhan 1 o Atodlen 7 i Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006 yn gymwys.

en-gb	Part 1 of the Bill contains provisions which confer functions on Ministers of the Crown.
cy-gb	Mae Rhan 1 y Bil yn cynnwys darpariaethau sy’n gosod swyddogaethau ar Weinidogion y Goron.

en-gb	Those provisions will be within the Assembly’s legislative competence if the Secretary of State consents to the provisions under Part 3 of Schedule 7 to the GoWA 2006.
cy-gb	Bydd y darpariaethau hynny o fewn cymhwysedd deddfwriaethol y Cynulliad os bydd yr Ysgrifennydd Gwladol yn cydsynio i’r darpariaethau o dan Ran 3 o Atodlen 7 i Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006.

en-gb	Discussions with the UK Government are ongoing with a view to obtaining that consent.
cy-gb	Mae trafodaethau â Llywodraeth y DU yn mynd rhagddynt er mwyn sicrhau’r cydsyniad hwnnw.

en-gb	The Welsh Government anticipates that discussions on consent issues will be concluded during Stage 1.
cy-gb	Mae Llywodraeth Cymru’n disgwyl y bydd y trafodaethau ynghylch materion cydsyniad yn cael eu cwblhau yn ystod Cyfnod 1.

en-gb	Purpose and intended effect of the legislation
cy-gb	Diben y ddeddfwriaeth a’r effaith y bwredir iddi ei chael

en-gb	Purpose of this chapter
cy-gb	Diben y bennod hon

en-gb	Chapter 3 provides an overview of the background and context to the Environment (Wales) Bill (“the Bill”) and includes a summary of the proposed legislation.
cy-gb	Eir ati ym Mhennod 3 i roi golwg gyffredinol ar gefndir a chyd-destun Bil yr Amgylchedd (Cymru) (“y Bil”) ac i roi crynodeb o’r ddeddfwriaeth arfaethedig.

en-gb	This chapter then addresses each part of the Bill and describes the background, current position, purpose and intended effect.
cy-gb	Eir ati wedyn i ymdrin â phob rhan o’r Bil yn ei thro, gan ddisgrifio’r cefndir, y sefyllfa bresennol, diben y ddeddfwriaeth a’r effaith y bwredir iddi ei chael.

en-gb	Current position
cy-gb	Y sefyllfa bresennol

en-gb	The 2011 Welsh Government’s ‘ Programme for Government ’built on the 2010 ‘ A Living Wales:
cy-gb	Yn Rhaglen Lywodraethu Llywodraeth Cymru, a gyhoeddwyd yn 2011, aed ati i adeiladu ar yr ymgynghoriad  Cymru Fyw:

en-gb	a new framework for our environment, countryside and seas’ consultation in setting out a number of commitments in relation to natural resource management, including the introduction of an Environment Bill . 
cy-gb	fframwaith newydd ar gyfer ein hamgylchedd, ein cefn gwlad a'n moroedd ,  a gynhaliwyd yn 2010, ac i nodi nifer o ymrwymiadau ar reoli adnoddau naturiol, gan gynnwys cyflwyno Bil yr Amgylchedd. 

en-gb	In 2012, the ‘Sustaining a Living Wales 1 ’ Green Paper set out proposals on the scope and opportunities for simplifying how we manage and regulate the environment to deliver better outcomes for the people of Wales.
cy-gb	Yn 2012, aed ati yn y Papur Gwyrdd Cynnal Cymru Fyw 1  i nodi’r posibiliadau a’r cyfleoedd i symleiddio sut yr ydym yn rheoli ac yn rheoleiddio’r amgylchedd, a hynny er mwyn sicrhau gwell canlyniadau ar gyfer pobl Cymru.

en-gb	The central proposal in the Green Paper was to move towards an ecosystem approach and sought views on how natural resource management planning might be developed at local and national levels to enable better decision-making.
cy-gb	Y cynnig canolog yn y Papur Gwyrdd oedd y dylid mabwysiadu dull rheoli ar lefel yr ecosystem ac roedd hefyd yn ceisio barn ynghylch sut y gellid mynd ati ar y lefel leol a’r lefel genedlaethol i ddatblygu’r gwaith cynllunio a wneir ar reoli adnoddau naturiol, a hynny fel y bo modd gwneud gwell penderfyniadau.

en-gb	The consultation responses to the Green Paper, like those to the 2010 consultation, showed strong support for a fresh approach to planning and managing natural resources in Wales. 
cy-gb	Roedd yr ymatebion i’r ymgynghoriad yn y Papur Gwyrdd, yn yr un modd â’r rheini a ddaeth i law mewn ymateb i’r ymgynghoriad a gynhaliwyd yn 2010, yn dangos bod cryn gefnogaeth i ffordd newydd o gynllunio a rheoli adnoddau naturiol yng Nghymru.

en-gb	In 2013, the Welsh Government published a White Paper for an Environment (Wales) Bill 2 .
cy-gb	Yn 2013, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru Bapur Gwyn ar gyfer Bil yr Amgylchedd (Cymru) 2 .

en-gb	The White Paper set out a framework for better management of resources, focusing on Wales’ natural resources and waste.
cy-gb	Aed ati yn y Papur hwnnw i nodi fframwaith ar gyfer rheoli adnoddau’n well, gan ganolbwyntio ar adnoddau naturiol Cymru ac ar wastraff.

en-gb	In doing so, it included specific proposals for a new area-based approach to integrate natural resource management at a local level, underpinned by the ecosystem approach and the United Nations’ Convention on Biological Diversity (CBD) principles. 
cy-gb	Roedd ynddo gynigion penodol ar gyfer dull newydd o integreiddio gwaith i reoli adnoddau naturiol ar sail ardal, a’r dull hwnnw’n un a fyddai’n seiliedig ar y dull rheoli ar lefel yr ecosystem ac ar egwyddorion Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Fioamrywiaeth Fiolegol. 

en-gb	The development of the White Paper was one of a package of actions undertaken to enable more joined up and proactive management of Wales’ natural resources.
cy-gb	Roedd datblygu’r Papur Gwyn yn un o gyfres o gamau a gymerwyd er mwyn rheoli adnoddau naturiol Cymru mewn ffordd fwy cydgysylltiedig a rhagweithiol.

en-gb	This included the establishment of Natural Resources Wales in 2013, drawing together three historically separate delivery bodies into a single, integrated natural resource body for Wales.
cy-gb	Un o’r camau hynny oedd sefydlu Cyfoeth Naturiol Cymru yn 2013, gan uno tri chorff cyflawni gwahanol er mwyn creu un corff adnoddau naturiol integredig i Gymru.

en-gb	Its creation helped to integrate the existing regulatory functions within one organisation, but the organisation remains bound by the weaknesses in the existing legislative framework, consisting of more than 230 pieces of statute.
cy-gb	Roedd creu’r corff hwnnw o gymorth i integreiddio’r swyddogaethau statudol a oedd eisoes yn bod, ond mae’r sefydliad yn parhau i gael ei lesteirio gan y gwendidau yn y fframwaith deddfwriaethol presennol, sy’n cynnwys dros 230 o ddarnau o statud.

en-gb	The White Paper proposals were therefore designed to address those weaknesses and enable further integration, as well as supporting the Government’s wider objectives in relation to sustainable development.
cy-gb	Diben y cynigion yn y Papur Gwyn, felly, oedd mynd i’r afael â’r gwendidau hynny a hwyluso integreiddio pellach, yn ogystal â chefnogi amcanion ehangach y Llywodraeth o ran datblygu cynaliadwy.

en-gb	1  In the green paper this was termed the ‘ecosystem approach’.
cy-gb	1 Y term a ddefnyddiwyd ar ei gyfer yn y Papur Gwyrdd oedd y ‘dull rheoli ar lefel yr ecosystem’.

en-gb	2  Towards the Sustainable Management of Wales’ Natural Resources:
cy-gb	2 Tuag at Reoli Adnoddau Naturiol Cymru yn Gynaliadwy:

en-gb	Consultation on proposals for an Environment Bill’:
cy-gb	Ymgynghoriad ar y cynigion ar gyfer Bil Amgylchedd:

en-gb	The Bill sets out the detailed provisions to translate the long term policy commitments into legislation which will enable more sustainable management of Wales’ natural resources.
cy-gb	Mae’r Bil yn nodi’r darpariaethau manwl ar gyfer troi’r ymrwymiadau polisi hirdymor yn ddeddfwriaeth a fydd yn ein galluogi i reoli adnoddau naturiol Cymru mewn modd mwy cynaliadwy.

en-gb	Ecosystem approach and the United Nations’ Convention on Biological Diversity (CBD)
cy-gb	Dull rheoli ar lefel yr ecosystem a Chonfensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Fioamrywiaeth Fiolegol

en-gb	The “ecosystem approach” was developed by the UN CBD in 1992 and comprises twelve principles (see Table 1).
cy-gb	Cafodd y “dull rheoli ar lefel yr ecosystem” ei ddatblygu ym 1992 gan Gonfensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Fioamrywiaeth Fiolegol, ac mae ynddo ddeuddeg egwyddor (gweler Tabl 1).

en-gb	12 Principles of the Ecosystem Approach
cy-gb	12 Egwyddor y Dull Rheoli ar Lefel yr Ecosystem

en-gb	Ecosystem Approach Principle
cy-gb	Egwyddor y Dull Rheoli ar Lefel yr Ecosystem

en-gb	1 – Societal Choice:
cy-gb	1 – Dewis Cymdeithasol:

en-gb	The objectives of management of land, water and living resources are a matter of societal choices. 
cy-gb	Mae amcanion rheoli tir, dŵr ac adnoddau byw yn fater o ddewisiadau a wneir gan gymdeithas. 

en-gb	2 – Localised Decisions:
cy-gb	2 – Penderfyniadau Lleol:

en-gb	Management should be decentralized to the lowest appropriate level 
cy-gb	Dylid datganoli’r rheoli i’r lefel briodol isaf. 

en-gb	3 – Adjacent Effects:
cy-gb	3 – Effeithiau Cyfagos:

en-gb	Ecosystem managers should consider the effects (actual or potential) of their activities on adjacent and other ecosystems 
cy-gb	Dylai rheolwyr ecosystemau ystyried effeithiau (gwirioneddol neu bosibl) eu gweithgareddau ar ecosystemau cyfagos ac ar ecosystemau eraill. 

en-gb	4 – Economic Drivers:
cy-gb	4 – Ysgogiadau Economaidd:

en-gb	Recognizing potential gains from management, there is usually a need to understand and manage the ecosystem in an economic context .
cy-gb	Gan gydnabod bod enillion yn bosibl drwy reoli ar lefel yr ecosystem, mae angen deall a rheoli’r ecosystem mewn cyd-destun economaidd fel arfer. 

en-gb	Any such ecosystem-management programme should: 
cy-gb	Dylai unrhyw raglen o’r fath i reoli’r ecosystem : 

en-gb	A)
cy-gb	A)

en-gb	Reduce those market distortions that adversely affect biological diversity;
cy-gb	Lleihau’r ystumiadau hynny yn y farchnad sy’n cael effaith andwyol ar amrywiaeth fiolegol;

en-gb	B)
cy-gb	B)

en-gb	Align incentives to promote biodiversity conservation and sustainable use;
cy-gb	Sicrhau bod cymhellion i hyrwyddo cadwraeth bioamrywiaeth a defnydd cynaliadwy yn gydnaws â’i gilydd;

en-gb	C)
cy-gb	C)

en-gb	Internalize costs and benefits in the given ecosystem to the extent feasible.
cy-gb	Mewnoli costau a manteision yn yr ecosystem benodol i’r graddau y bo hynny’n ymarferol.

en-gb	5 – Resilience:
cy-gb	5 – Cydnerthedd:

en-gb	Conservation of ecosystem structure and functioning, in order to maintain ecosystem services, should be a priority target of the ecosystem approach 
cy-gb	Dylai gwarchod strwythur yr ecosystem, a’r ffordd y mae’n gweithio, fod yn un o’r targedau sy’n cael blaenoriaeth o dan y dull reoli ar lefel yr ecosystem, a hynny er mwyn cynnal gwasanaethau ecosystemau. 

en-gb	6 – Integrity:
cy-gb	6 – Integriti:

en-gb	Ecosystem must be managed within the limits of their functioning 
cy-gb	Rhaid rheoli ecosystemau o fewn eu terfynau gweithredu. 

en-gb	7 – Spatial and Temporal Scale
cy-gb	7 – Graddfa Ofodol ac Amser:

en-gb	The ecosystem approach should be undertaken at the appropriate spatial and temporal scales
cy-gb	Dylid rhoi’r dull rheoli ar lefel yr ecosystem ar waith ar y raddfa ofodol briodol ac ar y raddfa amser briodol. 

en-gb	8 –Temporal Scale:
cy-gb	8 – Graddfa Amser:

en-gb	Recognizing the varying temporal scales and lag-effects that characterize ecosystem processes, objectives for ecosystem management should be set for the long term. 
cy-gb	Gan gydnabod bod gwahanol raddfeydd amser, ac oedi cyn y daw unrhyw effaith i’r amlwg, yn nodweddion o brosesau ecosystemau, dylid pennu amcanion hirdymor ar gyfer rheoli ecosystemau. 

en-gb	9 – Managing Change:
cy-gb	9 – Rheoli Newid:

en-gb	Management must recognize the change is inevitable 
cy-gb	Rhaid cydnabod, wrth reoli, bod newid yn anochel. 

en-gb	10 – Balancing conservation and use of biodiversity:
cy-gb	10 – Sicrhau cydbwysedd rhwng cadwraeth a defnyddio bioamrywiaeth:

en-gb	The ecosystem approach should seek the appropriate balance between, and integration of, conservation and use of biological diversity 
cy-gb	Wrth reoli ar lefel yr ecosystem, dylid ceisio sicrhau’r cydbwysedd priodol rhwng cadwraeth a defnyddio bioamrywiaeth, ac integreiddio’r ddau beth. 

en-gb	11 – Evidence:
cy-gb	11 – Tystiolaeth:

en-gb	The ecosystem approach should consider all forms of relevant information, including scientific and indigenous and local knowledge, innovations and practices. 
cy-gb	Dylai’r dull o reoli ar lefel yr ecosystem ystyried pob math o wybodaeth berthnasol, gan gynnwys gwybodaeth, dulliau arloesol ac arferion gwyddonol, cynhenid a lleol. 

en-gb	12 – Stakeholder Engagement:
cy-gb	12 – Ymgysylltu â Rhanddeiliaid:

en-gb	The ecosystem approach should involve all relevant sectors of society and scientific disciplines. 
cy-gb	Dylai’r dull rheoli ar lefel yr ecosystem gynnwys pob sector perthnasol o’r gymdeithas a phob disgyblaeth wyddonol berthnasol. 

en-gb	The CBD defines the approach “ as a strategy for the integrated management of land, water and living resources that promotes conservation and sustainable use in an equitable way ”.
cy-gb	Mae’r Confensiwn ar Fioamrywiaeth Fiolegol yn diffinio’r dull hwnnw fel strategaeth ar gyfer rheoli tir, dŵr ac adnoddau byw mewn modd integredig er mwyn hyrwyddo cadwraeth a defnydd cynaliadwy mewn ffordd deg.

en-gb	The approach seeks to maintain the integrity and functioning of ecosystems as a whole to avoid rapid undesirable ecological change.
cy-gb	Mae’r dull yn ceisio cynnal integriti ecosystemau a hefyd y modd y maent yn gweithredu fel cyfanwaith, a hynny er mwyn osgoi newidiadau ecolegol cyflym nas dymunir.

en-gb	The approach recognises that humans are an integral component of ecosystems and equally that ecosystems provide a range of services that underpin human wellbeing and wider society.
cy-gb	Mae’r dull yn cydnabod bod bodau dynol yn rhan annatod o ecosystemau a bod ecosystemau hefyd yn darparu amrywiaeth o wasanaethau sy’n cefnogi llesiant pobl a’r gymdeithas ehangach.

en-gb	In effect, it puts both humans and natural resources at the centre of the decision-making framework.
cy-gb	Mae, mewn gwirionedd, yn rhoi lle canolog i fodau dynol ac i adnoddau yn y fframwaith gwneud penderfyniadau.

en-gb	The CBD model is a framework for thinking ecologically that results in action based on holistic decision-making 3 .
cy-gb	Mae model y Confensiwn ar Fioamrywiaeth Fiolegol yn fframwaith ar gyfer meddwl mewn ffordd ecolegol sy’n arwain at weithredu ar sail proses gyfannol o wneud penderfyniadau 3 .

en-gb	The role of the ecosystem approach in the management of natural resources is to make explicit the link between the status of natural systems and ecosystem services that support human well-being.
cy-gb	Rôl y dull ecosystemau wrth reoli adnoddau naturiol yw dangos yn gwbl glir y cysylltiad rhwng statws systemau naturiol a gwasanaethau ecosystemau sy’n cefnogi lles bodau dynol.

en-gb	It therefore applies sustainable development to the management of natural resources in looking at the need to sustain ecological systems, human communities, and economic infrastructure concurrently.
cy-gb	Mae’r dull, felly, yn mabwysiadu egwyddorion datbygu cynaliadwy wrth reoli adnoddau naturiol, gan edrych ar yr angen i gynnal systemau ecolegol, cymunedau o bobl, a seilwaith economaidd ar yr un pryd.

en-gb	In this way, the application of an ecosystem approach to the management of natural resources is crucial for sustainable development.
cy-gb	Felly, mae rheoli adnoddau naturiol ar lefel yr ecosystem yn gwbl hanfodol er mwyn sicrhau datblygu cynaliadwy.

en-gb	The CBD defined ecosystems as “ a dynamic complex of plant, animal and microorganisms and their non-living environment interacting as a functional unit ” 4 .
cy-gb	Yn ôl diffiniad y Confensiwn ar Fioamrywiaeth Fiolegol, mae ecosystemau yn wead cymhleth a dynamig lle mae planhigion, anifeiliaid a micro-organeddau a’u hamgylchedd anfyw, yn rhyngweithio fel uned weithredol 4  .

en-gb	The key feature of ecosystems is that they are fully integrated systems with ‘emergent properties’ arising from interactions between the living and non-living elements of which they are composed. 
cy-gb	Nodwedd allweddol ecosystemau yw eu bod yn systemau cwbl integredig ac iddynt nodweddion sy’n codi o’r rhyngweithio rhwng yr elfennau byw a’r elfennau anfyw sy’n rhan o’r ecosystemau hynny. 

en-gb	The ecosystem approach has a broad scope that goes beyond ecosystems themselves to encompass social, cultural and economic factors that depend on the services ecosystems provide.
cy-gb	Mae’r dull ecosystemau yn ehangach na’r ecosystemau eu hunain ac mae’n cynnwys ffactorau cymdeithasol, diwylliannol ac economaidd sy’n dibynnu ar y gwasanaethau a ddarperir gan ecosystemau.

en-gb	Ecosystem services are the benefits derived from ecosystems.
cy-gb	Yr hyn a olygir wrth wasanaethau ecosystemau yw’r manteision sy’n deillio o ecosystemau.

en-gb	Some of these benefits are quantifiable, for example the provision of food, fibre or fresh water (provisioning services).
cy-gb	Mae modd mesur rhai o’r manteision hynny, er enghraifft, darparu bwyd, ffibr neu dd * r glân (gwasanaethau darparu).

en-gb	Regulating services include the benefits obtained from the regulation of ecosystem processes, which includes for example climate regulation and flood alleviation (regulating services).
cy-gb	Mae gwasanaethau rheoleiddio yn cynnwys y manteision sy’n deillio o reoleiddio prosesau ecosystemau, ac maent, er enghraifft, yn cynnwys rheoleiddio’r hinsawdd a lliniaru llifogydd (gwasanaethau rheoleiddio).

en-gb	Cultural benefits are also derived from natural settings like landscapes and seascapes which include recreation, tourism, cultural heritage and aesthetic experience (cultural services).
cy-gb	Ceir manteision diwylliannol hefyd, a hynny o leoliadau naturiol megis tirweddau a morweddau, ac yn eu plith y mae hamdden, twristiaeth, treftadaeth ddiwylliannol a phrofiad esthetig (gwasanaethau diwylliannol).

en-gb	The final category of services are those, which enable ecosystems to remain functioning and therefore able to continue providing multiple benefits (supporting services).
cy-gb	Y categori olaf o wasanaethau yw’r rheini sy’n galluogi ecosystemau i barhau i weithredu ac i barhau i ddarparu nifer o fanteision (gwasanaethau cynnal).

en-gb	These underpin all the other services and include soil formation, nutrient cycling and water cycling.
cy-gb	Y rheini yw’r gwasanaethau sy’n sail i’r holl wasanaethau eraill, ac yn eu plith y mae ffurfio pridd, ailgylchu maethynnau ac ailgylchu d * r.

en-gb	These benefits can be direct or indirect and the terms services and benefits are sometimes used interchangeably.
cy-gb	Gall y manteision hynny fod yn rhai uniongyrchol neu anuniongyrchol. Weithiau, mae’r term gwasanaethau ecosystemau a’r term manteision ill dau yn cael eu defnyddio i gyfleu’r un peth.

en-gb	The Bill however refers to “benefits” and therefore this formulation is used throughout this Explanatory Memorandum.
cy-gb	Mae’r Bil, er hynny, yn cyfeirio at “manteision” a dyna’r term a ddefnyddir drwy’r Memorandwm Esboniadol hwn ar ei hyd. 

en-gb	Case for change
cy-gb	Yr achos o blaid newid

en-gb	Wales’ natural resources are not only a valuable asset but provide essential benefits.
cy-gb	Mae adnoddau naturiol Cymru Yn ogystal â bod yn ased gwerthfawr, mae adnoddau naturiol Cymru hefyd yn rhoi inni fanteision hanfodol.

en-gb	These include benefits that range from the air we breathe to the food we eat; to the land we farm or develop, the seas we fish to the water we use for drinking or cooling heavy industry.
cy-gb	Ymhlith y manteision hynny y mae’r aer a anadlwn a’r bwyd a fwytawn, y tir a amaethwn neu a ddatblygwn, y moroedd a bysgotwn, a’r d * r a ddefnyddiwn i’w yfed neu i oeri ein diwydiannau trwm.

en-gb	Wales’ natural resources are as fundamental to the long-term success of the economy as they are to the quality of our natural environment and the well-being of communities.
cy-gb	Mae adnoddau naturiol Cymru mor hanfodol i lwyddiant ein heconomi yn yr hirdymor ag y maent i ansawdd ein hamgylchedd naturiol ac i les ein cymdeithas. 

en-gb	The current UK and EU legislative framework of environmental statutory duties and regulatory functions has evolved gradually over many decades.
cy-gb	Mae fframwaith deddfwriaethol presennol y DU a’r UE o ddyletswyddau statudol a swyddogaethau rheoleiddiol sy’n ymwneud â’r amgylchedd wedi esblygu’n raddol dros nifer o ddegawdau.

en-gb	It has largely developed to address changing pressures and specific environmental problems, often taking a narrow focus.
cy-gb	Mae, i raddau helaeth, wedi datblygu mewn ymateb i bwysau newydd ac i broblemau amgylcheddol penodol ac mae, yn aml, yn gul o ran ei ffocws.

en-gb	This approach to regulation – reactive and often viewed in isolation from economic and social policy and needs - has led to a complex mix of regulation that does not always work together towards a common aim of improving Wales’ long term future.
cy-gb	Mae’r dull hwn o reoleiddio – sy’n un ymatebol ac sy’n cael ei ystyried yn annibynnol ar bolisïau ac anghenion economaidd a chymdeithasol – wedi arwain at gyfuniad cymhleth o reoleiddio nad yw bob amser yn cydweithio er mwyn gwireddu’r nod cyffredin o wella dyfodol Cymru yn y tymor hir.

en-gb	Furthermore, the evidence shows that the capacity of our natural resources to continue to provide the services - on which we all depend - is diminishing.
cy-gb	At hynny,yn ôl y dystiolaeth, lleihau y mae gallu’n hadnoddau naturiol i ddarparu’r gwasanaethau yr ydym oll yn dibynnu arnynt.

en-gb	If we are to continue to benefit from them – and avoid compromising the ability of future generations to enjoy the same benefit – we need to manage them effectively to enable Wales to develop sustainably and achieve the Well-being Goals.
cy-gb	Os ydym am barhau i elwa ar yr adnoddau hynny – ac os ydym am osgoi peryglu gallu cenedlaethau’r dyfodol i fwynhau’r un manteision – mae angen inni eu rheoli’n effeithiol er mwyn i Gymru fedru datblygu mewn modd cynaliadwy a chyflawni’r Nodau Llesiant.

en-gb	Key evidence, such as the 2011 National Ecosystem Assessment on the state of UK ecosystems, shows a continuing decline in biodiversity with around a third of the services provided by our natural environment either degraded or in decline.
cy-gb	Mae tystiolaeth allweddol, megis y National Ecosystem Assessment ar gyflwr ecosystemau’r DU, a gynhaliwyd yn 2011, yn dangos bod bioamrywiaeth yn parhau i ddirywio a bod rhyw draean o’r gwasanaethau a ddarperir gan ein hamgylchedd naturiol naill ei wedi eu diraddio neu’n dirywio.

en-gb	These findings were also reflected in the 2013 State of Nature report.
cy-gb	Yr un oedd y canfyddiadau yn yr adroddiad ar State of Nature , a gyhoeddwyd yn 2013.

en-gb	Scientific evidence also shows that the impacts of climate change are likely to continue and exacerbate these problems.
cy-gb	Mae’r dystiolaeth wyddonol hefyd yn dangos bod effeithiau’r newid yn yr hinsawdd yn debygol o barhau ac yna dwysáu’r problemau hynny.

en-gb	Overall, there is a substantial evidence base which highlights that more integrated management of our natural resources is needed, which better recognises the value of our ecosystems and the services they provide. 
cy-gb	At ei gilydd, mae yna gryn sylfaen dystiolaeth sy’n dangos yn glir bod angen inni rheoli’n hadnoddau naturiol mewn modd mwy integredig sy’n cydnabod gwerth ein hecosystemau a’r gwasanaethau y maent yn eu darparu.

en-gb	The UK-wide 2010 Making Space for Nature report made a case for a refreshed ‘restorative approach’ which rebuilds nature and creates a more resilient natural environment for the benefit of wildlife and ourselves. 
cy-gb	Yn yr adroddiad Making Space for Nature , a gyhoeddwyd ar lefel y DU yn 2010, dadleuwyd o blaid dull adferol newydd o weithredu sy’n ailadeiladu natur ac sy’n creu amgylchedd naturiol mwy cydnerth er budd bywyd gwyllt ac er ein budd ninnau hefyd. 

en-gb	In Wales, the National Assembly’s Sustainability Committee Inquiry into Biodiversity, published in 2011 5 , recommended that the Welsh Government should adopt a strategic ecosystems approach to the management of biodiversity in the wider countryside. 
cy-gb	Yng Nghymru, un o argymhellion yr Ymchwiliad i Fioamrywiaeth a gynhaliwyd gan Bwyllgor Cynaliadwyedd y Cynulliad Cenedlaethol, ac a gyhoeddwyd yn 2011 5 , oedd y dylai Llywodraeth Cymru fabwysiadu dull strategol ar lefel yr ecosystem o reoli bioamrywiaeth yng nghefn gwlad. 

en-gb	In introducing the Bill, the Welsh Government is therefore taking action to put in place a more integrated approach within legislation, which responds to the evidence and the Sustainability Committee recommendations.
cy-gb	Mae Llywodraeth Cymru, felly, wrth gyflwyno’r Bil, yn cymryd camau, drwy gyfrwng deddfwriaeth, i sefydlu dull mwy integredig o weithredu, a’r dull hwnnw’n un sy’n ymateb i’r dystiolaeth ac i argymhellion y Pwyllgor Cynaliadwyedd.

en-gb	Wales is not alone in developing legislation that takes a more integrated approach to these issues.
cy-gb	Nid Cymru yn unig sy’n datblygu dull mwy integredig o weithredu yn hyn o beth.

en-gb	The United Nations’ CBD has endorsed an ‘ecosystem approach’ as its primary framework for integrated management of land, water and living resources.
cy-gb	Mae Comisiwn y Cenhedloedd Unedig ar Fioamrywiaeth Fiolegol wedi cadarnhau mai ‘dull ecosystemau’ yw ei brif fframwaith ar gyfer rheoli tir, d * r ac adnoddau byw mewn modd integredig.

en-gb	The EU Marine Strategy Framework Directive (2006) 6  also adopts a similar strategic approach for Member States to achieve good environmental status of marine waters by applying an ecosystem-based approach to the management of human activities that may have an impact on the marine environment, while enabling the sustainable use of marine goods and services.
cy-gb	Mae Cyfarwyddeb Fframwaith Strategaeth Forol yr UE (2006) 6  hefyd yn mabwysiadu dull strategol tebyg er mwyn i Aelod-wladwriaethau fedru sicrhau bod statws amgylcheddol da ar gyfer eu moroedd. Mae’n gwneud hynny drwy ddefnyddio dull seiliedig ar ecosystemau o reoli gweithgareddau dynol a allai effeithio ar yr amgylchedd morol, ond gan sicrhau, ar yr un pryd, bod modd defnyddio nwyddau a gwasanaethau morol mewn ffordd gynaliadwy.

en-gb	Another example of an ecosystem-based approach is provided in the Water Framework Directive 7 .
cy-gb	Enghraifft arall o ddull sy’n seiliedig ar ecosystemau yw’r Gyfarwyddeb Fframwaith D * r 7 .

en-gb	New approaches are also being developed by other member states for example the Netherlands has introduced more integrated approaches in its policy and legislation 8 .
cy-gb	Mae aelod-wladwriaethau eraill yn datblygu ffyrdd newydd o weithio hefyd, er enghraifft, mae’r Iseldiroedd wedi cyflwyno dulliau mwy integredig o weithredu yn eu polisïau a’u deddfwriaeth 8 .

en-gb	The Welsh Government has drawn on the approaches put in place through these statutory frameworks in designing the provisions within the Bill to improve the planning, management and use of natural resources.
cy-gb	Mae Llywodraeth Cymru wedi manteisio ar y dulliau a sefydlwyd drwy gyfrwng y fframweithiau statudol hyn wrth lunio’r darpariaethau yn y Bil i wella’r modd y mae adnoddau naturiol yn cael eu cynllunio, eu rheoli a’u defnyddio.

en-gb	In doing so, the Bill recognises that the resilience of ecosystems and the benefits they provide are essential to the well-being of Wales, thereby complementing the legislative framework within the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Wrth wneud hynny, mae’r Bil yn cydnabod bod cydnerthedd ecosystemau a’r manteision a ddarparant yn hanfodol i lesiant Cymru ac mae, felly, yn ategu’r fframwaith deddfwriaethol yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	The approach to the Bill is built on five years of policy development, including both green and white paper stages.
cy-gb	Mae’r dull o weithredu a gyflwynir drwy gyfrwng y Bil yn ben llanw pum mlynedd o waith datblygu polisi, gan gynnwys camau’r Papur Gwyrdd a’r Papur Gwyn.

en-gb	In doing so, it not only responds to the key trends seen for example through the decline in biodiversity, but crucially it also makes provision to tackle the challenges such as climate change that Wales faces going forward.
cy-gb	Yn ogystal ag ymateb i’r tueddiadau allweddol sy’n dod i’r amlwg, er enghraifft, drwy’r dirywiad mewn bioamrywiaeth, mae’r Bil hefyd yn darparu ar gyfer heriau fel y newid yn yr hinsawdd a fydd yn wynebu Cymru yn y dyfodol.

en-gb	Background, current position, purpose and intended effect
cy-gb	Y cefndir, y sefyllfa bresennol, diben y ddeddfwriaeth a’r effaith y bwriedir iddi ei chael

en-gb	The following section describes the purpose and intended effect of each of the Bill’s parts.
cy-gb	Eir ati yn yr adran a ganlyn i esbonio diben pob un o rannau’r Bil a’r effaith y bwriedir iddynt eu cael.

en-gb	Each element includes the background to the provisions in the Bill, the current position, the purpose of the legislation and the intended effect.
cy-gb	Mae pob elfen yn ymdrin â’r cefndir i’r darpariaethau yn y Bil, y sefyllfa bresennol, diben y ddeddfwriaeth a’r effaith y bwriedir iddi ei chael.

en-gb	Sustainable Management of Natural Resources (Part 1)
cy-gb	Rhan 1 Rheoli Cynaliadwy ar Adnoddau Naturiol

en-gb	Natural Resources, sustainable management of natural resources and principles of sustainable management of natural resources
cy-gb	Adnoddau naturiol, rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol ac egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol

en-gb	Background
cy-gb	Y cefndir

en-gb	The UK National Ecosystem Assessment 9  published in July 2011 underlines that ‘our wealth as a nation and our individual well-being depend critically upon the natural environment.
cy-gb	Roedd yr Asesiad Cenedlaethol o Ecosystemau’r DU 9 , a gyhoeddwyd ym mis Gorffennaf 2011, yn tanlinellu bod ein cyfoeth fel cenedl a’n lles fel unigolion yn dibynnu ar yr amgylchedd naturiol, a hynny mewn ffordd gwbl allweddol.

en-gb	It provides us with the food, water and air that are essential for life and with the minerals and raw materials for our industry and consumption.
cy-gb	Mae’n rhoi hanfodion bywyd inni – bwyd, d * r ac aer – ac mae hefyd yn rhoi inni’r mwynau a’r deunyddiau crai yr ydym ni a’n diwydiannau yn eu defnyddio.

en-gb	This assessment showed a continuing decline in biodiversity with around a third of the services provided by our natural environment being degraded or in decline. 
cy-gb	Dangosodd yr asesiad hwnnw fod bioamrywiaeth yn parhau i ddirywio a bod rhyw draean o’r gwasanaethau a ddarperir gan ein hamgylchedd naturiol yn cael eu diraddio neu’n dirywio. 

en-gb	These findings are also reflected in the 2013 State of Nature 10  report.
cy-gb	Yr un yw’r canfyddiadau yn yr adroddiad State of Nature 10 , a gyhoeddwyd yn 2013.

en-gb	The report assessed the population or distribution trends of 3,148 species in the UK and found that of these 60 per cent have declined over recent decades, and more than one in ten of all the species assessed are under threat of disappearing from our shores altogether. 
cy-gb	Aed ati yn yr adroddiad hwnnw i asesu tueddiadau poblogaeth a dosbarthiad 3,148 o rywogaethau yn y DU a gwelwyd bod 60 y cant ohonynt wedi dirywio dros y degawdau diweddar, a bod perygl i fwy nag un ym mhob deg o’r holl rywogaethau a aseswyd ddiflannu’n gyfan gwbl. 

en-gb	Much of the current legislative framework in relation to the environment predates the adoption 11  and implementation 12  of the ecosystem approach by the Convention on Biological Diversity.
cy-gb	Cafodd llawer o’r fframwaith deddfwriaethol presennol sy’n ymdrin â’r amgylchedd ei gyflwyno cyn i’r dull ecosystemau gael ei fabwysiadu 11  a’i weithredu 12  gan y Comisiwn ar Fioamrywiaeth Fiolegol.

en-gb	However, there has been a move towards applying an ecosystem-based approach in recent years (e.g. Water Framework Directive and the Marine Strategy Framework Directive) and therefore a shift from a focus solely on specific environmental media or activities that impact on those media in isolation.
cy-gb	Er hynny, mae’r dull hwnnw wedi dechrau ennill ei blwyf yn ystod y blynyddoedd diwethaf (e.e. yn y Gyfarwyddeb Fframwaith D * r a Chyfarwyddeb Fframwaith y Strategaeth Forol), a gwelwyd newid pwyslais yn ei sgil. Nid dim ond ar gyfryngau amgylcheddol penodol nac ar weithgareddau sy’n effeithio ar y cyfryngau hynny y mae’r ffocws bellach.

en-gb	An ecosystem-based approach is concerned with ensuring that management decisions do not adversely affect the ecosystem function and productivity, so that harvesting of target stocks, for example in relation to fisheries (and resultant economic benefits) is sustainable in the long-term. 13  
cy-gb	Holl ddiben dull sy’n seiliedig ar ecosystemau yw sicrhau nad yw penderfyniadau rheoli yn cael effaith andwyol ar sut y mae’r ecosystem yn gweithio nac ar ba mor gynhyrchiol ydyw, fel y bo cynaeafu stociau a dargedir, er enghraifft, mewn perthynas â physgodfeydd (a’r manteision economaidd sy’n deillio ohonynt) yn gynaliadwy yn y tymor hir. 13  

en-gb	However, the application of the approach and an emphasis on the resilience of ecosystems and the services they provide is not enshrined within our legislative framework.
cy-gb	Fodd bynnag, nid yw’r dull hwn na’r pwyslais ar gydnerthedd ecosystemau a’r gwasanaethau a ddarparant wedi eu corffori yn ein fframwaith deddfwriaethol.

en-gb	This means that the sustainable management of natural resources and the supporting principles are not currently provided for in legislation in Wales or in UK statute.
cy-gb	Mae hynny’n golygu nad yw deddfwriaeth yng Nghymru na statud y DU yn darparu ar hyn o bryd ar gyfer rheolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol nac ychwaith ar gyfer yr egwyddorion sy’n sail i hynny.

en-gb	Purpose of legislation
cy-gb	Diben y ddeddfwriaeth

en-gb	Part 1 of the Bill introduces an integrated decision-making process to the management of natural resources.
cy-gb	Mae Rhan 1 o’r Bil yn cyflwyno proses integredig ar gyfer gwneud penderfyniadau ar reoli adnoddau naturiol.

en-gb	This includes three key elements:
cy-gb	Mae tair prif elfen i’r broses honno:

en-gb	What is to be managed (natural resources).
cy-gb	Yr hyn sydd i’w reoli (adnoddau naturiol).

en-gb	What sustainable management is and its objective (sustainable management of natural resources).
cy-gb	Yr hyn yw rheoli cynaliadwy, a’i amcan (rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol).

en-gb	How to achieve that objective (principles of sustainable management of natural resources).
cy-gb	Sut i gyflawni’r amcan hwnnw (egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol).

en-gb	Part 1 provides for a number of mechanisms to deliver the sustainable management of natural resources, in particular:
cy-gb	36. Mae Rhan 1 yn darparu ar gyfer nifer o ffyrdd o reoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy, yn benodol: 

en-gb	State of Natural Resources Report (SoNaRR) – NRW will be under a duty to provide a report which provides the evidence base for policy on how natural resources are managed and sustainably used.
cy-gb	Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol (SoNaRR) – bydd dyletswydd ar Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC) i baratoi adroddiad a fydd yn sylfaen dystiolaeth ar gyfer polisïau ar sut y bydd adnoddau naturiol yn cael eu rheoli a’u defnyddio mewn modd cynaliadwy.

en-gb	National Natural Resources Policy (NNRP) – the Welsh Ministers will be under a duty to prepare, publish and implement a NNRP, which will set out the Welsh Government’s priorities in relation to the management of natural resources.
cy-gb	Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol (NNRP) – bydd dyletswydd ar Weinidogion Cymru i baratoi, cyhoeddi a gweithredu Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol, a fydd yn nodi blaenoriaethau Llywodraeth Cymru o ran rheoli adnoddau naturiol.

en-gb	Area statements – will set out the key risks that need to be carefully managed and mitigated and the key opportunities for the sustainable use of natural resources at an area level.
cy-gb	Datganiadau ardal – bydd y datganiadau hyn yn nodi’r risgiau allweddol y bydd angen eu rheoli’n ofalus a’u lliniaru, a hefyd y cyfleoedd allweddol i ddefnyddio adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy ar lefel ardal.

en-gb	The revised purpose of NRW – the Bill provides NRW with an updated general purpose to ensure that it is line with the Bill.
cy-gb	Diben diwygiedig CNC – mae’r Bil yn diweddaru diben cyffredinol CNC er mwyn sicrhau bod y diben hwnnw’n cyd-fynd â’r hyn sydd yn y Bil ei hun.

en-gb	The purpose of an experimental scheme – this will enable NRW to trial innovative approaches for more sustainable management of natural resources.
cy-gb	Diben cynllun arbrofol – bydd hyn yn galluogi CNC i dreialu ffyrdd arloesol o reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	The purpose of the definitions is to provide clarity in relation to the provisions, which introduce these mechanisms and therefore ensure the bodies responsible for carrying out these functions know what is required of them.
cy-gb	37. Diben y diffiniadau yw sicrhau eglurder o ran y darpariaethau sy’n cyflwyno’r dulliau uchod, a hefyd sicrhau bod y cyrff sy’n gyfrifol am gyflawni’r swyddogaethau yn gwybod yr hyn y mae’n ofynnol iddynt ei wneud.

en-gb	This includes:
cy-gb	Diben y diffiniadau yw: 

en-gb	Providing clarity to the scope of natural resources.
cy-gb	Sicrhau eglurder ynghylch yr hyn a gwmpesir gan y term adnoddau naturiol.

en-gb	The list reflects the living (biotic) and non-living (abiotic) components of our natural environment and therefore represents the resources as individual components that make up our natural resources.
cy-gb	Mae’r rhestr yn adlewyrchu elfennau byw (biotig) ein hamgylchedd a hefyd yr elfennau anfyw (anfiotig) ac mae felly yn dangos yr adnoddau fel yr elfennau unigol sy’n creu ein hadnoddau naturiol.

en-gb	The definition does not include descriptions of scales at which individual components co-exist and interact such as habitat or landscape as scale is included within the principles of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Nid yw’r diffiniad yn cynnwys disgrifiadau o raddfeydd lle y mae’r elfennau unigol hyn yn cyd-fodoli ac yn rhyngweithio, megis cynefinoedd neu dirweddau, a hynny am fod graddfa’n cael ei chynnwys yn egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol.

en-gb	Clarifying that the sustainable management of natural resources includes not only how our natural resources are used but also includes the impacts of other activities on those resources and ecosystem resilience, for example the impact of pollution from production processes.
cy-gb	Egluro bod rheolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yn cynnwys mwy na dim ond sut y mae’n hadnoddau naturiol yn cael eu defnyddio ond hefyd effeithiau gweithgareddau eraill ar yr adnoddau hynny ac ar gydnerthedd ecosystemau, er enghraifft, effaith llygredd a achosir gan brosesau cynhyrchu.

en-gb	Clarifying and explaining the process to be applied and the actions to be taken and factors to be taken into consideration.
cy-gb	Egluro ac esbonio’r broses i’w defnyddio, y camau i’w cymryd a’r ffactorau i’w hystyried.

en-gb	The purpose of sustainable management of natural resources is:
cy-gb	Diben rheoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy yw:

en-gb	To reflect the role that our natural resources play in contributing to the achievement of the well-being goals introduced by the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Adlewyrchu’r rôl y mae’n hadnoddau naturiol yn ei chwarae o ran cyfrannu at gyflawni’r nodau llesiant a gyflwynwyd gan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	To maintain and improve the condition of our ecosystems and emphasise the role of ecosystem benefits (or services) within the decision-making process.
cy-gb	Cynnal a gwella cyflwr ein hecosystemau a phwysleisio’r rôl sydd gan fanteision (neu wasanaethau) ecosystemau i’w chwarae yn y broses gwneud penderfyniadau.

en-gb	To ensure that management and use of our natural resources is undertaken in such a way that does not diminish the ability of those resources or of ecosystems to be able to deliver multiple social, economic and environmental benefits over the long-term.
cy-gb	Sicrhau bod ein hadnoddau naturiol yn cael eu rheoli a’u defnyddio mewn modd sy’n sicrhau nad yw’r adnoddau hynny na’n hecosystemau yn llai abl i gynnig amryfal fanteision cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol yn y tymor hir.

en-gb	To ensure that the impact of activities on our natural resources and ecosystems is considered in terms of how they affect the resilience of our ecosystems and consequently their ability to provide social, economic and environmental benefits for both current and future generations.
cy-gb	Sicrhau bod yr effaith y mae gweithgareddau yn ei chael ar ein hadnoddau naturiol a’n hecosystemau yn cael ei hystyried o ran sut y maent effeithio ar gydnerthedd ein hecosystemau ac felly ar eu gallu i gynnig manteision cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol i’r genhedlaeth bresennol ac i genedlaethau’r dyfodol.

en-gb	To ensure that a wide range of relevant ecosystem benefits can be considered and valued within the decision-making and delivery process.
cy-gb	Sicrhau bod modd ystyried a rhoi gwerth ar amrywiaeth eang o fanteision perthnasol ecosystemau yn ystod y broses gwneud penderfyniadau a’r broses gyflawni.

en-gb	This includes the value we place on our natural resources for their own sake.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys y gwerth yr ydym yn ei roi ar ein hadnoddau naturiol er eu mwyn eu hunain.

en-gb	To reduce the negative impacts generated by the use of natural resources.
cy-gb	Lleihau’r effeithiau negyddol sydd i’w gweld yn sgil defnyddio adnoddau naturiol.

en-gb	Ecosystem benefits, for the purpose of the Bill are:
cy-gb	At ddibenion y Bil hwn, ystyr manteision ecosystemau yw:

en-gb	Supporting services, for example nutrient cycling, oxygen production and soil formation.
cy-gb	Gwasanaethau cynnal, er enghraifft, ailgylchu maethynnau, cynhyrchu ocsigen a ffurfio pridd.

en-gb	These are the services that are necessary for the production of all other services.
cy-gb	Dyma’r gwasanaethau sy’n angenrheidiol er mwyn darparu’r holl wasanaethau eraill.

en-gb	Provisioning services, for example food, fibre, fuel and water.
cy-gb	Gwasanaethau darparu, er enghraifft, bwyd, ffibr, tanwydd a d * r.

en-gb	These are the products obtained from ecosystems.
cy-gb	Dyma’r pethau y mae ecosystemau yn eu cynhyrchu. 

en-gb	Regulating services, for example climate regulation, water purification and flood protection.
cy-gb	Gwasanaethau rheoleiddio, er enghraifft, rheoleiddio’r hinsawdd, puro d * r ac amddiffyn rhag llifogydd.

en-gb	These are the benefits obtained from the regulation of ecosystem processes.
cy-gb	Dyma’r manteision sy’n deillio o reoleiddio prosesau ecosystemau. 

en-gb	Cultural services, for example education, recreation, and aesthetic benefits.
cy-gb	Gwasanaethau diwylliannol, er enghraifft, addysg, hamdden a manteision esthetig.

en-gb	These are the cultural benefits people obtain from ecosystems.
cy-gb	Dyma’r manteision diwylliannol sy’n deillio o ecosystemau.

en-gb	The principles which underpin the sustainable management of natural resources provide the method by which its objective is to be delivered.
cy-gb	Yr egwyddorion sy’n sail i reolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yw’r dull a fydd yn cael ei ddefnyddio i gyflawni’r nod hwnnw.

en-gb	These principles incorporate the ecosystem approach as adopted by the UN Convention on Biological Diversity.
cy-gb	Mae’r egwyddorion hynny’n ymgorffori’r dull ecosystemau a fabwysiadwyd gan y Comisiwn ar Fioamrywiaeth Fiolegol.

en-gb	The purpose is to clearly set out the principles which are applied to the delivery of a number of the Bill products (for example the preparation of the NNRP) and in relation to NRW, to describe how it carries out the sustainable management of natural resources across its functions.
cy-gb	Y diben yw nodi’n glir yr egwyddorion a fydd yn cael eu defnyddio wrth gyflawni nifer o’r canlyniadau a fydd yn deillio o’r Bil (er enghraifft, paratoi’r Cynllun Adnoddau Naturiol Cenedlaethol) ac, mewn perthynas â CNC, disgrifio sut y bydd yn rheoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy ar draws ei holl swyddogaethau.

en-gb	The purpose of the principles is to encourage:
cy-gb	Diben yr egwyddorion yw hyrwyddo:

en-gb	Recognition of the interdependence of social, economic and environmental benefits and of the systems providing different flows of social, economic and environmental benefits.
cy-gb	Cydnabyddiaeth bod manteision cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol yn dibynnu ar ei gilydd a bod y systemau’n cynnig ffrydiau gwahanol o fanteision cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol.

en-gb	An understanding that the state of natural resources and ecosystems is linked to the benefits they provide.
cy-gb	Dealltwriaeth bod cyflwr adnoddau naturiol ac ecosystemau yn gysylltiedig â’r manteision a gynigir ganddynt.

en-gb	Recognition of the multiple, rather than singular, benefits provided by our natural resources and ecosystems.
cy-gb	Cydnabyddiaeth bod ein hadnoddau naturiol a’n hecosystemau yn cynnig nifer o fanteision, yn hytrach nag un fantais yn unig.

en-gb	An adaptive management approach and evidence based decision-making.
cy-gb	Parodrwydd i ymaddasu wrth reoli ac i wneud penderfyniadau ar sail tystiolaeth.

en-gb	A collaborative approach to decision making, involving relevant stakeholders, civil society and local communities.
cy-gb	Parodrwydd i gydweithredu wrth wneud penderfyniadau, gan roi rhan i randdeiliaid perthnasol, cymdeithas sifil a chymunedau lleol.

en-gb	Decisions are not taken in isolation but in consideration of the evidence and information gathered from other relevant stakeholders.
cy-gb	Nid yw penderfyniadau’n cael eu gwneud yn annibynnol ar ei gilydd heb ystyried y dystiolaeth a’r wybodaeth a gasglwyd oddi wrth randdeiliaid perthnasol eraill.

en-gb	The consideration of the long-term impacts of short-term gains, for example including the value of an ecosystem and the services it provides plus any future costs arising from any increase in environmental risks identified.
cy-gb	Parodrwydd i ystyried yr effeithiau hirdymor a gaiff enillion byrdymor, er enghraifft, cynnwys gwerth ecosystem a’r gwasanaethau a ddarperir ganddi ynghyd ag unrhyw gostau a allai godi yn y dyfodol os bydd mwy o risg i’r amgylchedd.

en-gb	Decision-making at the appropriate scale to address an issue or deliver an opportunity.
cy-gb	Gwneud penderfyniadau ar y raddfa briodol er mwyn mynd i’r afael â phroblem neu fanteisio ar gyfle.

en-gb	The scale of an area needing not only to be ecologically appropriate but also socially, economically and culturally appropriate.
cy-gb	Mae angen i raddfa ardal fod nid yn unig yn briodol yn ecolegol ond hefyd yn gymdeithasol, yn economaidd ac yn ddiwylliannol.

en-gb	Landscapes being an example of a scale, which is ecologically, socially, economically and culturally important.
cy-gb	Mae graddfa tirwedd yn enghraifft o raddfa sy’n bwysig yn ecolegol, yn gymdeithasol, yn economaidd ac yn ddiwylliannol.

en-gb	National parks are also an example.
cy-gb	Mae parciau cenedlaethol hefyd yn enghraifft o raddfa.

en-gb	Taking into consideration the key characteristics of resilient ecosystems, which are the connectivity, diversity, scale, condition and adaptability of ecosystems.
cy-gb	Ystyriaeth o nodweddion allweddol ecosystemau cydnerth, sef cysylltedd, amrywiaeth, graddfa, cyflwr, a’r gallu i addasu.

en-gb	Intended effect
cy-gb	Yr effaith y bwriedir i’r darpariaethau ei chael

en-gb	The intended effect of the sustainable management of natural resources provisions is to support the management of natural resources so as to maintain and enhance the capacity of ecosystems to maintain their own supporting systems, whilst being able to continue to deliver social, environmental and economic benefits not only in the short-term but for the long-term.
cy-gb	Diben y darpariaethau sy’n ymwneud â rheolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yw helpu i reoli adnoddau naturiol mewn modd sy’n cynnal ac yn gwella gallu ecosystemau i gynnal eu systemau cynnal eu hunain, a pharhau, ar yr un pryd, i gynnig manteision cymdeithasol, amgylcheddol ac economaidd yn y tymor hir yn ogystal ag yn y tymor byr.

en-gb	This includes aiming to improve resource efficiency.
cy-gb	Mae hynny’n cynnwys ceisio gwella effeithlonrwydd o ran adnoddau.

en-gb	The intention is to ensure that both the living and non-living components of the natural environment are included.
cy-gb	Y bwriad yw sicrhau bod holl elfennau’r amgylchedd naturiol, y rhai byw a’r rhai anfyw, yn cael eu cynnwys.

en-gb	This will ensure that the inter-relationships and inter-connections between the biotic and abiotic are considered, in both the approach to and in the delivery of sustainable management of natural resources and the services that are provided by our ecosystems.
cy-gb	Drwy wneud hynny, bydd modd sicrhau bod y berthynas a’r cysylltiadau rhwng y biotig a’r anfiotig yn cael eu hystyried wrth fynd ati i reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy, a’u bod yn cael eu hystyried hefyd yng nghyd-destun y gwasanaethau a ddarperir gan ein hecosystemau.

en-gb	The definition of natural resources is not intended to include any resource that has undergone a production process, however the impacts of production processes on natural resources is covered by the definition of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Ni fwriedir i’r diffiniad o adnoddau naturiol gynnwys unrhyw adnodd sydd wedi bod drwy broses gynhyrchu. Fodd bynnag, mae’r diffiniad o reolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yn cwmpasu’r effeithiau y mae prosesau cynhyrchu yn eu cael ar adnoddau naturiol.

en-gb	The sustainable use of secondary resources (those that have undergone a production process) can help to sustainably maintain, enhance and use natural resources.
cy-gb	Gall defnyddio adnoddau eilaidd (adnoddau sydd wedi bod drwy broses gynhyrchu) mewn modd cynaliadwy helpu i gynnal a gwella adnoddau naturiol a sicrhau eu bod yn cael eu defnyddio’n gynaliadwy.

en-gb	They reduce pressures on the need to use raw materials therefore potentially reducing the use of finite resources.
cy-gb	O ddefnyddio adnoddau eilaidd, mae llai o angen defnyddio deunyddiau crai a gall hynny olygu, felly, bod llai o adnoddau meidraidd yn cael eu defnyddio.

en-gb	In addition, regulating how these secondary resources are produced can reduce the impact of pollution, for example, on the condition of ecosystems.
cy-gb	Hefyd, drwy reoleiddio’r modd y caiff yr adnoddau eilaidd hyn eu cynhyrchu, mae modd, er enghraifft, leihau effaith llygredd ar gyflwr ecosystemau.

en-gb	The objective is to ensure that in managing natural resources the long term resilience of ecosystems and the benefits they provide are fully considered.
cy-gb	Y nod yw sicrhau, wrth reoli adnoddau naturiol, bod ystyriaeth lawn yn cael ei rhoi i gydnerthedd ecosystemau yn y tymor hir ac i’r manteision y maent yn eu cynnig.

en-gb	As such considering the potential impact of decisions, which might have an impact on the benefits provided by Wales’ natural resources and ecosystems, will ensure they are maintained.
cy-gb	Felly, drwy ystyried effaith bosibl penderfyniadau a allai effeithio ar y manteision a gynigir gan adnoddau naturiol ac ecosystemau Cymru, bydd modd sicrhau bod yr adnoddau a’r ecosystemau hynny’n cael eu cynnal.

en-gb	The sustainable management of natural resources through the application of the principles is designed to help meet current needs without adversely effecting the ability of future generations to meet their needs by ensuring:
cy-gb	Diben rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy drwy gymhwyso’r egwyddorion yw helpu i ddiwallu’r anghenion presennol o ran llesiant heb effeithio’n andwyol ar allu cenedlaethau’r dyfodol i ddiwallu eu hanghenion hwy. Gwneir hynny drwy sicrhau:

en-gb	Impacts on the resilience of ecosystems are considered in decision-making and natural resources are used in a way and at a rate that ensures that ecosystems can continue to deliver regulating, supporting, provisioning and cultural services.
cy-gb	Y bydd yr effeithiau ar gydnerthedd ecosystemau yn cael eu hystyried wrth wneud penderfyniadau, a bydd adnoddau naturiol yn cael eu defnyddio mewn modd ac ar raddfa a fydd yn sicrhau bod ecosystemau yn gallu parhau i ddarparu gwasanaethau rheoleiddio, gwasanaethau cynnal, gwasanaethau darparu a gwasanaethau diwylliannol.

en-gb	Decisions are not based solely on short-term impacts and benefits but also on medium and long term consequences.
cy-gb	Na fydd penderfyniadau’n seiliedig ar effeithiau a manteision byrdymor yn unig ond hefyd ar y canlyniadau yn y tymor canolig a’r tymor hir.

en-gb	This includes the time lags and feedback times for ecosystems to respond to human interventions.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys yr oedi cyn i ecosystemau ddechrau teimlo effaith ymyriadau gan bobl, a hefyd yr amser y maent yn ei gymryd i ymateb i’r ymyriadau hynny.

en-gb	Integration of the social, economic and environmental impacts and opportunities of using natural resources are considered within decision-making.
cy-gb	Y bydd integreiddio’r effeithiau a’r cyfleoedd cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol sy’n gysylltiedig â defnyddio adnoddau naturiol yn cael ei ystyried yn y broses gwneud penderfyniadau.

en-gb	Decisions on natural resources or ecosystems are not considered in isolation and cumulative impacts are factored in to decisions.
cy-gb	Na fydd penderfyniadau ar adnoddau naturiol neu ecosystemau yn cael eu hystyried yn annibynnol ar ei gilydd, ac y bydd effeithiau cronnol yn cael eu hystyried wrth wneud penderfyniadau.

en-gb	Improved understanding of both the connections and dependencies within and between ecosystems and between social, economic and environmental factors.
cy-gb	Y bydd gwell dealltwriaeth o’r cysylltiadau o fewn ecosystemau ac o’r cysylltiadau rhyngddynt, a hefyd o’r modd y maent yn dibynnu ar ei gilydd. Bydd gwell dealltwriaeth hefyd o’r cysylltiadau rhwng ffactorau cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol.

en-gb	General purpose of NRW
cy-gb	Diben cyffredinol CNC

en-gb	The establishment of NRW as a single integrated environmental body was one of the delivery steps identified in “A Living Wales” to simplify institutional structures and regulatory processes.
cy-gb	Roedd sefydlu CNC yn un corff amgylcheddol integredig yn un o’r camau cyflawni a nodwyd yn Cymru Fyw er mwyn symleiddio strwythurau sefydliadol a phrosesau rheoleiddiol. 

en-gb	Natural Resources Wales was established by the Natural Resources Body for Wales (Establishment) Order 2012 (‘the Establishment Order’).
cy-gb	Cafodd Cyfoeth Naturiol Cymru ei sefydlu gan Orchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Sefydlu) 2012 (‘y Gorchymyn Sefydlu’).

en-gb	It acquired the functions of the Countryside Council for Wales, and the Welsh devolved functions of the Environment Agency and Forestry Commission through the Natural Resources Body for Wales (Functions) Order 2013.
cy-gb	Rhoddwyd iddo swyddogaethau Cyngor Cefn Gwlad Cymru, a’r swyddogaethau hynny a oedd wedi eu datganoli i Gymru gan Asiantaeth yr Amgylchedd a’r Comisiwn Coedwigaeth, drwy Orchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Swyddogaethau) 2013.

en-gb	The body became operational on 1 April 2013.
cy-gb	Daeth y corff yn weithredol ar 1 Ebrill 2013.

en-gb	Article 4 of the Establishment Order sets down the general purpose of NRW which is to ensure that the environment and natural resources of Wales are sustainably maintained, enhanced and used for the benefit of the people, environment and economy of Wales today and in the future.
cy-gb	Mae diben cyffredinol CNC yn cael ei nodi yn Erthygl 4 o’r Gorchymyn Sefydlu. Y diben hwnnw yw sicrhau bod adnoddau amgylcheddol a naturiol Cymru yn cael eu cynnal, eu gwella a’u defnyddio mewn modd cynaliadwy er budd pobl, amgylchedd ac economi Cymru yn awr ac yn y dyfodol.

en-gb	The Welsh Ministers may issue guidance NRW on how it should exercise its functions to fulfil its purpose.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru roi canllawiau i CNC ar sut y dylai arfer ei swyddogaethau er mwyn cyflawni ei ddiben.

en-gb	The Bill substitutes a new article 4 of the Natural Resources Body for Wales (Establishment) Order 2012 to update its purpose in line with the framework being put in place by the Bill.
cy-gb	Mae’r Bil yn mewnosod erthygl 4 newydd i Orchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Sefydlu) 2012 er mwyn diweddaru ei ddiben yn unol â’r fframwaith sy’n cael ei sefydlu gan y Bil.

en-gb	This will require NRW, in the exercise of its functions, to seek to achieve the sustainable management of natural resources.
cy-gb	O dan yr Erthygl honno, bydd yn ofynnol i CNC, wrth iddo arfer ei swyddogaethau, geisio sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli mewn modd cynaliadwy.

en-gb	NRW will also be required to apply the principles of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Bydd yn ofynnol hefyd i CNC gymhwyso egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol.

en-gb	The purpose is therefore to provide NRW with:
cy-gb	Y diben, felly, yw rhoi i CNC:

en-gb	A clear purpose which embeds the principles of sustainable management of natural resources into the decision-making of the body.
cy-gb	Ddiben clir sy’n sicrhau bod egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol yn rhan annatod o broses gwneud penderfyniadau’r corff.

en-gb	An overarching objective for the delivery of its functions.
cy-gb	Amcan cyffredinol er mwyn cyflawni ei swyddogaethau.

en-gb	Intended effect
cy-gb	Yr effaith y bwriedir i’r ddarpariaeth ei chael

en-gb	The provision updates the core purpose of NRW in line with the natural resource management provisions established by the Bill together with its wider obligations under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Mae’r ddarpariaeth yn diweddaru diben craidd CNC yn unol â’r darpariaethau sy’n cael eu sefydlu yn y Bil ar gyfer rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol. Mae’n ei ddiweddaru hefyd yn unol â’r rhwymedigaethau ehangach sydd arno o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	In doing so it removes any conflicts in terms of the definition of ‘sustainability’ as provided in the original Article 4 of the Natural Resources Body for Wales (Establishment) Order 2012 and ensures consistency across the Establishment Order, the Environment (Wales) Bill and the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Mae’n dileu unrhyw wrthdaro o ran y diffiniad o ‘cynaliadwyedd’ a ddarparwyd yn Erthygl 4 o Orchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Sefydlu) 2012, ac mae’n sicrhau bod y Gorchymyn Sefydlu, Bil yr Amgylchedd (Cymru) a Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 yn gyson â’i gilydd.

en-gb	The provision introduces a consistent approach for the delivery of NRW’s functions based on the ecosystem approach, for example:
cy-gb	Mae’r ddarpariaeth yn sicrhau cysondeb o ran y modd y bydd CNC yn cyflawni ei swyddogaethau, a hynny ar sail dull rheoli ar lefel ecosystem, er enghraifft:

en-gb	It will consider the impacts of its decisions on the resilience of ecosystems and the ability of the ecosystems to deliver supporting, regulating, provisioning and cultural services and therefore the ability of our natural resources to meet the economic, social and environmental needs of current and future generations.
cy-gb	Bydd yn ystyried yr effaith y bydd ei benderfyniadau yn ei chael ar gydnerthedd ecosystemau, ar allu’r ecosystemau hynny i ddarparu gwasanaethau cynnal, gwasanaethau rheoleiddio, gwasanaethau darparu a gwasanaethau diwylliannol, ac ar allu’n hadnoddau naturiol i ddiwallu anghenion economaidd, cymdeithasol ac amgylcheddol y genhedlaeth bresennol a chenedlaethau’r dyfodol.

en-gb	It will consider the consequences of decisions or actions not only in the short-term but also in the medium and long-term and to introduce adaptive management processes to monitor, review and adjust its activities to meet the objectives of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Bydd yn ystyried y canlyniadau a gaiff penderfyniadau neu gamau gweithredu yn y tymor canolig a’r tymor hir yn ogystal ag yn y tymor byr, a bydd yn mabwysiadu arferion rheoli ymaddasol er mwyn monitro, adolygu ac addasu ei weithgareddau fel y bo modd iddo gyflawni amcanion rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	It will assist NRW to meet its requirements under the Sustainable Development principle in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 by promoting engagement with stakeholders and a variety of civil society organisations, including local communities.
cy-gb	Bydd y ddarpariaeth yn cynorthwyo CNC i fodloni’r gofynion a fydd arno o dan yr egwyddor Datblygu Cynaliadwy yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 drwy ei annog i ymgysylltu â rhanddeiliaid ac amrywiaeth o sefydliadau’r gymdeithas sifil, gan gynnwys cymunedau lleol.

en-gb	Biodiversity and resilience of ecosystems duty
cy-gb	Dyletswydd bioamrywaieth a chydnerthedd ecosystemau

en-gb	Biodiversity is defined by the CBD as “ the variability among living organisms from all sources including, inter alia, terrestrial, marine and other aquatic ecosystems and the ecological complexes of which they are part;
cy-gb	Yn ôl diffiniad y Confensiwn ar Fioamrywaieth Fiolegol, bioamrywiaeth yw’r amrywioldeb ymhlith organeddau byw o bob tarddle gan gynnwys, ymhlith pethau eraill, ecosystemau’r tir a’r môr ac ecosystemau dyfrol eraill a’r cymhlygion ecolegol y maent yn rhan ohoynt;

en-gb	this includes diversity within species, between species and of ecosystems ” 14 .
cy-gb	mae hyn yn cynnwys amrywiaeth o fewn rhywogaethau a rhwng rhywogaethau, ac amrywiaeth ecosystemau 14 .

en-gb	Diversity is a structural feature of ecosystems, and the variability among ecosystems is an element of biodiversity. 
cy-gb	Mae amrywiaeth yn nodwedd strwythurol o ecosystemau, ac mae’r amrywioldeb ymhlith ecosystemau yn elfen o fioamrywiaeth. 

en-gb	Maintaining and enhancing the diversity of biological organisms is a key component of both the integrated approach and of the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Mae cynnal a gwella amrywiaeth organeddau biolegol yn elfen allweddol o’r dull integredig o weithredu ac o reoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy.

en-gb	The variability of our biological resources is a vital element in ensuring that our ecosystems are functioning, healthy and that their integrity is enhanced and maintained at a rate that ensures that they are providing the life supporting systems necessary to ensure overall resilience.
cy-gb	Mae amrywioldeb ein hadnoddau biolegol yn rhan hanfodol o sicrhau bod ein hecosystemau’n iach a bod eu cyflwr yn cael ei wella a’i gynnal ar gyfradd sy’n sicrhau eu bod yn darparu’r systemau cynnal bywyd sy’n angenrheidiol er mwyn sicrhau eu bod yn gyffredinol gydnerth.

en-gb	Biodiversity drives the functioning of our ecosystems 15  which in turn deliver a multitude of essential ecosystem services to society.
cy-gb	Bioamrywiaeth sy’n sbarduno’n hecosystemau 15  ac maent hwy, yn eu tro, yn darparu llu o wasanaethau ecosystemau sy’n hanfodol i’n cymdeithas.

en-gb	Changes in the distribution and abundance of plants, animals, and microbes affect ecosystem functions and the capacity of those functions to deliver ecosystem services.
cy-gb	Mae newidiadau o ran dosbarthiad ac amlder planhigion, anifeiliaid, a microbau yn effeithio ar swyddogaethau ecosystemau ac ar allu’r swyddogaethau hynny i ddarparu gwasanaethau ecosystemau.

en-gb	Loss of species from ecosystems affect their ability to resist invasion by other species, affect production and nutrient cycling, and affect the reliability and stability of ecosystems.
cy-gb	Os yw ecosystemau’n colli rhywogaethau, mae hynny’n effeithio ar eu gallu i atal rhywogaethau eraill rhag ymledu. Mae’n cael effaith ar gynhyrchu ac ailgylchu maethynnau ac yn effeithio hefyd ar ddibynadwyedd a sefydlogrwydd ecosystemau.

en-gb	Therefore, biodiversity is essential to sustaining ecosystems that provide the vital services our lives depend on.
cy-gb	Mae bioamrywiaeth, felly, yn hanfodol er mwyn cynnal ecosystemau sy’n darparu’r gwasanaethau hanfodol y mae’n bywydau yn dibynnu arnynt.

en-gb	Where biodiversity is lost and perhaps never fully recovered, it affects the capacity of ecosystems to adapt to changes and disturbances. 
cy-gb	Os yw bioamrywiaeth yn cael ei cholli, ac efallai byth yn cael ei hadfer yn llawn, mae hynny’n effeithio ar allu ecosystemau i ymaddasu mewn ymateb i newidiadau ac i ffactorau sy’n tarfu arnynt. 

en-gb	A key government commitment under the Programme for Government is to reverse the decline and secure the resilience of biodiversity by focussing on ecosystems as a whole and their connection with our economy and our communities.
cy-gb	Un o ymrwymiadau allweddol y llywodraeth o dan y Rhaglen Lywodraethu yw gwrthdroi’r dirywiad mewn bioamrywiaeth a sicrhau ei bod yn gydnerth. Bydd yn gwneud hynny drwy ganolbwyntio ar yr ecosystem gyfan ac ar y cysylltiad rhwng ecosystemau a’n heconomi a’n cymunedau. 

en-gb	The 2011 National Ecosystem Assessment reported a continuing decline in biodiversity and that around a third of the services provided by our natural environment are degraded or in decline 16 .
cy-gb	Yn yr Asesiad Cenedlaethol o Ecosysystemau, a gyhoeddwyd yn 2011, nodwyd bod bioamrywiaeth yn parhau i ddirywio a bod rhyw draean o’r gwasanaethau a ddarperir gan ein hamgylchedd naturiol wedi eu diraddio neu’n dirywio 16 .

en-gb	The State of Nature Report also reported that 60% of the assessed population of 3,148 species in the UK have declined over recent decades and that more than one in ten of all species assessed are under threat of disappearing 17 .
cy-gb	Nodwyd hefyd yn yr adroddiad ar State of Nature fod 60% o’r 3,148 o rywogaethau a aseswyd yn y DU wedi dirywio dros y degawdau diweddar, a bod perygl i fwy nag un ym mhob deg o’r holl rywogaethau a aseswyd ddiflannu’n gyfan gwbl 17 .

en-gb	The Assembly’s Sustainability Committee Inquiry into Biodiversity considered why the biodiversity targets had not been met and put forward recommendations to the Welsh Government on how better progress might be achieved in the future.
cy-gb	Yn ystod ei Ymchwiliad i Fioamrywiaeth, ystyriodd Pwyllgor Cynaliadwyedd y Cynulliad pam nad oedd Llywodraeth Cymru wedi cyrraedd ei thargedau ar fioamrywiaeth, a chyflwynodd argymhellion ar sut y gellid sicrhau gwell cynnydd yn hynny o beth yn y dyfodol.

en-gb	In its findings, the Committee recommended that the Welsh Government should adopt an ecosystem approach to the management of biodiversity:
cy-gb	Argymhellodd y Pwyllgor yn ei ganfyddiadau y dylai Llywodraeth Cymru fabwysiadu dull seiliedig ar ecosystemau o reoli bioamrywiaeth:

en-gb	“ The Welsh Government should adopt a strategic ecosystem approach to the management of biodiversity in the wider countryside through the Natural Environment Framework.
cy-gb	“Dylai Llywodraeth Cymru sicrhau yr achubir ar y cyfle o dan y Fframwaith Amgylchedd Naturiol i fabwysiadu dull gweithredu strategol seiliedig ar ecosystemau i reoli bioamrywiaeth yng nghefn gwlad yn ehangach.

en-gb	This ecosystem approach should be central to the Government’s efforts to achieve the 2020 targets.” 
cy-gb	Dylai’r ffordd hon o weithredu drwy ecosystemau fod yn ganolog i ymdrechion y Llywodraeth i gyrraedd targedau 2020...)

en-gb	The Committee also recommended that biodiversity should be a key tenet of the Welsh Government’s sustainable development policy and that a duty should be placed on relevant organisations to support and promote biodiversity, building on the existing biodiversity duty under section 40 of the Natural Environment and Rural Communities (NERC) Act 2006.
cy-gb	Argymhellodd y Pwyllgor hefyd y dylai bioamrywiaeth fod yn un o elfennau allweddol polisi Llywodraeth Cymru ar ddatblygu cynaliadwy ac y dylid gosod dyletswydd ar sefydliadau perthnasol i gefnogi a hyrwyddo bioamrywiaeth, gan adeiladu ar y ddyletswydd bresennol o ran bioamrywiaeth o dan adran 40 o Ddeddf yr Amgylchedd Naturiol a Chymunedau Gwledig 2006.

en-gb	The Environment Bill White Paper set out the legislative proposals to deliver against the recommendations through natural resource management based on the ecosystem approach, to support delivery of the Welsh Government’s vision for the improved management of Wales’ natural resources.
cy-gb	Roedd Papur Gwyn Bil yr Amgylchedd yn nodi’r cynigion deddfwriaethol ar gyfer gweithredu’r argymhellion drwy reoli adnoddau naturiol ar sail y dull ecosystemau, a hynny er mwyn helpu i wireddu gweledigaeth Llywodraeth Cymru o reoli adnoddau naturiol Cymru yn well.

en-gb	The White Paper also raised the need to streamline and clarify a number of existing regulatory regimes in response to which there were consistent requests to strengthen the existing biodiversity duty.
cy-gb	Nododd y Papur Gwyn hefyd fod angen symleiddio nifer o’r systemau rheoleiddiol presennol a’u gwneud yn fwy clir, a’r ymateb cyson i hynny oedd bod angen cryfhau’r ddyletswydd bioamrywiaeth bresennol.

en-gb	A number of respondents to the White Paper consultation commented that the success achieved through implementation of the section 40 of the NERC Act 2006 duty has been mixed or limited.
cy-gb	Dywedodd nifer o’r rheini a ymatebodd i’r Papur Gwyn mai cymysg neu gyfyngedig fu’r llwyddiant a gafwyd wrth weithredu’r ddyletswydd yn adran 40 o Ddeddf yr Amgylchedd Naturiol a Chymunedau Gwledig 2006.

en-gb	Others observed that the Bill provided an opportunity to review the duty’s effectiveness and address shortcomings.
cy-gb	Dywedodd eraill fod y Bil yn gyfle i bwyso a mesur pa mor effeithiol oedd y ddyletswydd honno ac i fynd i’r afael ag unrhyw ddiffygion.

en-gb	Section 40 of the NERC Act 2006 requires that all public authorities in England and Wales (over 900 in total, approximately 80 in Wales) have regard to the purpose of conserving biodiversity in carrying out their functions.
cy-gb	O dan adran 40 o Ddeddf yr Amgylchedd Naturiol a Chymunedau Gwledig 2006, mae’n ofynnol i bob awdurdod cyhoeddus yng Nghymru a Lloegr (dros 900 i gyd, a rhyw 80 yng Nghymru) ystyried yr angen i warchod bioamrywiaeth wrth iddynt gyflawni eu swyddogaethau.

en-gb	Since its coming into force, some limited success has been achieved through the existing duty, for example the introduction of a number of local authority biodiversity champions and establishment of voluntarily reporting on the duty by local authorities and national park authorities.
cy-gb	Ers i’r Ddeddf honno ddod i rym, cafwyd peth llwyddiant drwy’r ddyletswydd bresennol, er enghraifft, cyflwynwyd nifer o hyrwyddwyr bioamrywiaeth mewn awdurdodau lleol a sefydlwyd trefn lle y mae awdurdodau lleol ac awdurdodau parciau cenedlaethol yn paratoi adroddiadau gwirfoddol am y ddyletswydd.

en-gb	The intention is to provide statutory recognition for the variety of all living things, including the habitats that support them and genetic variation within species.
cy-gb	Y bwriad yw sicrhau bod amrywiaeth popeth byw, gan gynnwys y cynefinoedd sy’n eu cynnal ac amrywiadau genetig o fewn rhywogaethau, yn cael eu cydnabod yn statudol.

en-gb	This will help to ensure biological diversity is recognised as both an essential component of ecosystem resilience and a measure of success in delivering the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Bydd hynny’n helpu i sicrhau bod bioamrywiaeth fiolegol yn cael ei chydnabod yn rhan hanfodol o gydnerthedd ecosystemau, a’i bod hefyd yn ffordd i fesur y llwyddiant a geir wrth reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	A general biodiversity and resilience of ecosystem duty will apply to all public authorities who exercise functions in relation to Wales.
cy-gb	Bydd dyletswydd yn ymwneud â bioamrywiaeth a chydnerthedd ecosystemau yn cael ei gosod ar bob corff cyhoeddus sy’n arfer swyddogaethau mewn perthynas â Chymru.

en-gb	That duty will be one which obliges all public authorities to seek to ’maintain and enhance biodiversity’ in the course of exercising their functions (but without prejudice to the proper exercise of those functions) and in so doing ‘promote the resilience of ecosystems’.
cy-gb	O dan y ddyletswydd honno, bydd yn rhaid i bob awdurdod cyhoeddus geisio ‘cynnal a gwella bioamrywiaeth’ wrth arfer ei swyddogaethau (ond gan sicrhau nad oes unrhyw effaith andwyol o ran arfer y swyddogaethau hynny’n briodol) a bydd rhaid iddo hefyd, drwy wneud hynny, ‘hyrwyddo cydnerthedd ecosystemau’.

en-gb	The aim of the ‘biodiversity duty’ is to:
cy-gb	Nod y ‘ddyletswydd bioamrywiaeth’ yw:

en-gb	Align the biodiversity duty to the proposed framework for the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Sicrhau bod y ddyletswydd bioamrywiaeth yn cyd-fynd â’r fframwaith arfaethedig ar gyfer rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	Ensure the acknowledgement of the critical role that biodiversity has in contributing to the health and functionality of ecosystems e.g. the enhancing of biodiversity as a means to encourage the restoration or rehabilitation of ecological systems and processes.
cy-gb	Sicrhau bod cydnabyddiaeth yn cael ei rhoi i’r rôl hollbwysig sydd gan fioamrywiaeth i’w chwarae o ran cyfrannu at iechyd ecosystemau ac at sicrhau eu bod yn gweithio’n effeithiol, e.e. gwella bioamrywiaeth er mwyn adfer neu ailsefydlu systemau a phrosesau ecolegol.

en-gb	Ensure that actions that could impact on biodiversity are not considered as an afterthought, but take into account the wider role that biodiversity has in contributing to the improvement of ecosystems and the resilience of biodiversity, ecosystems and the connecting network of ecosystems.
cy-gb	Sicrhau nad dim ond ar ôl ailfeddwl y bydd camau a allai effeithio ar fioamrywiaeth yn cael eu hystyried ond eu bod hefyd yn ystyried y rôl ehangach sydd gan fioamrywiaeth i’w chwarae o ran cyfrannu at wella ecosystemau ac at sicrhau bod bioamrywiaeth, ecosystemau, a’r rhwydwaith cysylltiol o ecosystemau yn fwy cydnerth.

en-gb	Strengthen the biodiversity duty by placing a positive obligation on bodies to seek to maintain and enhance biodiversity.
cy-gb	Cryfhau’r ddyletswydd bioamrywiaeth drwy roi rhwymedigaeth gadarnhaol ar gyrff i geisio cynnal a gwella bioamrywiaeth.

en-gb	Introduce a new reporting requirement on how the duty is being met.
cy-gb	Cyflwyno gofyniad newydd i adrodd am y modd y mae’r ddyletswydd yn cael ei chyflawni.

en-gb	By highlighting the role that biodiversity plays in ecosystem resilience, the intent is to ensure that the maintenance and enhancement of biodiversity contributes to the long-term sustainability of the ecological and physical processes that underpin the way ecosystems work.
cy-gb	Drwy hoelio sylw ar y rôl y mae bioamrywiaeth yn ei chwarae o ran sicrhau bod ecosystemau’n gydnerth, y bwriad yw sicrhau bod cynnal a gwella bioamrywiaeth yn cyfrannu at gynaliadwyedd hirdymor y prosesau ecolegol a ffisegol sy’n sail i’r ffordd y mae ecosystemau’n gweithio.

en-gb	This will enhance the capacity of our natural resources to provide ecosystem services such as clean water, climate regulation and crop pollination, as well as providing habitats for wildlife.
cy-gb	Bydd hynny’n golygu y bydd ein hadnoddau naturiol yn fwy abl i ddarparu gwasanaethau ecosystemau megis dŵr glân, rheoleiddio’r hinsawdd a pheillio cnydau, yn ogystal â darparu cynefinoedd ar gyfer bywyd gwyllt.

en-gb	The Bill replaces the existing duty in section 40 of the Natural Environment and Rural Communities Act 2006 in relation to Wales, with a duty on public authorities to seek to maintain and enhance biodiversity.
cy-gb	Mae’r Bil yn dileu’r ddyletswydd bresennol yn adran 40 o Ddeddf yr Amgylchedd Naturiol a Chymunedau Gwledig Act 2006 mewn perthynas â Chymru, ac yn rhoi yn ei lle ddyletswydd ar awdurdodau cyhoeddus i geisio cynnal a gwella bioamrywiaeth.

en-gb	Public authorities will be required to exercise this duty in way that improves the key aspects that support biological diversity and the resilience of ecosystems.
cy-gb	Bydd yn ofynnol i awdurdodau cyhoeddus arfer y ddyletswydd hon mewn modd a fydd yn gwella’r agweddau allweddol sy’n cynnal amrywiaeth fiolegol a chydnerthedd ecosystemau.

en-gb	The new duty is therefore integrated within the framework established under the Bill for the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Mae’r ddyletswydd newydd, felly, yn cael ei hintegreiddio i’r fframwaith a sefydlir o dan y Bil ar gyfer rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	This provision also aligns with the duties and well-being goals under the Wellbeing of Future Generations Act 2015.
cy-gb	Mae’r ddarpariaeth hon hefyd yn gydnaws â’r dyletswyddau a’r nodau llesiant o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol 2015.

en-gb	The Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 provides for a new well-being duty on public bodies, including NRW, to carry out sustainable development in all that they do.
cy-gb	Mae Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 yn darparu ar gyfer gosod dyletswydd llesiant newydd ar gyrff cyhoeddus, gan gynnwys CNC, i gyflawni datblygu cynaliadwy ym mhopeth a wnânt.

en-gb	Sustainable development means:
cy-gb	Ystyr “datblygu cynaliadwy” yw’r : 

en-gb	“the process of improving the economic, social, environmental and cultural well-being of Wales by taking action, in accordance with the sustainable development principle, aimed at achieving the well-being goals.”
cy-gb	“broses o wella llesiant economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol Cymru drwy weithredu, yn unol â’r egwyddor datblygu cynaliadwy, gan anelu at gyrraedd y nodau llesiant.”

en-gb	(Section 2 of the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015). 
cy-gb	(Adran 2 o Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015). 

en-gb	The seven well-being goals are as follows:
cy-gb	Dyma’r saith nod llesiant:

en-gb	A prosperous Wales.
cy-gb	Cymru lewyrchus.

en-gb	A resilient Wales.
cy-gb	Cymru gydnerth.

en-gb	A healthier Wales.
cy-gb	Cymru iachach.

en-gb	A more equal Wales.
cy-gb	Cymru sy’n fwy cyfartal.

en-gb	A Wales of cohesive communities.
cy-gb	Cymru o gymunedau cydlynus.

en-gb	A Wales of vibrant culture and thriving Welsh language.
cy-gb	Cymru â diwylliant bywiog lle mae’r Gymraeg yn ffynnu.

en-gb	A globally responsible Wales.
cy-gb	Cymru sy’n gyfrifol ar lefel fyd-eang.

en-gb	The provision also acknowledges explicitly Wales’ commitments to the UN CBD, signed in 1992 following the Rio Earth Summit.
cy-gb	Mae’r ddarpariaeth hefyd yn cydnabod, mewn ffordd gwbl bendant, yr ymrwymiadau sydd ar Gymru o dan y Confensiwn ar Fioamrywiaeth, a lofnodwyd ym 1992 ar ôl Uwchgynhadledd y Byd yn Rio.

en-gb	Intended effect
cy-gb	Yr effaith y bwriedir i’r ddeddfwriaeth ei chael

en-gb	The Bill will place biodiversity as a "natural and integral part of policy and
cy-gb	Bydd y Bil yn sicrhau bod bioamrywiaeth yn rhan naturiol ac annatod o bolisïau

en-gb	decision making" within public bodies in Wales.
cy-gb	ac o wneud penderfyniadau mewn cyrff cyhoeddus yng Nghymru.

en-gb	The Bill will support the need to tackle the decline in biodiversity by seeking to maintain and improve the status of our biodiversity as well as ensuring that biodiversity is considered as a fundamental requirement of sustaining a functioning ecosystem by:
cy-gb	Bydd y Bil yn cefnogi’r angen i fynd i’r afael â’r dirywaid mewn bioamryiaeth drwy geisio cynnal a gwella statws ein bioamrywiaeth, yn ogystal â sicrhau bod bioamrywiaeth yn cael ei hystyried yn gwbl hanfodol er mwyn cynnal ecosystem weithredol. Bydd yn gwneud hynny drwy:

en-gb	Improving the variability of our biological resources, which can assist in increasing the diversity of our ecosystems and therefore their resilience.
cy-gb	Sicrhau bod ein hadnoddau biolegol yn fwy amrywiol er mwyn helpu i sicrhau mwy o amrywiaeth yn ein hecosystemau a’u bod, o’r herwydd, yn fwy cydnerth.

en-gb	Enhancing variability in biological resources, thereby helping to strengthen the integrity of ecosystems and enable an ecosystem to adapt and/or respond to pressures, buffering the impacts of internal and external shocks to the system.
cy-gb	Sicrhau adnoddau biolegol mwy amrywiol a helpu, drwy hynny, i gryfhau integriti ecosystemau, a galluogi ecosystemau i ymaddasu er mwyn ymdopi â phwysau a/neu ymateb iddo, gan leddfu effeithiau unrhyw sioc fewnol neu allanol i’r systemau hynny.

en-gb	Increasing the opportunity for connectivity between ecosystems, which is particularly important in terms of species dispersal as a result of climate change, which also contributes to long-term ecosystem resilience.
cy-gb	Gwella cyfleoedd i sicrhau cysylltiadau rhwng ecosystemau, sy’n arbennig o bwysig o ran gwasgariad rhywogaethau o ganlyniad i’r newid yn yr hinsawdd, ac sydd hefyd yn cyfrannu at gydnerthedd ecosystemau yn y tymor hir.

en-gb	The introduction of a new reporting duty enables public authorities to report on actions taken to improve biodiversity and to promote the resilience of ecosystems and also what actions have been taken to incorporate biodiversity measures into other areas of policy, strategies or initiatives.
cy-gb	Mae cyflwyno dyletswydd newydd i gyhoeddi adroddiad yn galluogi awdurdodau cyhoeddus i adrodd am y camau y byddant wedi eu cymryd i wella bioamrywiaeth ac i wneud ecosystemau yn fwy cydnerth. Byddant yn cael eu galluogi hefyd i adrodd am y camau y byddant wedi eu cymryd i gynnwys mesurau yn ymwneud â bioamrywiaeth mewn meysydd polisi, strategaethau neu fentrau eraill.

en-gb	The intention is to achieve integration benefits for those bodies that fall under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 as they will be able to report on how they are delivering the biodiversity duty in their reports on how they are meeting their well-being objectives.
cy-gb	Y bwriad yw sicrhau manteision o ran integreiddio ar gyfer y cyrff hynny sy’n dod o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015, a hynny drwy eu galluogi i adrodd ar hynt y gwaith o gyflawni’r ddyletswydd bioamrywiaeth yn yr adroddiadau y byddant yn eu paratoi ynghylch cyflawni eu hamcanion llesiant.

en-gb	For these bodies this will also ensure that the requirement is joined-up and embedded within the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 obligations.
cy-gb	Bydd hyn hefyd yn fodd i sicrhau, ar gyfer y cyrff hynny, fod yn gofyniad yn un cydgysylltiedig a’i fod yn rhan annatod o’r rhwymedigaethau o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	State of Natural Resources Report
cy-gb	Adroddiad am Gyflwr Adnoddau Naturiol

en-gb	Currently, there is no existing legal requirement for any organisation to report on the state of natural resources in Wales.
cy-gb	Ar hyn o bryd, nid oes unrhyw ofyniad cyfreithiol i unrhyw sefydliad adrodd am gyflwr adnoddau naturiol yng Nghymru.

en-gb	There are some national reporting activities compiled by a range of organisations, including the Countryside Survey and the Wales Outdoor Recreation Survey.
cy-gb	Mae rhai adroddiadau cenedlaethol yn cael eu paratoi gan amryfal sefydliadau, ac yn eu plith y mae’r Arolwg Cefn Gwlad ac Arolwg Hamdden Awyr Agored Cymru.

en-gb	NRW has specific duties to report on Wales’ contribution (to the UK) under EU Directives.
cy-gb	Mae dyletswyddau penodol ar CNC, o dan Gyfarwyddebau Ewropeaidd, i adrodd am gyfraniad Cymru (i’r DU).

en-gb	For example, the UK Climate Change Act 2008 requires national reporting of the current and predicted impact of climate change.
cy-gb	Er enghraifft, o dan Ddeddf Newid yn yr Hinsawdd 2008 (un o ddeddfau’r DU), mae’n ofynnol adrodd ar lefel genedlaethol am yr effaith y mae’r newid yn yr hinsawdd yn ei chael ar hyn o bryd, a hefyd am yr effaith y rhagwelir y bydd yn ei chael yn y dyfodol.

en-gb	The Welsh Government also undertakes habitat regulation reporting;
cy-gb	Mae Llywodraeth Cymru hefyd yn paratoi adroddiadau am reoleiddio cynefinoedd;

en-gb	Water Framework Directive reporting;
cy-gb	am y Gyfarwyddeb Fframwaith Dŵr;

en-gb	and flood risk reporting.
cy-gb	ac am berygl llifogydd.

en-gb	Purpose of the legislation
cy-gb	Diben y ddeddfwriaeth

en-gb	The purpose is to create a statutory duty to provide an assessment of the state and trend of natural resources in Wales to identify whether progress is being made to meet the objectives of the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Y diben yw creu dyletswydd statudol i ddarparu asesiad o gyflwr a thueddiadau adnoddau naturiol yng Nghymru er mwyn nodi a oes cynnydd yn cael ei wneud o ran cyflawni amcanion rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	This will highlight whether ecosystems can continue to provide the necessary supporting, regulating, provisioning and cultural services that support the long-term well-being of the environment, society and economy in Wales.
cy-gb	Bydd hyn yn dangos a fydd ecosystemau yn gallu parhau i ddarparu’r gwasanaethau cynnal, y gwasanaethau rheoleiddio, y gwasanaethau darparu a’r gwasanaethau diwylliannol sy’n cynnal llesiant amgylcheddol, cymdeithasol ac economaidd Cymru yn y tymor hir.

en-gb	The legislation requires NRW to prepare and publish a State of Natural Resources Report (SoNaRR) in accordance with the legislative timeframe provided in the Bill.
cy-gb	Mae’r ddeddfwriaeth yn ei gwneud yn ofynnol i CNC baratoi a chyhoeddi Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol, gan wneud hynny yn unol â’r amserlen ddeddfwriaethol a ddarperir yn y Bil.

en-gb	SoNaRR will be an evidence base to provide information on the current state of our natural resources.
cy-gb	Bydd yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol yn sylfaen dystiolaeth a fydd yn darparu gwybodaeth am sefyllfa ein hadnoddau naturiol ar y pryd.

en-gb	In doing so it will make available the information needed for the Welsh Ministers to set priorities for action at the national level.
cy-gb	Bydd, wrth wneud hynny, yn darparu’r wybodaeth y bydd ei hangen ar Weinidogion Cymru i bennu blaenoriaethau ar gyfer gweithredu ar y lefel genedlaethol.

en-gb	The existing (relatively narrow and reductionist) approach to environmental reporting does not reflect the interdependence between environmental factors or with economic and social aspects as reflected by the wider approach to natural resource management being put in place through the Bill.
cy-gb	Nid yw’r ffordd (gymharol gul a rhydwythol) yr eir ati ar hyn o bryd i adrodd am yr amgylchedd yn adlewyrchu’r gyd-ddibyniaeth rhwng ffactorau amgylcheddol neu ag agweddau economaidd a chymdeithasol fel y’i hadlewyrchir gan y dull ehangach o reoli anoddau naturiol sy’n cael ei sefydlu drwy gyfrwng y Bil.

en-gb	Reporting is to be orientated towards the ability of ecosystems to meet the needs of society, economy and the environment now and in the future.
cy-gb	Wrth adrodd, dylid canolbwyntio’n bennaf ar allu ecosystemau i ddiwallu anghenion cymdeithas, yr economi a’r amgylchedd, yn awr ac yn y dyfodol.

en-gb	This might include analysis and reporting on issues such as status and trends in ecosystem functioning (including the state of the natural environment);
cy-gb	Gallai hynny gynnwys dadansoddi ac adrodd am faterion megis statws ecosystemau ac am dueddiadau o ran sut y maent yn gweithredu (gan gynnwys cyflwr yr amgylchedd naturiol);

en-gb	outputs (ecosystem service provision and value);
cy-gb	allbynnau (y gwasanaethau ecosystemau a ddarperir, a gwerth y gwasanaethau hynny);

en-gb	resilience (ability to withstand and restore functioning acknowledging the role of biodiversity) and resilience.
cy-gb	a chydnerthedd (y gallu i wrthsefyll, ac i adfer y modd y maent yn gweithredu, gan gydnabod rôl bioamrywiaeth).

en-gb	Intended effect
cy-gb	Yr effaith y bwriedir i’r deddfwriaeth ei chael

en-gb	The legislation will result in:
cy-gb	Bydd y ddeddfwriaeth yn arwain at:

en-gb	A comprehensive and centralised national evidence base on the status of natural resources in Wales, which is regularly reviewed and updated to reflect current conditions.
cy-gb	Sylfaen dystiolaeth genedlaethol gynhwysfawr a chanolog ar statws adnoddau naturiol yng Nghymru, a fydd yn cael ei hadolygu a’i diweddaru’n rheolaidd er mwyn adlewyrchu’r sefyllfa ar y pryd.

en-gb	A baseline which will inform the development of policy.
cy-gb	Gwaelodlin a fydd yn llywio gwaith datblygu polisi.

en-gb	The introduction of an iterative process with monitoring, review and responding to updated information.
cy-gb	Cyflwyno proses lle yr eir ati’n gyson i fonitro, adolygu ac ymateb i’r wybodaeth ddiweddaraf.

en-gb	This will be accomplished through the connections between SoNaRR, NNRP and the area statements, by:
cy-gb	Bydd modd gwneud hynny drwy gyfrwng y cysylltiadau rhwng yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol (SoNaRR), y Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol (NNRP) a’r datganiadau ardal, a hynny drwy:

en-gb	Ensuring that the identification of national priorities and opportunities set out in the national policy are informed by the evidence provided in SoNaRR
cy-gb	Sicrhau, wrth benderfynu ar y blaenoriaethau cenedlaethol a’r cyfleoedd y dylid eu cynnwys yn y polisi cenedlaethol, bod y broses honno’n seiliedig ar y dystiolaeth yn yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol;

en-gb	Ensuring that the delivery of the national policy at a local level through an area statement is informed by the appropriate evidence provided in SoNaRR.
cy-gb	Sicrhau, wrth i’r polisi cenedlaethol gael ei weithredu ar y lefel leol drwy gyfrwng datganiad ardal, bod y broses honno’n seiliedig ar y dystiolaeth briodol yn yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol; 

en-gb	Ensuring that the local evidence provided in the preparation of an area statement is captured by future reviews of SoNaRR.
cy-gb	Sicrhau bod y dystiolaeth leol a ddaw i’r amlwg wrth baratoi datganiad ardal yn cael ei hystyried wrth fynd ati yn y dyfodol i adolygu’r Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol.

en-gb	National Natural Resources Policy
cy-gb	Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol

en-gb	There is currently no legal requirement to produce an integrated national policy document for the sustainable management of natural resources and policies on environmental issues tend to be produced on an individual basis.
cy-gb	Ar hyn o bryd, nid oes unrhyw ofyniad cyfreithiol i baratoi dogfen bolisi genedlaethol integredig ar reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy, ac mae polisïau ar faterion amgylcheddol yn tueddu i gael eu paratoi yn annibynnol ar ei gilydd.

en-gb	In 2011 the Welsh Government committed to develop natural resource management planning, marine planning, and an integrated approach to ecosystem health through ‘ A Living Wales’. 
cy-gb	Yn 2011, ymrwymodd Llywodraeth Cymru, drwy Cymru Fyw , i ddatblygu’r gwaith cynllunio sy’n cael ei wneud ym maes rheoli adnoddau naturiol, i ddatblygu gwaith cynllunio morol, ac i fabwysiadu dull integredig o weithredu mewn perthynas ag iechyd ecosystemau . 

en-gb	The Bill requires the Welsh Ministers to prepare, produce and review a national natural resources policy document in accordance with the legislative timeframe provided.
cy-gb	Mae’r Bil yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru baratoi, cyhoeddi ac adolygu polisi adnoddau naturiol cenedlaethol, gan wneud hynny yn unol â’r amserlen ddeddfwriaethol a ddarperir.

en-gb	The Bill requires the first NNRP to be published within 10 months of section 9 coming into force.
cy-gb	Mae’r Bil yn ei gwneud yn ofynnol i’r polisi adnoddau naturiol cenedlaethol cyntaf gael ei gyhoeddi ymhen 10 mis i’r dyddiad y daw adran 9 i rym.

en-gb	The Welsh Ministers can review the NNRP at any time but must review it following an election of the National Assembly of for Wales.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru adolygu’r polisi hwnnw ar unrhyw adeg ond bydd rhaid iddynt ei adolygu ar ôl pob un o etholiadau Cynulliad Cenedlaethol Cymru.

en-gb	Following a review, the Welsh Ministers may choose to continue with the NNRP or can revise it.
cy-gb	Ar ôl cynnal adolygiad, caiff Gweinidogion Cymru ddewis parhau â’r polisi neu ei ddiwygio.

en-gb	If it is revised, the amended NNRP must be published.
cy-gb	Os caiff ei ddiwygio, bydd yn rhaid cyhoeddi’r polisi diwygiedig.

en-gb	The Welsh Ministers will be required to set out their policies for contributing to the sustainable management of natural resources in relation to Wales and to identify what they consider to be the key priorities and opportunities for achieving this.
cy-gb	Bydd yn ofynnol i Weinidogion Cymru nodi eu polisïau ar gyfer cyfrannu at reoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol mewn perthynas â Chymru, a bydd gofyn hefyd iddynt nodi beth, yn eu barn hwy, yw’r blaenoriaethau a’r cyfleoedd allweddol er mwyn cyflawni hynny.

en-gb	They must also include within this policy what they consider should be done in relation to climate change.
cy-gb	Rhaid iddynt hefyd gynnwys yn y polisi hwn yr hyn y dylid ei wneud, yn eu barn hwy, mewn perthynas â’r newid yn yr hinsawdd.

en-gb	The Welsh Ministers will also be required to take such steps as they consider are reasonably practicable to implement the policy and to promote the taking by others of such steps.
cy-gb	Bydd gofyn hefyd i Weinidogion Cymru gymryd y cyfryw gamau ag a fydd yn rhesymol ymarferol, yn eu barn hwy, i weithredu’r polisi ac i annog eraill i gymryd camau o’r fath.

en-gb	The intention is to:
cy-gb	Y bwriad yw:

en-gb	Ensure clear priorities and opportunities are set for achieving the sustainable management of natural resources at a national level based on a comprehensive evidence base provided in part by SoNaRR and the Future Trends Report in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Sicrhau bod blaenoriaethau clir yn cael eu pennu a chyfleoedd yn cael eu nodi i sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli mewn modd cynaliadwy ar lefel genedlaethol, gan wneud hynny ar sail sylfaen dystiolaeth a fydd yn cael ei darparu’n rhannol gan yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol a chan Adroddiad Tueddiadau’r Dyfodol yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	Promote integrated policy development, aligning the national policy within the context of the development of the Welsh Ministers’ well-being objectives (in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015) and the National Development Framework (as proposed in the Planning (Wales) Bill.
cy-gb	Hyrwyddo sefyllfa lle y bydd polisïau’n cael eu datblygu mewn modd integredig, gan sicrhau, wrth ymgymryd â’r gwaith hwnnw, bod y polisi cenedlaethol yn cyd-fynd ag amcanion Gweinidogion Cymru o ran llesiant (yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015) ac yn y Fframwaith Datblygu Cenedlaethol (fel y’i cynigir ym Mil Cynllunio (Cymru)).

en-gb	Provide direction for the delivery of sustainable management of natural resources by the Welsh Ministers.
cy-gb	Rhoi cyfarwyddyd i Weinidogion Cymru ar sut i sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli mewn modd cynaliadwy.

en-gb	Provide direction for the production of area statements by NRW, which will be the delivery mechanism for implementing priorities and opportunities at a local level.
cy-gb	Rhoi cyfarwyddyd i CNC ar baratoi datganiadau ardal, sef y dull a fydd yn cael ei fabwysiadu er mwyn gweithredu ar flaenoriaethau a manteisio ar gyfleoedd ar y lefel leol.

en-gb	Area Statements
cy-gb	Datganiadau Ardal

en-gb	Two European Directives require an ecosystem-based approach, which is compatible with the approach being delivered in the Bill, these are:
cy-gb	Mae dwy Gyfarwyddeb Ewropeaidd yn ei gwneud yn ofynnol i fabwysiadu dull rheoli ar lefel yr ecosystem sy’n gydnaws â’r dull a gyflwynir yn y Bil:

en-gb	The Water Framework Directive (2003) requires an integrated approach through the development of River Basin Management Plans.
cy-gb	O dan y Gyfarwyddeb Fframwaith D * r (2003), mae’n ofynnol mabwysiadu dull integredig o weithredu drwy ddatblygu Cynlluniau Rheoli Basnau Afonydd.

en-gb	More recently, many of the EU instruments relating to water are being integrated into the Water Framework Directive with the aim of taking a whole systems approach to management of the water environment.
cy-gb	Y fwy diweddar, mae llawer o offerynnau’r UE sy’n ymwneud â d * r yn cael eu hintegreiddio i’r Gyfarwyddeb Fframwaith D * r. Y nod yw rheoli amgylchedd y d * r ar lefel systemau cyfan. 

en-gb	The Marine Strategy Framework Directive (2006) requires an integrated approach to the management of human activities that impact the marine environment, while enabling the sustainable use of marine ecosystem services.
cy-gb	O dan Gyfarwyddeb Fframwaith y Strategaeth Forol (2006), mae’n ofynnol mabwysiadu dull integredig o weithredu wrth reoli gweithgareddau dynol sy’n effeithio ar yr amgylchedd morol, ond gan sicrhau, ar yr un pryd, bod modd defnyddio gwasanaethau ecosystemau morol mewn modd cynaliadwy.

en-gb	NRW are currently delivering three area trials in the Rhondda, Tawe and Dyfi river catchment areas.
cy-gb	Mae CNC wrthi ar hyn o bryd yn cynnal treialon mewn tair ardal, yn nalgylchoedd afonydd Rhondda, Tawe a Dyfi.

en-gb	The purpose of the trials is to begin to embed the sustainable management of natural resources within the operation of NRW, in specific geographical areas - demonstrating how it can be applied in practice and importantly capturing the learning along the way.
cy-gb	Diben y treialon hyn yw dechrau gwneud rheolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yn rhan annatod o waith CNC, mewn ardaloedd daearyddol penodol – gan ddangos sut y gellid cyflawni hynny’n ymarferol, a chan ddysgu wrth i’r treialon fynd rhagddynt.

en-gb	NRW must prepare, produce and review area statements in order to implement one or more of the priorities and opportunities outlined in the national natural resources policy at an appropriate spatial scale.
cy-gb	Rhaid i CNC baratoi, cyhoeddi ac adolygu datganiadau ardal fel y bo modd mynd ati ar y raddfa ofodol briodol i weithredu ar un neu fwy o’r blaenoriaethau a’r cyfleoedd a amlinellir yn y polisi adnoddau naturiol cenedlaethol.

en-gb	NRW may also use an area statement in order to deliver any of its functions and to rationalise any plans, programmes or strategies produced by NRW where this is consistent with any specific statutory duty.
cy-gb	Caiff CNC hefyd ddefnyddio datganiad ardal i gyflawni unrhyw un o’i swyddogaethau ac, os yw hynny’n gyson ag unrhyw ddyletswydd statudol benodol, caiff ymgorffori mewn datganiad ardal unrhyw gynlluniau, rhaglenni neu strategaethau a baratowyd gan CNC.

en-gb	This will allow NRW to integrate, simplify and improve efficiency in delivering its role.
cy-gb	Bydd hynny’n caniatáu i CNC integreiddio a symleiddio’i waith a chyflawni ei rôl mewn ffordd fwy effeithlon.

en-gb	The need for area statements across Wales reflects the recognition, as provided for in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015, that tackling overarching challenges and identifying sustainable solutions requires an approach that takes into account the local context.
cy-gb	Mae’r angen am ddatganiadau ardal ar draws Cymru yn adlewyrchu’r gydnabyddiaeth, fel y darperir ar ei chyfer yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015, fod yn rhaid wrth ddull gweithredu sy’n ystyried y cyd-destun lleol er mwyn mynd i’r afael â heriau cyffredinol a dod o hyd i atebion cynaliadwy.

en-gb	In addition, bodies must consider how acting in collaboration with other bodies can assist in the delivery of long-term objectives.
cy-gb	At hynny, mae angen i gyrff hefyd ystyried sut y mae cydweithio â chyrff eraill yn gallu helpu i gyflawni amcanion hirdymor.

en-gb	NRW can ask other public bodies (as defined in section 11 of the Bill) to provide information or assistance in the preparation and implementation of area statements (as provided in section 13).
cy-gb	Caiff CNC ofyn i gyrff cyhoeddus eraill (fel y’u diffinnir yn adran 11 o’r Bil) ddarparu gwybodaeth neu roi cymorth iddo baratoi datganiadau ardal ac i’w rhoi ar waith (fel y darperir yn adran 13).

en-gb	These bodies would be required to provide information or assistance.
cy-gb	Byddai’n ofynnol i’r cyrff hynny ddarparu gwybodaeth neu i roi cymorth.

en-gb	NRW will be required to take reasonably practicable steps to implement an area statement and encourage other persons to contribute to its implementation.
cy-gb	Bydd gofyn i CNC gymryd camau rhesymol ymarferol i roi datganiad ardal ar waith ac i annog eraill i gyfrannu at weithredu’r datganiad hwnnw.

en-gb	Where required, the Welsh Ministers may direct a public body (as proposed in section 12) to take reasonably practicable steps to implement an area statement.
cy-gb	Lle y bo angen, caiff Gweinidogion Cymru gyfarwyddo corff cyhoeddus (fel y cynigir yn adran 12) i gymryd camau rhesymol ymarferol i weithredu datganiad ardal.

en-gb	This direction making power would ensure that other public bodies are also contributing to the implementation of an area statement and was not the sole responsibility of NRW.
cy-gb	Byddai’r pŵer hwn i roi cyfarwyddyd yn fodd i sicrhau bod cyrff cyhoeddus eraill hefyd yn cyfrannu at weithredu datganiad ardal, ac nad CNC yn unig fyddai’n gyfrifol am wneud hynny.

en-gb	As part of the collaborative approach, public bodies that are also members of a public service board may seek to include priorities or opportunities identified in an area statement as part of their local well-being plan.
cy-gb	Un elfen o’r cydweithio a gynigir yn hyn o beth fydd caniatáu i gyrff cyhoeddus sydd hefyd yn aelodau o fwrdd gwasanaethau cyhoeddus gynnwys blaenoriaethau neu gyfleoedd a nodir mewn datganiad ardal yn eu cynllun llesiant lleol.

en-gb	The intention is that area statements will:
cy-gb	Y bwriad yw y bydd datganiadau ardal yn:

en-gb	Provide an evidence base at a local level and which can contribute to future publications of SoNaRR and to any local well-being assessment undertaken by a public service board and subsequent local well-being plans (in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015).
cy-gb	Darparu sylfaen dystiolaeth ar lefel leol y bydd modd ei defnyddio yn y dyfodol wrth baratoi a diwygio’r Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol, a hefyd mewn unrhyw asesiad llesiant lleol a gynhelir gan fwrdd gwasanaethau cyhoeddus, ac mewn unrhyw gynlluniau llesiant lleol a fydd yn cael eu paratoi yn sgil yr asesiadau hynny (yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015).

en-gb	Through informing the local well-being plans, contribute evidence to the development of any local development plan.
cy-gb	Drwy lywio’r cynlluniau llesiant lleol, yn cyfrannu tystiolaeth ar gyfer y gwaith o ddatblygu cynlluniau datblygu lleol.

en-gb	Provide an evidence base on how NRW will delivery sustainable management of natural resources within that area.
cy-gb	Darparu sylfaen dystiolaeth ynghylch sut y bydd CNC yn rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy yn yr ardal honno.

en-gb	Reflect the appropriate level for decision-making, which recognises that ecosystems exist on many scales and are interconnected.
cy-gb	Sicrhau bod penderfyniadau’n cael eu gwneud ar y lefel briodol, gan gydnabod bod ecosystemau’n bodoli ar nifer o raddfeydd gwahanol a bod cysylltiadau rhyngddynt.

en-gb	Ensure that supporting, regulating, provisioning and cultural services are considered in decisions relating to priorities and opportunities.
cy-gb	Sicrhau bod gwasanaethau cynnal, gwasanaethau rheoleiddio, gwasanaethau darparu a gwasanaethau diwylliannol yn cael eu hystyried wrth wneud penderfyniadau am flaenoriaethau a chyfleoedd.

en-gb	Improve decision-making through a collaborative working approach between NRW and other public bodies in the development of an area statement and also in the delivery of the area statement.
cy-gb	Gwella’r modd y gwneir penderfyniadau drwy sicrhau bod CNC a chyrff cyhoeddus eraill yn cydweithio i ddatblygu ac i weithredu datganiad ardal.

en-gb	Enable NRW to integrate, rationalise and simplify any plans, programmes or strategies produced where this is consistent with any specific statutory duty.
cy-gb	Galluogi CNC, os yw hynny’n gyson ag unrhyw ddyletswydd statudol benodol, i integreiddio, ad-drefnu a symleiddio unrhyw gynlluniau, rhaglenni neu strategaethau a gaiff eu paratoi ganddo

en-gb	Provide a source of information and evidence for other public bodies on what actions may need to be taken. Meaning they can incorporate such steps into for example the delivery of their own well-being objectives or the well-being plans of a Public Service Board (in the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015.
cy-gb	Darparu ffynhonnell o wybodaeth a thystiolaeth ar gyfer cyrff cyhoeddus eraill ynghylch pa gamau gweithredu y gallai fod angen iddynt eu cymryd, gan olygu y byddant yn gallu cynnwys y camau gweithredu hynny wrth gyflawni eu hamcanion eu hunain o ran llesiant, neu eu cynnwys yng nghynlluniau llesiant Bwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus (yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	Identify potential opportunities and priorities at a local level and potential collaboration and engagement opportunities for different bodies to work together and encourage active participation in the delivery of the sustainable management of natural resources at a local level and across different stakeholders.
cy-gb	Nodi cyfleoedd posibl a blaenoriaethau ar lefel leol a hefyd gyfleoedd posibl i gyrff gwahanol gydweithio ac ymgysylltu. Bydd hefyd yn fodd i’w hannog hwy a rhanddeiliaid gwahanol i chwarae rhan weithredol yn y gwaith o reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy ar lefel leol.

en-gb	Allow a holistic approach to tackling key challenges, for example in reducing flood risk and tackling climate change.
cy-gb	Caniatáu dull cyfannol o fynd i’r afael â heriau allweddol, er enghraifft, wrth leihau perygl llifogydd a mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd.

en-gb	Ensure NRW can both take a whole system approach and also simplify and rationalise its processes to remove any duplication of activities.
cy-gb	Sicrhau y bydd CNC yn gallu mabwysiadu dull system gyfan o weithredu a hefyd symleiddio ac ad-drefnu ei brosesau er mwyn osgoi dyblygu gwaith.

en-gb	Land Management Agreements
cy-gb	Cytundebau Rheoli Tir

en-gb	A management agreement for the purpose of environment law is a financial mechanism (essentially a contract) for securing a particular course of action between two parties.
cy-gb	At ddibenion y gyfraith amgylcheddol, yr hyn a olygir wrth gytundeb rheoli yw trefniant ariannol (contract, i bob pwrpas) i sicrhau bod dau barti yn gweithredu mewn modd penodol.

en-gb	They are most commonly currently used to protect and conserve the flora and fauna of an area and to manage land in a way that delivers nature conservation.
cy-gb	Fel rheol, maent yn cael eu defnyddio ar hyn o bryd i warchod ac i ddiogelu’r planhigion a’r anifeiliaid a geir mewn ardal, a hefyd i reoli tir mewn modd sy’n sicrhau bod natur yn cael ei warchod.

en-gb	They are usually made between a private land owner and one of the statutory conservation bodies (that is Natural England, NRW and Scottish Natural Heritage);
cy-gb	Fe’u gwneir fel arfer rhwng perchennog tir preifat ac un o’r cyrff cadwraeth statudol (hynny yw, Natural England, CNC a Scottish Natural Heritage);

en-gb	the land owner may agree to manage the land in a particular way or not to do something on the land in return for payment.
cy-gb	mae’n bosibl y bydd perchennog y tir yn cytuno i reoli’r tir mewn ffordd benodol neu i beidio â gwneud rhywbeth ar y tir, a hynny yn gyfnewid am dâl.

en-gb	Historically, management agreements have been used to support sites such as Sites of Specific Scientific Interest (SSSIs) (via the Wildlife and Countryside Act) and for SACs and SPAs (Natura 2000 sites) via the Habitat Regulations.
cy-gb	Yn hanesyddol, mae cytundebau rheoli wedi cael eu defnyddio ar gyfer safleoedd megis Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SSSIs) (drwy’r Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad) ac ar gyfer Ardaloedd Cadwraeth Arbennig ac Ardaloedd Gwarchodaeth Arbennig (safleoedd Natura 2000) drwy’r Rheoliadau Cynefinoedd.

en-gb	NRW already has a number of powers to enter into land management agreements for specified purposes with owners or occupiers of land.
cy-gb	Mae gan CNC nifer o bwerau eisoes i lunio cytundebau rheoli tir, at ddibenion penodedig, gyda pherchenogion neu feddianwyr tir.

en-gb	Management agreements may be made under section 39 of Wildlife and Countryside Act 1981, section 15 of the Countryside Act 1968 and section 16 of the National Parks and Access to the Countryside Act 1949.
cy-gb	Ceir gwneud cytundebau rheoli tir o dan adran 39 o Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981, adran 15 o Ddeddf Cefn Gwlad 1968 ac adran 16 o Ddeddf Parciau Cenedlaethol a Mynediad i Gefn Gwlad 1949.

en-gb	Existing powers are limited in that they are exercisable in relation to land that has been designated for conservation or otherwise for the purpose of conserving natural beauty, amenity and promoting enjoyment by the public.
cy-gb	Mae’r pwerau presennol yn gyfyngedig yn yr ystyr eu bod yn arferadwy mewn perthynas â thir a ddynodwyd at ddibenion cadwraeth neu fel arall at ddibenion cadw harddwch naturiol ac amwynder, a hyrwyddo mwynhad gan y cyhoedd.

en-gb	Existing powers are not wide enough to enable NRW to further the sustainable management of natural resources in line with the full range of NRW’s functions. For example, the ability to secure long-term and robust arrangements for managing flood risk.
cy-gb	Nid yw’r pwerau presennol yn ddigon eang i CNC fedru hyrwyddo rheolaeth gynaliadwy ar adnoddau naturiol yn unol â’r ystod lawn o swyddogaethau sydd ganddo, er enghraifft, y gallu i sicrhau trefniadau hirdymor a chadarn er mwyn rheoli perygl llifogydd.

en-gb	The Bill enhances the existing power of NRW so that it may be used for the purpose of achieving any objective under any of its functions.
cy-gb	Mae’r Bil yn ychwanegu at y p * er sydd gan CNC ar hyn o bryd, a hynny er mwyn iddo fedru defnyddio’r p * er hwnnw i gyflawni unrhyw amcan o dan unrhyw un o’i swyddogaethau.

en-gb	This includes for the delivery of sustainable management of natural resources, which is a duty on NRW under Article 4 of the Natural Resources Body for Wales (Establishment) Order 2012 (as substituted by this Bill).
cy-gb	Mae hynny’n cynnwys rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy, sy’n ddyletswydd ar CNC o dan Erthygl 4 o Orchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Sefydlu) 2012 (fel y’i hamnewidir gan y Bil hwn). 

en-gb	This will enable NRW to enter into a voluntary management agreement with any person, landowner or business, with a legal right over the land, to manage that land.
cy-gb	Bydd hyn yn rhoi’r gallu i CNC lunio cytundeb rheoli gwirfoddol gydag unrhyw berson, perchennog tir neu fusnes sydd â hawl gyfreithiol dros y tir, er mwyn iddo fedru rheoli’r tir hwnnw.

en-gb	Land management agreements may impose positive obligations or restrictions on a land owner or occupier to manage the land in a way that will contribute to for example the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Caiff cytundebau rheoli tir osod rhwymedigaethau cadarnhaol neu gyfyngiadau ar berchennog neu feddiannydd tir o ran rheoli’r tir hwnnw mewn modd a fydd yn cyfrannu, er enghraifft, at reoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy.

en-gb	The intention is to provide NRW with an ability to enter into voluntary land management agreements for achieving a wider set of objectives than under current legislation.
cy-gb	Y diben yw rhoi’r gallu i CNC lunio cytundebau gwirfoddol i reoli tir er mwyn iddo fedru cyflawni cyfres ehangach o amcanion nag o dan y ddeddfwriaeth bresennol.

en-gb	The intention is to enable NRW to, for example, enter into an agreement to manage land in a way that may contribute to flood alleviation.
cy-gb	Y bwriad yw, er enghraifft, rhoi’r gallu i CNC lunio cytundeb i reoli tir mewn modd a allai gyfrannu at liniaru llifogydd.

en-gb	For agreements to be binding on persons who acquire the land, NRW must register the agreement with the Land Registry.
cy-gb	Er mwyn i gytundebau fod yn rhwymol ar bersonau a fydd yn caffael y tir, rhaid i CNC gofrestru’r cytundeb gyda’r Gofrestrfa Tir.

en-gb	By registering the agreement future buyers or occupiers of the land will know what obligations will be required of them.
cy-gb	Mae cofrestru’r cytundeb yn fodd i sicrhau bod personau a allai brynu neu feddiannu’r tir yn y dyfodol yn gwybod am y rhwymedigaethau a fydd arnynt.

en-gb	Management agreements are intended to be capable of being of a long-term duration so as to provide certainty.
cy-gb	Y bwriad yw y bydd modd trefnu i gytundebau barhau am gyfnodau hir er mwyn rhoi sicrwydd.

en-gb	They are capable of being registered with the Land Registry so that the terms of the agreement will continue to apply to any person who acquires the land.
cy-gb	Bydd modd eu cofrestru gyda’r Gofrestrfa Tir fel y bo telerau’r cytundeb yn parhau i fod yn gymwys i unrhyw un a fydd yn caffael y tir.

en-gb	For example in relation to flood defence the new form of management agreement can provide a sufficient level of certainty that the natural flood defence asset, in this case an area of land and its associated watercourses, will continue to be maintained to a specific standard even if the land is sold.
cy-gb	Er enghraifft, o ran amddiffyn rhag llifogydd, bydd y math newydd o gytundeb rheoli yn gallu rhoi digon o sicrwydd y bydd yr ased naturiol sy’n amddiffyn rhag llifogydd, sef, yn yr achos hwn, darn o dir a’i gyrsiau dŵr cysylltiedig, yn parhau i gael eu cynnal a’u cadw hyd yn oed os gwerthir y tir.

en-gb	Experimental Schemes
cy-gb	Cynlluniau arbrofol

en-gb	The introduction of an updated general purpose for NRW (section 5 of the Bill) may have implications on how NRW can carry out their functions in a way which allows them to comply with the obligations of their statutory functions and also enables them to achieve the sustainable management of natural resources in relation to Wales.
cy-gb	Mae’n bosibl y bydd diweddaru diben cyffredinol CNC (adran 5 o’r Bil) yn arwain at oblygiadau o ran sut y bydd CNC yn gallu cyflawni ei swyddogaethau mewn modd a fydd yn caniatáu iddo gydymffurfio â rhwymedigaethau ei swyddogaethau statudol ac a fydd hefyd yn ei alluogi i reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy mewn perthynas â Chymru.

en-gb	NRW may need to trial new approaches to the delivery of their functions in a way that can deliver on this new purpose.
cy-gb	Mae’n bosibl y bydd angen i CNC dreialu ffyrdd newydd o gyflawni ei swyddogaethau mewn modd a fydd yn cyflawni’r diben newydd hwn.

en-gb	As pressures on natural resources are likely to continue, new and innovative approaches may also be required to enable NRW to achieve the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Gan fod y pwysau ar adnoddau naturiol yn debygol o barhau, mae’n bosibl y bydd angen ffyrdd newydd ac arloesol o weithio hefyd er mwyn i CNC fedru rheoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	Importantly, pressures on the ability of the environment to sustain economic and social benefit will present challenges to NRW in discharging its functions.
cy-gb	Bydd pwysau ar allu’r amgylchedd i gynnal manteision economaidd a chymdeithasol yn her i CNC wrth iddo fynd ati i gyflawni ei swyddogaethau.

en-gb	The ability for NRW to trial new approaches will be important to provide evidence for the delivery of wider social and economic outcomes.
cy-gb	Bydd rhoi’r gallu i CNC dreialu ffyrdd newydd o weithio yn bwysig er mwyn casglu tystiolaeth a fydd yn ei alluogi i sicrhau canlyniadau cymdeithasol ac economaidd ehangach.

en-gb	This is in line with principles of the ecosystem approach - that the range of services provided by ecosystems is the foundation for many economic and social benefits.
cy-gb	Mae hynny’n gydnaws â’r dull rheoli ar lefel yr ecosystem, sef mai’r amrywiaeth o wasanaethau a ddarperir gan ecosystemau yw sail llawer o fanteision economaidd a chymdeithasol.

en-gb	111. Significantly, priorities for NRW will continue to reflect the need to enhance the resilience of the natural environment to the causes and consequences of climate change.
cy-gb	Bydd blaenoriaethau CNC yn parhau i adlewyrchu’r angen i gryfhau gallu’r amgylchedd naturiol i wrthsefyll canlyniadau’r newid yn yr hinsawdd, a’r ffactorau sy’n ei achosi.

en-gb	For example, increased incidence of flooding is likely to demand different working practises and techniques.
cy-gb	Er enghraifft, os bydd mwy o lifogydd, mae’n debyg y bydd angen mabwysiadu arferion a thechnegau gweithio gwahanol.

en-gb	Similarly, powers of innovation could assist NRW to test ways of mitigating against the causes of climate change, for example by piloting or supporting carbon capture projects, which in the future are likely to become increasingly important means of responding to carbon emissions.
cy-gb	Yn yr un modd, gallai pwerau i arloesi helpu CNC i brofi ffyrdd o fynd i’r afael â’r hyn sy’n achosi’r newid yn yr hinsawdd, er enghraifft, drwy dreialu neu gefnogi prosiectau dal carbon, a fydd, yn ôl pob tebyg, yn tyfu’n ffordd fwyfwy pwysig o ymateb i allyriadau carbon yn y dyfodol.

en-gb	Technological change is likely to continue to enable innovation.
cy-gb	Mae’n debyg y bydd newidiadau technolegol yn parhau i alluogi ffyrdd arloesol o weithio.

en-gb	For example, emerging technologies and techniques could enable NRW to take action to address pollution.
cy-gb	Er enghraifft, gallai technolegau a thechnegau newydd alluogi CNC i weithredu er mwyn mynd i’r afael â llygredd.

en-gb	Section 4 of the Countryside Act 1968 provides NRW with a power to make and carry out, or promote the carrying out of, an experimental scheme designed to facilitate the enjoyment of the countryside, or to conserve or enhance its natural beauty or amenity.
cy-gb	Mae adran 4 o Ddeddf Cefn Gwlad 1968 yn rhoi’r p * er i CNC wneud a chyflawni, neu i hyrwyddo cyflawni, cynlluniau arbrofol sydd â’r nod o hwyluso mwynhad o gefn gwlad, neu o gadw neu wella ei harddwch naturiol neu ei amwynder. 

en-gb	These powers however relate to a limited range of NRW’s functions and would not enable NRW to trial new approaches across the whole remit of their functions.
cy-gb	Fodd bynnag, ymwneud ag ystod gyfyngedig o swyddogaethau CNC yn unig y mae’r pwerau hynny, ac ni fyddent yn galluogi CNC i dreialu ffyrdd newydd o weithio ar draws ei gylch gwaith cyfan.

en-gb	In relation to the delivery of these limited experimental powers, there is no general power available to the Welsh Ministers to suspend a provision in legislation in order to allow an experimental scheme to be undertaken.
cy-gb	O ran gweithredu’r pwerau arbrofol cyfyngedig hyn, nid oes unrhyw b * er cyffredinol ar gael i Weinidogion Cymru fedru atal dros dro ddarpariaeth mewn deddfwriaeth er mwyn caniatáu i gynllun arbrofol gael ei gyflawni.

en-gb	The purpose is to provide NRW with the necessary powers to help them to achieve the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Diben y ddeddfwriaeth yw rhoi’r pwerau angenrheidiol i CNC i’w helpu i reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	The Bill extends NRW’s current powers to carry out experimental schemes.
cy-gb	Mae’r Bil yn estyn pwerau presennol CNC i gyflawni cynlluniau arbrofol.

en-gb	This will be accomplished by amending the existing Article 10C of the Natural Resources Body for Wales (Establishment) Order 2012 to include a power to undertake experimental schemes as part of the general research power of NRW.
cy-gb	Bydd hynny’n cael ei wneud drwy ddiwygio’r Erthygl 10C presennol yng Ngorchymyn Corff Adnoddau Naturiol Cymru (Sefydlu) 2012 er mwyn cynnwys p * er i gyflawni cynlluniau arbrofol fel rhan o’r p * er cyffredinol sydd gan CNC i wneud gwaith ymchwil. 

en-gb	The research power will not change, but in relation to experimental schemes the purpose is to enhance and extend the existing experimental powers of NRW to provide for the new role of NRW as a body with much wider functions than of each of its legacy bodies.
cy-gb	Ni fydd y p * er i wneud gwaith ymchwil yn newid, ond y diben, o ran cynlluniau arbrofol, yw gwella ac estyn pwerau presennol CNC i arbrofi, a hynny er mwyn darparu ar gyfer ei rôl newydd fel corff sydd â swyddogaethau ehangach o lawer nag unrhyw un o’r cyrff y mae’n eu holynu. 

en-gb	The introduction of schemes can involve the development or application of new methods, concepts or techniques, or the application or further development of existing methods, concepts or techniques and could include the use of new management techniques.
cy-gb	Gall cyflwyno cynlluniau arbrofol o’r fath gynnwys datblygu neu gymhwyso dulliau, cysyniadau neu dechnegau newydd, neu ddatblygu mwy ar ddulliau, cysyniadau neu dechnegau sy’n bodoli eisoes, a gallai hynny gynnwys defnyddio technegau rheoli newydd.

en-gb	To enable experimental schemes to be carried out, the Welsh Ministers may, on an application from NRW, suspend specific provisions in environmental legislation for a limited period, where the purpose of that suspension would enable an experimental scheme to contribute to the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Fel y bo modd cyflawni cynlluniau arbrofol, caiff Gweinidogion Cymru, ar ôl cael cais i’r perwyl hwnnw oddi wrth CNC, atal dros dro, am gyfnod cyfyngedig, ddarpariaethau penodol mewn deddfwriaeth amgylcheddol, lle mai diben hynny fyddai galluogi cynllun arbrofol i gyfrannu at reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	This would be to remove any prohibitions in the legislation that may restrict the ability of NRW to trial new approaches to their functions in order to help achieve sustainable management of natural resources and also deliver the statutory objectives of their other functions.
cy-gb	Byddai hynny’n dileu unrhyw waharddiadau yn y ddeddfwriaeth a allai gyfyngu ar allu CNC i dreialu ffyrdd newydd o gyflawni ei swyddogaethau er mwyn helpu i sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli’n gynaliadwy, a hefyd er mwyn ei helpu i gyflawni amcanion statudol ei swyddogaethau eraill.

en-gb	For the power to be triggered, NRW must submit an application to the Welsh
cy-gb	Er mwyn i’r p * er hwnnw gael ei gychwyn, byddai’n rhaid i CNC gyflwyno cais i 

en-gb	Ministers, which would:
cy-gb	Weinidogion Cymru, a fyddai’n:

en-gb	Identify the relevant provision.
cy-gb	Nodi’r ddarpariaeth berthnasol.

en-gb	Outline how that provision was preventing them from using their power to carry out experimental schemes.
cy-gb	Amlinellu sut y byddai’r ddarpariaeth honno yn ei atal rhag defnyddio’i b * er i gyflawni cynlluniau arbrofol. 

en-gb	Set out what the scheme would entail, who it would involve, how it would
cy-gb	Nodi’r hyn y byddai’r cynllun yn ei olygu, pwy fyddai’n gysylltiedig ag ef,

en-gb	involve that person.
cy-gb	sut y byddai’r person hwnnw’n gysylltiedig ag ef.

en-gb	State the objective and expected duration of the scheme.
cy-gb	Nodi amcan y cynllun ac am ba hyd y disgwylid iddo barhau.

en-gb	The Welsh Ministers must be satisfied that the suspension power would enable the scheme to be undertaken and be for the purpose of contributing to the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Byddai’n rhaid i Weinidogion Cymru eu bodloni eu hunain y byddai’r p * er i atal dros dro yn golygu y byddai modd cyflawni’r cynllun ac mai ei ddiben fyddai cyfrannu at reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy. 

en-gb	The suspension of a legislative provision is therefore linked to the functions of NRW and to aligning their functions in accordance with the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Felly, byddai atal darpariaeth ddeddfwriaethol dros dro yn gysylltiedig â swyddogaethau CNC ac â sicrhau bod ei swyddogaethau’n cyfrannu at reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	The intended effects of the provisions relating to experimental schemes are:
cy-gb	Dyma’r effaith y bwriedir i’r darpariaethau sy’n ymwneud â chynlluniau arbrofol ei chael:

en-gb	Clarify the role between the existing power to conduct or commission research with the power to undertake experimental schemes by incorporating them into one power and applying across all of NRW’s functions.
cy-gb	Byddant yn sicrhau bod eglurder o ran y p * er presennol i gynnal neu i gomisiynu ymchwil ac o ran y p * er i gyflawni cynlluniau arbrofol drwy eu hymgorffori mewn un p * er a’u cymhwyso ar draws holl swyddogaethau CNC. 

en-gb	Assist NRW to trial new approaches to enable them to deliver their functions in a way, which will also deliver on their new general purpose.
cy-gb	Byddant yn cynorthwyo CNC i dreialu ffyrdd newydd o weithio er mwyn iddo fedru cyflawni ei swyddogaethau mewn modd a fydd hefyd yn ei alluogi i gyflawni ei ddiben cyffredinol newydd.

en-gb	Enable NRW to trial new approaches to assess the best methods for achieving the sustainable management of natural resources.
cy-gb	Byddant yn galluogi CNC i dreialu ffyrdd newydd o weithio er mwyn asesu’r ffyrdd gorau o sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli mewn modd cynaliadwy.

en-gb	Enable NRW to trial new approaches, which may provide best practice approaches and therefore help to identify opportunities for the development of general binding rules.
cy-gb	Byddant yn galluogi CNC i dreialu ffyrdd newydd o weithio a allai arwain at arferion gorau ac a allai helpu i nodi cyfleoedd i ddatblygu rheolau cyffredinol a fyddai’n rhai rhwymol.

en-gb	Enable NRW to trial new approaches, which may include multiple stakeholders and therefore encourage wider involvement in the delivery of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Byddant yn galluogi CNC i dreialu ffyrdd newydd o weithio a allai gynnwys nifer o randdeiliaid ac a fyddai, felly, yn annog mwy o gyrff i fod yn gysylltiedig â sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli mewn modd cynaliadwy.

en-gb	Provide learning on new methods or approaches before general implementation.
cy-gb	Byddant yn sicrhau bod modd dysgu am ddulliau newydd neu ffyrdd newydd o weithio cyn iddynt gael eu gweithredu’n gyffredinol.

en-gb	Provide learning to develop a case for change.
cy-gb	Byddant yn sicrhau bod modd dysgu er mwyn cael gwybodaeth ar sut i ddatblygu achos o blaid newid.

en-gb	Provide learning on any conflicts in existing legislation with the delivery of sustainable management of natural resources or the application of the ecosystem approach more generally.
cy-gb	Byddant yn fodd i ddysgu am unrhyw wrthdaro rhwng y ddeddfwriaeth bresennol a rheoli adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy neu’r dull ecosystemau yn fwy cyffredinol.

en-gb	Therefore, provide information to the Welsh Ministers on any issues in delivering on natural resource management policy.
cy-gb	Byddant yn fodd, felly, i ddarparu gwybodaeth i Weinidogion Cymru am unrhyw broblemau sy’n codi wrth weithredu polisi ar reoli adnoddau naturiol.

en-gb	Schemes may be identified in area statements as opportunities for the delivery of sustainable management in that area and therefore provide information for other bodies as an opportunity for collaboration and a means of helping to implement an area statement.
cy-gb	Byddant yn golygu y bydd modd nodi mewn datganiadau ardal bod cynlluniau yn gyfleoedd i sicrhau rheolaeth gynaliadwy yn yr ardal honno ac i roi gwybodaeth i gyrff eraill am gyfleoedd i gydweithio. Byddant hefyd yn fodd i helpu i weithredu datganiadau ardal.

en-gb	Time limited derogation from specific legislative obligations for parties involved in an experimental scheme to identify new approaches to meet their legislative requirements, whilst simultaneously contributing to the delivery of sustainable management of natural resources.
cy-gb	Byddant yn darparu ar gyfer rhoi rhanddirymiad, am gyfnod cyfyngedig, mewn perthynas â rhwymedigaethau deddfwriaethol penodol, i bartïon a fydd yn gysylltiedig â chynlluniau arbrofol, a hynny er mwyn iddynt fedru dod o hyd i ffyrdd newydd o fodloni’r gofynion deddfwriaethol sydd arnynt a chyfrannu, ar yr un pryd, at reoli adnoddau naturiol yn gynaliadwy.

en-gb	This approach may also assist in identifying opportunities for introducing general binding rules for small/mediums sized organisations in place of existing consents.
cy-gb	Mae’n bosibl y bydd hynny hefyd yn fodd, yn achos sefydliadau bach/canolig eu maint, i nodi cyfleoedd i gyflwyno rheolau cyffredinol a fydd yn rhai rhwymol, yn lle’r cydsyniadau sy’n bodoli eisoes.

en-gb	Links to Well-being of Future Generations (Wales) Act and Planning (Wales) Act
cy-gb	Cysylltiadau â Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) a Deddf Cynllunio (Cymru)

en-gb	There are clear links between the Environment (Wales) Bill and the Well-being of Future Generations (Wales) Act2015 and the Planning (Wales) Act 2015.
cy-gb	Mae cysylltiadau amlwg rhwng Bil yr Amgylchedd (Cymru), Bil Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 a Deddf Cynllunio (Cymru) 2015.

en-gb	The principle that connects these three pieces of legislation is the commitment to sustainable development to improve the well-being of Wales now and for future generations.
cy-gb	Yr egwyddor sy’n cysylltu’r tri darn hyn o ddeddfwriaeth hyn yw’r ymrwymiad i ddatblygu cynaliadwy er mwyn gwella llesiant pobl Cymru yn awr ac yn y dyfodol.

en-gb	The Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 puts in place a stronger, more coherent sustainable development framework for Wales through a set of seven well-being goals, a sustainable development principle, and a strong duty for all public bodies to carry out sustainable development, reflecting the need to improve the economic, social, environmental and cultural well-being of Wales.
cy-gb	Mae Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 yn sefydlu fframwaith datblygu cynaliadwy cryfach a mwy cydlynol ar gyfer Cymru drwy gyfrwng set o saith nod llesiant, egwyddor datblygu cynaliadwy, a dyletswydd gref ar bob corff cyhoeddus i gyflawni datblygu cynaliadwy, gan adlewyrchu’r angen i i wella llesiant economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol Cymru.

en-gb	To help them do this, the Act sets up a Future Generations Commissioner for Wales who will help public bodies make more sustainable choices as well as safeguarding the interests of future generations.
cy-gb	Er mwyn eu helpu i wneud hynny, mae’r Ddeddf yn sefydlu Comisiynydd Cenedlaethau’r Dyfodol i Gymru a fydd yn helpu cyrff cyhoeddus i wneud dewisiadau mwy cynaliadwy yn ogystal â diogelu buddiannau cenedlaethau’r dyfodol.

en-gb	The Environment (Wales) Bill has been designed to complement the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 by applying the principles of sustainable development principle to the management of Wales’ natural resources.
cy-gb	Bwriedir i Fil yr Amgylchedd (Cymru) ategu Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 a hefyd, drwy gymhwyso egwyddor datblygu cynaliadwy, i ategu’r gwaith o reoli adnoddau naturiol Cymru.

en-gb	The Planning (Wales) Act 2015 will create an efficient process to ensure the right development is located in the right place.
cy-gb	Bydd Deddf Cynllunio (Cymru) 2015 yn creu proses effeithlon er mwyn sicrhau bod y datblygiad iawn yn y lle iawn.

en-gb	The Environment (Wales) Bill complements the aims of Planning (Wales) Act 2015 in supporting sustainable development, by ensuring that evidence in relation to key risks and opportunities associated with the management of Wales’ natural resource informs the Planning process through the local well-being assessments.
cy-gb	Mae Bil yr Amgylchedd (Cymru) yn ategu nodau Deddf Cynllunio (Cymru) 2015 o ran cefnogi datblygu cynaliadwy, drwy sicrhau bod tystiolaeth am y risgiau a’r cyfleoedd allweddol sy’n gysylltiedig â rheoli adnoddau naturiol Cymru yn sail i’r broses gynllunio drwy’r asesiadau llesiant lleol.

en-gb	Some of the key legislative links to the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 are described below.
cy-gb	Eir ati isod i ddisgrifio rhai o’r cysylltiadau deddfwriaethol allweddol â Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	Evidence for local well-being assessment
cy-gb	Tystiolaeth ar gyfer asesiad llesiant lleol

en-gb	Public Services Boards (PSBs), established under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015, will be required under the Environment (Wales) Bill to take account of area statements (within their area) when preparing local well-being assessments.
cy-gb	O dan Fil yr Amgylchedd (Cymru), bydd yn ofynnol i Fyrddau Gwasanaethau Cyhoeddus a sefydlir o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 ystyried y datganiadau ardal (o fewn eu hardaloedd) wrth baratoi asesiadau llesiant lleol.

en-gb	Area statements will take into account the SoNaRR but PSBs can also consider the evidence within SoNaRR.
cy-gb	Bydd yr Adroddiad am Gyflwr Adnoddau Naturiol yn cael ei ystyried wrth baratoi datganiadau ardal ond bydd Byrddau Gwasanaethau Lleol hefyd yn cael ystyried y dystiolaeth a geir mewn Adroddiad am Gyflwr Adnoddau Naturiol.

en-gb	Participation on PSBs
cy-gb	Cyfrannu at waith y Byrddau Gwasanaethau Cyhoeddus

en-gb	NRW will be a statutory member of a PSB.
cy-gb	Bydd CNC yn aelod statudol o Fwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus.

en-gb	Under the Environment (Wales) Bill, NRW will have an updated statutory purpose (sustainable management of natural resources) that applies to all of its functions.
cy-gb	O dan Fil yr Amgylchedd (Cymru), bydd diben statudol CNC (rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol) yn cael ei ddiweddaru, a bydd y diben hwnnw yn gymwys i’w holl swyddogaethau.

en-gb	As members of the PSB, NRW will deliver their functions on PSBs in a way that will seek to achieve sustainable management of natural resources.
cy-gb	Fel aelod o Fwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus, bydd CNC yn cyflawni ei swyddogaethau ar y byrddau hynny mewn modd a fydd yn ceisio sicrhau bod adnoddau naturiol yn cael eu rheoli’n gynaliadwy.

en-gb	In so doing, this will help the PSBs deliver its well-being duty.
cy-gb	Bydd, drwy wneud hynny, yn helpu’r Byrddau Gwasanaethau Lleol i gyflawni eu dyletswydd o ran llesiant.

en-gb	Timings of Documents
cy-gb	Amserlennu Dogfennau

en-gb	The setting of well-being objectives by the Welsh Ministers under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 will correspond with the timing for the production of the NNRP.
cy-gb	O dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015, bydd yn ofynnol i Weinidogion Cymru bennu amcanion o ran llesiant, a bydd yr amserlen ar gyfer gwneud hynny yn cyfateb i’r amserlen ar gyfer paratoi’r Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol.

en-gb	Therefore the well-being objectives can be taken into account by the Welsh Ministers in preparing the NNRP.
cy-gb	Felly, bydd Gweinidogion Cymru yn gallu ystyried yr amcanion llesiant wrth baratoi’r Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol.

en-gb	The Future Trends report published under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 can be informed by the SoNaRR.
cy-gb	Bydd yr Adroddiad ar Gyflwr Adnoddau Naturiol yn llywio’r gwaith o baratoi adroddiad Tueddiadau’r Dyfodol, sef adroddiad y bydd yn ofynnol ei gyhoeddi o dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015.

en-gb	The Future Trends report can in turn help to inform the preparation of the NNRP.
cy-gb	Gall adroddiad Tueddiadau’r Dyfodol, yn ei dro, lywio’r gwaith o baratoi’r Polisi Adnoddau Naturiol Cenedlaethol.

en-gb	Public bodies under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 will be required to report annually on the progress they have made on meeting their well-being objectives, to assist them in this exercise they could call upon area statements in relation to reporting on progress.
cy-gb	O dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015, bydd yn ofynnol i gyrff cyhoeddus gyhoeddi adroddiadau blynyddol am y cynnydd y byddant wedi ei wneud o ran cyflawni eu hamcanion llesiant. Gallent droi at ddatganiadau ardal i’w helpu yn hynny o beth.

en-gb	The Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 allows for the revision of well-being objectives, if the Welsh Ministers revise their objectives.
cy-gb	133. Bydd Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015 yn darparu ar gyfer diwygio amcanion llesiant.

en-gb	NRW may voluntarily choose to review area statements in line with the revised well-being objectives.
cy-gb	Os bydd Gweinidogion Cymru yn diwygio eu hamcanion hwy, caiff CNC, yn wirfoddol, ddewis adolygu datganiadau ardal yn unol â’r amcanion llesiant diwygiedig. 

en-gb	Under the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015, the Future Generations Commissioner will publish a report on the assessment of the improvements that public bodies should make in order to set and meet well-being objectives.
cy-gb	O dan Ddeddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) 2015, bydd Comisiynydd Cenedlaethau’r Dyfodol yn cyhoeddi adroddiad am yr asesiad o’r gwelliannau y dylai cyrff cyhoeddus eu gwneud er mwyn pennu a chyflawni amcanion llesiant.

en-gb	NRW could call upon this report in the preparation of area statements.
cy-gb	Gallai CNC droi at yr adroddiad hwnnw wrth fynd ati i baratoi datganiadau ardal.

en-gb	Climate Change (Part 2)
cy-gb	Y Newid yn yr Hinsawdd (Rhan 2)

en-gb	The Fifth Assessment Report (AR5) of the Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) highlights the overwhelming scientific consensus for human induced climate change and the significant impacts it is likely to bring 18 .
cy-gb	Mae Pumed Adroddiad Asesu y Panel Rhynglywodraethol ar y Newid yn yr Hinsawdd yn dangos bod consensws gwyddonol pendant mai bodau dynol sy’n achosi’r newid yn yr hinsawdd a’r effeithiau sylweddol sy’n debygol o ddod yn ei sgil 18 .

en-gb	Without additional mitigation, the IPCC sets out that global warming by the end of the 21st century is expected to exceed 4°C, leading to a high risk of severe, widespread, and irreversible impacts.
cy-gb	Heb gamau lliniaru ychwanegol, mae’r Panel yn disgwyl i gynhesu byd-eang fod yn uwch na 4°C erbyn diwedd yr 21ain ganrif, gan arwain at risg uchel o effeithiau difrifol, eang na fydd modd eu dadwneud.

en-gb	This will both increase existing risks and create new risks for natural and human systems, which are unevenly distributed and are generally greater for disadvantaged people and communities.
cy-gb	Bydd yn ychwanegu at y risgiau cyfredol ac yn creu risgiau newydd ar gyfer systemau naturiol a dynol. Nid yw’r risgiau hynny yr un peth i bawb, ac maent, at ei gilydd, yn fwy ar gyfer pobl a chymunedau difreintiedig.

en-gb	Key messages from the most recent IPCC reports highlight that the longer we wait to take action, the more it will cost and delay will cause a consequential need to cut emissions more sharply in order to avoid dangerous levels of climate change. 
cy-gb	Y negeseuon allweddol a gafwyd yn adroddiadau diweddaraf y Panel yw po hwyaf yr arhosir cyn gweithredu, y mwyaf y bydd y costau, ac y bydd oedi yn arwain at yr angen i leihau allyriadau’n llymach er mwyn osgoi lefelau peryglus o newid yn yr hinsawdd. 

en-gb	There is growing momentum and international commitment towards decarbonisation in order to meet climate change targets and sustainable development goals.
cy-gb	Mae yna fomentwm cynyddol ac ymrwymiad rhyngwladol at ddatgarboneiddio er mwyn cyrraedd targedau o ran y newid yn yr hinsawdd a chyflawni amcanion datblygu cynaliadwy.

en-gb	There is also a growing body of evidence – including that set out in the most recent UK Climate Change Committee report – indicating that those nations that move more quickly to meet this agenda may benefit from a competitive advantage and unlock the opportunities associated with green growth.
cy-gb	Mae yna gorff cynyddol o dystiolaeth hefyd – gan gynnwys yr hyn a nodwyd yn adroddiad Pwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd – sy’n dangos y gallai’r gwledydd hynny sy’n symud yn gynt i gyflawni’r agenda hon gael mantais gystadleuol a datgloi’r cyfleoedd sy’n gysylltiedig â thwf gwyrdd.

en-gb	At the global level, the current focus is on reaching a new legally binding international agreement to limit global warming to 2°C.
cy-gb	Ar lefel fyd-eang, y ffocws ar hyn o bryd yw sicrhau cytundeb rhyngwladol cyfreithiol-rwymol newydd i gyfyngu cynhesu byd-eang i 2°C.

en-gb	This will be discussed at the United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC) Conference of the Parties (COP), which will be held in Paris at the end of 2015.
cy-gb	Bydd y mater hwn yn cael ei drafod yng Nghynhadledd y Partïon (COP) i Gonfensiwn Fframwaith y Cenhedloedd Unedig ar y Newid yn yr Hinsawdd (UNFCCC), a fydd yn cael ei chynnal ym Mharis ddiwedd 2015.

en-gb	The UNFCCC has as its ultimate objective the “ stabilization of greenhouse gas concentrations in the atmosphere at a level that would prevent dangerous anthropogenic interference with the climate system ”.
cy-gb	Prif amcan UNFCCC yw “ stabilization of greenhouse gas concentrations in the atmosphere at a level that would prevent dangerous anthropogenic interference with the climate system ”.

en-gb	The current international agreement to reduce greenhouse gas emissions is the 1997 Kyoto Protocol, which has put in place a binding obligation for industrialised countries to reduce greenhouse gas emissions through the setting of targets.
cy-gb	Y cytundeb rhyngwladol cyfredol ar gyfer lleihau allyriadau nwyon t 9 gwydr yw Protocol Kyoto 1997, sydd wedi rhoi rhwymedigaeth rwymol ar wledydd diwydiannol i leihau allyriadau nwyon t 9 gwydr drwy bennu targedau.

en-gb	The EU, as a signatory to the Kyoto Protocol, committed in 2007 to reducing overall greenhouse gas emissions by 20 per cent below 1990 levels by 2020 and by 80% by 2050 and has now put in place a clear roadmap for decarbonisation, with key interim targets put in place for 2020 as part of its headline 2020 policy and more recently as part of the 2030 framework, to guide planning towards the 80% target. 
cy-gb	Ac yntau wedi llofnodi Protocol Kyoto, ymrwymodd yr UE yn 2007 i sicrhau y byddai allyriadau nwyon t 9 gwydr 20 y cant yn is na lefelau 1990 erbyn 2020 ac 80% yn is erbyn 2050. Mae bellach wedi cyflwyno trywydd clir ar gyfer datgarboneiddio, ac wedi cyflwyno targedau interim allweddol ar gyfer 2020 fel rhan o’i brif bolisi ar gyfer 2020. Yn fwy diweddar, mae’r trywydd hwnnw hefyd wedi llywio gwaith cynllunio er mwyn cyrraedd y targed o 80%, a hynny fel rhan o fframwaith 2030. 

en-gb	The EU has established legislative mechanisms to support delivery of these policy targets which are spread across the EU Emission Trading Directive, the Effort Sharing Decision (for sectors not covered by EU ETS), Renewable Energy Directive, and Carbon Capture and Storage Directive.
cy-gb	Mae’r UE wedi defnyddio dulliau deddfwriaethol er mwyn cefnogi’r gwaith o gyflawni’r targedau polisi hyn ac mae’r dulliau hynny i’w gweld yng Nghyfarwyddeb Masnachu Allyriadau’r UE, y Penderfyniad Rhannu Ymdrech (ar gyfer sectorau nad ydynt yn dod o dan Gynllun Masnachu Allyriadau’r UE),y Gyfarwyddeb Ynni Adnewyddadwy, a’r Gyfarwyddeb Dal a Storio Carbon.

en-gb	18 IPCC Synthesis Report 2014 
cy-gb	18 Adroddiad Synthesis IPCC 2014 

en-gb	Within the UK, the key legislative commitments are set out within the Climate Change Act 2008 (2008 Act).
cy-gb	Yn y DU, mae’r ymrwymiadau deddfwriaethol allweddol yn cael eu nodi yn Neddf Newid yn yr Hinsawdd 2008 (Deddf 2008).

en-gb	This contains a headline target of reducing the UK’s emissions of the basket of six greenhouse gases (to which a seventh will soon be added 19 ) by at least 80% by 2050.
cy-gb	Mae’r Ddeddf yn cynnwys prif darged o leihau allyriadau’r DU o’r fasged o chwe nwy t 9 gwydr (gyda seithfed i’w ychwanegu’n fuan 19 ) 80% o leiaf erbyn 2050.

en-gb	It also provides a framework for setting a limit on the total amount that can be emitted by the UK over successive five-year periods (carbon budgeting).
cy-gb	Mae hefyd yn darparu fframwaith ar gyfer pennu terfyn ar y cyfanswm y caiff y DU ei allyrru dros gyfnodau olynol o bum mlynedd (cyllidebau carbon).

en-gb	The Act also established an independent Committee on Climate Change(UKCCC) to advise UK Government on the setting of carbon budgets and to provide further advice to the UK Government and Devolved Administrations (where requested) on climate change matters.
cy-gb	Roedd y Ddeddf hefyd yn sefydlu Pwyllgor annibynnol ar Newid yn yr Hinsawdd (UKCCC) i gynghori Llywodraeth y DU ar bennu cyllidebau carbon ac i roi rhagor o gyngor i Lywodraeth y DU a’r Gweinyddiaethau Datganoledig (pe baent yn gwneud cais i’r perwyl hwnnw) ar faterion yn ymwneud â’r newid yn yr hinsawdd. 

en-gb	The 2008 Act introduced relevant governance requirements including reporting, enabling powers to create emission trading schemes and provisions on adaptation to climate change impacts. 
cy-gb	Cyflwynodd Deddf 2008 ofynion llywodraethu perthnasol, gan gynnwys gofyniad i gyhoeddi adroddiadau, pwerau galluogi i greu cynlluniau masnachu allyriadau a darpariaethau ar ymaddasu i effeithiau’r newid yn yr hinsawdd.

en-gb	As one of the Devolved Administrations contributing to the UK emissions reduction target, Wales contributes to the funding of the UKCCC (based on the Barnett formula).
cy-gb	A hithau’n un o’r Gweinyddiaethau Datganoledig sy’n cyfrannu at darged lleihau allyriadau’r DU, mae Cymru yn cyfrannu at gyllid yr UKCCC (ar sail fformiwla Barnett).

en-gb	The UKCCC has provided advice to Wales to help identify cost-effective measures for emission reduction and for effective adaptation work.
cy-gb	Mae’r UKCCC wedi rhoi cyngor i Gymru er mwyn helpu i nodi ffyrdd costeffeithiol o leihau allyriadau ac o wneud gwaith ymaddasu effeithiol.

en-gb	This advice has included analysis of legislative options for emission reduction targets and carbon budgeting.
cy-gb	Mae’r cyngor hwnnw wedi cynnwys dadansoddi’r opsiynau deddfwriaethol ar gyfer targedau lleihau allyriadau a chyllidebau carbon.

en-gb	Scotland has put climate change targets on a legislative footing through the Climate Change (Scotland) Act 2009.
cy-gb	Mae’r Alban wedi darparu mewn deddfwriaeth ar gyfer targedau newid yn yr hinsawdd, a hynny drwy gyflwyno Deddf Newid yn yr Hinsawdd (yr Alban) 2009.

en-gb	Northern Ireland has undertaken pre-consultation on the potential introduction of legislative targets 20 .
cy-gb	Mae Gogledd Iwerddon wedi cynnal proses cyn ymgynghori am y posibilrwydd o gyflwyno targedau deddfwriaethol 20 .

en-gb	Currently in Wales, climate change targets are part of a long term policy commitment first set out in the 2010 Climate Change Strategy.
cy-gb	Ar hyn o bryd yng Nghymru, mae targedau newid yn yr hinsawdd yn rhan o ymrwymiad polisi hirdymor a amlinellwyd yn y lle cyntaf yn y Strategaeth ar y Newid yn yr Hinsawdd, a gyhoeddwyd yn 2010.

en-gb	The intention to introduce statutory targets – in addition to the existing 2050 target in the 2008 UK Act - builds on the Welsh Government’s commitment to tackle the causes and consequences of climate change set out in the Strategy.
cy-gb	Mae’r bwriad i gyflwyno targedau statudol – ar ben y targed cyfredol ar gyfer 2050 yn Neddf y DU yn 2008 – yn adeiladu ar ymrwymiad Llywodraeth Cymru i fynd i’r afael ag achosion a chanlyniadau newid yn yr hinsawdd fel y nodwyd yn y Strategaeth.

en-gb	The Strategy put in place a number of targets:
cy-gb	Cyflwynwyd nifer o dargedau yn y Strategaeth:

en-gb	(i)
cy-gb	(i)

en-gb	a 3% annual reduction in greenhouse emissions in devolved areas, against a baseline of average emissions between 2006 and 1010;
cy-gb	gostyngiad blynyddol o 3% mewn allyriadau nwyon t 9 gwydr yn y meysydd sydd wedi eu datganoli, o gymharu â gwaelodlin yn seiliedig ar allyriadau cyfartalog rhwng 2006 a 2010; 

en-gb	(ii)
cy-gb	(ii)

en-gb	a 40% reduction in overall emissions from Wales by 2020 against 1990 levels;
cy-gb	gostyngiad o 40% mewn allyriadau cyffredinol o Gymru erbyn 2020 o gymharu â lefelau 1990;

en-gb	(iii)
cy-gb	(iii)

en-gb	current sector target ranges for 2020 to which emissions should be reduced:
cy-gb	amrediadau targed ar gyfer lleihau allyriadau o sectorau penodol erbyn 2020:

en-gb	Transport:
cy-gb	Trafnidiaeth:

en-gb	4.59-4.93 Mt CO2e (millions of metric tonnes of carbon dioxide equivalent).
cy-gb	4.59-4.93 Mt CO2e (miliynau o dunelli metrig o’r hyn sy’n gyfwerth â charbon deuocsid)

en-gb	Residential:
cy-gb	Preswyl:

en-gb	Business (within areas of devolved competence):
cy-gb	Busnes (o fewn meysydd lle mae cymhwysedd wedi ei ddatganoli):

en-gb	Agriculture and land use:
cy-gb	Amaethyddiaeth a defnydd tir:

en-gb	Public sector:
cy-gb	Y sector cyhoeddus:

en-gb	Under the 2008 UK Act, there are already existing duties on Welsh Ministers to report in relation to actions to reduce emissions and report on progress.
cy-gb	O dan Ddeddf y DU 2008, mae dyletswyddau ar Weinidogion Cymru eisoes i adrodd am y camau gweithredu a gymerwyd i leihau allyriadau ac i adrodd am y cynnydd a wnaed yn hynny o beth.

en-gb	Although there has been some progress against these emissions targets, the last Annual Report on Climate Change (2014) reinforced the message from the previous year’s report (2013) that further action will be needed if the 2020 targets are to be met.
cy-gb	Er bod peth cynnydd wedi ei wneud o ran cyrraedd y targedau allyriadau hynny, roedd yr Adroddiad Blynyddol diwethaf ar y Newid yn yr Hinsawdd (2014) yn cadarnhau’r neges a gafwyd yn adroddiad y flwyddyn flaenorol (2013), sef y bydd angen gweithredu ymhellach er mwyn cyflawni targedau 2020.

en-gb	2050 target, Interim targets and carbon budgets
cy-gb	Targed 2050, targedau interim a chyllidebau carbon

en-gb	The provisions in this Bill require the Welsh Ministers to meet long-term statutory targets to reduce emissions of greenhouse gases from Wales.
cy-gb	Mae’r darpariaethau yn y Bil hwn yn ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru gyflawni targedau statudol hirdymor i leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr o Gymru.

en-gb	The Bill places a duty upon the Welsh Ministers to ensure that net Welsh emissions for the year 2050 (“the 2050 target”) are at least 80% lower than greenhouse gas emissions for their respective baseline years (either 1990 or 1995 as provided in section 38 of the Bill).
cy-gb	Mae’r Bil yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i sicrhau bod allyriadau net Cymru ar gyfer y flwyddyn 2050 (“targed 2050”) o leiaf 80% yn is na’r allyriadau nwyon tŷ gwydr ar gyfer eu blynyddoedd gwaelodlin perthnasol (naill ai 1990 neu 1995 fel y nodir yn adran 38 o’r Bil).

en-gb	The Bill also places a duty upon the Welsh Ministers to set in regulations one or more interim emissions targets and a series of 5 yearly carbon budgets to commence in 2016.
cy-gb	Mae’r Bil hefyd yn gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i bennu un neu fwy o dargedau allyriadau interim mewn rheoliadau, ynghyd â chyfres o 5 cyllideb carbon flynyddol, gan ddechrau yn 2016.

en-gb	Interim targets and carbon budget must be consistent with the 2050 emissions target.
cy-gb	Mae’n rhaid i’r targedau interim a’r cyllidebau garbon fod yn gyson â tharged allyriadau 2050.

en-gb	The Bill gives the Welsh Ministers’ the power to amend, by regulation the interim targets and carbon budgets set under the Bill.
cy-gb	Mae’r Bil yn rhoi’r p * er i Weinidogion Cymru fynd ati, drwy gyfrwng rheoliadau, i ddiwygio’r targedau interim a’r cyllidebau carbon a bennwyd o dan y Bil.

en-gb	The Welsh Ministers must however be satisfied that any changes to the targets or budgets is based on scientific knowledge about climate change, or EU or international law or policy on climate change, or advice received from the advisory body.
cy-gb	Fodd bynnag, mae’n rhaid i Weinidogion Cymru eu bodloni eu hunain bod unrhyw newidiadau i’r targedau neu’r cyllidebau yn seiliedig ar wybodaeth wyddonol am y newid yn yr hinsawdd, neu ar gyfraith neu bolisi'r UE neu gyfraith neu bolisi rhyngwladol ar y newid yn yr hinsawdd, neu ar gyngor a roddwyd gan y corff cynghori. 

en-gb	The Bill also lists the “greenhouse gases” to be included in Welsh emissions calculations and provides that those emissions will be calculated and recorded in carbon units.
cy-gb	Mae’r Bil hefyd yn rhestru’r “nwyon t ŷ  gwydr” i’w cynnwys wrth gyfrifo allyriadau Cymru ac yn darparu bod yr allyriadau hynny yn cael eu cyfrifo a’u cofnodi mewn unedau carbon.

en-gb	The Bill provides that the Welsh Ministers may make further provision, by regulations, for how Welsh emissions are calculated and recorded and requires that the methodology adopted is in accordance with international carbon reporting practice.
cy-gb	Mae’r Bil yn darparu y caiff Gweinidogion Cymru wneud darpariaeth bellach, drwy reoliadau, ynghylch sut y caiff allyriadau Cymru eu cyfrifo a’u cofnodi ac mae’n ei gwneud yn ofynnol i’r fethodoleg a fabwysiedir gyd-fynd ag arferion rhyngwladol ar gyfer adrodd am garbon. 

en-gb	The Bill gives the Welsh Ministers the power to amend, by regulation the list of greenhouse gases and the baseline years of those gases.
cy-gb	Mae’r Bil yn rhoi’r p * er i Weinidogion Cymru ddiwygio, drwy gyfrwng rheoliadau, y rhestr o nwyon tŷ gwydr, a blynyddoedd gwaelodlin y nwyon hynny. 

en-gb	The intended effects of the provisions are:
cy-gb	Yr effeithiau y bwriedir i’r darpariaethau eu cael yw:

en-gb	To provide a legislative requirement for a clear pathway for decarbonisation, providing greater certainty for investment decisions.
cy-gb	Darparu gofyniad deddfwriaethol i sefydlu trywydd clir ar gyfer datgarboneiddio, gan olygu y bydd mwy o sicrwydd wrth wneud benderfyniadau buddsoddi.

en-gb	To set out how Wales’ emissions will be calculated and what will and will not be included in the Welsh emissions account to provide transparency.
cy-gb	Nodi sut y bydd allyriadau Cymru yn cael eu cyfrifo a beth fydd ac na fydd yn cael ei gynnwys wrth gyfrifo allyriadau Cymru, a hynny er mwyn sicrhau tryloywder.

en-gb	To ensure each budget is progressively reduced in order to achieve the required long-term reduction in emissions, with budgets calculated to reduce emissions at a rate to meet the 2050 target.
cy-gb	Sicrhau bod pob cyllideb yn cael ei lleihau fwyfwy er mwyn sicrhau’r gostyngiad hirdymor gofynnol mewn allyriadau, gan sicrhau, wrth gyfrifo cyllidebau, y byddant yn lleihau allyriadau ar gyfradd a fydd yn cyflawni targed 2050.

en-gb	To allow flexibility, where a need for a slower transition in one area can be balanced with more rapid progress in another.
cy-gb	Caniatáu hyblygrwydd, fel y bo modd gwrthbwyso’r angen am newid arafach mewn un maes â chynnydd cyflymach mewn maes arall.

en-gb	To enable a robust methodology to take into account advances in science such as amending or modifying what greenhouse gases are calculated in our emissions.
cy-gb	Hwyluso methodoleg gadarn a fydd yn ystyried datblygiadau gwyddonol, megis diwygio neu newid pa nwyon t 9 gwydr sy’n cael eu cyfrifo yn ein hallyriadau. 

en-gb	To provide the Welsh Government with a reporting framework which is consistent with international carbon reporting practice.
cy-gb	Darparu fframwaith adrodd i Lywodraeth Cymru sy’n gyson ag arferion rhyngwladol ar gyfer adrodd am garbon.

en-gb	The Role of the Advisory Body
cy-gb	Rôl y Corff Cynghori

en-gb	The emissions reduction provisions in the Bill impose duties on the Welsh Ministers, which require them to establish carbon budgets and interim emissions reduction targets through secondary legislation.
cy-gb	Mae’r darpariaethau yn y Bil ar leihau allyriadau yn gosod dyletswyddau ar Weinidogion Cymru sy’n ei gwneud yn ofynnol iddynt bennu cyllidebau carbon a thargedau interim ar gyfer lleihau allyriadau drwy is-ddeddfwriaeth.

en-gb	The Welsh Ministers will be required to seek expert, independent advice in advance of setting or modifying budgets, interim targets, adding greenhouse gases, or making a number of other provisions.
cy-gb	Bydd yn ofynnol i Weinidogion Cymru geisio cyngor arbenigol, annibynnol cyn mynd ati i bennu neu addasu cyllidebau neu dargedau interim, ychwanegu nwyon t 9 gwydr neu wneud nifer o ddarpariaethau eraill.

en-gb	The Bill ensures that Welsh Ministers seek advice from an expert advisory body.
cy-gb	Mae’r Bil yn sicrhau y bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn am gyngor gan gorff cynghori arbenigol.

en-gb	Under the Bill, the Welsh Ministers may designate by regulation a person as the advisory body, if no body is designated;
cy-gb	O dan y Bil, caiff Gweinidogion Cymru, drwy reoliadau, ddynodi person yn gorff cynghori os nad oes corff wedi ei ddynodi eisoes;

en-gb	the UKCCC is identified as the advisory body.
cy-gb	nodwyd mai’r UKCCC yw’r corff cynghori. 

en-gb	The advisory body will, in addition to providing advice to the Welsh Ministers on the setting or amending of targets, budgets or greenhouse gases, be required to report on progress being made towards meeting a carbon budget for a given period, an interim target and the 2050 target.
cy-gb	Yn ogystal â rhoi cyngor i Weinidogion Cymru ar bennu neu ddiwygio targedau, cyllidebau neu nwyon t 9 gwydr, bydd gofyn i’r corff cynghori adrodd am y cynnydd a fydd yn cael ei wneud o ran cyflawni cyllideb garbon ar gyfer cyfnod penodol, o ran cyflawni targed interim a tharged 2050.

en-gb	The advisory body will also be required to provide its reasons on why targets or budgets were met or not met and any further measures that may need to be taken for the targets to be met..
cy-gb	Bydd yn ofynnol hefyd i’r corff cynghori egluro pam y llwyddwyd neu y methwyd â chyflawni targedau neu gyllidebau, a nodi unrhyw gamau ychwanegol y bydd angen eu cymryd er mwyn cyflawni’r targedau. 

en-gb	The intended effects of the provisions relating to the advisory body are that they:
cy-gb	Yr effeithiau a fwriedir gan y darpariaethau sy’n ymwneud â’r corff cynghori yw y byddant yn: