en-gb	Part 2 — Information, documents and oral evidence
cy-gb	Rhan 2 — Gwybodaeth, dogfennau a thystiolaeth lafar

en-gb	Part 3 — Power of entry and inspection
cy-gb	Rhan 3 — P ˆwer i fynd i mewn ac i archwilio

en-gb	Schedule 11 — The Welsh Language Tribunal
cy-gb	Atodlen 11 — Tribiwnlys y Gymraeg

en-gb	Part 1 — Number of members of the Tribunal
cy-gb	Rhan 1 — Nifer aelodau'r Tribiwnlys

en-gb	Part 2 — Appointment
cy-gb	Rhan 2 — Penodi

en-gb	Part 3 — End of appointment
cy-gb	Rhan 3 — Terfynu penodiad

en-gb	Part 4 — Disqualification from membership or appointment
cy-gb	Rhan 4 — Anghymhwyso rhag bod yn aelod neu rhag cael ei benodi

en-gb	Schedule 12 — Abolition of Welsh Language Board: other provision
cy-gb	Atodlen 12 — Diddymu Bwrdd yr Iaith Gymraeg: darpariaeth arall

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) xi
cy-gb	Mesur y Gymraeg (Cymru) 2011

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 A Measure of the National Assembly for Wales to make provision about the official status of the Welsh language in Wales; to provide for a Welsh Language Partnership Council; to establish the Office of Welsh Language Commissioner; to provide for an Advisory Panel to the Welsh Language Commissioner; to make provision about promoting and facilitating the use of the Welsh language and treating the Welsh language no less favourably than the English language; to make provision about standards relating to the Welsh language (including duties to comply with those standards, and rights arising from the enforceability of those duties); to make provision about investigation of interference with the freedom to use the Welsh language; to establish a Welsh Language Tribunal; to abolish the Welsh Language Board and Welsh language schemes; and for connected purposes.
cy-gb	Mesur gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru i wneud darpariaeth ynglyˆn â statws swyddogol y Gymraeg yng Nghymru; i ddarparu ar gyfer Cyngor Partneriaeth y Gymraeg; i sefydlu Swydd Comisiynydd y Gymraeg; i ddarparu ar gyfer Panel Cynghori Comisiynydd y Gymraeg; i wneud darpariaeth ynglyˆn â hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg ac ynglyˆn â pheidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na'r Saesneg; i wneud darpariaeth ynglyˆn â safonau'n ymwneud â'r Gymraeg (gan gynnwys dyletswyddau i gydymffurfio â'r safonau hynny, a hawliau sy'n deillio o allu gorfodi'r dyletswyddau hynny); i wneud darpariaeth yngly ˆn ag ymchwilio i ymyrraeth â'r rhyddid i ddefnyddio'r Gymraeg; i sefydlu Tribiwnlys y Gymraeg; i ddiddymu Bwrdd yr Iaith Gymraeg a chynlluniau iaith Gymraeg; ac at ddibenion cysylltiedig.

en-gb	This Measure, passed by the National Assembly for Wales on 7 December 2010 and approved by Her Majesty in Council on 9 February 2011, enacts the following provisions:
cy-gb	Mae'r Mesur hwn, a basiwyd gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru ar 7 Rhagfyr 2010 ac a gymeradwywyd gan Ei Mawrhydi yn Ei Chyngor ar 9 Chwefror 2011, yn deddfu'r darpariaethau a ganlyn:

en-gb	1 Official status of the Welsh language
cy-gb	1 Statws swyddogol y Gymraeg

en-gb	The Welsh language has official status in Wales.
cy-gb	Mae statws swyddogol i'r Gymraeg yng Nghymru.

en-gb	Without prejudice to the general principle of subsection (1), the official status of the Welsh language is given legal effect by the enactments about—
cy-gb	Heb ragfarnu egwyddor gyffredinol is-adran (1), rhoddir effaith gyfreithiol i statws swyddogol y Gymraeg drwy gyfrwng deddfiadau ynghylch y canlynol—

en-gb	duties on bodies to use the Welsh language, and the rights which arise from the enforceability of those duties, which enable Welsh speakers to use the language in dealings with those bodies (such as the provision of services by those bodies);
cy-gb	dyletswyddau ar gyrff i ddefnyddio'r Gymraeg, a'r hawliau sy'n deillio o allu gorfodi'r dyletswyddau hynny, sy'n galluogi siaradwyr Cymraeg i ddefnyddio'r iaith yn ymwneud y cyrff hynny â hwy (megis darparu gwasanaethau gan y cyrff hynny);

en-gb	the treatment of the Welsh language no less favourably than the English language;
cy-gb	peidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na'r Saesneg;

en-gb	the validity of the use of the Welsh language;
cy-gb	dilysrwydd defnyddio'r Gymraeg;

en-gb	the promotion and facilitation of the use of the Welsh language;
cy-gb	hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg;

en-gb	the freedom of persons wishing to use the Welsh language to do so with one another;
cy-gb	rhyddid personau sy'n dymuno defnyddio'r Gymraeg i wneud hynny gyda'i gilydd;

en-gb	the creation of the Welsh Language Commissioner; and
cy-gb	creu swydd Comisiynydd y Gymraeg; ac

en-gb	other matters relating to the Welsh language.
cy-gb	materion eraill sy'n ymwneud â'r Gymraeg.

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 1 (3) Those enactments include (but are not limited to) the enactments which—
cy-gb	Mae'r deddfiadau hynny'n cynnwys deddfiadau sy'n gwneud y canlynol (ond nid ydynt wedi eu cyfyngu iddynt)—

en-gb	require the Welsh and English languages to be treated on the basis of equality in the conduct of the proceedings of the National Assembly for Wales;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i'r Gymraeg a'r Saesneg gael eu trin ar y sail eu bod yn gyfartal yn nhrafodion Cynulliad Cenedlaethol Cymru;

en-gb	confer a right to speak the Welsh language in legal proceedings in Wales;
cy-gb	rhoi hawl i siarad Cymraeg mewn achosion cyfreithiol yng Nghymru;

en-gb	give equal standing to the Welsh and English texts of—
cy-gb	rhoi statws cyfartal i destunau Cymraeg a Saesneg—

en-gb	Measures and Acts of the National Assembly for Wales, and (ii) subordinate legislation;
cy-gb	Mesurau a Deddfau Cynulliad Cenedlaethol Cymru, a (ii) is-ddeddfwriaeth;

en-gb	impose a duty on the Welsh Ministers to adopt a strategy setting out how they propose to promote and facilitate the use of the Welsh language;
cy-gb	gosod dyletswydd ar Weinidogion Cymru i fabwysiadu strategaeth sy'n nodi sut y maent yn bwriadu hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg;

en-gb	create standards of conduct that relate to the use of the Welsh language, or the treatment of the Welsh language no less favourably than the English language, in connection with—
cy-gb	creu safonau ymddygiad sy'n ymwneud â defnyddio'r Gymraeg, neu â pheidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na'r Saesneg, mewn cysylltiad—

en-gb	delivering services, (ii) making policy, and (iii) exercising functions or conducting businesses and other undertakings;
cy-gb	â chyflenwi gwasanaethau, (ii) â llunio polisi, a (iii) ag arfer swyddogaethau neu gynnal busnesau neu ymgymeriadau eraill;

en-gb	create standards of conduct in promoting and facilitating the use of the Welsh language;
cy-gb	creu safonau ymddygiad o ran hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg;

en-gb	create standards of conduct for keeping records in connection with the Welsh language;
cy-gb	creu safonau ymddygiad ar gyfer cadw cofnodion mewn cysylltiad â'r Gymraeg;

en-gb	impose a duty to comply with those standards of conduct that are created, and create remedies for failures to comply with them; and
cy-gb	gosod dyletswydd i gydymffurfio â'r safonau ymddygiad hynny sy'n cael eu creu, a chreu rhwymedïau am fethiannau i gydymffurfio â hwy; ac

en-gb	create the Welsh Language Commissioner with functions that include—
cy-gb	creu swydd Comisiynydd y Gymraeg a chanddi swyddogaethau sy'n cynnwys—

en-gb	promoting the use of the Welsh language, (ii) facilitating the use of the Welsh language, (iii) working towards ensuring that the Welsh language is treated no less favourably than the English language, (iv) conducting inquiries into matters relating to the Commissioner's functions, and (v) investigating interference with the freedom to use the Welsh language.
cy-gb	hybu defnyddio'r Gymraeg, (ii) hwyluso defnyddio'r Gymraeg, (iii) gweithio tuag at sicrhau nad yw'r Gymraeg yn cael ei thrin yn llai ffafriol na'r Saesneg, (iv) cynnal ymholiadau i faterion sy'n ymwneud â swyddogaethau'r Comisiynydd, a (v) ymchwilio i ymyrraeth â'r rhyddid i ddefnyddio'r Gymraeg.

en-gb	This Measure does not affect the status of the English language in Wales. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 2
cy-gb	Nid yw'r Mesur hwn yn effeithio ar statws y Saesneg yng Nghymru.

en-gb	2 The Welsh Language Commissioner
cy-gb	2 Comisiynydd y Gymraeg

en-gb	There is to be a Welsh Language Commissioner (referred to in this Measure as “the Commissioner”).
cy-gb	Bydd yna Gomisiynydd y Gymraeg (y cyfeirir ato yn y Mesur hwn fel “y Comisiynydd”).

en-gb	The First Minister must appoint the Commissioner.
cy-gb	Rhaid i Brif Weinidog Cymru benodi'r Comisiynydd.

en-gb	Schedule 1 makes further provision about the Commissioner.
cy-gb	Mae Atodlen 1 yn gwneud darpariaeth bellach yngly ˆn â'r Comisiynydd.

en-gb	For provision about the integrity of the Commissioner, see Chapter 1 of Part 8.
cy-gb	Am ddarpariaeth ynglyˆn ag uniondeb cymeriad y Comisiynydd, gweler Pennod 1 o Ran 8.

en-gb	3 The Commissioner's principal aim
cy-gb	3 Prif nod y Comisiynydd

en-gb	The principal aim of the Commissioner in exercising his or her functions is to promote and facilitate the use of the Welsh language.
cy-gb	Prif nod y Comisiynydd wrth arfer ei swyddogaethau yw hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg.

en-gb	The actions which the Commissioner must undertake in exercising functions in accordance with subsection (1) include (but are not limited to) working towards increasing—
cy-gb	Mae'r camau y mae'n rhaid i'r Comisiynydd eu cymryd wrth arfer swyddogaethau yn unol ag is-adran (1) yn cynnwys gweithio tuag at gynyddu'r canlynol (ond nid ydynt wedi eu cyfyngu iddynt)—

en-gb	the use of the Welsh language in the provision of services, and
cy-gb	defnyddio'r Gymraeg yng nghyswllt darparu gwasanaethau, a

en-gb	other opportunities for persons to use the Welsh language.
cy-gb	cyfleoedd eraill i bersonau ddefnyddio'r Gymraeg.

en-gb	In exercising functions in accordance with subsection (1), the Commissioner must have regard to—
cy-gb	Wrth arfer swyddogaethau'n unol ag is-adran (1), rhaid i'r Comisiynydd roi sylw—

en-gb	the official status which the Welsh language has in Wales,
cy-gb	i statws swyddogol y Gymraeg yng Nghymru,

en-gb	the duties to use Welsh which are (or may be) imposed by law, and the rights which arise from the enforceability of those duties,
cy-gb	i'r dyletswyddau i ddefnyddio'r Gymraeg sydd wedi eu gosod (neu a all gael eu gosod) drwy gyfraith, a'r hawliau sy'n deillio o allu gorfodi'r dyletswyddau hynny,

en-gb	the principle that, in Wales, the Welsh language should be treated no less favourably than the English language, and
cy-gb	i'r egwyddor na ddylai'r Gymraeg gael ei thrin yn llai ffafriol na'r Saesneg yng Nghymru, a

en-gb	the principle that persons in Wales should be able to live their lives through the medium of the Welsh language if they choose to do so.
cy-gb	i'r egwyddor y dylai personau yng Nghymru allu byw eu bywydau drwy gyfrwng y Gymraeg os ydynt yn dymuno gwneud hynny.

en-gb	4 Promoting and facilitating use of Welsh and treating Welsh no less favourably than English
cy-gb	4 Hybu a hwyluso defnyddio'r Gymraeg a pheidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na'r Saesneg

en-gb	The Commissioner may do anything that he or she thinks appropriate—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd wneud unrhyw beth sy'n briodol yn ei dyb ef—

en-gb	to promote the use of the Welsh language,
cy-gb	er mwyn hybu defnyddio'r Gymraeg,

en-gb	to facilitate the use of the Welsh language, or Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 3
cy-gb	er mwyn hwyluso defnyddio'r Gymraeg, neu

en-gb	to work towards ensuring that the Welsh language is treated no less favourably than the English language.
cy-gb	er mwyn gweithio tuag at sicrhau nad yw'r Gymraeg yn cael ei thrin yn llai ffafriol na'r Saesneg.

en-gb	That includes, but is not limited to, doing any of the following things—
cy-gb	Mae hynny'n cynnwys gwneud unrhyw un neu ragor o'r pethau canlynol, ond nid yw wedi ei gyfyngu i hynny—

en-gb	promoting the provision of opportunities to use the Welsh language;
cy-gb	hybu darparu cyfleoedd i ddefnyddio'r Gymraeg;

en-gb	encouraging best practice in relation to the use of Welsh by persons who deal with, or provide services to, other persons;
cy-gb	annog arferion gorau o ran defnyddio'r Gymraeg gan bersonau sy'n delio â phersonau eraill, neu sy'n darparu gwasanaethau i bersonau eraill;

en-gb	keeping under review the adequacy and effectiveness of the law relating to the Welsh language;
cy-gb	cadw digonolrwydd ac effeithiolrwydd y gyfraith sy'n ymwneud â'r Gymraeg o dan arolygiaeth;

en-gb	producing and publishing reports;
cy-gb	llunio a chyhoeddi adroddiadau;

en-gb	carrying out, or commissioning others to carry out, research;
cy-gb	gwneud gwaith ymchwil neu gomisiynu eraill i'w wneud;

en-gb	carrying out, or commissioning others to carry out, educational activities;
cy-gb	gwneud gweithgareddau addysgol neu gomisiynu eraill i'w gwneud;

en-gb	giving assistance (including financial assistance) to any person;
cy-gb	rhoi cymorth (gan gynnwys cymorth ariannol) i unrhyw berson;

en-gb	making recommendations in writing to the Welsh Ministers;
cy-gb	gwneud argymhellion ysgrifenedig i Weinidogion Cymru;

en-gb	making representations to any person;
cy-gb	cyflwyno sylwadau i unrhyw berson;

en-gb	giving advice to any person.
cy-gb	rhoi cyngor i unrhyw berson.

en-gb	If the Commissioner makes a recommendation or representation, or gives advice, to the Welsh Ministers in writing, they must have due regard to the recommendation, representation or advice in exercising any function to which it relates.
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn gwneud argymhelliad ysgrifenedig neu'n cyflwyno sylw ysgrifenedig, neu'n rhoi cyngor ysgrifenedig i Weinidogion Cymru, rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw dyladwy i'r argymhelliad, y sylw neu i'r cyngor wrth arfer unrhyw swyddogaeth y mae'n ymwneud â hi.

en-gb	The power of the Commissioner under subsection (2)(g) to give financial assistance is subject to section 11(4).
cy-gb	Mae pˆwer y Comisiynydd o dan is-adran (2)(g) i roi cymorth ariannol yn ddarostyngedig i adran 11(4).

en-gb	The powers of the Commissioner under subsection (2)(h) to (j) to make recommendations or representations, or to give advice, to a person (including the Welsh Ministers) may be exercised whether or not the person has requested the Commissioner to exercise the powers.
cy-gb	Caniateir arfer pwerau'r Comisiynydd o dan is-adran (2)(h) i (j) i wneud argymhellion neu gyflwyno sylwadau neu i roi cyngor i berson (gan gynnwys Gweinidogion Cymru) p'un a wnaeth y person hwnnw gais i'r Comisiynydd arfer y pwerau ai peidio.

en-gb	The Commissioner may consult the Advisory Panel in connection with the exercise of a function conferred by this section.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ymgynghori â'r Panel Cynghori mewn cysylltiad ag arfer swyddogaeth a roddir gan yr adran hon.

en-gb	5 Production of 5-year reports
cy-gb	5 Cynhyrchu adroddiadau 5-mlynedd

en-gb	The Commissioner must produce, in relation to each reporting period, a report on the position of the Welsh language in that period.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd, mewn perthynas â phob cyfnod adrodd, lunio adroddiad 5-mlynedd ar sefyllfa'r Gymraeg yn y cyfnod hwnnw.

en-gb	In this Measure, such a report is referred to as “a 5-year report”.
cy-gb	Yn y Mesur hwn, cyfeirir at adroddiad o'r fath fel “adroddiad 5-mlynedd”.

en-gb	If a 5-year report is the first such report to be produced after a census, the report must include the following matters—
cy-gb	Os yr adroddiad cyntaf o'i fath i gael ei lunio ar ôl cyfrifiad yw adroddiad 5-mlynedd, rhaid iddo gynnwys y materion a ganlyn—

en-gb	a report of the results of the census so far as they relate to the Welsh language;
cy-gb	adroddiad ar ganlyniadau'r cyfrifiad i'r graddau y maent yn ymwneud â'r Gymraeg;

en-gb	an assessment of the implications of those results for the position of the Welsh language.
cy-gb	asesiad o oblygiadau'r canlyniadau hynny i sefyllfa'r Gymraeg.

en-gb	Subsection (3) does not limit the matters which the Commissioner may include in any 5-year report.
cy-gb	Nid yw is-adran (3) yn cyfyngu ar y materion y caiff y Comisiynydd eu cynnwys mewn unrhyw adroddiad 5-mlynedd.

en-gb	In this section—
cy-gb	Yn yr adran hon-

en-gb	“reporting period” (“cyfnod adrodd”) means— (a) the period that begins with the day on which section 2 comes into force and ends with 31 December 2015; and
cy-gb	ystyr “cyfnod adrodd” (“reporting period”) yw— y cyfnod sy'n dechrau ar y dyddiad y daw adran 2 i rym ac sy'n dod i ben ar 31 Rhagfyr 2015; a

en-gb	“census” (“cyfrifiad”) means a census taken under the Census Act 1920 in Wales (whether or not the census is also taken elsewhere than in Wales);
cy-gb	ystyr “cyfrifiad” (“census”) yw cyfrifiad a wnaed o dan Ddeddf Cyfrifiad 1920 yng Nghymru (p'un a wnaed y cyfrifiad hefyd mewn man heblaw Cymru ai peidio).

en-gb	each successive period of 5 years.
cy-gb	pob cyfnod olynol o 5 mlynedd;

en-gb	6 5-year reports: supplementary
cy-gb	6 Adroddiadau 5-mlynedd: atodol

en-gb	In preparing each 5-year report, the Commissioner—
cy-gb	Wrth baratoi pob adroddiad 5-mlynedd—

en-gb	(a) must consult the Advisory Panel, and
cy-gb	rhaid i'r Comisiynydd ymgynghori â'r Panel Cynghori, a

en-gb	may consult any other persons that the Commissioner thinks it appropriate to consult.
cy-gb	caiff y Comisiynydd ymgynghori ag unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn ei dyb ef.

en-gb	The Commissioner must publish each 5-year report in Welsh and in English.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gyhoeddi pob adroddiad 5-mlynedd yn Gymraeg ac yn Saesneg.

en-gb	The Commissioner must publish each 5-year report as soon as reasonably practicable after the end of the period to which it relates.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gyhoeddi pob adroddiad 5-mlynedd cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl i'r cyfnod y mae'r adroddiad yn ymwneud ag ef ddod i ben.

en-gb	As soon as reasonably practicable after each 5-year report is published, the Commissioner must send a copy of the report to the Welsh Ministers.
cy-gb	Cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cyhoeddi pob adroddiad 5-mlynedd, rhaid i'r Comisiynydd anfon copi o'r adroddiad at Weinidogion Cymru.

en-gb	examine each 5-year report submitted to them, and
cy-gb	archwilio pob adroddiad 5-mlynedd a gyflwynir iddynt, a

en-gb	7 Inquiries
cy-gb	7 Ymholiadau

en-gb	The Commissioner may conduct an inquiry into any matter relating to any of the Commissioner's functions.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd gynnal ymholiad i unrhyw fater sy'n ymwneud ag unrhyw un neu ragor o swyddogaethau'r Comisiynydd.

en-gb	But that is subject to subsections (3) to (5).
cy-gb	Ond mae hynny'n ddarostyngedig i is-adrannau (3) i (5).

en-gb	Subsection (1) does not authorise the Commissioner to conduct an inquiry in a case where he or she—
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn awdurdodi'r Comisiynydd i gynnal ymholiad mewn achos—

en-gb	may or must carry out a standards investigation under Chapter 8 of Part 4, or
cy-gb	lle y caiff y Comisiynydd, neu lle y mae'n rhaid iddo, gynnal ymchwiliad safonau o dan Bennod 8 o Ran 4, neu

en-gb	undertakes (and does not discontinue) an investigation under Part 5.
cy-gb	lle y mae'r Comisiynydd yn ymgymryd ag ymchwiliad o dan Ran 5 (nad yw'n ei derfynu).

en-gb	Subsection (1) does not authorise the Commissioner to conduct an inquiry into the failure, by one or more particular persons, to comply with one or more relevant requirements.
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn awdurdodi'r Comisiynydd i gynnal ymholiad i'r methiant, gan un neu ragor o bersonau penodol, i gydymffurfio ag un gofyniad perthnasol neu ragor.

en-gb	Subsection (1) does not authorise the Commissioner to conduct an inquiry into the interference, by one or more particular persons, with the freedom to communicate in Welsh (but see Part 6 for power to investigate certain interference with that freedom).
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn awdurdodi'r Comisiynydd i gynnal ymholiad i'r ymyrraeth, gan un neu ragor o bersonau penodol, â'r rhyddid i gyfathrebu yn Gymraeg (ond gweler Rhan 6 am bˆwer i ymchwilio i ymyrraeth benodol â'r rhyddid hwnnw).

en-gb	Subsection (4) or (5) does not prevent the Commissioner from taking the conduct of one or more particular persons into account when conducting an inquiry into—
cy-gb	Nid yw is-adran (4) neu (5) yn atal y Comisiynydd rhag ystyried ymddygiad un neu ragor o bersonau penodol pan fydd yn cynnal ymchwiliad—

en-gb	failure to comply with relevant requirements, or
cy-gb	i fethiant i gydymffurfio â gofynion perthnasol, neu

en-gb	interference with the freedom to communicate in Welsh.
cy-gb	i ymyrraeth â'r rhyddid i gyfathrebu yn Gymraeg.

en-gb	The Commissioner may—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd—

en-gb	discontinue, or
cy-gb	terfynu, neu

en-gb	suspend, the conduct of an inquiry or any aspect of an inquiry.
cy-gb	atal, ymholiad, neu unrhyw agwedd ar ymholiad.

en-gb	If, in the course of an inquiry, the Commissioner begins to suspect that a person may have failed to comply with one or more relevant requirements—
cy-gb	Os bydd y Comisiynydd yn ystod ymholiad yn dechrau amau y gall person fod wedi methu â chydymffurfio ag un gofyniad perthnasol neu ragor—

en-gb	in continuing the inquiry the Commissioner must, so far as possible, avoid further consideration of whether or not the person has failed to comply with the requirements,
cy-gb	wrth iddo barhau â'r ymholiad, rhaid i'r Comisiynydd, i'r graddau y bo'n bosibl, osgoi ystyried ymhellach a yw'r person wedi methu â chydymffurfio â'r gofynion ai peidio,

en-gb	the Commissioner may commence an investigation into that question under Part 5, and
cy-gb	caiff y Comisiynydd gychwyn ymchwiliad i'r cwestiwn hwnnw o dan Ran 5, ac

en-gb	the Commissioner may use information or evidence acquired in the course of the inquiry for the purpose of the investigation.
cy-gb	caiff y Comisiynydd ddefnyddio gwybodaeth neu dystiolaeth a gafwyd yn ystod yr ymholiad at ddibenion yr ymchwiliad.

en-gb	Schedule 2 makes supplemental provision about inquiries.
cy-gb	Mae Atodlen 2 yn gwneud darpariaeth atodol yngly ˆn ag ymholiadau.

en-gb	In this section, a reference to failure to comply with one or more relevant requirements has the same meaning as in Part 5.
cy-gb	Yn yr adran hon mae i gyfeiriad at fethiant i gydymffurfio ag un gofyniad perthnasol neu ragor yr un ystyr ag yn Rhan 5.

en-gb	8 Judicial review and other legal proceedings
cy-gb	8 Adolygiad barnwrol ac achosion cyfreithiol eraill

en-gb	The Commissioner may institute or intervene in legal proceedings in England and Wales if it appears to the Commissioner that the proceedings are relevant to a matter in respect of which the Commissioner has a function.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd gychwyn achos cyfreithiol yng Nghymru a Lloegr, neu ymyrryd mewn achos o'r fath, os yw'n ymddangos i'r Comisiynydd fod yr achos yn un sy'n berthnasol i fater y mae gan y Comisiynydd swyddogaeth mewn cysylltiad ag ef.

en-gb	Subsection (1)—
cy-gb	O ran is-adran (1)—

en-gb	does not create a cause of action, and
cy-gb	nid yw'n creu sail i achos, a

en-gb	is subject to any limitation or restriction imposed by virtue of an enactment or in accordance with the practice of a court.
cy-gb	mae yn ddarostyngedig i unrhyw derfyn neu gyfyngiad a osodir yn rhinwedd deddfiad neu yn unol ag ymarferiad llys.

en-gb	In this section “legal proceedings” includes, but is not limited to, proceedings before any court or tribunal.
cy-gb	Yn yr adran hon, mae'r ymadrodd “achos cyfreithiol” yn cynnwys achosion gerbron unrhyw lys neu dribiwnlys, ond nid yw wedi ei gyfyngu i hynny.

en-gb	9 Legal assistance
cy-gb	9 Cymorth cyfreithiol

en-gb	The Commissioner may provide an individual with assistance if the person is, or may become, a party to actual or possible legal proceedings in England and Wales that are relevant to a matter in respect of which the Commissioner has a function.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddarparu cymorth i unigolyn os yw'r person hwnnw yn barti, neu os gall y person hwnnw ddod yn barti, i achos cyfreithiol gwirioneddol neu achos cyfreithiol posibl yng Nghymru a Lloegr sy'n berthnasol i fater y mae gan y Comisiynydd swyddogaeth mewn cysylltiad ag ef.

en-gb	This section does not affect any restriction imposed in respect of representation—
cy-gb	Nid yw'r adran hon yn effeithio ar unrhyw gyfyngiad a osodir mewn cysylltiad â chynrychiolaeth—

en-gb	by virtue of an enactment, or
cy-gb	yn rhinwedd deddfiad, neu

en-gb	in accordance with the practice of a court or tribunal.
cy-gb	yn unol ag ymarferiad llys neu dribiwnlys.

en-gb	It is for the Commissioner to determine, for the purposes of this section, whether there are possible legal proceedings that are relevant to a matter in respect of which the Commissioner has a function.
cy-gb	Y Comisiynydd sydd i ddyfarnu, at ddibenion yr adran hon, a oes achos cyfreithiol posibl sy'n berthnasol i fater y mae gan y Comisiynydd swyddogaeth mewn cysylltiad ag ef. mae “achos cyfreithiol” (“legal proceedings”) yn cynnwys achos gerbron unrhyw lys neu dribiwnlys, ond heb fod yn gyfyngedig i hynny;

en-gb	In this section— “assistance” (“cymorth”) includes, but is not limited to, the following things—
cy-gb	mae “cymorth” (“assistance”) yn cynnwys y pethau a ganlyn, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt—

en-gb	legal advice;
cy-gb	cyngor cyfreithiol;

en-gb	legal representation;
cy-gb	cynrychiolaeth gyfreithiol;

en-gb	facilities for the settlement of a dispute;
cy-gb	cyfleusterau i setlo anghydfod.

en-gb	10 Legal assistance: costs
cy-gb	10 Cymorth cyfreithiol: costau

en-gb	(1) This section applies where—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys—

en-gb	the Commissioner has assisted an individual under section 9 in relation to proceedings, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd wedi cynorthwyo unigolyn o dan adran 9 mewn perthynas ag achos, a

en-gb	the individual becomes entitled to some or all of his or her costs in the proceedings (whether by virtue of an award or by virtue of an agreement).
cy-gb	os bydd yr unigolyn hwnnw'n ennill yr hawl i gael rhywfaint neu'r cyfan o'i gostau yn yr achos (boed yn rhinwedd dyfarniad neu yn rhinwedd cytundeb).

en-gb	The Commissioner's expenses in providing the assistance—
cy-gb	O ran treuliau'r Comisiynydd wrth ddarparu'r cymorth—

en-gb	are charged on sums paid to the individual by way of costs, and
cy-gb	cânt eu codi ar symiau a delir i'r unigolyn ar ffurf costau, a

en-gb	may be enforced as a debt due to the Commissioner.
cy-gb	gellir eu gorfodi fel dyled sy'n ddyladwy i'r Comisiynydd.

en-gb	A requirement to pay money to the Commissioner under subsection (2) ranks after a requirement imposed by virtue of section 11(4)(f) of the Access to Justice Act 1999 (recovery of costs in funded cases).
cy-gb	Mae gofyniad i dalu arian i'r Comisiynydd o dan is-adran (2) yn dod islaw gofyniad a osodir yn rhinwedd adran 11(4)(f) o Ddeddf Mynediad at Gyfiawnder 1999 (adennill costau mewn achosion a gyllidir).

en-gb	For the purposes of subsection (2), the Commissioner's expenses are to be calculated in accordance with such provision (if any) as the Welsh Ministers make for the purpose by regulations.
cy-gb	At ddibenion is-adran (2), mae treuliau'r Comisiynydd i'w cyfrifo'n unol â darpariaeth a wneir (os o gwbl) gan Weinidogion Cymru at y diben hwnnw drwy reoliadau.

en-gb	Regulations under subsection (4) may, amongst other things, provide for the apportionment of expenditure incurred by the Commissioner—
cy-gb	Caiff rheoliadau a wneir o dan is-adran (4) ddarparu, ymhlith pethau eraill, ar gyfer dyrannu gwariant a dynnir gan y Comisiynydd—

en-gb	partly for one purpose and partly for another, or
cy-gb	yn rhannol at un diben ac yn rhannol at ddiben arall, neu

en-gb	for general purposes.
cy-gb	at ddibenion cyffredinol.

en-gb	11 Powers
cy-gb	11 Pwerau

en-gb	The Commissioner may do anything that he or she thinks to be appropriate in connection with any of his or her functions.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd wneud unrhyw beth sy'n briodol yn ei dyb ef mewn cysylltiad ag unrhyw un o'i swyddogaethau.

en-gb	That includes, but is not limited to, any of the following things—
cy-gb	Mae hynny'n cynnwys gwneud unrhyw un neu ragor o'r canlynol, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt—

en-gb	making grants and loans and giving guarantees;
cy-gb	rhoi grantiau a benthyciadau a rhoi gwarantau;

en-gb	charging for the provision of advice or other services;
cy-gb	codi ffi am roi cyngor neu am wasanaethau eraill;

en-gb	paying third parties for the provision of advice or other services; (d) accepting gifts of money or other property;
cy-gb	talu trydydd partïon am roi cyngor neu am wasanaethau eraill; derbyn rhoddion ar ffurf arian neu eiddo arall;

en-gb	acquiring or disposing of any property or right.
cy-gb	caffael neu waredu unrhyw eiddo neu hawl.

en-gb	Subsection (2) is subject to subsections (4) to (6).
cy-gb	Mae is-adran (2) yn ddarostyngedig i is-adrannau (4) i (6).

en-gb	The Commissioner must not—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd beidio—

en-gb	make a grant or loan,
cy-gb	â rhoi grant neu fenthyciad,

en-gb	give a guarantee, or
cy-gb	â rhoi gwarant, neu

en-gb	acquire or dispose of any interest in land, except with the approval of the Welsh Ministers.
cy-gb	â chaffael neu waredu unrhyw fuddiant mewn tir, ac eithrio gyda chymeradwyaeth Gweinidogion Cymru.

en-gb	Subsection (4) does not apply to anything done under section 9.
cy-gb	Nid yw is-adran (4) yn gymwys i unrhyw beth a wneir o dan adran 9.

en-gb	The Commissioner's power to charge for the provision of advice or services is limited to charging such amounts as the Commissioner thinks appropriate to recover the actual or estimated costs to the Commissioner of providing that advice or those services.
cy-gb	Mae p ˆwer y Comisiynydd i godi ffi am roi cyngor neu am wasanaethau yn gyfyngedig i godi'r symiau sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd i adennill y gost wirioneddol neu amcangyfrif o'r gost a dynnir gan y Comisiynydd wrth roi'r cyngor hwnnw neu wrth ddarparu'r gwasanaethau hynny.

en-gb	The Commissioner—
cy-gb	O ran y Comisiynydd—

en-gb	must appoint a person to be the Deputy Welsh Language Commissioner (referred to in this Measure as “the Deputy Commissioner”), and
cy-gb	rhaid iddo benodi person yn Ddirprwy Gomisiynydd y Gymraeg (y cyfeirir ato yn y Mesur hwn fel “y Dirprwy Gomisiynydd”), a

en-gb	may appoint such other staff as the Commissioner thinks appropriate in connection with the exercise of his or her functions.
cy-gb	caiff benodi staff arall sy'n briodol yn ei dyb ef mewn cysylltiad ag arfer ei swyddogaethau.

en-gb	References in this Measure to the Commissioner's staff are to the Deputy Commissioner and other staff.
cy-gb	Mae cyfeiriadau yn y Mesur hwn at staff y Comisiynydd yn gyfeiriadau at y Dirprwy Gomisiynydd a staff arall.

en-gb	The Commissioner may pay remuneration to the members of the Commissioner's staff.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd dalu tâl cydnabyddiaeth i aelodau o staff y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner may pay allowances (including, but not limited to, travelling and subsistence allowances) and gratuities to the members of the Commissioner's staff.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd dalu lwfansau (gan gynnwys lwfansau teithio a chynhaliaeth, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt) ac arian rhodd i aelodau o staff y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner may pay—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd dalu—

en-gb	pensions to, or in respect of, persons who have been members of the Commissioner's staff, and
cy-gb	pensiynau i bersonau a fu'n aelodau o staff y Comisiynydd, neu mewn cysylltiad â hwy, a

en-gb	amounts for or towards provision of pensions to, or in respect of, persons who have been members of the Commissioner's staff.
cy-gb	symiau ar gyfer darparu pensiynau, neu tuag at ddarparu pensiynau, i bersonau a fu'n aelodau o staff y Comisiynydd, neu mewn cysylltiad â hwy.

en-gb	The Commissioner must obtain the approval of the Welsh Ministers for—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gael cymeradwyaeth Gweinidogion Cymru ar gyfer—

en-gb	the number of staff that may be appointed,
cy-gb	nifer y staff y caniateir eu penodi,

en-gb	the terms and conditions of service of the staff, and
cy-gb	telerau ac amodau gwasanaeth y staff, ac

en-gb	payments made under any of subsections (3) to (5).
cy-gb	taliadau a wneir o dan unrhyw un neu ragor o is-adrannau (3) i (5).

en-gb	The First Minister must appoint the Deputy Commissioner if—
cy-gb	Rhaid i Brif Weinidog Cymru benodi'r Dirprwy Gomisiynydd—

en-gb	it appears to the First Minister that the Commissioner will fail to appoint the Deputy Commissioner in accordance with this section.
cy-gb	os yw'n ymddangos i Brif Weinidog Cymru y bydd y Comisiynydd yn methu â phenodi'r Dirprwy Gomisiynydd yn unol â'r adran hon.

en-gb	For provision about the integrity of the Deputy Commissioner, see Chapter 1 of Part 8. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 8
cy-gb	Am ddarpariaeth ynglyˆn ag uniondeb cymeriad y Dirprwy Gomisiynydd gweler Pennod 1 o Ran 8.

en-gb	13 Exercise of Commissioner's functions by staff
cy-gb	13 Arfer swyddogaethau'r Comisiynydd gan staff

en-gb	The Commissioner may delegate any or all of the Commissioner's functions to a member of the Commissioner's staff.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddirprwyo unrhyw un neu ragor neu'r oll o swyddogaethau'r Comisiynydd i aelod o staff y Comisiynydd.

en-gb	The functions of the Commissioner are exercisable by the Deputy Commissioner if—
cy-gb	Mae swyddogaethau'r Comisiynydd yn arferadwy gan y Dirprwy Gomisiynydd—

en-gb	it appears to the First Minister that the Commissioner is for any reason unable to exercise the functions of Commissioner.
cy-gb	os yw'n ymddangos i Brif Weinidog Cymru nad yw'r Comisiynydd am unrhyw reswm yn gallu arfer swyddogaethau'r Comisiynydd.

en-gb	If a function of the Commissioner is exercisable by a member of the Commissioner's staff in accordance with subsection (1) or (2), any property or rights vested in the Commissioner may be dealt with by the member of staff in exercising the function as if vested in the member of staff.
cy-gb	Os oes un o swyddogaethau'r Comisiynydd yn arferadwy gan aelod o staff y Comisiynydd yn unol ag is-adran (1) neu (2) caiff yr aelod staff, wrth arfer y swyddogaeth, ddelio ag unrhyw eiddo neu hawliau sydd wedi eu breinio yn y Comisiynydd fel pe byddent wedi eu breinio yn yr aelod staff.

en-gb	14 Complaints procedure
cy-gb	14 Y weithdrefn gwyno

en-gb	The Commissioner must establish a procedure for the investigation of complaints about acts or omissions relating to the exercise of the Commissioner's functions (“the complaints procedure”).
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sefydlu gweithdrefn ar gyfer ymchwilio i gwynion ynglyˆn â gweithredoedd neu anweithiau'n ymwneud ag arfer swyddogaethau'r Comisiynydd (“y weithdrefn gwyno”).

en-gb	The complaints procedure must include provision about—
cy-gb	Rhaid i'r weithdrefn gwyno gynnwys darpariaeth ynghylch—

en-gb	how a complaint may be made;
cy-gb	ym mha fodd y gellir gwneud cwyn;

en-gb	the person to whom a complaint may be made;
cy-gb	y person y gellir cwyno wrtho;

en-gb	the period within which consideration of a complaint must begin and be concluded; and
cy-gb	y cyfnod a ganiateir ar gyfer dechrau a gorffen ystyried cwyn; a

en-gb	action that the Commissioner must consider taking in response to a complaint.
cy-gb	y camau y mae'n rhaid i'r Comisiynydd ystyried eu cymryd wrth ymateb i gˆwyn.

en-gb	The Commissioner may amend the complaints procedure.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddiwygio'r weithdrefn gwyno.

en-gb	The Commissioner must—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd—

en-gb	ensure that a copy of the complaints procedure is available for inspection at the Commissioner's office, and
cy-gb	sicrhau bod copi o'r weithdrefn gwyno ar gael i'w archwilio yn swyddfa'r Comisiynydd, a

en-gb	ensure that copies of the complaints procedure are made available at such other places and by such other means (including by electronic means) as he or she thinks appropriate.
cy-gb	sicrhau y perir bod copïau o'r weithdrefn gwyno ar gael mewn mannau eraill a thrwy ddulliau eraill (gan gynnwys dulliau electronig) sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must ensure that the arrangements for inspecting and gaining access to copies of the complaints procedure are published in such a way as to bring those arrangements to the attention of persons whom the Commissioner thinks likely to have an interest in the procedure.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y trefniadau ar gyfer archwilio a chael at gopïau o'r weithdrefn gwyno yn cael eu cyhoeddi mewn modd sy'n dwyn y trefniadau hynny i sylw personau sy'n debygol yn nhyb y Comisiynydd o fod yn bersonau a chanddynt fuddiant yn y weithdrefn.

en-gb	15 Seal and validity of documents
cy-gb	15 Y sêl a dilysrwydd dogfennau

en-gb	The Commissioner may have a seal.
cy-gb	Caniateir i'r Comisiynydd gael sêl.

en-gb	A document purporting to be—
cy-gb	Mae dogfen—

en-gb	duly executed under the seal of the Commissioner, or
cy-gb	yr honnir ei bod wedi ei chyflawni'n briodol o dan sêl y Comisiynydd, neu

en-gb	signed by or on the Commissioner's behalf, is to be received in evidence and, unless the contrary is proved, taken to be so executed or signed.
cy-gb	yr honnir ei bod wedi ei llofnodi gan neu ar ran y Comisiynydd, i gael ei derbyn yn dystiolaeth ac, oni phrofir i'r gwrthwyneb, rhaid cymryd ei bod wedi ei chyflawni neu wedi ei llofnodi felly.

en-gb	16 Welsh Ministers' power of direction
cy-gb	16 P ˆwer Gweinidogion Cymru i roi cyfarwyddyd

en-gb	The Welsh Ministers may give directions to the Commissioner.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru roi cyfarwyddiadau i'r Comisiynydd.

en-gb	But the Welsh Ministers may not direct the Commissioner in relation to the following matters—
cy-gb	Ond ni chaiff Gweinidogion Cymru gyfarwyddo'r Comisiynydd mewn perthynas â'r materion canlynol—

en-gb	giving a compliance notice to a person under Chapter 6 of Part 4 (including the content of a compliance notice to be given to a person);
cy-gb	rhoi hysbysiad cydymffurfio i berson o dan Bennod 6 o Ran 4 (gan gynnwys cynnwys hysbysiad cydymffurfio sydd i'w roi i berson);

en-gb	Part 5 (enforcement of standards);
cy-gb	Rhan 5 (gorfodi safonau);

en-gb	Part 6 (the freedom to use Welsh).
cy-gb	Rhan 6 (rhyddid i ddefnyddio'r Gymraeg).

en-gb	The Commissioner must comply with directions given by the Welsh Ministers.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gydymffurfio â chyfarwyddiadau a roddir gan Weinidogion Cymru.

en-gb	If, in connection with the exercise of a function, the Commissioner consults—
cy-gb	Os bydd y Comisiynydd, mewn cysylltiad ag arfer swyddogaeth, yn ymgynghori —

en-gb	the Advisory Panel, or
cy-gb	â'r Panel Cynghori, neu

en-gb	any other person in accordance with this Measure, the Commissioner must have regard to the consultation in exercising the function.
cy-gb	ag unrhyw berson arall yn unol â'r Mesur hwn, rhaid i'r Comisiynydd roi sylw i'r ymgynghoriad wrth arfer y swyddogaeth.

en-gb	18 Annual reports
cy-gb	18 Adroddiadau blynyddol

en-gb	The Commissioner must produce a report in relation to each financial year of the Commissioner (an “annual report”).
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd lunio adroddiad mewn perthynas â phob un o flynyddoedd ariannol y Comisiynydd (“adroddiad blynyddol”).

en-gb	An annual report must include the following matters—
cy-gb	Rhaid i adroddiad blynyddol gynnwys y materion a ganlyn—

en-gb	a summary of the action taken in the exercise of the Commissioner's functions;
cy-gb	crynodeb o'r camau a gymerwyd wrth arfer swyddogaethau'r Comisiynydd;

en-gb	a review of issues relevant to the Welsh language;
cy-gb	adolygiad o faterion sy'n berthnasol i'r Gymraeg;

en-gb	a summary of the Commissioner's work programme;
cy-gb	crynodeb o raglen waith y Comisiynydd;

en-gb	the Commissioner's proposals for a work programme for the following financial year;
cy-gb	cynigion y Comisiynydd ar gyfer rhaglen waith ar gyfer y flwyddyn ariannol ddilynol;

en-gb	a summary of the complaints made in accordance with the procedure established under section 14.
cy-gb	crynodeb o'r cwynion a wnaed yn unol â'r weithdrefn a sefydlwyd o dan adran 14.

en-gb	An annual report may also include any other matters which the Commissioner thinks it appropriate to include in such a report.
cy-gb	Caiff adroddiad blynyddol hefyd gynnwys unrhyw faterion eraill y mae'n briodol eu cynnwys yn yr adroddiad yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	For provision about the Commissioner's financial year, see paragraph 15 of Schedule 1.
cy-gb	Am ddarpariaeth ynghylch blwyddyn ariannol y Comisiynydd, gweler paragraff 15 o Atodlen 1.

en-gb	19 Annual reports: supplementary
cy-gb	19 Adroddiadau blynyddol: atodol

en-gb	In preparing each annual report, the Commissioner may consult—
cy-gb	Wrth baratoi pob adroddiad blynyddol, caiff y Comisiynydd ymgynghori—

en-gb	the Advisory Panel, and
cy-gb	â'r Panel Cynghori, a

en-gb	any other persons that the Commissioner thinks it appropriate to consult.
cy-gb	ag unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must publish each annual report in Welsh and in English.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gyhoeddi pob adroddiad blynyddol yn Gymraeg ac yn Saesneg.

en-gb	The Commissioner must publish each annual report no later than 31 August in the financial year following the financial year to which the report relates.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gyhoeddi pob adroddiad blynyddol heb fod yn hwyrach na 31 Awst yn y flwyddyn ariannol sy'n dilyn y flwyddyn ariannol y mae'r adroddiad yn ymwneud â hi.

en-gb	As soon as reasonably practicable after each annual report is published, the Commissioner must send a copy of the report to the Welsh Ministers.
cy-gb	Cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cyhoeddi pob adroddiad blynyddol, rhaid i'r Comisiynydd anfon copi o'r adroddiad at Weinidogion Cymru.

en-gb	examine each annual report submitted to them, and
cy-gb	archwilio pob adroddiad blynyddol a gyflwynir iddynt, a

en-gb	Working with other ombudsmen, commissioners etc
cy-gb	Gweithio gydag ombwdsmyn eraill, comisiynwyr eraill etc

en-gb	20 Working jointly with the Public Services Ombudsman for Wales
cy-gb	20 Gweithio ar y cyd gydag Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru

en-gb	This section applies if it appears to the Commissioner that the subject matter of a particular standards enforcement investigation (the “Commissioner's investigation”) could also be the subject of an investigation by the Public Services Ombudsman for Wales.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'n ymddangos i'r Comisiynydd y gallai pwnc ymchwiliad penodol i orfodi safonau (“ymchwiliad y Comisiynydd”) hefyd fod yn destun ymchwiliad gan Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru.

en-gb	If the Commissioner thinks it appropriate, he or she must—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd o'r farn fod hynny'n briodol, rhaid iddo—

en-gb	inform the Ombudsman about the Commissioner's investigation (including the Commissioner's proposals for undertaking the investigation), and
cy-gb	hysbysu'r Ombwdsmon ynglyˆn ag ymchwiliad y Comisiynydd (gan gynnwys cynigion y Comisiynydd ar gyfer ymgymryd â'r ymchwiliad), a

en-gb	consult the Ombudsman in relation to the Commissioner's investigation.
cy-gb	ymgynghori â'r Ombwdsmon mewn perthynas ag ymchwiliad y Comisiynydd.

en-gb	If the Commissioner consults the Ombudsman in relation to the Commissioner's investigation, the Commissioner and the Ombudsman may do any or all of the following—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn ymgynghori â'r Ombwdsmon mewn perthynas ag ymchwiliad y Comisiynydd, caiff y Comisiynydd a'r Ombwdsmon wneud unrhyw un neu ragor neu'r oll o'r canlynol—

en-gb	co-operate with each other in relation to the investigation;
cy-gb	cydweithredu â'i gilydd mewn perthynas â'r ymchwiliad;

en-gb	conduct a joint investigation;
cy-gb	cynnal ymchwiliad ar y cyd;

en-gb	prepare and publish a joint report in relation to the investigation.
cy-gb	paratoi a chyhoeddi adroddiad ar y cyd mewn perthynas â'r ymchwiliad.

en-gb	provide for this section to apply in relation to any other person as it applies in relation to the Public Services Ombudsman for Wales, and
cy-gb	darparu i'r adran hon fod yn gymwys mewn perthynas ag unrhyw berson arall fel y mae'n gymwys mewn perthynas ag Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru, a

en-gb	make such other provision as the Welsh Ministers think appropriate in connection with, for the purposes of, or in consequence of provision made under paragraph (a).
cy-gb	gwneud darpariaeth arall sy'n briodol yn nhyb Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad â, at ddibenion, neu o ganlyniad i ddarpariaeth a wneir o dan baragraff (a).

en-gb	The provision that may be made under subsection (4) includes, but is not limited to—
cy-gb	Mae'r ddarpariaeth y caniateir ei gwneud o dan is-adran (4) yn cynnwys y canlynol, ond nid yw wedi ei chyfyngu i hynny—

en-gb	provision enabling or requiring the other person to work jointly with the Commissioner; and
cy-gb	darpariaeth yn galluogi'r person arall i weithio, neu'n ei gwneud yn ofynnol i'r person arall weithio, ar y cyd â'r Comisiynydd; a

en-gb	amendments of any enactment.
cy-gb	diwygiadau i unrhyw ddeddfiad.

en-gb	Before making an order under subsection (4), the Welsh Ministers must consult the Commissioner and any other persons they think it appropriate to consult.
cy-gb	Cyn gwneud gorchymyn o dan is-adran (4), rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori â'r Comisiynydd ac ag unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn nhyb Gweinidogion Cymru.

en-gb	In this section— “investigation” (“ymchwiliad”), in relation to the Public Services Ombudsman for Wales, includes examination and inquiry, and cognate expressions are to be construed accordingly;
cy-gb	mae “ymchwiliad” (“investigation”), mewn perthynas ag Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru, yn cynnwys archwiliad ac ymholiad, ac mae ymadroddion cytras i'w dehongli'n unol â hynny;

en-gb	“standards enforcement investigation” (“ymchwiliad i orfodi safonau”) means an investigation which the Commissioner is entitled to undertake, or is undertaking, under section 71.
cy-gb	ystyr “ymchwiliad i orfodi safonau” (“standards enforcement investigation”) yw ymchwiliad y mae gan y Comisiynydd yr hawl i ymgymryd ag ef, neu ymchwiliad y mae'n ymgymryd ag ef, o dan adran 71.

en-gb	21 Working collaboratively with ombudsmen, commissioners etc
cy-gb	21 Gweithio'n gyfochrog ag ombwdsmyn, comisiynwyr etc

en-gb	This section applies if it appears to the Commissioner that the subject matter of a particular standards enforcement investigation (the “Commissioner's investigation”) relates to, or raises, a matter which could be the subject of an investigation by a particular ombudsman (the “connected matter”).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'n ymddangos i'r Comisiynydd fod pwnc ymchwiliad i orfodi safonau (“ymchwiliad y Comisiynydd”) yn bwnc sy'n ymwneud â mater a allai fod yn destun ymchwiliad gan ombwdsmon penodol, neu sy'n codi mater felly (“y mater cysylltiedig”).

en-gb	If the Commissioner thinks it appropriate, he or she must inform the ombudsman about the connected matter.
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd o'r farn bod hynny'n briodol, rhaid iddo hysbysu'r ombwdsmon yngly ˆn â'r mater cysylltiedig.

en-gb	If the Commissioner undertakes the Commissioner's investigation, the Commissioner must, if he or she thinks it appropriate—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn ymgymryd ag ymchwiliad y Comisiynydd, rhaid i'r Comisiynydd, os yw o'r farn bod hynny'n briodol—

en-gb	inform the ombudsman about the investigation (including the Commissioner's proposals for undertaking the investigation), and
cy-gb	hysbysu'r ombwdsmon ynglyˆn â'r ymchwiliad (gan gynnwys ynglyˆn â chynigion y Comisiynydd ar gyfer ymgymryd â'r ymchwiliad), a

en-gb	consult the ombudsman in relation to the investigation.
cy-gb	ymgynghori â'r ombwdsmon mewn perthynas â'r ymchwiliad.

en-gb	If the Commissioner undertakes the Commissioner's investigation and the ombudsman investigates the connected matter, they may do any or all of the following—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn ymgymryd ag ymchwiliad y Comisiynydd, a'r ombwdsmon yn ymchwilio i'r mater cysylltiedig, cânt wneud unrhyw un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	co-operate with each other in relation to their separate investigations;
cy-gb	cydweithredu â'i gilydd mewn perthynas â'u gwahanol ymchwiliadau;

en-gb	prepare and publish a joint report in relation to their separate investigations or their joint investigation.
cy-gb	paratoi a chyhoeddi adroddiad ar y cyd mewn perthynas â'u gwahanol ymchwiliadau neu â'u hymchwiliad ar y cyd.

en-gb	If the Commissioner does not undertake the Commissioner's investigation, the Commissioner must, if he or she thinks it appropriate—
cy-gb	Os na fydd y Comisiynydd yn ymgymryd ag ymchwiliad y Comisiynydd, rhaid i'r Comisiynydd, os yw o'r farn bod hynny'n briodol—

en-gb	give the person seeking to bring the case information about how to refer the connected matter to the ombudsman, and (b) give that information to any other person interested in the case.
cy-gb	rhoi i'r person sydd am ddwyn yr achos wybodaeth ynglyˆn â sut i gyfeirio'r mater cysylltiedig at yr ombwdsmon, a

en-gb	In this section— “investigation” (“ymchwiliad”), in relation to an ombudsman, includes examination and inquiry, and cognate expressions are to be construed accordingly;
cy-gb	rhoi'r wybodaeth honno i unrhyw berson arall a chanddo fuddiant yn yr achos.

en-gb	“ombudsman” (“ombwdsmon”) means—
cy-gb	ystyr “ombwdsmon” (“ombudsman”) yw—

en-gb	the Public Services Ombudsman for Wales,
cy-gb	Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru,

en-gb	the Children's Commissioner for Wales,
cy-gb	Comisiynydd Plant Cymru,

en-gb	the Commissioner for Older People in Wales, and
cy-gb	Comisiynydd Pobl Hy ˆn Cymru, a

en-gb	the Commission for Equality and Human Rights;
cy-gb	y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol;

en-gb	“standards enforcement investigation” (“ymchwiliad i orfodi safonau”) means an investigation which the Commissioner is entitled to undertake, or is undertaking, under section 71.
cy-gb	ystyr “ymchwiliad i orfodi safonau” (“standards enforcement investigation”) yw ymchwiliad y mae gan y Comisiynydd yr hawl i'w gynnal, neu ymchwiliad y mae'n ei gynnal, o dan adran 71.

en-gb	The Welsh Ministers may by order amend the definition of “ombudsman” in subsection (6) by—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn, ddiwygio'r diffiniad o “ombwdsmon” yn is-adran (6)—

en-gb	adding a person;
cy-gb	drwy ychwanegu person;

en-gb	omitting a person;
cy-gb	drwy hepgor person;

en-gb	changing a description of a person.
cy-gb	drwy newid disgrifiad o berson.

en-gb	The Welsh Ministers may, by order, make such other provision as the Welsh Ministers think appropriate in connection with, for the purposes of, or in consequence of provision made under subsection (7), including, but not limited to—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn, wneud unrhyw ddarpariaeth arall sy'n briodol yn nhyb Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad â, at ddibenion, neu o ganlyniad i ddarpariaeth a wneir o dan is-adran (7), gan gynnwys, ond heb fod yn gyfyngedig—

en-gb	provision enabling or requiring the other person to work with the Commissioner, and
cy-gb	i ddarpariaeth sy'n galluogi'r person arall i weithio gyda'r Comisiynydd, neu'n ei gwneud yn ofynnol iddo wneud hynny, a

en-gb	amendments of any enactment.
cy-gb	i ddiwygiadau i unrhyw ddeddfiad.

en-gb	Before making an order under subsection (7), the Welsh Ministers must consult the person concerned and any other persons they think it appropriate to consult.
cy-gb	Cyn gwneud gorchymyn o dan is-adran (7), rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori â'r person dan sylw ac ag unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn nhyb Gweinidogion Cymru.

en-gb	Schedule 3 contains amendments about other Commissioners and Ombudsmen working jointly and collaboratively with the Welsh Language Commissioner.
cy-gb	Mae Atodlen 3 yn cynnwys diwygiadau ynghylch Comisiynwyr ac Ombwdsmyn eraill yn gweithio ar y cyd ac yn gweithio'n gyfochrog â Chomisiynydd y Gymraeg.

en-gb	Disclosure of information
cy-gb	Datgelu gwybodaeth

en-gb	22 Power to disclose information
cy-gb	22 Y p ˆwer i ddatgelu gwybodaeth

en-gb	Information which has been obtained by the Commissioner in the exercise of any of the Commissioner's functions must not be disclosed unless the disclosure is authorised by subsection (2).
cy-gb	Rhaid peidio â datgelu gwybodaeth y mae'r Comisiynydd wedi ei chael wrth arfer unrhyw un neu ragor o swyddogaethau'r Comisiynydd onid awdurdodir y datgeliad gan is-adran (2).

en-gb	The Commissioner may disclose the information—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddatgelu'r wybodaeth—

en-gb	for the purpose of the exercise of any of the Commissioner's functions;
cy-gb	at ddibenion arfer unrhyw un neu ragor o swyddogaethau'r Comisiynydd;

en-gb	for the purpose of proceedings for an offence of perjury alleged to have been committed in the course of a standards enforcement investigation;
cy-gb	at ddibenion achos am dramgwydd o dyngu anudon yr honnir i'r tramgwydd gael ei gyflawni yn ystod ymchwiliad i orfodi safonau;

en-gb	for the purpose of an inquiry with a view to the taking of proceedings mentioned in paragraph (b);
cy-gb	at ddibenion ymholiad gyda golwg ar gychwyn achos fel a grybwyllir ym mharagraff (b);

en-gb	for the purpose of issuing a certificate under section 107 (obstruction and contempt);
cy-gb	at ddibenion dyroddi tystysgrif o dan adran 107 (rhwystro a dirmygu);

en-gb	if the information is to the effect that a person is likely to constitute a threat to the health or safety of one or more persons, and the disclosure is to a person to whom the Commissioner thinks it should be disclosed in the public interest;
cy-gb	os yw'r wybodaeth i'r perwyl bod person yn debygol o fod yn fygythiad i iechyd neu ddiogelwch un neu ragor o bersonau a bod y datgeliad yn ddatgeliad i berson sydd ym marn y Comisiynydd yn berson y dylid datgelu'r wybodaeth iddo er budd y cyhoedd;

en-gb	if the information is of the kind mentioned in subsection (3), and the disclosure is to the Information Commissioner;
cy-gb	os gwybodaeth o'r math a grybwyllir yn is-adran (3) yw'r wybodaeth, ac os gwneir y datgeliad i'r Comisiynydd Gwybodaeth;

en-gb	if the disclosure is to a permitted person, and the Commissioner is satisfied that the public interest condition is met;
cy-gb	os gwneir y datgeliad i berson a ganiatawyd, a bod y Comisiynydd yn fodlon bod amod budd y cyhoedd wedi ei fodloni;

en-gb	if the information was obtained by the Commissioner more than 70 years before the date of disclosure, and the disclosure is to a person to whom the Commissioner thinks it should be disclosed in the public interest.
cy-gb	os cafwyd yr wybodaeth gan y Comisiynydd dros 70 o flynyddoedd cyn dyddiad y datgelu, ac os datgeliad ydyw i berson sydd ym marn y Comisiynydd yn berson y dylid datgelu'r wybodaeth iddo er budd y cyhoedd.

en-gb	The information referred to in subsection (2)(f) is information that appears to the Commissioner to relate to—
cy-gb	Gwybodaeth yw'r wybodaeth y cyfeirir ati yn is-adran (2)(f) yr ymddengys i'r Comisiynydd ei bod yn ymwneud—

en-gb	a matter in respect of which the Information Commissioner could exercise a power conferred by an enactment mentioned in subsection (4); or
cy-gb	â mater y gallai'r Comisiynydd Gwybodaeth arfer p ˆwer mewn perthynas ag ef ac a roddir mewn deddfiad a grybwyllir yn is-adran (4); neu

en-gb	the commission of an offence mentioned in subsection (5).
cy-gb	â chyflawni tramgwydd a grybwyllir yn is-adran (5).

en-gb	The enactments referred to in subsection (3)(a) are—
cy-gb	Y deddfiadau y cyfeirir atynt yn is-adran (3)(a) yw—

en-gb	Part 5 of the Data Protection Act 1998 (enforcement);
cy-gb	Rhan 5 o Ddeddf Diogelu Data 1998 (gorfodi);

en-gb	section 48 of the Freedom of Information Act 2000 (practice recommendations); and
cy-gb	adran 48 o Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth 2000 (argymhellion arfer); ac

en-gb	Part 4 of that Act (enforcement).
cy-gb	Rhan 4 o'r Ddeddf honno (gorfodi).

en-gb	The offences referred to in subsection (3)(b) are those under—
cy-gb	Y tramgwyddau y cyfeirir atynt yn is-adran (3)(b) yw'r rhai—

en-gb	any provision of the Data Protection Act 1998 other than paragraph 12 of Schedule 9 to that Act (obstruction of execution of a warrant); or
cy-gb	o dan unrhyw ddarpariaeth yn Neddf Diogelu Data 1998 ac eithrio paragraff 12 o Atodlen 9 i'r Ddeddf honno (rhwystro gweithredu gwarant); neu

en-gb	section 77 of the Freedom of Information Act 2000 (offence of altering etc records with intent to prevent disclosure).
cy-gb	o dan adran 77 o Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth 2000 (y tramgwydd o altro etc cofnodion gyda'r bwriad o atal datgelu).

en-gb	For the purposes of subsection (2)(g), the public interest condition is met if the disclosure—
cy-gb	At ddibenion is-adran (2)(g), mae amod budd y cyhoedd wedi ei fodloni os yw'r datgeliad—

en-gb	is appropriate for the purpose of the exercise by the permitted person of any of that person's functions, and
cy-gb	yn briodol at ddiben arfer unrhyw un neu ragor o swyddogaethau'r person a ganiatawyd gan y person hwnnw, a

en-gb	is in the public interest.
cy-gb	er budd y cyhoedd.

en-gb	In determining for the purpose of this section whether disclosure of information is in the public interest, the Commissioner must take into account the interests of—
cy-gb	Wrth ddyfarnu at ddibenion yr adran hon a yw datgelu gwybodaeth er budd y cyhoedd, rhaid i'r Comisiynydd ystyried buddiannau—

en-gb	any person to whom the information relates; and
cy-gb	unrhyw berson y mae'r wybodaeth yn ymwneud ag ef; a

en-gb	such other persons as the Commissioner thinks appropriate.
cy-gb	unrhyw bersonau eraill sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	This section does not affect the application of the Data Protection Act 1998 to the Commissioner.
cy-gb	Nid yw'r adran hon yn effeithio ar gymhwyso Deddf Diogelu Data 1998 i'r Comisiynydd.

en-gb	In this section— “permitted person” (“person a ganiatawyd”) means—
cy-gb	ystyr “person a ganiatawyd” (“permitted person”) yw—

en-gb	the First Minister;
cy-gb	Prif Weinidog Cymru;

en-gb	the Counsel General to the Welsh Assembly Government;
cy-gb	Cwnsler Cyffredinol Llywodraeth Cynulliad Cymru;

en-gb	the Public Services Ombudsman for Wales;
cy-gb	Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru;

en-gb	the Children's Commissioner for Wales;
cy-gb	Comisiynydd Plant Cymru;

en-gb	the Children's Commissioner;
cy-gb	y Comisiynydd Plant;

en-gb	the Commissioner for Children and Young People for Northern Ireland; Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 14
cy-gb	Comisiynydd Plant a Phobl Ifanc Gogledd Iwerddon;

en-gb	the Commissioner for Older People in Wales;
cy-gb	Comisiynydd Pobl Hˆyn Cymru;

en-gb	a housing ombudsman appointed in accordance with a scheme approved under section 51 of the Housing Act 1996;
cy-gb	ombwdsmon tai a benodwyd yn unol â chynllun o dan adran 51 o Ddeddf Tai 1996;

en-gb	a council for a county or county borough in Wales;
cy-gb	cyngor ar gyfer sir neu fwrdeistref sirol yng Nghymru;

en-gb	a council for a county or district in England;
cy-gb	cyngor ar gyfer sir neu ddosbarth yn Lloegr;

en-gb	a council for a London borough;
cy-gb	cyngor ar gyfer un o fwrdeistrefi Llundain;

en-gb	a chief of police of a police force for a police area;
cy-gb	prif gwnstabl o'r heddlu ar gyfer ardal heddlu;

en-gb	the chief constable of the British Transport Police Force;
cy-gb	prif gwnstabl Heddlu Trafnidiaeth Prydain;

en-gb	“standards enforcement investigation” (“ymchwiliad i orfodi safonau”) means an investigation undertaken by the Commissioner under section 71.
cy-gb	ystyr “ymchwiliad i orfodi safonau” (“standards enforcement investigation”) yw ymchwiliad a wneir gan y Comisiynydd o dan adran 71.

en-gb	The Welsh Ministers may by order amend the definition of “permitted person” in subsection (9) by—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn ddiwygio'r diffiniad o “person a ganiatawyd” yn is-adran (9)—

en-gb	Before making an order under subsection (10), the Welsh Ministers must consult the person concerned and any other persons they think it appropriate to consult.
cy-gb	Cyn gwneud gorchymyn o dan is-adran (10), rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori â'r person o dan sylw ac ag unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn nhyb Gweinidogion Cymru.

en-gb	ADVISORY PANEL TO THE WELSH LANGUAGE COMMISSIONER
cy-gb	PANEL CYNGHORI COMISIYNYDD Y GYMRAEG

en-gb	23 Advisory Panel
cy-gb	23 Y Panel Cynghori

en-gb	The Welsh Ministers must appoint persons to be members of a panel of advisers to the Commissioner.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru benodi personau i fod yn aelodau o banel o gynghorwyr i'r Comisiynydd.

en-gb	The panel is to be known as the Advisory Panel to the Welsh Language Commissioner (referred to in this Measure as the “Advisory Panel”).
cy-gb	Mae'r panel i'w alw'n Banel Cynghori Comisiynydd y Gymraeg (y cyfeirir ato yn y Mesur hwn fel y “Panel Cynghori”).

en-gb	The Welsh Ministers must secure that, as far as it is practicable, there are at least 3, but not more than 5, members of the Advisory Panel at any time.
cy-gb	I'r graddau y bo hynny'n ymarferol, rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod o leiaf 3 ond nid mwy na 5 o aelodau ar y Panel Cynghori ar unrhyw adeg.

en-gb	Schedule 4 makes further provision about the members of the Advisory Panel.
cy-gb	Mae Atodlen 4 yn gwneud darpariaeth bellach ynghylch aelodau'r Panel Cynghori.

en-gb	The Commissioner may consult the Advisory Panel on any matter.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ymgynghori â'r Panel Cynghori ynghylch unrhyw fater.

en-gb	The other provisions of this Measure which provide for the Commissioner to consult the Advisory Panel do not limit subsection (1).
cy-gb	Nid yw darpariaethau eraill y Mesur hwn sy'n darparu i'r Comisiynydd ymgynghori â'r Panel Cynghori yn cyfyngu ar is-adran (1).

en-gb	References in this Measure to consultation with the Advisory Panel are to consultation with any or all of the members of the Advisory Panel. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 15
cy-gb	Mae cyfeiriadau yn y Mesur hwn at ymgynghori â'r Panel Cynghori yn gyfeiriadau at ymgynghori ag unrhyw un neu ragor neu'r oll o aelodau'r Panel.

en-gb	25 Duty to comply with a standard
cy-gb	25 Dyletswydd i gydymffurfio â safon

en-gb	A person (P) must comply with a standard of conduct specified by the Welsh Ministers in accordance with Chapter 2 if, and for as long as, the following conditions are met.
cy-gb	Rhaid i berson (P) gydymffurfio â safon ymddygiad a bennir gan Weinidogion Cymru yn unol â Phennod 2 os bodlonir, a thra bodlonir, yr amodau canlynol.

en-gb	Condition 1 is that P is liable to be required to comply with standards (see Chapter 3).
cy-gb	Amod 1 yw bod P yn agored i orfod cydymffurfio â safonau (gweler Pennod 3).

en-gb	Condition 2 is that the standard is potentially applicable to P (see Chapter 4).
cy-gb	Amod 2 yw bod y safon yn gymwysadwy i P (gweler Pennod 4).

en-gb	Condition 3 is that the standard is specifically applicable to P (see Chapter 5).
cy-gb	Amod 3 yw bod y safon yn benodol gymwys i P (gweler Pennod 5).

en-gb	Condition 4 is that the Commissioner has given a compliance notice to P (see Chapter 6).
cy-gb	Amod 4 yw bod y Comisiynydd wedi rhoi hysbysiad cydymffurfio i P (gweler Pennod 6).

en-gb	Condition 5 is that the compliance notice requires P to comply with the standard (see Chapter 6).
cy-gb	Amod 5 yw bod yr hysbysiad cydymffurfio yn ei gwneud yn ofynnol i P gydymffurfio â'r safon (gweler Pennod 6).

en-gb	Condition 6 is that the compliance notice is in force (see Chapter 6).
cy-gb	Amod 6 yw bod yr hysbysiad cydymffurfio mewn grym (gweler Pennod 6).

en-gb	Subsection (1) is subject to the provisions of the compliance notice given to P.
cy-gb	Mae is-adran (1) yn ddarostyngedig i ddarpariaethau'r hysbysiad cydymffurfio a roddir i P.

en-gb	For provision about—
cy-gb	Am ddarpariaeth—

en-gb	rights of challenge in respect of the duty to comply with standards, see Chapter 7;
cy-gb	yngly ˆn â'r hawl i herio mewn cysylltiad â'r ddyletswydd i gydymffurfio â safonau, gweler Pennod 7;

en-gb	standards investigations and reports, see Chapter 8;
cy-gb	yngly ˆn ag ymchwiliadau ac adroddiadau safonau, gweler Pennod 8;

en-gb	general matters, see Chapter 9.
cy-gb	yngly ˆn â materion cyffredinol, gweler Pennod 9.

en-gb	26 Welsh Ministers to specify standards
cy-gb	26 Gweinidogion Cymru i bennu safonau

en-gb	The Welsh Ministers may, by regulations—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy reoliadau—

en-gb	specify one or more service delivery standards,
cy-gb	pennu un neu ragor o safonau cyflenwi gwasanaethau,

en-gb	specify one or more policy making standards,
cy-gb	pennu un neu ragor o safonau llunio polisi,

en-gb	specify one or more operational standards,
cy-gb	pennu un neu ragor o safonau gweithredu,

en-gb	specify one or more promotion standards, and
cy-gb	pennu un neu ragor o safonau hybu, ac

en-gb	specify one or more record keeping standards.
cy-gb	pennu un neu ragor o safonau cadw cofnodion.

en-gb	The Welsh Ministers may, by regulations, make other provision about such standards.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy reoliadau, wneud darpariaeth arall ynghylch y safonau hynny.

en-gb	27 Specification of standards: supplementary provision
cy-gb	27 Pennu safonau: darpariaeth atodol

en-gb	The Welsh Ministers may specify a record keeping standard relating to the keeping of records that fall within section 32(1)(b)(ii) (complaints concerning the Welsh language other than complaints concerning a person's compliance with other standards) only if it appears to the Welsh Ministers that the standard would—
cy-gb	Dim ond os ymddengys i Weinidogion Cymru y byddai'r safon yn gwneud y canlynol y caiff Gweinidogion Cymru bennu safon cadw cofnodion sy'n ymwneud â chadw cofnodion sy'n dod o fewn adran 32(1)(b)(ii) (cwynion yn ymwneud â'r Gymraeg, ac eithrio cwynion yn ymwneud â chydymffurfedd person â safonau eraill)—

en-gb	assist the Welsh Ministers to exercise any function under this Measure, or
cy-gb	cynorthwyo Gweinidogion Cymru i arfer unrhyw swyddogaeth o dan y Mesur hwn, neu

en-gb	assist the Commissioner to exercise any function.
cy-gb	cynorthwyo'r Comisiynydd i arfer unrhyw swyddogaeth.

en-gb	Regulations under any of paragraphs (a) to (e) of section 26(1) may specify different standards of the kind referred to in that paragraph in relation to different conduct.
cy-gb	Caiff rheoliadau o dan unrhyw un neu ragor o baragraffau (a) i (e) o adran 26(1) bennu gwahanol safonau o'r math y cyfeirir ato yn y paragraff hwnnw mewn perthynas ag ymddygiad gwahanol.

en-gb	Regulations under any of paragraphs (a) to (e) of section 26(1) may specify, in relation to particular conduct—
cy-gb	Caiff rheoliadau o dan unrhyw un neu ragor o baragraffau (a) i (e) o adran 26(1) bennu, mewn perthynas ag ymddygiad penodol—

en-gb	a single standard of the kind referred to in that paragraph, or
cy-gb	un safon o'r math y cyfeirir ato yn y paragraff hwnnw, neu

en-gb	a number of standards of the kind referred to in that paragraph.
cy-gb	nifer o safonau o'r math y cyfeirir ato yn y paragraff hwnnw.

en-gb	Standards specified under section 26(1), or regulations under section 26(2), may, among other things, deal with any of the following—
cy-gb	Caiff safonau a bennir o dan adran 26(1), neu reoliadau o dan adran 26(2), ymdrin, ymhlith pethau eraill, ag unrhyw un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	the preparation, by persons who are under the duty in section 25 to comply with standards, of strategies or plans setting out how they propose to comply with the standards;
cy-gb	llunio gan bersonau sydd o dan y ddyletswydd yn adran 25 i gydymffurfio â safonau, strategaethau neu gynlluniau'n nodi sut y maent yn bwriadu cydymffurfio â'r safonau;

en-gb	procedures to be followed by persons who are under the duty in section 25 to comply with standards;
cy-gb	gweithdrefnau sydd i'w dilyn gan bersonau sydd o dan y ddyletswydd yn adran 25 i gydymffurfio â safonau;

en-gb	the collection of information by persons who are under the duty in section 25 to comply with standards, including information about the use of Welsh and the use of English in relation to a particular conduct;
cy-gb	casglu gwybodaeth gan bersonau sydd o dan y ddyletswydd yn adran 25 i gydymffurfio â safonau, gan gynnwys gwybodaeth am ddefnyddio'r Gymraeg a'r Saesneg mewn perthynas ag ymddygiad penodol;

en-gb	information to be made available to the Commissioner;
cy-gb	gwybodaeth y mae'n rhaid trefnu iddi fod ar gael i'r Comisiynydd;

en-gb	monitoring arrangements and publicity requirements;
cy-gb	trefniadau monitro a gofynion cyhoeddusrwydd;

en-gb	reporting requirements.
cy-gb	gofynion adrodd.

en-gb	28 Service delivery standards
cy-gb	28 Safonau cyflenwi gwasanaethau

en-gb	In this Measure “service delivery standard” means a standard that—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “safon cyflenwi gwasanaethau” yw safon—

en-gb	relates to a service delivery activity, and
cy-gb	sy'n ymwneud â gweithgaredd cyflenwi gwasanaethau, a

en-gb	is intended to promote or facilitate the use of the Welsh language, or to work towards ensuring that the Welsh language is treated no less favourably than the English language, when that activity is carried out.
cy-gb	y bwriedir iddi hybu neu hwyluso defnyddio'r Gymraeg, neu weithio tuag at sicrhau nad yw'r Gymraeg yn cael ei thrin yn llai ffafriol na'r Saesneg, pan gyflawnir y gweithgaredd hwnnw.

en-gb	In this section “service delivery activity” means a person—
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “gweithgaredd cyflenwi gwasanaethau” yw—

en-gb	delivering services to another person, or
cy-gb	cyflenwi gwasanaethau gan berson i berson arall, neu

en-gb	dealing with any other person in connection with delivering services—
cy-gb	delio gan berson ag unrhyw berson arall mewn cysylltiad â chyflenwi gwasanaethau—

en-gb	to that other person, or (ii) to a third person.
cy-gb	i'r person arall hwnnw, neu (ii) i drydydd person.

en-gb	29 Policy making standards
cy-gb	29 Safonau llunio polisi

en-gb	In this Measure “policy making standard” means a standard that—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “safon llunio polisi” yw safon—

en-gb	relates to a policy decision, and
cy-gb	sy'n ymwneud â phenderfyniad polisi, a

en-gb	is intended to secure, or to contribute to securing, one or more of the following results.
cy-gb	y bwriedir iddo sicrhau, neu gyfrannu at sicrhau, un neu ragor o'r canlyniadau a ganlyn.

en-gb	The first of those results is that the person making the policy decision considers what effects, if any, (whether positive or adverse) the policy decision would have on—
cy-gb	Y cyntaf o'r canlyniadau hynny yw bod y person sy'n gwneud y penderfyniad polisi yn ystyried pa effeithiau, os o gwbl, (a ph'un ai yw'r effeithiau'n bositif neu'n andwyol) y byddai'r penderfyniad polisi yn eu cael—

en-gb	opportunities for other persons to use the Welsh language, or
cy-gb	ar gyfleoedd i bersonau eraill i ddefnyddio'r Gymraeg, neu

en-gb	treating the Welsh language no less favourably than the English language.
cy-gb	ar beidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na'r Saesneg.

en-gb	The second of those results is that the person making the policy decision considers how the decision could be made so that the decision has positive effects, or increased positive effects, on—
cy-gb	Yr ail o'r canlyniadau hynny yw bod y person sy'n gwneud y penderfyniad polisi yn ystyried sut y gellid gwneud y penderfyniad fel bod y penderfyniad yn cael effeithiau positif, neu effeithiau mwy positif—

en-gb	The third of those results is that the person making the policy decision considers how the decision could be made so that the decision does not have adverse effects, or has decreased adverse effects, on—
cy-gb	Y trydydd o'r canlyniadau hynny yw bod y person sy'n gwneud y penderfyniad polisi yn ystyried sut y gellid gwneud y penderfyniad fel nad yw'r penderfyniad yn cael effeithiau andwyol, neu fel bod y penderfyniad yn cael effeithiau llai andwyol—

en-gb	In this section a reference to positive or adverse effects is a reference to such effects whether direct or indirect.
cy-gb	Yn yr adran hon mae cyfeiriad at effeithiau positif neu effeithiau andwyol yn gyfeiriad at yr effeithiau hynny, boed uniongyrchol neu anuniongyrchol.

en-gb	In this section “policy decision” means a decision by a person about—
cy-gb	Ystyr “penderfyniad polisi” yw penderfyniad gan berson—

en-gb	the exercise of the person's functions, or
cy-gb	yngly ˆn ag arfer ei swyddogaethau, neu

en-gb	the conduct of the person's business or other undertaking.
cy-gb	yngly ˆn â chynnal ei fusnes neu ymgymeriad arall.

en-gb	30 Operational standards
cy-gb	30 Safonau gweithredu

en-gb	In this Measure “operational standard” means a standard that—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “safon gweithredu” yw safon—

en-gb	relates to the relevant activities of a person (A), and
cy-gb	sy'n ymwneud â gweithgareddau perthnasol person (A), a

en-gb	is intended to promote or facilitate the use of the Welsh language—
cy-gb	y bwriedir iddi hybu neu hwyluso defnyddio'r Gymraeg—

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 18 (i) by A in carrying out A's relevant activities, (ii) by A and another person in dealings between them in connection with A's relevant activities, or (iii) by a person other than A in carrying out activities for the purposes of, or in connection with, A's relevant activities.
cy-gb	gan A wrth i A wneud ei weithgareddau perthnasol, (ii) gan A a pherson arall wrth iddynt ddelio â'i gilydd mewn cysylltiad â gweithgareddau perthnasol A, neu (iii) gan berson heblaw A wrth iddo wneud gweithgareddau at ddibenion gweithgareddau perthnasol A, neu mewn cysylltiad â hwy.

en-gb	In this section— (a) “relevant activities” means—
cy-gb	ystyr “gweithgareddau perthnasol” yw—

en-gb	functions, or (ii) a business or other undertaking;
cy-gb	swyddogaethau, neu (ii) busnes neu ymgymeriad arall;

en-gb	a reference to the carrying out of relevant activities is to—
cy-gb	mae cyfeiriad at gyflawni gweithgareddau perthnasol yn gyfeiriad at—

en-gb	the exercise of functions, or (ii) the conduct of a business or other undertaking.
cy-gb	arfer swyddogaethau, neu (ii) cynnal busnes neu ymgymeriad arall.

en-gb	31 Promotion standards
cy-gb	31 Safonau hybu

en-gb	In this Measure “promotion standard” means a standard (relating to any activity) that is intended to promote or facilitate the use of the Welsh language more widely.
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “safon hybu” yw safon (yn ymwneud ag unrhyw weithgaredd) y bwriedir iddi hybu neu hwyluso defnyddio'r Gymraeg yn ehangach.

en-gb	32 Record keeping standards
cy-gb	32 Safonau cadw cofnodion

en-gb	In this Measure “record keeping standard” means a standard relating to the keeping of—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “safon cadw cofnodion” yw safon sy'n ymwneud â chadw—

en-gb	records about other specified standards, and
cy-gb	cofnodion sy'n ymwneud â safonau penodedig eraill, a

en-gb	records about—
cy-gb	cofnodion sy'n ymwneud—

en-gb	complaints concerning a person's compliance with other specified standards, or (ii) other complaints concerning the Welsh language.
cy-gb	â chwynion am gydymffurfedd person â safonau penodedig eraill, neu (ii) â chwynion eraill sy'n ymwneud â'r Gymraeg.

en-gb	In this section “specified standard” means a standard specified by the Welsh Ministers under section 26(1).
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “safon benodedig” yw safon a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1).

en-gb	33 Persons liable to be required to comply with standards
cy-gb	33 Personau sy'n agored i orfod cydymffurfio â safonau

en-gb	A person (P) is liable to be required to comply with standards if P is—
cy-gb	Mae person (P) yn agored i orfod cydymffurfio â safonau os yw P—

en-gb	within Schedule 5 and also within Schedule 6, or
cy-gb	yn dod o fewn Atodlen 5 a hefyd o fewn Atodlen 6, neu

en-gb	within Schedule 7 and also within Schedule 8.
cy-gb	yn dod o fewn Atodlen 7 a hefyd o fewn Atodlen 8.

en-gb	34 Persons who are within Schedules 5, 6, 7 and 8
cy-gb	34 Personau sy'n dod o fewn Atodlenni 5, 6, 7 ac 8

en-gb	A person is within Schedule 5 if the person is within a category of persons specified in column (2) of the Schedule 5 table.
cy-gb	Mae person yn dod o fewn Atodlen 5 os yw'r person yn dod o fewn categori o bersonau a bennir yng ngholofn (2) o'r tabl yn Atodlen 5.

en-gb	A person is within Schedule 6 if the person—
cy-gb	Mae person yn dod o fewn Atodlen 6 os yw'r person—

en-gb	is specified in column (1) of the Schedule 6 table, or
cy-gb	yn cael ei bennu yng ngholofn (1) o'r tabl yn Atodlen 6, neu

en-gb	is within a category of persons specified in that column.
cy-gb	yn dod o fewn categori o bersonau a bennir yn y golofn honno.

en-gb	A change in the name of a person specified in Schedule 6 or in Schedule 8 does not affect the operation of this Measure in relation to the person.
cy-gb	Nid yw newid enw person a bennir yn Atodlen 6 neu yn Atodlen 8 yn effeithio ar weithredu'r Mesur hwn mewn perthynas â'r person.

en-gb	References in this Part to a person's entry in the Schedule 6 table or the Schedule 8 table are to the entry in that table which (in column (1)) specifies—
cy-gb	Mae cyfeiriadau yn y Rhan hon at gofnod person yn y tabl yn Atodlen 6 neu yn y tabl yn Atodlen 8 yn gyfeiriadau at y cofnod yn y tabl hwnnw (yng ngholofn (1)) sy'n pennu—

en-gb	P, or
cy-gb	P, neu

en-gb	a category of persons which P is within.
cy-gb	categori o bersonau y mae P yn dod oddi mewn iddo.

en-gb	This section applies for the purposes of this Measure.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys at ddibenion y Mesur hwn.

en-gb	35 Amendment of persons and categories specified in Schedules 6 and 8
cy-gb	35 Diwygio personau a chategorïau a bennir yn Atodlenni 6 ac 8

en-gb	The Welsh Ministers may, by order, amend the Schedule 6 table and Schedule 8 table in accordance with this section.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn, ddiwygio'r tabl yn Atodlen 6 a'r tabl yn Atodlen 8 yn unol â'r adran hon.

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 6 table so that column (1) includes a reference to—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 6 fel bod colofn (1) yn cynnwys cyfeiriad—

en-gb	a person who falls within one or more of the Schedule 5 categories, or
cy-gb	at berson sy'n dod o fewn un neu ragor o'r categorïau yn Atodlen 5, neu

en-gb	a category of persons, all of whom fall within one or more of the Schedule 5 categories.
cy-gb	at gategori o bersonau y mae pob un ohonynt yn dod o fewn un neu ragor o'r categorïau yn Atodlen 5.

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 6 table by removing any reference in column (1).
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio Atodlen 6 drwy ddileu unrhyw gyfeiriad yng ngholofn (1).

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 8 table by removing any reference in column (1).
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 8 drwy ddileu unrhyw gyfeiriad yng ngholofn (1).

en-gb	The Welsh Ministers may make such other amendments of the Schedule 6 table or Schedule 8 table, or of any other provision of this Measure, as they think appropriate in connection with, for the purposes of, or in consequence of, the powers in any of subsections (2) to (5).
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru wneud diwygiadau eraill i'r tabl yn Atodlen 6 neu i'r tabl yn Atodlen 8, neu i unrhyw ddarpariaeth arall yn y Mesur hwn, sy'n briodol yn eu tyb hwy mewn cysylltiad â phwerau yn unrhyw un neu ragor o is-adrannau (2) i (5), at ddibenion y pwerau hynny, neu o ganlyniad i'r pwerau hynny.

en-gb	In this section— “Schedule 5 category” (“categori yn Atodlen 5”) means a category of persons specified in column (2) of the Schedule 5 table;
cy-gb	ystyr “categori yn Atodlen 5” (“Schedule 5 category”) yw categori o bersonau a bennir yng ngholofn (2) o'r tabl yn Atodlen 5;

en-gb	“Schedule 7 category” (“categori yn Atodlen 7”) means a category of persons specified in column (2) of the Schedule 7 table.
cy-gb	ystyr “categori yn Atodlen 7” (“Schedule 7 category”) yw categori o bersonau a bennir yng ngholofn (2) o'r tabl yn Atodlen 7.

en-gb	36 Persons within Schedule 6
cy-gb	36 Personau sy'n dod o fewn Atodlen 6

en-gb	This section applies to a person (P) who is within Schedule 6.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys i berson (P) sy'n dod o fewn Atodlen 6.

en-gb	A standard specified by the Welsh Ministers under section 26(1) is potentially applicable to P if it belongs to a class of standard that is specified in column (2) of P's entry in the Schedule 6 table.
cy-gb	Mae safon a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1) yn gymwysadwy i P os yw'n perthyn i ddosbarth o safonau a bennir yng ngholofn (2) o gofnod P yn y tabl yn Atodlen 6.

en-gb	For that purpose, each of the following is a class of standard—
cy-gb	At y diben hwnnw, mae pob un o'r canlynol yn ddosbarth o safonau—

en-gb	service delivery standards;
cy-gb	safonau cyflenwi gwasanaethau;

en-gb	policy making standards;
cy-gb	safonau llunio polisi;

en-gb	operational standards;
cy-gb	safonau gweithredu;

en-gb	promotion standards;
cy-gb	safonau hybu;

en-gb	record keeping standards.
cy-gb	safonau cadw cofnodion.

en-gb	A standard specified by the Welsh Ministers under section 26(1) is potentially applicable to P if, and to the extent that, the standard is—
cy-gb	Mae safon a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1) yn gymwysadwy i P os yw'r safon honno, ac i'r graddau y mae'r safon honno—

en-gb	a service delivery standard that relates to the provision by P of a specified service (a “qualifying service delivery standard”), or
cy-gb	yn safon cyflenwi gwasanaethau sy'n ymwneud â darparu gan P wasanaeth a bennir (“safon neilltuedig cyflenwi gwasanaethau”), neu

en-gb	a record keeping standard that relates to the keeping of records about—
cy-gb	yn safon cadw cofnodion sy'n ymwneud â chadw cofnodion—

en-gb	qualifying service delivery standards, (ii) complaints concerning P's compliance with qualifying service delivery standards, or (iii) complaints concerning the Welsh language that relate to the provision by P of specified services.
cy-gb	am safonau neilltuedig cyflenwi gwasanaethau, (ii) am gwynion yn ymwneud â chydymffurfedd P â safonau neilltuedig cyflenwi gwasanaethau, neu (iii) am gwynion mewn perthynas â'r Gymraeg sy'n ymwneud â darparu gan P wasanaeth a bennir.

en-gb	In this section “specified service” means a service that is specified in column (2) of P's entry in the Schedule 8 table.
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “gwasanaeth a bennir” yw gwasanaeth a bennir yng ngholofn (2) o gofnod P yn y tabl yn Atodlen 8.

en-gb	38 Amendment of standards potentially applicable
cy-gb	38 Diwygio safonau cymwysadwy

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 6 table so that column (2) of an entry includes a reference to one or more of the following—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 6 fel bod colofn (2) o gofnod yn cynnwys cyfeiriad at un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 6 table so that column (2) of any of the following entries in the table includes a reference to promotion standards—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 6 fel bod colofn (2) o unrhyw un neu ragor o'r cofnodion canlynol yn y tabl yn cynnwys cyfeiriad at safonau hybu—

en-gb	the Welsh Ministers' entry;
cy-gb	cofnod Gweinidogion Cymru;

en-gb	a county borough council's entry;
cy-gb	cofnod cyngor bwrdeistref sirol;

en-gb	a county council's entry;
cy-gb	cofnod cyngor sir;

en-gb	a National Park authority's entry;
cy-gb	cofnod awdurdod Parc Cenedlaethol;

en-gb	an entry for any other person, but only if the person has given consent that promotion standards should be potentially applicable to that person.
cy-gb	cofnod unrhyw berson arall, ond dim ond os yw'r person wedi cydsynio y dylai safonau hybu fod yn gymwysadwy iddo.

en-gb	For the purpose of subsection (3)—
cy-gb	At ddibenion is-adran (3)—

en-gb	“consent” means consent in writing given to the Welsh Ministers;
cy-gb	ystyr “cydsyniad” yw cydsyniad ysgrifenedig a roddir i Weinidogion Cymru;

en-gb	a person may withdraw consent, but only with the agreement of the Welsh Ministers;
cy-gb	caniateir i berson dynnu cydsyniad yn ôl, ond dim ond os yw Gweinidogion Cymru yn cytuno i hynny;

en-gb	if a person withdraws consent after that person's entry has been amended to include a reference to promotion standards, the Welsh Ministers must amend the Schedule 6 table by removing the reference to promotion standards in the entry for that person.
cy-gb	os yw person yn tynnu cydsyniad yn ôl ar ôl i gofnod y person hwnnw gael ei ddiwygio i gynnwys cyfeiriad at safonau hybu, rhaid i Weinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 6 drwy ddileu'r cyfeiriad at safonau hybu yng nghofnod y person hwnnw.

en-gb	The Welsh Ministers may amend the Schedule 8 table so that column (2) of an entry relating to a person or category of person includes a reference to provision of a service (the “specified service”), but only if—
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru ddiwygio'r tabl yn Atodlen 8 fel bod colofn (2) o gofnod sy'n ymwneud â pherson neu gategori o berson yn cynnwys cyfeiriad at ddarparu gwasanaeth (y “gwasanaeth a bennir”), ond dim ond—

en-gb	the condition in subsection (7) is met, and
cy-gb	os yw'r amod yn is-adran (7) wedi ei fodloni, a

en-gb	the condition in subsection (8) or (9) is met.
cy-gb	os yw'r amod yn is-adran (8) neu (9) wedi ei fodloni.

en-gb	The specified service must fall within a category of service specified in column (3) of the Schedule 7 table (an “available service”).
cy-gb	Rhaid i'r gwasanaeth a bennir ddod o fewn categori o wasanaeth a bennir yng ngholofn (3) o'r tabl yn Atodlen 7 (“gwasanaeth sydd ar gael”)

en-gb	If the specified service is to relate to a person within Schedule 8, that person must fall within the category of persons in column (2) of the Schedule 7 table to which the available service relates.
cy-gb	Os yw'r gwasanaeth a bennir i ymwneud â pherson yn Atodlen 8, rhaid i'r person hwnnw ddod o fewn y categori o bersonau yng ngholofn (2) yn y tabl yn Atodlen 7 y mae'r gwasanaeth sydd ar gael yn perthyn iddo.

en-gb	If the specified service is to relate to a category of persons within Schedule 8, all persons within that category must fall within the category of persons in column (2) of the Schedule 7 table to which the available service relates.
cy-gb	Os yw'r gwasanaeth a bennir i ymwneud â chategori o bersonau yn Atodlen 8, rhaid i'r holl bersonau o fewn y categori hwnnw ddod o fewn y categori o bersonau yng ngholofn (2) yn y tabl yn Atodlen 7 y mae'r gwasanaeth sydd ar gael yn perthyn iddo.

en-gb	The Welsh Ministers may make such other amendments of the Schedule 6 table or Schedule 8 table, or of any other provision of this Measure, as they think appropriate in connection with, for the purposes of, or in consequence of, the powers under any of subsections (2) to (10).
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru wneud diwygiadau eraill i'r tabl yn Atodlen 6 neu i'r tabl yn Atodlen 8, neu i unrhyw ddarpariaeth arall yn y Mesur hwn, sy'n briodol yn eu tyb hwy mewn cysylltiad â phwerau o dan unrhyw un neu ragor o is-adrannau (2) i (10), at ddibenion y pwerau hynny, neu o ganlyniad iddynt.

en-gb	STANDARDS THAT ARE SPECIFICALLY APPLICABLE
cy-gb	SAFONAU SY' N BENODOL GYMWYS

en-gb	39 Standards that are specifically applicable
cy-gb	39 Safonau sy'n benodol gymwys

en-gb	A standard specified by the Welsh Ministers under section 26(1) is specifically applicable to a person (P) if the Welsh Ministers, by regulations, authorise the Commissioner to give P a compliance notice requiring P to comply with the standard.
cy-gb	Mae safon a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1) yn benodol gymwys i berson (P) os yw Gweinidogion Cymru, drwy reoliadau, yn awdurdodi'r Comisiynydd i roi hysbysiad cydymffurfio i P sy'n ei gwneud yn ofynnol i P gydymffurfio â'r safon.

en-gb	The regulations may provide for a standard to be specifically applicable to P by means of provision that refers to—
cy-gb	Caiff y rheoliadau ddarparu i safon fod yn benodol gymwys i P drwy wneud darpariaeth sy'n cyfeirio—

en-gb	P in particular, or
cy-gb	at P yn benodol, neu

en-gb	a group of persons which P is within.
cy-gb	at gr ˆwp o bersonau y mae P yn dod oddi mewn iddo.

en-gb	This section applies for the purposes of this Part.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys at ddibenion y Mesur hwn.

en-gb	40 Duty to make standards specifically applicable
cy-gb	40 Dyletswydd i wneud safonau'n benodol gymwys

en-gb	This section applies in relation to each standard that is specified by the Welsh Ministers under section 26(1).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys mewn perthynas â phob safon a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1).

en-gb	The Welsh Ministers must secure that regulations under section 39 provide for the standard to be specifically applicable to one or more persons.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod rheoliadau o dan adran 39 yn gwneud darpariaeth i'r safon fod yn benodol gymwys i un person neu ragor.

en-gb	41 Different standards relating to particular conduct
cy-gb	41 Safonau gwahanol yn ymwneud ag ymddygiad penodol

en-gb	This section applies if regulations under any of paragraphs (a) to (e) of section 26(1) specify a number of standards of the kind referred to in that paragraph in relation to particular conduct.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os bydd rheoliadau o dan unrhyw un neu ragor o baragraffau (a) i (e) o adran 26(1) yn pennu nifer o safonau o'r math y cyfeirir ato yn y paragraff hwnnw mewn perthynas ag ymddygiad penodol.

en-gb	Regulations under section 39 may provide for one or more of the following—
cy-gb	Caiff rheoliadau o dan adran 39 ddarparu ar gyfer un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	for one standard to be specifically applicable to one person, to two or more persons, or to a group of persons;
cy-gb	i un safon fod yn benodol gymwys i un person, i ddau berson neu i ragor, neu i gr ˆwp o bersonau;

en-gb	for two or more standards to be specifically applicable to one person, to two or more persons, or to a group of persons;
cy-gb	i ddwy safon neu ragor fod yn benodol gymwys i un person, i ddau berson neu i ragor, neu i gr ˆwp o bersonau;

en-gb	for different standards to be specifically applicable to different persons.
cy-gb	i safonau gwahanol fod yn benodol gymwys i bersonau gwahanol.

en-gb	42 Duty to make certain service delivery standards specifically applicable
cy-gb	42 Dyletswydd i wneud rhai safonau cyflenwi gwasanaethau'n benodol gymwys

en-gb	This section applies if regulations under section 39 provide for any service delivery standard to be specifically applicable to a person (P).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw rheoliadau o dan adran 39 yn darparu bod unrhyw safon cyflenwi gwasanaethau'n benodol gymwys i berson (P).

en-gb	The Welsh Ministers must secure that regulations under section 39 provide for service delivery standards relating to all of the activities specified in Schedule 9 (so far as such standards have been specified by the Welsh Ministers under section 26(1)) to be specifically applicable to P if, and to the extent that, P carries out those activities.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod rheoliadau o dan adran 39 yn darparu bod safonau cyflenwi gwasanaethau sy'n ymwneud â phob un o'r gweithgareddau a bennir yn Atodlen 9 (i'r graddau y mae safonau o'r fath wedi eu pennu gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1)) yn benodol gymwys i P os yw P, ac i'r graddau y mae P, yn gwneud y gweithgareddau hynny.

en-gb	But the Welsh Ministers need not secure that regulations provide for service delivery standards to be specifically applicable to P in relation to an activity specified in Schedule 9 if, or to the extent that—
cy-gb	Ond nid oes rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod rheoliadau yn darparu i safon cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P mewn perthynas â gweithgaredd a bennir yn Atodlen 9 os yw, neu i'r graddau y mae—

en-gb	a standards report under section 64 indicates that it would be unreasonable or disproportionate for service delivery standards to be specifically applicable to P in relation to that activity, or
cy-gb	adroddiad safonau o dan adran 64 yn nodi y byddai'n afresymol neu'n anghymesur i safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P mewn perthynas â'r gweithgaredd hwnnw, neu

en-gb	the Welsh Ministers think it would be unreasonable or disproportionate for service delivery standards to be specifically applicable to P in relation to that activity.
cy-gb	Gweinidogion Cymru o'r farn y byddai'n afresymol neu'n anghymesur i safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P mewn perthynas â'r gweithgaredd hwnnw.

en-gb	This section does not prevent regulations under section 39 from providing for other service delivery standards to be specifically applicable to P.
cy-gb	Nid yw'r adran hon yn atal rheoliadau o dan adran 39 rhag darparu bod safonau cyflenwi gwasanaethau eraill yn benodol gymwys i P.

en-gb	The Welsh Ministers may, by order, amend Schedule 9 by adding, omitting or amending a reference to an activity.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn, ddiwygio Atodlen 9 drwy ychwanegu, hepgor neu ddiwygio cyfeiriad at weithgaredd.

en-gb	43 Limitation on power to make standards specifically applicable
cy-gb	43 Cyfyngiad ar y p ˆwer i wneud safonau'n benodol gymwys

en-gb	Regulations under section 39 may not provide for a standard to be—
cy-gb	Ni chaiff rheoliadau o dan adran 39 ddarparu bod safon—

en-gb	specifically applicable to a person unless the standard is potentially applicable to that person, or
cy-gb	yn benodol gymwys i berson, oni bai bod y safon yn gymwysadwy i'r person hwnnw, neu

en-gb	specifically applicable to a group of persons unless the standard is potentially applicable to all the persons in that group.
cy-gb	yn benodol gymwys i gr ˆwp o bersonau oni bai bod y safon yn gymwysadwy i bob person yn y gr ˆwp hwnnw.

en-gb	Regulations under section 39 may not provide for a standard to be specifically applicable to a Minister of the Crown unless the Secretary of State consents to that provision.
cy-gb	Ni chaiff rheoliadau o dan adran 39 ddarparu i safon fod yn benodol gymwys i unrhyw un o Weinidogion y Goron oni bai bod yr Ysgrifennydd Gwladol yn cydsynio i'r ddarpariaeth honno.

en-gb	In a case where—
cy-gb	Mewn achos—

en-gb	a standard is specifically applicable to a Minister of the Crown, and
cy-gb	pan fo safon yn benodol gymwys i unrhyw un o Weinidogion y Goron, a

en-gb	the standard is modified by provision in regulations under section 26, the standard as modified is not specifically applicable to the Minister of the Crown unless the Secretary of State consents to that provision in those regulations.
cy-gb	pan fo'r safon yn cael ei haddasu gan ddarpariaeth mewn rheoliadau o dan adran 26, nid yw'r safon fel y mae wedi ei haddasu yn benodol gymwys i Weinidogion y Goron oni bai bod yr Ysgrifennydd Gwladol yn cydsynio i'r ddarpariaeth honno yn y rheoliadau hynny.

en-gb	In this section, “Minister of the Crown” has the same meaning as in Schedule 6.
cy-gb	Yn yr adran hon, mae i'r ymadrodd “Gweinidogion y Goron” yr un ystyr ag sydd iddo yn Atodlen 6.

en-gb	44 Compliance notices
cy-gb	44 Hysbysiadau cydymffurfio

en-gb	In this Measure “compliance notice” means a notice given by the Commissioner to a person (P) which—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “hysbysiad cydymffurfio” yw hysbysiad a roddir i berson (P) gan y Comisiynydd—

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 24 (a) sets out, or refers to, one or more standards specified by the Welsh Ministers under section 26(1), and
cy-gb	sy'n nodi, neu'n cyfeirio at, un neu ragor o safonau a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1), a

en-gb	requires P to comply with the standard or standards set out or referred to.
cy-gb	sy'n ei gwneud yn ofynnol i P gydymffurfio â'r safon neu â'r safonau a nodir neu y cyfeirir ati neu atynt.

en-gb	A compliance notice may require a person to comply with a particular standard—
cy-gb	Caiff hysbysiad cydymffurfio ei gwneud yn ofynnol i berson gydymffurfio â safon benodol—

en-gb	in some circumstances, but not in other circumstances;
cy-gb	mewn rhai amgylchiadau, ond nid mewn amgylchiadau eraill;

en-gb	in some area or areas, but not in other areas.
cy-gb	mewn rhyw ardal neu rai ardaloedd, ond nid mewn ardaloedd eraill.

en-gb	If regulations under section 39 provide for two or more standards specified in relation to particular conduct to be specifically applicable to a particular person, a compliance notice may require the person—
cy-gb	Os yw rheoliadau o dan adran 39 yn darparu bod dwy neu ragor o safonau a bennir mewn perthynas ag ymddygiad penodol yn benodol gymwys i berson penodol, caiff hysbysiad cydymffurfio ei gwneud yn ofynnol i berson gydymffurfio—

en-gb	to comply with only one of the standards, or
cy-gb	ag un o'r safonau'n unig, neu

en-gb	to comply with different standards—
cy-gb	â gwahanol safonau—

en-gb	at different times;
cy-gb	ar adegau gwahanol;

en-gb	in different circumstances (whether at the same time or different times);
cy-gb	mewn amgylchiadau gwahanol (boed ar yr un adeg neu ar adegau gwahanol);

en-gb	in different areas (whether at the same time or different times).
cy-gb	mewn ardaloedd gwahanol (boed ar yr un adeg neu ar adegau gwahanol).

en-gb	45 Giving compliance notices to any person
cy-gb	45 Rhoi hysbysiadau cydymffurfio i unrhyw berson

en-gb	The Commissioner may give a person (P) a compliance notice only if P is liable to be required to comply with standards (see Chapter 3).
cy-gb	Dim ond os yw person (P) yn agored i orfod cydymffurfio â safonau (gweler Pennod 3) y caiff y Comisiynydd roi hysbysiad cydymffurfio i P.

en-gb	A compliance notice given to P may set out, or refer to, a particular standard specified by the Welsh Ministers under section 26(1) only if the standard—
cy-gb	Dim ond os yw safon benodol a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1)—

en-gb	is potentially applicable to P (see Chapter 4), and
cy-gb	yn gymwysadwy i P (gweler Pennod 4), a

en-gb	is specifically applicable to P (see Chapter 5).
cy-gb	yn benodol gymwys i P (gweler Pennod 5), y caiff hysbysiad cydymffurfio a roddir i P nodi, neu gyfeirio at, safon benodol.

en-gb	If the Commissioner gives P a compliance notice, the Commissioner must also—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn rhoi hysbysiad cydymffurfio i P, rhaid i'r Comisiynydd hefyd—

en-gb	give P a copy of any relevant code of practice issued under section 68, and
cy-gb	rhoi copi o unrhyw god ymarfer perthnasol a ddyroddir o dan adran 68 i P, a

en-gb	inform P of the right of challenge under Chapter 7.
cy-gb	rhoi gwybod i P am yr hawl i herio o dan Bennod 7.

en-gb	For provision about giving compliance notices to contractors, see section 48.
cy-gb	Am ddarpariaeth ynglyˆn â rhoi hysbysiadau cydymffurfio i gontractwyr, gweler adran 48.

en-gb	46 Imposition days
cy-gb	46 Diwrnodau gosod

en-gb	This section applies as respects each standard specified in a compliance notice given to a person.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys o ran pob safon a bennir mewn hysbysiad cydymffurfio a roddir i berson.

en-gb	The notice must state the imposition day or imposition days.
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad ddatgan y diwrnod gosod neu'r diwrnodau gosod.

en-gb	The imposition day, or the earliest of the imposition days, must fall after the end of the period of 6 months beginning with the day on which the notice is given.
cy-gb	Rhaid i'r diwrnod gosod, neu'r cynharaf o'r diwrnodau gosod, ddod ar ôl diwedd y cyfnod o 6 mis sy'n dechrau ar y diwrnod y rhoddir yr hysbysiad.

en-gb	In this section “imposition day”, in relation to a standard, means—
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “diwrnod gosod” o ran safon yw—

en-gb	the day from which a person is to be required to comply with the standard, or
cy-gb	y diwrnod oddi ar bryd y mae'n ofynnol i berson gydymffurfio â'r safon, neu,

en-gb	the day from which a person is to be required to comply with the standard in a respect.
cy-gb	y diwrnod oddi ar bryd y mae'n ofynnol i berson gydymffurfio â'r safon mewn modd penodol.

en-gb	The Commissioner must consult a person before giving the person a compliance notice.
cy-gb	Cyn rhoi hysbysiad cydymffurfio i berson, rhaid i'r Comisiynydd ymgynghori â'r person.

en-gb	But subsection (1) does not require the Commissioner to consult a person on any matter if the Commissioner is satisfied that the person has already been consulted, or given the opportunity to be consulted, on that matter in connection with a standards investigation (see Chapter 8).
cy-gb	Ond nid yw is-adran (1) yn ei gwneud yn ofynnol i'r Comisiynydd ymgynghori â pherson ar unrhyw fater os yw'r Comisiynydd wedi ei fodloni bod y person hwnnw eisoes wedi cymryd rhan mewn ymgynghoriad ar y mater hwnnw, neu wedi cael cyfle i wneud hynny, mewn cysylltiad ag ymchwiliad safonau (gweler Pennod 8).

en-gb	The failure of a person to participate in a consultation does not prevent the Commissioner from giving the person a compliance notice.
cy-gb	Nid yw methiant y person i gymryd rhan mewn ymgynghoriad yn atal y Comisiynydd rhag rhoi hysbysiad cydymffurfio i'r person hwnnw.

en-gb	48 Giving compliance notices to contractors
cy-gb	48 Rhoi hysbysiadau cydymffurfio i gontractwyr

en-gb	This section applies (in addition to sections 45 and 46) in relation to a qualifying person who provides the public with services (the “relevant services”) provided under an agreement, or in accordance with arrangements, made with a public authority (the “relevant contract”).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys (ynghyd ag adrannau 45 a 46) mewn perthynas â pherson neilltuedig sy'n darparu gwasanaethau i'r cyhoedd (y “gwasanaethau perthnasol”) o dan gytundeb, neu'n unol â threfniadau, a wneir gydag awdurdod cyhoeddus (y “contract perthnasol”).

en-gb	A compliance notice given to the qualifying person may set out, or refer to, a particular standard (the “relevant standard”) in relation to the provision of the relevant services under the relevant contract.
cy-gb	y caiff hysbysiad cydymffurfio a roddir i'r person neilltuedig nodi, neu gyfeirio at, safon benodol (y “safon berthnasol”) mewn perthynas â darparu'r gwasanaethau perthnasol o dan y contract perthnasol.

en-gb	Only if— the public authority is required to comply with the relevant standard in providing the public with the relevant services (or would be so required if it provided the public with those services),
cy-gb	Dim ond— os yw'n ofynnol i'r awdurdod cyhoeddus gydymffurfio â'r safon berthnasol wrth ddarparu'r gwasanaethau perthnasol i'r cyhoedd (neu y byddai wedi bod yn ofynnol i'r awdurdod cyhoeddus wneud hynny pe bai'n darparu'r gwasanaethau hynny i'r cyhoedd),

en-gb	the relevant contract was entered into on or after the public authority's imposition day, and
cy-gb	os gwnaed y contract perthnasol ar neu ar ôl diwrnod gosod yr awdurdod cyhoeddus, ac

en-gb	the qualifying person's imposition day falls on or after the public authority's imposition day.
cy-gb	os yw diwrnod gosod y person neilltuedig yn dod ar neu ar ôl diwrnod gosod yr awdurdod cyhoeddus,

en-gb	The Commissioner must secure that the requirement for the qualifying person to comply with the relevant standard (which arises by virtue of the compliance notice being given in accordance with subsection (2)) is the same as, or no greater than, the requirement for the public authority to comply with the standard.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y gofyniad am i'r person neilltuedig gydymffurfio â'r safon berthnasol (sy'n codi yn rhinwedd bod hysbysiad cydymffurfio yn cael ei roi yn unol ag is-adran (2)) yr un fath â'r gofyniad, neu heb fod yn fwy na'r gofyniad, am i'r awdurdod cyhoeddus gydymffurfio â'r safon.

en-gb	Expressions used in this section and in Schedule 8 have the same meanings in this section as in Schedule 8.
cy-gb	Mae i ymadroddion a ddefnyddir yn yr adran hon ac yn Atodlen 8 yr un ystyr yn yr adran hon ag yn Atodlen 8.

en-gb	In this section— “public authority's imposition day” (“diwrnod gosod yr awdurdod cyhoeddus”) means the day, or the earliest of the days, on which the public authority is required to comply with the relevant standard;
cy-gb	Yn yr adran hon- ystyr “diwrnod gosod yr awdurdod cyhoeddus” (“public authority's imposition day”) yw'r diwrnod, neu'r cynharaf o'r diwrnodau, y mae'n ofynnol i awdurdod cyhoeddus gydymffurfio â'r safon berthnasol;

en-gb	“qualifying person's imposition day” (“diwrnod gosod y person neilltuedig”) means the day, or the earliest of the days, stated in the compliance notice given to the qualifying person as a day when the qualifying person is to be required to comply with the relevant standard in relation to the provision of the relevant services under the relevant contract.
cy-gb	ystyr “diwrnod gosod y person neilltuedig” (“qualifying person's imposition day”) yw'r diwrnod, neu'r cynharaf o'r diwrnodau, a nodir yn yr hysbysiad cydymffurfio a roddir i'r person neilltuedig yn ddiwrnod y mae i fod yn ofynnol i'r person neilltuedig gydymffurfio â'r safon berthnasol mewn perthynas â darparu'r gwasanaethau perthnasol o dan y contract perthnasol.

en-gb	49 Varying compliance notices
cy-gb	49 Amrywio hysbysiadau cydymffurfio

en-gb	The Commissioner may vary any compliance notice.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd amrywio unrhyw hysbysiad cydymffurfio.

en-gb	Sections 45 to 47 apply to the variation of a compliance notice as they apply to the giving of a compliance notice, but only insofar as the notice is varied.
cy-gb	Mae adrannau 45 i 47 yn gymwys o ran amrywio hysbysiad cydymffurfio yn yr un modd ag y maent yn gymwys o ran rhoi hysbysiad cydymffurfio, ond dim ond i'r graddau y mae'r hysbysiad wedi ei amrywio.

en-gb	Section 48 applies to the variation of a compliance notice as it applies to the giving of a compliance notice.
cy-gb	Mae adran 48 yn gymwys o ran amrywio hysbysiad cydymffurfio yn yr un modd ag y mae'n gymwys o ran rhoi hysbysiad cydymffurfio.

en-gb	50 Revoking compliance notices
cy-gb	50 Dirymu hysbysiadau cydymffurfio

en-gb	The Commissioner may revoke any compliance notice.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddirymu unrhyw hysbysiad cydymffurfio.

en-gb	Subsections (3) and (4) apply in a case where the Commissioner—
cy-gb	Mae is-adrannau (3) a (4) yn gymwys mewn achos pan fo'r Comisiynydd—

en-gb	revokes a compliance notice that was given to a person (the “old notice”), and
cy-gb	yn dirymu hysbysiad cydymffurfio a roddwyd i berson (yr “hen hysbysiad”), a

en-gb	at the same time gives that person a compliance notice (the “new notice”).
cy-gb	ar yr un pryd yn rhoi i'r person hwnnw hysbysiad cydymffurfio (yr “hysbysiad newydd”).

en-gb	Sections 45 to 47 apply to the giving of the new notice only insofar as the new notice is different from the old notice.
cy-gb	Dim ond i'r graddau y mae'r hysbysiad newydd yn wahanol i'r hen hysbysiad y mae adrannau 45 i 47 yn gymwys o ran rhoi'r hysbysiad newydd.

en-gb	Section 48 applies to the giving of the new notice as it applies to the giving of a compliance notice.
cy-gb	Mae adran 48 yn gymwys o ran rhoi hysbysiad newydd yn yr un modd ag y mae'n gymwys o ran rhoi hysbysiad cydymffurfio.

en-gb	51 When compliance notice in force
cy-gb	51 Pan fydd hysbysiad cydymffurfio mewn grym

en-gb	A compliance notice given to a person (P) is in force from the day when the Commissioner gives the notice to P.
cy-gb	Mae hysbysiad cydymffurfio a roddir i berson (P) mewn grym o'r diwrnod y rhoddir yr hysbysiad i P gan y Comisiynydd.

en-gb	A compliance notice remains in force unless — and until — it is revoked. (3) This section applies for the purposes of this Measure.
cy-gb	Mae hysbysiad cydymffurfio yn aros mewn grym oni chaiff — a hyd oni chaiff — ei ddirymu.

en-gb	52 Publicising compliance notices
cy-gb	52 Cyhoeddi hysbysiadau cydymffurfio

en-gb	This section applies in relation to each compliance notice which is in force.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys mewn perthynas â phob hysbysiad cydymffurfio sydd mewn grym.

en-gb	As from the relevant imposition day, the Commissioner must—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau, o'r diwrnod gosod perthnasol ymlaen—

en-gb	ensure that a copy of the compliance notice is available for inspection at the Commissioner's office, and
cy-gb	bod copi o'r hysbysiad cydymffurfio ar gael i'w archwilio yn swyddfa'r Comisiynydd, a

en-gb	ensure that copies of the compliance notice are made available at such other places and by such other means (including by electronic means) as the Commissioner thinks appropriate.
cy-gb	y perir bod copïau o'r hysbysiad cydymffurfio ar gael mewn mannau eraill a thrwy ddulliau eraill (gan gynnwys dulliau electronig) sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	If a person makes an application to the Commissioner under Chapter 7 in respect of a standard, the Commissioner must ensure that, until the application is finally determined, the copies of the compliance notice made available in accordance with subsection (2) indicate—
cy-gb	Os bydd person yn gwneud cais i'r Comisiynydd o dan Bennod 7 mewn cysylltiad â safon rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y copïau o'r hysbysiad cydymffurfio y parwyd iddynt fod ar gael yn unol ag is-adran (2) yn nodi, hyd nes bod y cais wedi ei ddyfarnu'n derfynol—

en-gb	that the application has been made, and
cy-gb	bod y cais wedi ei wneud, a

en-gb	that the requirement to comply with the standard does not apply by virtue of section 60 (if that is the case).
cy-gb	nad yw'r gofyniad i gydymffurfio â'r safon yn gymwys, yn rhinwedd adran 60 (os dyna'r sefyllfa).

en-gb	The Commissioner must ensure that the arrangements for inspecting and gaining access to compliance notices are published in such a way as to bring those arrangements to the attention of persons whom the Commissioner thinks likely to have an interest in inspecting or gaining access to compliance notices.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y trefniadau ar gyfer archwilio a chael at hysbysiadau cydymffurfio yn cael eu cyhoeddi mewn modd sy'n dwyn y trefniadau hynny i sylw personau sy'n debygol yn nhyb y Comisiynydd o fod yn bersonau a chanddynt fuddiant mewn archwilio a chael at hysbysiadau cydymffurfio.

en-gb	In this section “relevant imposition day” means—
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “diwrnod gosod perthnasol” yw—

en-gb	if only one imposition day is stated in a compliance notice, that imposition day;
cy-gb	os dim ond un diwrnod gosod sydd wedi ei nodi mewn hysbysiad cydymffurfio, y diwrnod gosod hwnnw;

en-gb	if two or more imposition days are stated in a compliance notice, the earliest of those days.
cy-gb	os oes dau neu ragor o ddiwrnodau gosod wedi eu nodi yn yr hysbysiad cydymffurfio, y cynharaf o'r diwrnodau hynny.

en-gb	53 Cessation of requirement to comply with standard
cy-gb	53 Gofyniad i gydymffurfio â safon yn dod i ben

en-gb	This section applies in any case where a person (P) ceases to be under the duty in section 25(1) to comply with a standard because—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys mewn unrhyw achos pan fydd person (P) yn peidio â bod o dan y ddyletswydd yn adran 25(1) i gydymffurfio â safon oherwydd—

en-gb	one or more of conditions 1 to 3 in section 25 cease to be met, or
cy-gb	bod un neu ragor o amodau 1 i 3 yn adran 25 yn peidio â chael ei fodloni neu eu bodloni, neu

en-gb	the standard ceases to be specified by the Welsh Ministers under section 26(1).
cy-gb	bod y safon yn peidio â chael ei phennu gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1).

en-gb	As soon as practicable after this section applies, the Commissioner must, by exercising the powers conferred by this Chapter, secure that the change described in subsection (1) is reflected in the compliance notices (if any) that remain in force in relation to P.
cy-gb	Cyn gynted ag y bo'n ymarferol ar ôl i'r adran hon fod yn gymwys, rhaid i'r Comisiynydd, drwy arfer y pwerau a roddir gan y Bennod hon, sicrhau bod y newid a ddisgrifir yn is-adran (1) yn cael ei adlewyrchu yn yr hysbysiadau cydymffurfio (os bydd rhai) sy'n parhau mewn grym mewn perthynas â P.

en-gb	54 Challenging future duties
cy-gb	54 Herio dyletswyddau dyfodol

en-gb	This section applies if—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys—

en-gb	the Commissioner has given a person (P) a compliance notice, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd wedi rhoi hysbysiad cydymffurfio i berson (P), a

en-gb	the notice requires P—
cy-gb	os yw'r hysbysiad yn ei gwneud yn ofynnol i P—

en-gb	to comply with a standard, or (ii) to comply with a standard in a particular respect, as from an imposition day that is in the future.
cy-gb	cydymffurfio â safon, neu (ii) cydymffurfio â safon mewn modd penodol oddi ar ddiwrnod gosod yn y dyfodol.

en-gb	P may apply to the Commissioner for the Commissioner to determine whether or not the requirement for P to comply with that standard, or comply with it in that respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Caiff P wneud cais i'r Comisiynydd yn gofyn i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw'r gofyniad am i P gydymffurfio â'r safon honno, neu gydymffurfio â'r safon yn y modd hwnnw, yn afresymol neu'n anghymesur ai peidio.

en-gb	If that determination is being made before the imposition day, the Commissioner must make the determination by reference to the circumstances as they are expected to exist on the imposition day.
cy-gb	Os yw'r dyfarniad hwnnw'n cael ei wneud cyn y diwrnod gosod, rhaid i'r Comisiynydd wrth wneud y dyfarniad ystyried yr amgylchiadau fel y disgwylir iddynt fod ar y diwrnod gosod.

en-gb	An application under this section must be made before the imposition day.
cy-gb	Rhaid i gais o dan yr adran hon gael ei wneud cyn y diwrnod gosod.

en-gb	In this section “imposition day” has the same meaning as in section 46.
cy-gb	Yn yr adran hon, mae i'r ymadrodd “diwrnod gosod” yr ystyr sydd iddo yn adran 46.

en-gb	55 Challenging existing duties
cy-gb	55 Herio dyletswyddau presennol

en-gb	the notice already requires P—
cy-gb	os yw'r hysbysiad eisoes yn ei gwneud yn ofynnol i P—

en-gb	to comply with a standard, or (ii) to comply with a standard in a particular respect.
cy-gb	cydymffurfio â safon, neu (ii) cydymffurfio â safon mewn modd penodol.

en-gb	P may apply to the Commissioner for the Commissioner to determine whether or not the requirement for P to comply with that standard, or to comply with it in that respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Caiff P wneud cais i'r Comisiynydd yn gofyn i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw'r gofyniad am i P gydymffurfio â'r safon honno, neu gydymffurfio â'r safon yn y modd hwnnw, yn afresymol neu'n anghymesur ai peidio.

en-gb	But the Commissioner may refuse to accept an application under this section if he or she is satisfied that there has been no material change in P's circumstances—
cy-gb	Ond caiff y Comisiynydd wrthod derbyn cais o dan yr adran hon os yw wedi ei fodloni nad oes unrhyw newid sylweddol wedi bod yn amgylchiadau P—

en-gb	since the day on which P was first required to comply with that standard, or to comply with it in that respect, or
cy-gb	oddi ar y diwrnod y'i gwnaed yn ofynnol am y tro cyntaf i P gydymffurfio â'r safon, neu i P gydymffurfio â'r safon yn y modd hwnnw, neu

en-gb	if the Commissioner has determined the relevant question on a previous application under this section, since the Commissioner determined the relevant question on that application.
cy-gb	os yw'r Comisiynydd wedi dyfarnu'r cwestiwn perthnasol ar gais blaenorol o dan yr adran hon, ers i'r Comisiynydd ddyfarnu'r cwestiwn perthnasol ar y cais hwnnw.

en-gb	In this section “relevant question” means the question to which an application under this section relates.
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “cwestiwn perthnasol” yw'r cwestiwn y mae cais o dan yr adran hon yn ymwneud ag ef.

en-gb	56 Applications to the Commissioner
cy-gb	56 Ceisiadau i'r Comisiynydd

en-gb	This section applies to an application under section 54 or 55 for the Commissioner to determine whether or not the requirement for P to comply with a standard, or to comply with it in a particular respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys i gais o dan adran 54 neu 55 yn gofyn i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw'r gofyniad am i P gydymffurfio â safon neu gydymffurfio â hi mewn modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	The application must be made in writing.
cy-gb	Rhaid i'r cais fod yn ysgrifenedig.

en-gb	The application must be made in the form required by the Commissioner (if he or she requires it to be made in a particular form).
cy-gb	Rhaid i'r cais gael ei wneud ar y ffurf sy'n ofynnol gan y Comisiynydd (os yw'n ei gwneud yn ofynnol iddo gael ei wneud ar ffurf benodol).

en-gb	The application must set out the reasons why P considers that the requirement to comply with the standard, or to comply with it in the particular respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Rhaid i'r cais nodi'r rhesymau pam y mae P o'r farn bod y gofyniad i gydymffurfio â'r safon, neu i gydymffurfio â'r safon yn y modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	57 Determining an application
cy-gb	57 Dyfarnu ar gais

en-gb	This section applies to—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys—

en-gb	any application under section 54, and
cy-gb	i unrhyw gais o dan adran 54, a

en-gb	any application under section 55 which the Commissioner does not refuse to accept.
cy-gb	i unrhyw gais o dan adran 55 nad yw'r Comisiynydd yn gwrthod ei dderbyn.

en-gb	It is for P to show that the requirement for P to comply with the standard, or to comply with it in the particular respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Mater i P yw dangos bod y gofyniad am i P gydymffurfio â safon, neu gydymffurfio â hi mewn modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	The Commissioner must determine the application as soon as practicable after the application is made.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd ddyfarnu ar y cais cyn gynted ag y bo'n ymarferol ar ôl i'r cais gael ei wneud.

en-gb	In determining the application, the Commissioner—
cy-gb	Wrth ddyfarnu ar y cais—

en-gb	must consult P, and
cy-gb	rhaid i'r Comisiynydd ymgynghori â P, a

en-gb	may consult any other person the Commissioner considers to have an interest in the outcome of the application.
cy-gb	caiff y Comisiynydd ymgynghori ag unrhyw berson arall a chanddo fuddiant yng nghanlyniad y cais ym marn y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must notify P of the determination of the application.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd hysbysu P o'r dyfarniad ar y cais.

en-gb	If the Commissioner determines that the requirement for P to comply with the standard, or to comply with it in the particular respect, is unreasonable or disproportionate, he or she must do one of the following—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn dyfarnu bod y gofyniad am i P gydymffurfio â'r safon, neu gydymffurfio â'r safon yn y modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur, rhaid iddo wneud un o'r canlynol—

en-gb	revoke the compliance notice;
cy-gb	dirymu'r hysbysiad cydymffurfio;

en-gb	revoke the compliance notice and give a new compliance notice;
cy-gb	dirymu'r hysbysiad cydymffurfio a rhoi hysbysiad cydymffurfio newydd;

en-gb	vary the existing compliance notice.
cy-gb	amrywio'r hysbysiad cydymffurfio presennol.

en-gb	If the Commissioner gives a new compliance notice or varies the existing compliance notice—
cy-gb	Os bydd y Comisiynydd yn rhoi hysbysiad cydymffurfio newydd neu'n amrywio'r hysbysiad cydymffurfio presennol—

en-gb	section 45(3) does not apply, and
cy-gb	nid yw adran 45(3) yn gymwys, a

en-gb	sections 46(3) and 47 do not apply insofar as the Commissioner and P agree the new compliance notice, or the variation of the existing compliance notice.
cy-gb	nid yw adrannau 46(3) a 47 yn gymwys i'r graddau y mae'r Comisiynydd a P yn cytuno ar yr hysbysiad newydd, neu ar yr amrywiad i'r hysbysiad cydymffurfio presennol.

en-gb	This section applies if the Commissioner notifies P under section 57 of a determination that the requirement for P to comply with a standard, or to comply with it in a particular respect, is not unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn hysbysu P o dan adran 57 o ddyfarniad nad yw'r gofyniad am i P gydymffurfio â safon, neu gydymffurfio â'r safon mewn modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	P may appeal to the Tribunal for the Tribunal to determine whether or not that requirement is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Caiff P apelio i'r Tribiwnlys yn gofyn i'r Tribiwnlys ddyfarnu a yw'r gofyniad yn afresymol neu'n anghymesur ai peidio.

en-gb	An appeal under this section must be made within the period of 28 days beginning with the day when the Commissioner notified P under section 57.
cy-gb	Rhaid i apêl o dan yr adran hon gael ei gwneud o fewn y cyfnod o 28 o ddiwrnodau gan ddechrau ar y diwrnod yr hysbyswyd P gan y Comisiynydd o dan adran 57.

en-gb	But the Tribunal may, on a written application by P, allow an appeal to be made after the end of that period if the Tribunal is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys, ar gais ysgrifenedig gan P, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	for the failure to appeal before the end of that period, and
cy-gb	dros y methiant i apelio cyn diwedd y cyfnod hwnnw, a

en-gb	if there has been any delay in applying for permission to appeal out of time, for that delay.
cy-gb	os oedd unrhyw oedi wedi bod cyn gwneud cais am ganiatâd i apelio ar ôl yr amser priodol, dros yr oedi hwnnw.

en-gb	The Tribunal must notify P and the Commissioner of its determination of an appeal made under this section.
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu P a'r Comisiynydd o'i ddyfarniad ar apêl a wneir o dan yr adran hon.

en-gb	If the Tribunal determines that the requirement is unreasonable or disproportionate, subsections (6) and (7) of section 57 apply as if the Commissioner had made that determination.
cy-gb	Os yw'r Tribiwnlys yn dyfarnu bod y gofyniad yn afresymol neu'n anghymesur, bydd is-adrannau (6) a (7) o adran 57 yn gymwys fel pe bai'r Comisiynydd wedi gwneud y dyfarniad hwnnw.

en-gb	This section is subject to Tribunal Rules (which may, amongst other things, make provision about the manner in which appeals under this section may be brought).
cy-gb	Mae'r adran hon yn ddarostyngedig i Reolau'r Tribiwnlys (sy'n cael gwneud, ymysg pethau eraill, ddarpariaeth ynghylch y modd y ceir dwyn apelau o dan yr adran hon).

en-gb	59 Appeals from Tribunal
cy-gb	59 Apelau o'r Tribiwnlys

en-gb	This section applies if the Tribunal has decided an appeal under section 58.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Tribiwnlys wedi penderfynu apêl o dan adran 58.

en-gb	The Commissioner or P may, with the permission of the Tribunal or High Court, appeal to the High Court on a question of law arising out of the decision.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd neu P, gyda chaniatâd y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, apelio i'r Uchel Lys ar bwynt cyfreithiol sy'n deillio o'r penderfyniad.

en-gb	If the High Court finds that the Tribunal has made an error on a point of law, the High Court—
cy-gb	Os yw'r Uchel Lys yn dyfarnu bod y Tribiwnlys wedi gwneud camgymeriad ar bwynt cyfreithiol—

en-gb	may set aside the decision of the Tribunal, and
cy-gb	caiff yr Uchel Lys osod penderfyniad y Tribiwnlys o'r naill du, a

en-gb	if it sets the decision aside, must either—
cy-gb	os bydd yr Uchel Lys yn gosod y penderfyniad o'r naill du, rhaid iddo naill ai—

en-gb	remit the case to the Tribunal with directions for its reconsideration, or (ii) re-make the decision.
cy-gb	anfon yr achos yn ôl i'r Tribiwnlys gyda chyfarwyddyd ar gyfer ei ailystyried, neu (ii) ail-wneud y penderfyniad.

en-gb	The directions that the High Court may give under subsection (3)(b)(i) include, but are not limited to, either or both of the following—
cy-gb	Mae'r cyfarwyddiadau y caniateir i'r Uchel Lys eu rhoi o dan is-adran (3)(b)(i) yn cynnwys y canlynol, ond heb fod wedi eu cyfyngu iddynt—

en-gb	a direction that the persons who are to reconsider the case must not be the persons who made the decision that has been set aside;
cy-gb	cyfarwyddyd na all y personau sydd i ailystyried yr achos fod yr un rhai â'r personau a wnaeth y penderfyniad sydd wedi ei roi o'r naill du;

en-gb	procedural directions in connection with the reconsideration of the case.
cy-gb	cyfarwyddiadau gweithredu mewn cysylltiad ag ailystyried yr achos.

en-gb	In re-making the decision in accordance with subsection (3)(b)(ii), the High Court—
cy-gb	Wrth ail-wneud y penderfyniad yn unol ag is-adran (3)(b)(ii), caniateir i'r Uchel Lys—

en-gb	may make any decision which the Tribunal could make if the Tribunal were making the decision, and
cy-gb	gwneud unrhyw benderfyniad y gallai'r Tribiwnlys ei wneud pe bai'r Tribiwnlys yn gwneud y penderfyniad, a

en-gb	may make such findings of fact as the High Court thinks appropriate.
cy-gb	gwneud y canfyddiadau ffeithiol sy'n briodol yn nhyb yr Uchel Lys.

en-gb	An application for permission to appeal must be made to the Tribunal or High Court within the period of 28 days beginning with the day when the Tribunal notified the person making the application of its determination of the appeal under section 58.
cy-gb	Rhaid i gais am ganiatâd i apelio gael ei wneud i'r Tribiwnlys neu'r Uchel Lys o fewn cyfnod o 28 o ddiwrnodau gan ddechrau ar y diwrnod yr hysbysodd y Tribiwnlys y person sy'n gwneud y cais o'i ddyfarniad ar yr apêl o dan adran 58.

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 31 (7) But the Tribunal or High Court may, on a written application by the Commissioner or P, allow an appeal to be made after the end of that period if the Tribunal or High Court is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, ar gais ysgrifenedig gan y Comisiynydd neu P, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys neu'r Uchel Lys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	for the failure to apply for permission to appeal before the end of that period, and
cy-gb	dros y methiant i wneud cais am ganiatâd i apelio cyn diwedd y cyfnod hwnnw, a

en-gb	if there has been any delay in applying for permission to appeal out of time, for that delay.
cy-gb	os oedd unrhyw oedi wedi bod cyn gwneud y cais am ganiatâd i apelio ar ôl yr amser priodol, dros yr oedi hwnnw.

en-gb	This section is subject to Tribunal Rules.
cy-gb	Mae'r adran hon yn ddarostyngedig i Reolau'r Tribiwnlys.

en-gb	60 Postponement of imposition of duty
cy-gb	60 Gohirio gosod dyletswydd

en-gb	This section applies if P makes an application under section 54 for the Commissioner to determine whether or not the requirement for P to comply with a standard, or to comply with it in a particular respect, is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw P yn gwneud cais o dan adran 54 am i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw'r gofyniad am i P gydymffurfio â safon, neu gydymffurfio â hi mewn modd penodol, yn afresymol neu'n anghymesur ai peidio.

en-gb	The requirement for P to comply with that standard, or to comply with it in that respect, does not apply unless and until—
cy-gb	Ni fydd y gofyniad am i P gydymffurfio â'r safon honno, neu am i P gydymffurfio â'r safon yn y modd hwnnw'n gymwys oni fydd neu hyd oni fydd—

en-gb	the Commissioner has determined whether or not the requirement is unreasonable or disproportionate, and
cy-gb	y Comisiynydd wedi dyfarnu a yw'r gofyniad yn afresymol neu'n anghymesur ai peidio, a

en-gb	P's rights of appeal are exhausted.
cy-gb	hawliau P i apelio wedi eu disbyddu.

en-gb	For that purpose, P's rights of appeal are exhausted if—
cy-gb	At y diben hwnnw, bydd hawliau P wedi eu disbyddu—

en-gb	the period mentioned in section 58(3) for making an appeal to the Tribunal has ended without an appeal being made, or
cy-gb	os bydd y cyfnod a grybwyllir yn adran 58(3) ar gyfer gwneud apêl i'r Tribiwnlys wedi dod i ben heb fod apêl wedi ei gwneud, neu

en-gb	an appeal under section 58 has been made and determined, and a further appeal—
cy-gb	os bydd apêl o dan adran 58 wedi ei gwneud a'i dyfarnu ac, o ran apêl bellach—

en-gb	may not be made, or (ii) may be made only with the permission of the Tribunal or a court.
cy-gb	na ellir gwneud un, neu (ii) na ellir gwneud un heb ganiatâd y Tribiwnlys neu ganiatâd llys.

en-gb	61 Standards investigations
cy-gb	61 Ymchwiliadau safonau

en-gb	In this Measure “standards investigation” means an investigation carried out in relation to a person (P) for the purpose of determining one or more of the following questions—
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “ymchwiliad safonau” yw ymchwiliad a gynhelir mewn perthynas â pherson (P) er mwyn dyfarnu ar un neu ragor o'r cwestiynau canlynol—

en-gb	whether P should be — or should continue to be — liable to be required to comply with standards;
cy-gb	a ddylai P fod yn agored — neu a ddylai P barhau i fod yn agored — i orfod cydymffurfio â safonau;

en-gb	if P is within Schedule 6, what standards (if any) should be — or should continue to be — potentially applicable to P;
cy-gb	os yw P yn dod o fewn Atodlen 6, pa safonau (os o gwbl) a ddylai fod — neu a ddylai barhau i fod — yn gymwysadwy i P;

en-gb	if P is within Schedule 8, what services (if any) should be — or should continue to be — specified in column (2) of P's entry in the Schedule 8 table; Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 32
cy-gb	os yw P yn dod o fewn Atodlen 8, pa wasanaethau (os o gwbl) a ddylai gael — neu a ddylai barhau i gael — eu pennu yng ngholofn (2) o gofnod P yn y tabl yn Atodlen 8;

en-gb	what standards (if any) should be — or should continue to be —specifically applicable to P (whether or not the standards are already specified by the Welsh Ministers under section 26(1));
cy-gb	pa safonau (os o gwbl) a ddylai fod — neu a ddylai barhau i fod — yn benodol gymwys i P (p'un a yw'r safonau eisoes wedi eu pennu gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1) ai peidio);

en-gb	any other question which the Commissioner considers to be relevant to the extent to which P may be subject to the duty in section 25(1) to comply with standards.
cy-gb	unrhyw gwestiwn arall y mae'r Comisiynydd o'r farn ei fod yn berthnasol o ran y graddau y caniateir i P fod yn ddarostyngedig i'r ddyletswydd yn adran 25(1) i gydymffurfio â safonau.

en-gb	A particular standards investigation may be carried out in relation to—
cy-gb	Caniateir cynnal ymchwiliad safonau penodol mewn perthynas—

en-gb	a particular person, or
cy-gb	â pherson penodol, neu

en-gb	a group of persons.
cy-gb	â gr ˆwp o bersonau.

en-gb	62 Power to carry out standards investigations
cy-gb	62 Y p ˆwer i gynnal ymchwiliadau safonau

en-gb	The Commissioner may carry out standards investigations.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd gynnal ymchwiliadau safonau.

en-gb	But the Commissioner may not carry out a standards investigation unless he or she has given an exploration notice to each relevant person, at least 14 days before beginning the investigation.
cy-gb	Ond ni chaiff y Comisiynydd gynnal ymchwiliad safonau oni bai iddo roi hysbysiad rhagymchwilio i bob person perthnasol o leiaf 14 o ddiwrnodau cyn dechrau ar yr ymchwiliad.

en-gb	An exploration notice is a notice in writing which—
cy-gb	Hysbysiad ysgrifenedig yw hysbysiad rhagymchwilio—

en-gb	states that the Commissioner is proposing to carry out a standards investigation, and
cy-gb	sy'n datgan bod y Comisiynydd yn bwriadu cynnal ymchwiliad safonau, a

en-gb	specifies the subject matter of the standards investigation.
cy-gb	sy'n pennu pwnc yr ymchwiliad safonau.

en-gb	In this section “relevant person” means—
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “person perthnasol”—

en-gb	in the case of a standards investigation relating to a particular person, that person;
cy-gb	yn achos ymchwiliad safonau mewn perthynas â pherson penodol, yw'r person hwnnw;

en-gb	in the case of a standards investigation relating to a group of persons, such persons—
cy-gb	yn achos ymchwiliad safonau mewn perthynas â grˆwp o bersonau, yw personau—

en-gb	who appear to the Commissioner to be members of the group, and (ii) to whom the Commissioner thinks it appropriate to give exploration notices.
cy-gb	yr ymddengys i'r Comisiynydd eu bod yn aelodau o'r gr ˆwp, a (ii) y mae'n briodol rhoi hysbysiadau rhagymchwilio iddynt yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	63 Requirements when carrying out standards investigations
cy-gb	63 Y gofynion wrth gynnal ymchwiliadau safonau

en-gb	In carrying out a standards investigation, the Commissioner must have regard to the need to secure that requirements for persons to comply with standards by virtue of section 25(1) are not unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Wrth gynnal ymchwiliad safonau, rhaid i'r Comisiynydd roi sylw i'r angen am sicrhau nad yw gofynion am i bersonau gydymffurfio â safonau yn rhinwedd adran 25(1) yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	If the Commissioner decides, or is directed, that a standards investigation is to consider whether service delivery standards should be specifically applicable to P, the investigation must—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn penderfynu, neu'n cael ei gyfarwyddo, bod ymchwiliad safonau i ystyried a ddylai safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P, rhaid i'r ymchwiliad—

en-gb	consider whether, in respect of each of the activities specified in Schedule 9 which P carries out, it is reasonable and proportionate for service delivery standards to be specifically applicable to P, and
cy-gb	ystyried, o ran pob gweithgaredd a bennir yn Atodlen 9 y mae P yn ei wneud, a yw'n rhesymol ac yn gymesur i safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P ai peidio, a

en-gb	as respects each such activity, if it is reasonable and proportionate for service delivery standards to be specifically applicable to P, conclude that service delivery standards should be specifically applicable to P in relation to that activity.
cy-gb	o ran pob gweithgaredd o'r fath, os yw'n rhesymol ac yn gymesur i safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P, ddod i'r casgliad y dylai safonau cyflenwi gwasanaethau fod yn benodol gymwys i P mewn perthynas â'r gweithgaredd hwnnw.

en-gb	In carrying out a standards investigation, the Commissioner must consult—
cy-gb	Wrth gynnal ymchwiliad safonau, rhaid i'r Comisiynydd ymgynghori—

en-gb	each relevant person,
cy-gb	â phob person perthnasol,

en-gb	the Advisory Panel, and
cy-gb	â'r Panel Cynghori, ac

en-gb	the public, except—
cy-gb	â'r cyhoedd, ac eithrio—

en-gb	if, or (ii) to the extent that the Commissioner considers that it is inappropriate to do so.
cy-gb	os yw'n ystyried, neu (ii) i'r graddau y mae'n ystyried ei bod yn amhriodol gwneud hynny.

en-gb	The failure of a person to participate in the Commissioner's consultation does not prevent the Commissioner from carrying out the standards investigation.
cy-gb	Nid yw methiant person i gymryd rhan yn ymgynghoriad y Comisiynydd yn atal y Comisiynydd rhag cynnal yr ymchwiliad safonau.

en-gb	who appear to the Commissioner to be members of the group, and (ii) whom the Commissioner thinks it appropriate to consult.
cy-gb	yr ymddengys i'r Comisiynydd eu bod yn aelodau o'r gr ˆwp, a (ii) y mae'n briodol ymgynghori â hwy yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	64 Standards report
cy-gb	64 Adroddiad safonau

en-gb	After carrying out a standards investigation, the Commissioner must produce a standards report.
cy-gb	Ar ôl cynnal ymchwiliad safonau, rhaid i'r Comisiynydd lunio adroddiad safonau.

en-gb	A standards report is a document that sets out—
cy-gb	Dogfen sy'n nodi'r canlynol yw adroddiad safonau—

en-gb	the conclusions of the standards investigation, and
cy-gb	casgliadau'r ymchwiliad safonau, a

en-gb	the Commissioner's reasons for reaching those conclusions.
cy-gb	rhesymau'r Comisiynydd dros ddod i'r casgliadau hynny.

en-gb	If—
cy-gb	Os—

en-gb	the conclusions of the investigation are (in whole or in part) that any standards should be specifically applicable to P, and
cy-gb	casgliadau'r ymchwiliad (boed yn llwyr neu'n rhannol) yw y dylai safonau fod yn benodol gymwys i P, a

en-gb	any or all of those standards are not specified by the Welsh Ministers under section 26(1), the report must set out the standards that are not specified.
cy-gb	nad yw unrhyw un neu ragor neu'r oll o'r safonau hynny wedi ei phennu neu eu pennu gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1), rhaid i'r adroddiad nodi'r safonau sydd heb eu pennu.

en-gb	As soon as reasonably practicable after preparing a standards report, the Commissioner—
cy-gb	Cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl llunio adroddiad safonau—

en-gb	must send a copy of the report to—
cy-gb	rhaid i'r Comisiynydd anfon copi o'r adroddiad—

en-gb	each relevant person, (ii) the Advisory Panel, (iii) each person who participated in the Commissioner's consultation under section 63, and (iv) the Welsh Ministers, and Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 34 (b) may send a copy of the report to any other person whom the Commissioner considers to have an interest in the report.
cy-gb	at bob person perthnasol, (ii) at y Panel Cynghori, (iii) at bob person a gymerodd ran yn ymgynghoriad y Comisiynydd yn unol ag adran 63, a (iv) at Weinidogion Cymru, a (b) caiff y Comisiynydd anfon copi o'r adroddiad at unrhyw berson arall a chanddo ddiddordeb yn yr adroddiad ym marn y Comisiynydd.

en-gb	who appear to the Commissioner to be members of the group, and (ii) to whom the Commissioner thinks it appropriate to give a copy of the report.
cy-gb	yr ymddengys i'r Comisiynydd eu bod yn aelodau o'r gr ˆwp, a (ii) y mae'n briodol anfon copi o'r adroddiad atynt yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	65 Direction to carry out standards investigation
cy-gb	65 Cyfarwyddyd i gynnal ymchwiliad safonau

en-gb	This section applies if the Welsh Ministers exercise their powers under section 16 to direct the Commissioner so as to direct him or her to carry out a standards investigation in respect of a person or group of persons.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os bydd Gweinidogion Cymru yn arfer eu pˆwer o dan adran 16 i roi cyfarwyddyd i'r Comisiynydd er mwyn ei gyfarwyddo i gynnal ymchwiliad safonau mewn cysylltiad â pherson neu gr ˆwp o bersonau.

en-gb	The direction must specify the following matters—
cy-gb	Rhaid i'r cyfarwyddyd bennu'r materion a ganlyn—

en-gb	the person or group of persons in respect of which the investigation is to be carried out;
cy-gb	y person, neu'r grˆwp o bersonau y mae'r ymchwiliad i'w gynnal mewn cysylltiad ag ef;

en-gb	the subject matter of the investigation;
cy-gb	pwnc yr ymchwiliad;

en-gb	the reasons why the Welsh Ministers consider that the Commissioner should conduct the standards investigation;
cy-gb	y rhesymau pam y mae Gweinidogion Cymru o'r farn y dylai'r Comisiynydd gynnal yr ymchwiliad safonau;

en-gb	the period (which must be no shorter than six months) within which the Commissioner must carry out the standards investigation.
cy-gb	y cyfnod (y mae'n rhaid iddo beidio â bod yn llai na chwe mis) y mae'n rhaid i'r Comisiynydd gynnal yr ymchwiliad safonau cyn iddo ddod i ben.

en-gb	Subsection (2) does not prevent the direction from specifying other matters.
cy-gb	Nid yw is-adran (2) yn atal y cyfarwyddyd rhag pennu materion eraill.

en-gb	66 Welsh Ministers to have due regard to report
cy-gb	66 Gweinidogion Cymru i roi sylw dyladwy i adroddiad

en-gb	This section applies if the Commissioner has carried out a standards investigation and produced a standards report (whether or not at the direction or request of the Welsh Ministers).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd wedi cynnal ymchwiliad safonau ac wedi llunio adroddiad safonau (boed o dan gyfarwyddyd neu ar gais Gweinidogion Cymru).

en-gb	The Welsh Ministers must have due regard to the standards report in deciding whether, and how, to exercise the powers conferred on them by this Part. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 35
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw dyladwy i'r adroddiad safonau wrth benderfynu ai i arfer ai peidio y pwerau sydd wedi eu rhoi iddynt gan y Rhan hon, a sut i wneud hynny.

en-gb	67 Exception for broadcasting
cy-gb	67 Eithrio darlledu

en-gb	This Measure—
cy-gb	Nid yw'r Mesur hwn—

en-gb	does not require, and
cy-gb	yn ei gwneud yn ofynnol, na

en-gb	does not authorise a person to require, a person to comply with a standard if, and to the extent that, the standard relates to broadcasting.
cy-gb	yn awdurdodi person i'w gwneud yn ofynnol, i berson gydymffurfio â safon os yw'r safon honno, ac i'r graddau y mae'r safon honno, yn ymwneud â darlledu.

en-gb	In this section— (a) “broadcasting” means the commissioning, production, scheduling, transmission or distribution of programmes (including advertisements, subtitles, continuity announcements and teletext), access services, interactivity, online content and other output of a similar nature for television, radio, the internet or other online or wireless platforms;
cy-gb	Yn yr adran hon- ystyr “darlledu” yw comisiynu, cynhyrchu, amserlennu, trawsyrru neu ddosbarthu rhaglenni (gan gynnwys hysbysebion, is-deitlau, cyhoeddiadau cyswllt a theletestun), gwasanaethau mynediad, rhyngweithgarwch, cynnwys ar-lein ac allbwn arall tebyg ei natur ar gyfer y teledu, y radio, y rhyngrwyd neu lwyfannau ar-lein neu ddi-wifr eraill;

en-gb	but references to broadcasting do not include any activity that is carried out in connection with broadcasting (unless the activity is itself broadcasting).
cy-gb	ond nid yw cyfeiriadau at ddarlledu yn cynnwys unrhyw weithgaredd a gyflawnir mewn cysylltiad â darlledu (onid darlledu yw'r gweithgaredd ei hun).

en-gb	The Commissioner may issue codes of practice for the purpose of providing practical guidance with respect to the requirements of any standards specified by the Welsh Ministers under section 26(1) (“standards codes of practice”).
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddyroddi codau ymarfer at ddiben darparu canllawiau ymarferol am ofynion unrhyw safonau a bennir gan Weinidogion Cymru o dan adran 26(1) (“codau ymarfer safonau”).

en-gb	The Commissioner may revise or withdraw standards codes of practice.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd adolygu codau ymarfer safonau neu eu tynnu'n ôl.

en-gb	The Commissioner must not issue, revise or withdraw a standards code of practice without the consent of the Welsh Ministers.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd beidio â dyroddi, adolygu neu dynnu'n ôl god ymarfer safonau heb gydsyniad Gweinidogion Cymru.

en-gb	Before seeking that consent, the Commissioner must consult—
cy-gb	Cyn ceisio'r cydsyniad hwnnw, rhaid i'r Comisiynydd ymgynghori—

en-gb	persons who are required to comply with the standard or standards to which the code of practice relates, and
cy-gb	â'r personau y mae'n ofynnol iddynt gydymffurfio â'r safon neu â'r safonau y mae'r cod ymarfer yn ymwneud â hi neu â hwy, a

en-gb	the Advisory Panel.
cy-gb	â'r Panel Cynghori.

en-gb	Where a code of practice is issued or revised by the Commissioner, the Commissioner must also issue a notice in writing—
cy-gb	Pan fo cod ymarfer yn cael ei ddyroddi gan y Comisiynydd, rhaid i'r Comisiynydd hefyd ddyroddi hysbysiad ysgrifenedig—

en-gb	identifying the code in question and stating the date of issue, and
cy-gb	sy'n nodi pa god sydd dan sylw ac sy'n datgan dyddiad y dyroddi, a

en-gb	specifying to which standard or standards the code relates.
cy-gb	sy'n pennu safon neu safonau y mae'r cod yn ymwneud â hi neu â hwy.

en-gb	Where the Commissioner withdraws a code of practice, the Commissioner must issue a notice in writing identifying the code in question and stating the date on which the code is to cease to have effect.
cy-gb	Pan fo'r Comisiynydd yn tynnu cod ymarfer yn ôl, rhaid i'r Comisiynydd ddyroddi hysbysiad ysgrifenedig sy'n nodi'r cod dan sylw ac yn datgan y dyddiad y mae'r cod i beidio â bod yn effeithiol.

en-gb	69 Failure to comply with codes
cy-gb	69 Methiant i gydymffurfio â chodau

en-gb	A person's failure to comply with a provision of an approved code of practice does not render that person liable to enforcement action of any kind.
cy-gb	Nid yw methiant person i gydymffurfio â darpariaeth mewn cod ymarfer a gymeradwywyd yn peri i'r person hwnnw fod yn agored i gamau gorfodi o unrhyw fath.

en-gb	But if any action under this Measure is taken in respect of a failure of a person (P) to comply with a standard (“the alleged standards failure”)—
cy-gb	Ond os cymerir unrhyw gamau o dan y Mesur hwn mewn perthynas â methiant person (P) i gydymffurfio â safon (“y methiant safonau honedig”)—

en-gb	a failure by P to comply with a relevant provision of an approved code of practice may be relied upon as tending to establish that P is liable for the alleged standards failure, and
cy-gb	caniateir dibynnu ar fethiant P i gydymffurfio â darpariaeth berthnasol mewn cod ymarfer a gymeradwywyd fel rhywbeth sy'n tueddu i gadarnhau bod P yn atebol am y methiant safonau honedig, a

en-gb	compliance with a relevant provision of an approved code of practice may be relied upon as tending to establish that P is not liable for the alleged standards failure.
cy-gb	caniateir dibynnu ar gydymffurfedd â darpariaeth berthnasol mewn cod ymarfer a gymeradwywyd fel rhywbeth sy'n tueddu i gadarnhau nad yw P yn atebol am y methiant safonau honedig.

en-gb	References in this section to an approved code of practice are references—
cy-gb	Mae cyfeiriadau yn yr adran hon at god ymarfer a gymeradwywyd yn gyfeiriadau—

en-gb	to a standards code of practice as it has effect for the time being, and
cy-gb	at god ymarfer safonau fel y mae'n effeithiol am y tro, a

en-gb	where a standards code of practice has been revised, to that code as revised as it has effect for the time being.
cy-gb	pan fo cod ymarfer safonau wedi ei adolygu, at y cod hwnnw fel y'i hadolygwyd fel y mae'n effeithiol am y tro.

en-gb	In this Part— (a) references to a person being liable to be required to comply with standards are to be read in accordance with section 33;
cy-gb	Yn y Rhan hon— mae cyfeiriadau at fod person yn agored i orfod cydymffurfio â safonau i'w darllen yn unol ag adran 33;

en-gb	references to a person's entry in the Schedule 6 table or the Schedule 8 table are to be read in accordance with section 34;
cy-gb	mae cyfeiriadau at gofnod person yn y tabl yn Atodlen 6 neu'r tabl yn Atodlen 8 i'w darllen yn unol ag adran 34;

en-gb	references to a standard being potentially applicable to a person are to be read in accordance with sections 36 and 37;
cy-gb	mae cyfeiriadau at fod safon yn gymwysadwy i berson i'w darllen yn unol ag adrannau 36 a 37;

en-gb	references to a standard being specifically applicable to a person are to be read in accordance with section 39.
cy-gb	mae cyfeiriadau at fod safon yn benodol gymwys i berson i'w darllen yn unol ag adran 39.

en-gb	71 Investigating failure to comply with standards etc
cy-gb	71 Ymchwilio i fethiant i gydymffurfio â safonau etc

en-gb	The Commissioner may investigate whether a person (D) has failed to comply with a relevant requirement.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ymchwilio i a yw person (D) wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol.

en-gb	In this Part, “relevant requirement” means any of the following—
cy-gb	Yn y Rhan hon, ystyr “gofyniad perthnasol” yw unrhyw un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	a duty to comply with a standard specified by the Welsh Ministers (see section 25);
cy-gb	dyletswydd i gydymffurfio â safon a bennir gan Weinidogion Cymru (gweler adran 25);

en-gb	a requirement included in a decision notice by virtue of section 79 (requirement to prepare action plan or take steps);
cy-gb	gofyniad a gynhwysir mewn hysbysiad penderfynu yn rhinwedd adran 79 (gofyniad i baratoi cynllun gweithredu, neu i gymryd camau);

en-gb	an action plan (see sections 79 and 80);
cy-gb	cynllun gweithredu (gweler adrannau 79 a 80);

en-gb	a requirement included in a decision notice by virtue of section 82 (publicising failure to comply).
cy-gb	gofyniad a gynhwysir mewn hysbysiad penderfynu yn rhinwedd adran 82 (rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant i gydymffurfio).

en-gb	If the relevant requirement is a duty to comply with a standard, the Commissioner may undertake an investigation under this section only if he or she suspects that D has failed to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Os dyletswydd i gydymffurfio â safon yw'r gofyniad perthnasol, dim ond os yw'n amau bod D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol y caiff y Comisiynydd gynnal ymchwiliad o dan yr adran hon.

en-gb	Schedule 10 makes further provision about investigations.
cy-gb	Mae Atodlen 10 yn gwneud darpariaeth bellach yngly ˆn ag ymchwiliadau.

en-gb	72 Discontinuing an investigation
cy-gb	72 Terfynu ymchwiliad

en-gb	This section applies if the Commissioner undertakes an investigation under section 71.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn cynnal ymchwiliad o dan adran 71.

en-gb	The Commissioner may, at any time, discontinue the investigation.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd derfynu'r ymchwiliad ar unrhyw adeg.

en-gb	If the Commissioner decides to discontinue the investigation, the Commissioner must—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn penderfynu terfynu'r ymchwiliad, rhaid i'r Comisiynydd—

en-gb	inform each interested person, and
cy-gb	hysbysu pob person a chanddo fuddiant, a

en-gb	inform D of the reasons for reaching the decision.
cy-gb	hysbysu D o'r rhesymau dros ddod i'r penderfyniad.

en-gb	The Commissioner must comply with subsection (3) as soon as practicable after reaching the decision.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gydymffurfio ag is-adran (3) cyn gynted ag y bo'n ymarferol ar ôl dod i'r penderfyniad.

en-gb	73 Determination of investigation
cy-gb	73 Dyfarnu ar ymchwiliad

en-gb	the Commissioner undertakes an investigation under section 71, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd yn cynnal ymchwiliad o dan adran 71, a

en-gb	does not discontinue the investigation.
cy-gb	os nad yw'r Comisiynydd yn terfynu'r ymchwiliad.

en-gb	The Commissioner must determine whether or not D has failed to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol ai peidio.

en-gb	produce an investigation report, and
cy-gb	llunio adroddiad ar yr ymchwiliad, a

en-gb	give a copy of the investigation report to each interested person.
cy-gb	rhoi copi o'r adroddiad ar yr ymchwiliad i bob person a chanddo fuddiant.

en-gb	give D a decision notice, and
cy-gb	rhoi hysbysiad penderfynu i D, a

en-gb	give a copy of the decision notice to any other interested person.
cy-gb	rhoi copi o'r hysbysiad penderfynu i bob person arall a chanddo fuddiant.

en-gb	This section is subject to section 85.
cy-gb	Mae'r adran hon yn ddarostyngedig i adran 85.

en-gb	74 Investigation reports
cy-gb	74 Adroddiadau ar ymchwiliadau

en-gb	In this Measure, “investigation report” means a report on an investigation under section 71 which includes all of the following—
cy-gb	Yn y Mesur hwn, ystyr “adroddiad ar ymchwiliad” yw adroddiad ar ymchwiliad o dan adran 71 sy'n cynnwys pob un o'r canlynol—

en-gb	the terms of reference of the investigation;
cy-gb	cylch gorchwyl yr ymchwiliad;

en-gb	a summary of the evidence taken during the investigation;
cy-gb	crynodeb o'r dystiolaeth a gymerwyd yn ystod yr ymchwiliad;

en-gb	the Commissioner's findings on the investigation;
cy-gb	canfyddiadau'r Comisiynydd ar yr ymchwiliad;

en-gb	the Commissioner's determination of whether or not D has failed to comply with the relevant requirement;
cy-gb	dyfarniad y Comisiynydd ar a yw D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol ai peidio;

en-gb	a statement of whether the Commissioner is taking further action;
cy-gb	datganiad ar a yw'r Comisiynydd am weithredu ymhellach;

en-gb	if the Commissioner is taking further action, a statement of that action.
cy-gb	os yw'r Comisiynydd am weithredu ymhellach, datganiad ar y gweithredu hwnnw.

en-gb	Subsection (1) does not prevent the Commissioner from including other matters in an investigation report.
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn atal y Comisiynydd rhag cynnwys materion eraill mewn adroddiad ar ymchwiliad.

en-gb	75 Decision notices
cy-gb	75 Hysbysiadau penderfynu

en-gb	In this Measure “decision notice” means a notice that states the Commissioner's determination of whether or not D has failed to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Yn y Mesur hwn ystyr “hysbysiad penderfynu” yw hysbysiad sy'n datgan dyfarniad y Comisiynydd ar a yw D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol ai peidio.

en-gb	Subsection (1) does not prevent a decision notice from including other matters (and certain provisions of this Part require a decision notice to include other matters in certain circumstances).
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn atal hysbysiad penderfynu rhag cynnwys materion eraill (ac mae darpariaethau penodol yn y Rhan hon yn ei gwneud yn ofynnol i faterion eraill gael eu cynnwys mewn amgylchiadau penodol).

en-gb	76 No failure to comply with a relevant requirement
cy-gb	76 Dim methiant i gydymffurfio â gofyniad perthnasol

en-gb	This section applies if the Commissioner determines that D has not failed to comply with a relevant requirement.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn dyfarnu nad yw D wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol.

en-gb	take no further action, or
cy-gb	peidio â gweithredu ymhellach, neu

en-gb	act under subsection (3).
cy-gb	gweithredu o dan is-adran (3).

en-gb	The Commissioner may do one or more of the following things—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd wneud un neu ragor o'r pethau a ganlyn—

en-gb	give D or any other person recommendations;
cy-gb	rhoi argymhellion i D neu i unrhyw berson arall;

en-gb	give D or any other person advice.
cy-gb	rhoi cyngor i D neu i unrhyw berson arall.

en-gb	If the investigation that led to the determination follows a complaint under section 93, the relevant decision notice must inform the person who made the complaint of the right to appeal under section 99.
cy-gb	Os yw'r ymchwiliad a arweiniodd at y dyfarniad yn dilyn cwyn a wnaed o dan adran 93, rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol roi gwybod i'r person a wnaeth y g ˆwyn am yr hawl i apelio o dan adran 99.

en-gb	In this section, “relevant decision notice” means the decision notice which the Commissioner is required by section 73 to give to the person who made the complaint under section 93.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “hysbysiad penderfynu perthnasol” yw'r hysbysiad penderfynu y mae adran 73 yn ei gwneud yn ofynnol i'r Comisiynydd ei roi i'r person a wnaeth y g ˆwyn o dan adran 93.

en-gb	77 Failure to comply with a relevant requirement
cy-gb	77 Methiant i gydymffurfio â gofyniad perthnasol

en-gb	This section applies if the Commissioner determines that D has failed to comply with a relevant requirement.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn dyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol.

en-gb	take no further action,
cy-gb	beidio â gweithredu ymhellach,

en-gb	act under subsection (3), or
cy-gb	gweithredu o dan is-adran (3), neu

en-gb	require D to prepare an action plan for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure to comply with the relevant requirement;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D baratoi cynllun gweithredu at y diben o atal methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol rhag parhau neu gael ei ailadrodd;

en-gb	require D to take steps for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure to comply with the relevant requirement;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D gymryd camau at y diben o atal methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol rhag parhau neu gael ei ailadrodd;

en-gb	publicise D's failure to comply with the relevant requirement;
cy-gb	rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol;

en-gb	require D to publicise the failure to comply with the relevant requirement;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D roi cyhoeddusrwydd i'r methiant i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol;

en-gb	impose a civil penalty on D.
cy-gb	gosod cosb sifil ar D.

en-gb	give D or any other person advice;
cy-gb	rhoi cyngor i D neu i unrhyw berson arall;

en-gb	seek to enter into a settlement agreement with D (see Chapter 2), but only if the relevant requirement is a duty to comply with a standard.
cy-gb	ceisio ymrwymo mewn cytundeb setlo gyda D (gweler Pennod 2), ond dim ond os dyletswydd i gydymffurfio â safon yw'r gofyniad perthnasol.

en-gb	If the Commissioner seeks to enter into a settlement agreement with D—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn ceisio ymrwymo mewn cytundeb setlo gyda D—

en-gb	D is not obliged to enter into such an agreement;
cy-gb	nid oes gorfodaeth ar D i ymrwymo yn y cytundeb hwnnw;

en-gb	if D declines to enter into a settlement agreement, the Commissioner may, but need not, exercise his or her powers under this section differently.
cy-gb	os yw D yn gwrthod ymrwymo mewn cytundeb setlo, caiff y Comisiynydd arfer ei bwerau o dan yr adran hon mewn modd gwahanol, ond nid oes angen iddo wneud hynny.

en-gb	If the Commissioner acts under subsection (3), subsections (2) and (3) do not prevent the Commissioner from also doing either or both of the following—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn gweithredu o dan is-adran (3), nid yw is-adrannau (2) a (3) yn atal y Comisiynydd rhag gwneud hefyd y naill neu'r llall neu'r naill a'r llall o'r canlynol—

en-gb	giving D or any other person recommendations;
cy-gb	rhoi argymhellion i D neu i unrhyw berson arall;

en-gb	giving D or any other person advice.
cy-gb	rhoi cyngor i D neu i unrhyw berson arall.

en-gb	78 No imposed enforcement action
cy-gb	78 Dim camau gorfodi gosodedig

en-gb	This section applies if the Commissioner—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd—

en-gb	determines that D has failed to comply with a relevant requirement, but
cy-gb	yn dyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol, ond

en-gb	decides—
cy-gb	yn penderfynu—

en-gb	to take no further action, or (ii) to act under section 77(4).
cy-gb	peidio â gweithredu ymhellach, neu (ii) gweithredu o dan adran 77(4).

en-gb	The relevant decision notice must give the Commissioner's reasons for deciding—
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol roi rhesymau'r Comisiynydd dros benderfynu—

en-gb	to take no further action, or
cy-gb	peidio â gweithredu ymhellach, neu

en-gb	to act under section 77(4) and not under section 77(3).
cy-gb	gweithredu o dan adran 77(4) ac nid o dan adran 77(3).

en-gb	In this section “relevant decision notice” means the notice which the Commissioner is required by section 73 to give to D.
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “hysbysiad penderfynu perthnasol” yw'r hysbysiad y mae adran 73 yn ei gwneud yn ofynnol i'r Comisiynydd ei roi i D.

en-gb	79 Requirement to prepare action plan or take steps
cy-gb	79 Gofyniad i baratoi cynllun gweithredu neu i gymryd camau

en-gb	determines that D has failed to comply with a relevant requirement, and
cy-gb	yn dyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol, a

en-gb	decides to require D to do either or both of the following—
cy-gb	yn penderfynu ei gwneud yn ofynnol i D wneud un o'r pethau a ganlyn neu'r ddau ohonynt—

en-gb	to prepare an action plan for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure to comply with the relevant requirement;
cy-gb	paratoi cynllun gweithredu at y diben o atal methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol rhag parhau neu gael ei ailadrodd;

en-gb	to take steps for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure to comply with the relevant requirement.
cy-gb	cymryd camau at y diben o atal methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol rhag parhau neu gael ei ailadrodd.

en-gb	The relevant decision notice must set out what the Commissioner requires D to do.
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol ddatgan yr hyn y mae'r Comisiynydd yn ei gwneud yn ofynnol i D ei wneud.

en-gb	If the Commissioner requires D to prepare an action plan, the relevant decision notice must specify the period within which D must— Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 41
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn ei gwneud yn ofynnol i D baratoi cynllun gweithredu, rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol bennu o fewn pa gyfnod y mae'n rhaid i D—

en-gb	produce a first draft plan, and
cy-gb	llunio cynllun drafft cyntaf, a

en-gb	give that draft to the Commissioner.
cy-gb	rhoi'r drafft hwnnw i'r Comisiynydd.

en-gb	The relevant decision notice must inform D of—
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol hysbysu D—

en-gb	the consequences if D does not comply with a requirement included in the notice by virtue of this section; and
cy-gb	o'r canlyniadau os nad yw D yn cydymffurfio â gofyniad sydd wedi ei gynnwys yn yr hysbysiad yn rhinwedd yr adran hon; a

en-gb	the right to appeal under section 95.
cy-gb	o'r hawl i apelio o dan adran 95.

en-gb	In this section “relevant decision notice” means the decision notice which the Commissioner is required by section 73 to give to D.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “hysbysiad penderfynu perthnasol” yw'r hysbysiad y mae adran 73 yn ei gwneud yn ofynnol i'r Comisiynydd ei roi i D.

en-gb	80 Action plans
cy-gb	80 Cynlluniau gweithredu

en-gb	This section applies if the Commissioner gives D a decision notice which requires D to prepare an action plan.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn rhoi hysbysiad penderfynu i D sy'n ei gwneud yn ofynnol i D baratoi cynllun gweithredu.

en-gb	D must give a first draft plan to the Commissioner within the period specified in the decision notice.
cy-gb	Rhaid i D roi cynllun drafft cyntaf i'r Comisiynydd o fewn y cyfnod a bennir yn yr hysbysiad penderfynu.

en-gb	After receiving a first draft plan from a person the Commissioner must—
cy-gb	Ar ôl i gynllun drafft cyntaf ddod i law oddi wrth berson rhaid i'r Comisiynydd—

en-gb	approve it, or
cy-gb	ei gymeradwyo, neu

en-gb	give the person a notice which—
cy-gb	rhoi i'r person hysbysiad—

en-gb	states that the draft is not adequate, (ii) requires the person to give the Commissioner a revised draft by a specified time, and (iii) may make recommendations about the content of the revised draft.
cy-gb	sy'n datgan nad yw'r drafft yn ddigonol, (ii) sy'n ei gwneud yn ofynnol i'r person roi drafft diwygiedig i'r Comisiynydd erbyn amser penodedig, a (iii) sy'n nodi y caniateir iddo wneud argymhellion ynghylch cynnwys y drafft diwygiedig.

en-gb	Subsection (3) applies in relation to a revised draft plan as it applies in relation to a first draft plan.
cy-gb	Mae is-adran (3) yn gymwys mewn perthynas â chynllun drafft diwygiedig fel y mae'n gymwys mewn perthynas â chynllun drafft cyntaf.

en-gb	An action plan comes into force—
cy-gb	Daw cynllun gweithredu i rym—

en-gb	at the end of the period of six weeks beginning with the date on which a first draft or revised draft is given to the Commissioner, if that period expires without the Commissioner—
cy-gb	ar ddiwedd cyfnod o chwe wythnos yn dechrau ar y dyddiad y rhoddir drafft cyntaf neu ddrafft diwygiedig i'r Comisiynydd, os daw'r cyfnod hwnnw i ben heb i'r Comisiynydd—

en-gb	giving a notice under subsection (3)(b), or (ii) applying for an order under subsection (6)(b), or
cy-gb	rhoi hysbysiad o dan is-adran (3)(b), neu (ii) gwneud cais am orchymyn o dan is-adran (6)(b), neu

en-gb	upon a court's declining to make an order under subsection (6)(b) in relation to a revised draft of the plan.
cy-gb	ar yr adeg pryd y bydd llys yn gwrthod gwneud gorchymyn o dan is-adran (6)(b) mewn perthynas â drafft diwygiedig o'r cynllun.

en-gb	The Commissioner may apply to a county court—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd wneud cais i lys sirol—

en-gb	for an order requiring a person to give the Commissioner a first draft plan by a time specified in the order; or
cy-gb	am orchymyn sy'n ei gwneud yn ofynnol i berson roi cynllun drafft cyntaf i'r Comisiynydd erbyn amser a bennir yn y gorchymyn; neu

en-gb	for an order requiring a person who has given the Commissioner a revised draft plan to prepare and give to the Commissioner a further revised draft plan—
cy-gb	am orchymyn sy'n ei gwneud yn ofynnol i berson sydd wedi rhoi cynllun drafft diwygiedig i'r Comisiynydd baratoi a rhoi cynllun drafft diwygiedig pellach i'r Comisiynydd—

en-gb	by a time specified in the order, and Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 42 (ii) in accordance with any directions about the plan's content specified in the order.
cy-gb	erbyn amser a bennir yn y gorchymyn, a (ii) yn unol ag unrhyw gyfarwyddiadau ynghylch cynnwys y cynllun a bennir yn y gorchymyn.

en-gb	An action plan may be varied by agreement between the Commissioner and the person who prepared it.
cy-gb	Caniateir i gynllun gweithredu gael ei amrywio drwy gytundeb rhwng y Comisiynydd a'r person a'i paratôdd.

en-gb	Paragraphs 5 to 12 of Schedule 10 apply in relation to consideration by the Commissioner of the adequacy of a draft action plan as they apply in relation to the conduct of an investigation.
cy-gb	Mae paragraffau 5 i 12 o Atodlen 10 yn gymwys mewn perthynas â bod y Comisiynydd yn ystyried a yw cynllun gweithredu drafft yn ddigonol fel y mae'r paragraffau hynny'n gymwys mewn perthynas â chynnal ymchwiliad.

en-gb	81 Publicising the failure to comply
cy-gb	81 Rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant i gydymffurfio

en-gb	In this Measure, references to the Commissioner publicising D's failure to comply with the relevant requirement are to the Commissioner doing either or both of the following—
cy-gb	Yn y Mesur hwn, mae cyfeiriadau at fod y Comisiynydd yn rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol yn gyfeiriadau at fod y Comisiynydd yn gwneud y naill neu'r llall o'r canlynol neu'r naill a'r llall o'r canlynol—

en-gb	publishing a statement that D has failed to comply with the relevant requirement;
cy-gb	cyhoeddi datganiad yn dweud bod D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol;

en-gb	publishing the investigation report produced in relation to the investigation of D.
cy-gb	cyhoeddi'r adroddiad ar yr ymchwiliad a luniwyd mewn perthynas â'r ymchwiliad i D.

en-gb	In this Measure, references to D being required to publicise the failure to comply with the relevant requirement are to D being required to publicise any or all of the following—
cy-gb	Yn y Mesur hwn, mae cyfeiriadau at fod gofyn i D roi cyhoeddusrwydd i'r methiant i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol yn gyfeiriadau at fod gofyn i D roi cyhoeddusrwydd i unrhyw un neu ragor neu'r oll o'r canlynol—

en-gb	a statement that D has failed to comply with the relevant requirement;
cy-gb	datganiad bod D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol;

en-gb	the investigation report produced in relation to the investigation of D;
cy-gb	yr adroddiad ar yr ymchwiliad a luniwyd mewn perthynas â'r ymchwiliad i D;

en-gb	other information relating to D's failure to comply with the relevant requirement.
cy-gb	gwybodaeth arall sy'n ymwneud â methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol.

en-gb	82 Requiring the failure to comply to be publicised
cy-gb	82 Ei gwneud yn ofynnol rhoi cyhoeddusrwydd i'r methiant i gydymffurfio

en-gb	This section applies if the Commissioner—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os bydd y Comisiynydd—

en-gb	determines that D has failed to comply with a relevant requirement, and
cy-gb	yn dyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol, a

en-gb	decides to do either or both of the following—
cy-gb	yn penderfynu gwneud y naill neu'r llall o'r canlynol neu'r naill a'r llall o'r canlynol—

en-gb	require D to publicise the failure to comply with the relevant requirement.
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D roi cyhoeddusrwydd i'r methiant i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol.

en-gb	The relevant decision notice must set out what the Commissioner—
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol ddatgan yr hyn y mae'r Comisiynydd—

en-gb	is to do to publicise D's failure;
cy-gb	i'w wneud er mwyn rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant D;

en-gb	requires D to do to publicise the failure.
cy-gb	yn ei gwneud yn ofynnol i D ei wneud er mwyn rhoi cyhoeddusrwydd i'r methiant.

en-gb	The relevant decision notice must inform D of—
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol roi gwybod i D—

en-gb	the consequences if D does not comply with a requirement included in the notice by virtue of this section; and
cy-gb	beth fydd y canlyniadau os na fydd D yn cydymffurfio â gofyniad sydd wedi ei gynnwys yn yr hysbysiad yn rhinwedd yr adran hon; a

en-gb	the right to appeal under section 95.
cy-gb	am yr hawl i apelio o dan adran 95.

en-gb	In this section “relevant decision notice” means the decision notice which the Commissioner is required by section 73 to give to D.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “hysbysiad penderfynu perthnasol” yw'r hysbysiad penderfynu y mae adran 73 yn ei gwneud yn ofynnol i'r Comisiynydd ei roi i D.

en-gb	83 Civil penalties
cy-gb	83 Cosbau sifil

en-gb	The Commissioner must have regard to the matters set out in subsection (2) when determining—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd roi sylw i'r materion a nodir yn is-adran (2) pan fydd yn penderfynu—

en-gb	whether to impose a civil penalty on any person, and
cy-gb	ai i roi cosb sifil i unrhyw berson ai peidio, a

en-gb	the amount of any civil penalty.
cy-gb	ynghylch swm unrhyw gosb sifil.

en-gb	Those matters are—
cy-gb	Y canlynol yw'r materion hynny—

en-gb	the seriousness of the matter in respect of which the civil penalty is to be imposed;
cy-gb	pa mor ddifrifol yw'r mater y mae'r gosb sifil i'w rhoi mewn cysylltiad ag ef;

en-gb	the circumstances of the person on whom the civil penalty is to be imposed;
cy-gb	amgylchiadau'r person y mae'r gosb sifil i'w rhoi iddo;

en-gb	the need to prevent the continuation or repetition of the matter in respect of which the civil penalty is to be imposed.
cy-gb	yr angen am atal parhau neu ailadrodd y mater y mae'r gosb sifil i'w rhoi mewn cysylltiad ag ef.

en-gb	Subsection (1) does not prevent the Commissioner from having regard to other matters.
cy-gb	Nid yw is-adran (1) yn atal y Comisiynydd rhag rhoi sylw i faterion eraill.

en-gb	A civil penalty must not exceed £5,000.
cy-gb	Rhaid i gosb sifil beidio â bod yn fwy na £5,000.

en-gb	A civil penalty is recoverable by the Commissioner as a debt due to the Commissioner.
cy-gb	Mae cosb sifil yn adferadwy gan y Comisiynydd fel dyled sy'n ddyladwy i'r Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must pay all civil penalties received by him or her into the Welsh Consolidated Fund.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd dalu'r holl gosbau sifil sy'n dod i law i Gronfa Gyfunol Cymru.

en-gb	The Welsh Ministers may, by order, substitute a different amount for the amount that is specified for the time being in subsection (4).
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy orchymyn, roi swm gwahanol yn lle'r swm sydd wedi ei bennu o bryd i'w gilydd yn is-adran (4).

en-gb	In this section “civil penalty” means any civil penalty that may be imposed by the Commissioner.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “cosb sifil” yw unrhyw gosb sifil y caiff y Comisiynydd ei rhoi.

en-gb	84 Imposition of civil penalty
cy-gb	84 Rhoi cosb sifil

en-gb	decides to impose a civil penalty on D.
cy-gb	yn penderfynu rhoi cosb sifil i D.

en-gb	The relevant decision notice must—
cy-gb	Rhaid i'r hysbysiad penderfynu perthnasol ddatgan—

en-gb	set out the civil penalty which the Commissioner has decided to impose;
cy-gb	y gosb sifil y mae'r Comisiynydd wedi penderfynu ei rhoi;

en-gb	set out how the civil penalty may be paid;
cy-gb	sut y caniateir i'r gosb sifil gael ei thalu;

en-gb	set out the period within which the civil penalty must be paid (which must be a period of not less than 28 days).
cy-gb	y cyfnod y mae'n rhaid talu'r gosb sifil cyn iddo ddod i ben (ac y mae'n rhaid iddo fod yn gyfnod o ddim llai na 28 o ddiwrnodau).

en-gb	The relevant decision notice must also inform D of—
cy-gb	Rhaid i hysbysiad penderfynu perthnasol roi gwybod hefyd i D—

en-gb	the consequences if D does not pay the civil penalty; and
cy-gb	beth fydd y canlyniadau os na fydd D yn talu'r gosb sifil; a

en-gb	85 Consultation before final determination etc
cy-gb	85 Ymgynghori cyn dyfarnu'n derfynol etc

en-gb	This section applies if the Commissioner undertakes an investigation under section 71.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn ymgymryd ag ymchwiliad o dan adran 71.

en-gb	Before finally determining whether or not D has failed to comply with the relevant requirement, the Commissioner must give each interested person notice of the determination which the Commissioner is proposing to make.
cy-gb	Cyn dyfarnu'n derfynol ynghylch a yw D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol ai peidio, rhaid i'r Comisiynydd roi i bob person a chanddo fuddiant hysbysiad o'r dyfarniad y mae'r Comisiynydd yn bwriadu ei roi.

en-gb	Before finally deciding what, if any, further action to take, the Commissioner must give each interested person—
cy-gb	Cyn penderfynu'n derfynol pa weithredu pellach i'w wneud, os o gwbl, rhaid i'r Comisiynydd roi i bob person a chanddo fuddiant—

en-gb	notice of whether or not the Commissioner is proposing to take further action, and a statement of the Commissioner's reasons for proposing to do so;
cy-gb	hysbysiad yn nodi a yw'r Comisiynydd yn bwriadu gweithredu ymhellach ai peidio, a datganiad am resymau'r Comisiynydd dros fwriadu gwneud hynny;

en-gb	if the Commissioner is proposing to take further action, notice of that proposed action, and a statement of the Commissioner's reasons for proposing to take that action; and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd yn bwriadu gweithredu ymhellach, hysbysiad yn nodi'r camau y mae'n bwriadu eu cymryd, a datganiad am resymau'r Comisiynydd dros fwriadu gweithredu felly; ac

en-gb	copies of the draft of the decision notice which the Commissioner is proposing to give.
cy-gb	copïau drafft o'r hysbysiad penderfynu y mae'r Comisiynydd yn bwriadu ei roi.

en-gb	Before settling the investigation report, the Commissioner must give each interested person a draft of the proposed report.
cy-gb	Cyn setlo adroddiad yr ymchwiliad, rhaid i'r Comisiynydd roi drafft o'r adroddiad arfaethedig i bob person a chanddo fuddiant.

en-gb	give D an opportunity to make representations about the proposals referred to in subsections (2), (3) and (4), and
cy-gb	rhoi cyfle i D i wneud sylwadau ynghylch y cynigion y cyfeirir atynt yn is-adrannau (2), (3) a (4), a

en-gb	give any other interested person an opportunity to make representations about the proposals referred to in subsections (2) and (4).
cy-gb	rhoi cyfle i unrhyw berson arall a chanddo fuddiant i wneud sylwadau ynghylch y cynigion y cyfeirir atynt yn is-adrannau (2) a (4).

en-gb	The Commissioner must have due regard to any representations made by D or any other interested person before the Commissioner does any thing to which the representations relate.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd roi sylw dyladwy i unrhyw sylwadau a wneir gan D neu gan unrhyw berson arall a chanddo fuddiant cyn cymryd unrhyw gam y mae'r sylwadau'n ymwneud ag ef.

en-gb	The Commissioner is to determine the period within which a person may make representations in accordance with subsection (5); but the period must not be less than 28 days.
cy-gb	Y Comisiynydd sydd i bennu'r cyfnod a ganiateir i berson ar gyfer gwneud sylwadau yn unol ag is-adran (5); ond rhaid i'r cyfnod beidio â bod yn llai na 28 o ddiwrnodau.

en-gb	86 Consultation before final determination following an appeal
cy-gb	86 Ymgynghori cyn dyfarnu'n derfynol yn dilyn apêl

en-gb	This section applies if the Commissioner is directed, following an appeal under section 99 or 101, or following any further appeal, to determine under section 73 that D has failed to comply with a standard (the “new determination”).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os cyfarwyddir y Comisiynydd, yn dilyn apêl o dan adran 99 neu 101, neu'n dilyn unrhyw apêl bellach, i ddyfarnu o dan adran 73 bod D wedi methu â chydymffurfio â safon (y “dyfarniad newydd”).

en-gb	Before finally deciding what, if any further action to take based upon the new determination, the Commissioner must give each interested person—
cy-gb	Cyn penderfynu'n derfynol pa weithredu pellach i'w wneud, os o gwbl, ar sail y dyfarniad newydd, rhaid i'r Comisiynydd roi i bob person a chanddo fuddiant—

en-gb	give D an opportunity to make representations about the proposals referred to in subsections (2) and (3), and
cy-gb	rhoi cyfle i D i wneud sylwadau ynghylch y cynigion y cyfeirir atynt yn is-adrannau (2) a (3), a

en-gb	give any other interested person an opportunity to make representations about the proposals referred to in subsection (3).
cy-gb	rhoi cyfle i unrhyw berson arall a chanddo fuddiant i wneud sylwadau ynghylch y cynigion y cyfeirir atynt yn is-adran (3).

en-gb	The Commissioner must have due regard to any representations made by D or any other interested person under subsection (4).
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd roi sylw dyladwy i unrhyw sylwadau a wneir gan D neu gan unrhyw berson arall a chanddo fuddiant o dan is-adran (4).

en-gb	87 When enforcement action takes effect
cy-gb	87 Yr adeg y bydd camau gorfodi yn dod yn effeithiol

en-gb	This section applies if the Commissioner gives D a decision notice setting out enforcement action which the Commissioner has decided to take in relation to a determination under section 73.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn rhoi hysbysiad penderfynu i D yn nodi camau gorfodi y mae'r Comisiynydd wedi penderfynu eu cymryd mewn perthynas â dyfarniad o dan adran 73.

en-gb	D must—
cy-gb	Rhaid i D—

en-gb	prepare an action plan or take steps, or
cy-gb	paratoi cynllun gweithredu neu gymryd camau, neu

en-gb	publicise a failure to comply, if, in accordance with section 79 or 82, the decision notice requires D to do so.
cy-gb	rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant i gydymffurfio, os yw'r hysbysiad penderfynu'n ei gwneud yn ofynnol i D wneud hynny, yn unol ag adran 79 neu 82.

en-gb	D must pay a civil penalty set out in the decision notice in accordance with section 84.
cy-gb	Rhaid i D dalu cosb sifil a nodir yn yr hysbysiad penderfynu yn unol ag adran 84.

en-gb	But subsections (2) and (3) apply only after the end of the 28 day period for making a relevant appeal.
cy-gb	Ond dim ond ar ôl i'r cyfnod o 28 o ddiwrnodau ar gyfer gwneud apêl berthnasol ddod i ben y mae is-adrannau (2) a (3) yn gymwys.

en-gb	The Commissioner may publicise D's failure to comply with the relevant requirement only after the end of the 28 day period for making a relevant appeal.
cy-gb	Dim ond ar ôl i'r cyfnod o 28 o ddiwrnodau ar gyfer gwneud apêl berthnasol ddod i ben y caiff y Comisiynydd roi cyhoeddusrwydd i fethiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol.

en-gb	If a relevant appeal is made, subsections (2), (3) and (5) do not apply unless and until—
cy-gb	Os gwneir apêl berthnasol, nid yw is-adrannau (2), (3) a (5) yn gymwys—

en-gb	that appeal, and any further appeal, has been disposed of, and
cy-gb	oni fydd, a hyd oni fydd, yr apêl honno, ac unrhyw apêl bellach, wedi dod i ben yn derfynol, a

en-gb	a further appeal—
cy-gb	o ran apêl bellach—

en-gb	may not be made, or (ii) may be made only with the permission of the Tribunal or a court. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 46
cy-gb	oni na ellir, a hyd na ellir gwneud un, neu (ii) oni na ellir, a hyd na ellir gwneud un heb ganiatâd y Tribiwnlys neu ganiatâd llys.

en-gb	In this section “relevant appeal” means an appeal to the Tribunal under section 95 in respect of the matters set out in the decision notice.
cy-gb	Yn yr adran hon, ystyr “apêl berthnasol” yw apêl i'r Tribiwnlys o dan adran 95 mewn cysylltiad â'r materion sydd wedi eu nodi yn yr hysbysiad penderfynu.

en-gb	88 Failure to comply with requirement to take steps
cy-gb	88 Methiant i gydymffurfio â gofyniad i gymryd camau

en-gb	This section applies if the Commissioner gives D a decision notice that requires D to take steps for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os bydd y Comisiynydd yn rhoi hysbysiad penderfynu i D sy'n ei gwneud yn ofynnol i D gymryd camau at y diben o atal methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol rhag parhau neu gael ei ailadrodd.

en-gb	The Commissioner may, during the relevant period, apply to a county court for an order requiring D to comply with the requirement in the decision notice.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd, yn ystod y cyfnod perthnasol, wneud cais i lys sirol am orchymyn sy'n ei gwneud yn ofynnol i D gydymffurfio â'r gofyniad yn yr hysbysiad penderfynu.

en-gb	In this section “relevant period” means the period of 5 years beginning with the day when the decision notice is given.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “cyfnod perthnasol” yw'r cyfnod o 5 mlynedd sy'n dechrau ar y diwrnod y rhoddir yr hysbysiad penderfynu.

en-gb	89 Failure to comply with action plan
cy-gb	89 Methiant i gydymffurfio â chynllun gweithredu

en-gb	This section applies if D has prepared an action plan in accordance with section 80.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw D wedi llunio cynllun gweithredu yn unol ag adran 80.

en-gb	The Commissioner may, during the relevant period, apply to a county court for an order requiring D to comply with the action plan.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd, yn ystod y cyfnod perthnasol, wneud cais i lys sirol am orchymyn sy'n ei gwneud yn ofynnol i D gydymffurfio â'r cynllun gweithredu.

en-gb	In this section “relevant period” means the period of 5 years beginning with the day when the action plan comes into force.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “cyfnod perthnasol” yw'r cyfnod o 5 mlynedd sy'n dechrau ar y diwrnod y daw'r cynllun gweithredu i rym.

en-gb	90 Failure to comply with requirement to publicise failure to comply
cy-gb	90 Methiant i gydymffurfio â gofyniad i roi cyhoeddusrwydd i fethiant i gydymffurfio

en-gb	This section applies if the Commissioner gives D a decision notice that requires D to take steps to publicise the failure to comply.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn rhoi hysbysiad penderfynu i D sy'n ei gwneud yn ofynnol i D gymryd camau i roi cyhoeddusrwydd i'r methiant i gydymffurfio.

en-gb	91 Settlement agreements
cy-gb	91 Cytundebau setlo

en-gb	A reference to a settlement agreement between the Commissioner and a person (D) in relation to D's failure to comply with a standard (the “relevant failure”) is a reference to an agreement which contains—
cy-gb	Mae cyfeiriad at gytundeb setlo rhwng y Comisiynydd a pherson (D) ynghylch methiant D i gydymffurfio â safon (y “methiant perthnasol”) yn gyfeiriad at gytundeb sy'n cynnwys—

en-gb	an undertaking by D to do one or more of the following—
cy-gb	ymgymeriad gan D i wneud un neu ragor o'r pethau canlynol—

en-gb	not to fail to comply with one or more standards;
cy-gb	peidio â methu â chydymffurfio ag un neu ragor o safonau;

en-gb	to take particular action (which may include, but is not limited to, the preparation of a plan of steps to be taken);
cy-gb	gweithredu mewn ffordd benodol (a gaiff gynnwys paratoi cynllun o gamau sydd i'w cymryd, ond heb fod wedi ei gyfyngu i hynny);

en-gb	to refrain from taking particular action; and
cy-gb	peidio â gweithredu mewn ffordd benodol; a

en-gb	an undertaking by the Commissioner not to take enforcement action in respect of the relevant failure.
cy-gb	ymgymeriad gan y Comisiynydd i beidio â chymryd camau gorfodi mewn cysylltiad â'r methiant perthnasol.

en-gb	A settlement agreement—
cy-gb	O ran cytundeb setlo —

en-gb	may include incidental or supplemental provision (which may include, but is not limited to, provision for termination in specified circumstances), and
cy-gb	caiff gynnwys darpariaeth gysylltiedig neu atodol (a gaiff gynnwys darpariaeth ar gyfer terfynu'r cytundeb mewn amgylchiadau penodedig, ond heb fod wedi ei gyfyngu i hynny), a

en-gb	may be varied or terminated by agreement of the Commissioner and D.
cy-gb	caniateir ei amrywio neu ei derfynu drwy gytundeb rhwng y Comisiynydd a D.

en-gb	D is not to be taken to have admitted the relevant failure by reason only of entering into a settlement agreement.
cy-gb	Ni fernir bod D wedi cyfaddef y methiant perthnasol dim ond oherwydd ei fod wedi ymrwymo mewn cytundeb setlo.

en-gb	Subsection (1) applies for the purposes of this Measure.
cy-gb	Mae is-adran (1) yn gymwys at ddibenion y Mesur hwn.

en-gb	92 Failure to comply with settlement agreement
cy-gb	92 Methiant i gydymffurfio â chytundeb setlo

en-gb	The Commissioner may, during the relevant period, apply to a county court for an order requiring D to comply with a settlement agreement.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd, yn ystod y cyfnod perthnasol, wneud cais i lys sirol am orchymyn yn ei gwneud yn ofynnol i D gydymffurfio â chytundeb setlo.

en-gb	In this section “relevant period” means the period of 5 years beginning with the day when the settlement agreement is entered into.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “cyfnod perthnasol” yw'r cyfnod o 5 mlynedd sy'n dechrau ar y diwrnod yr ymrwymir yn y cytundeb setlo.

en-gb	93 Consideration of whether to investigate if conduct complained about
cy-gb	93 Ystyried ai i ymchwilio ai peidio os gwneir cwyn ynghylch ymddygiad

en-gb	The Commissioner must consider whether to carry out an investigation under section 71 of whether the conduct of a person (D) (“the alleged conduct”) amounts to a failure to comply with a standard if—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd ystyried ai i gynnal ymchwiliad o dan adran 71 ai peidio i'r cwestiwn a yw ymddygiad person (D) (“yr ymddygiad honedig”) yn gyfystyr â methiant i gydymffurfio â safon—

en-gb	a person (P) makes a complaint to the Commissioner about that conduct, and
cy-gb	os yw person (P) yn gwneud cwyn i'r Comisiynydd yngly ˆn â'r ymddygiad, a

en-gb	that complaint is valid.
cy-gb	os yw'r g ˆwyn yn un ddilys.

en-gb	A complaint made by P to the Commissioner is a valid complaint if the conditions in subsections (3) to (6) are met.
cy-gb	Mae cwyn gan P i'r Comisiynydd yn gˆwyn ddilys os bodlonir yr amodau yn is-adrannau (3) i (6).

en-gb	P must be—
cy-gb	Rhaid i P fod—

en-gb	a person who appears to the Commissioner to have been directly affected by the alleged conduct, or
cy-gb	yn berson y mae'n ymddangos i'r Comisiynydd fod yr ymddygiad honedig wedi effeithio arno'n uniongyrchol, neu

en-gb	a person acting on behalf of such a person.
cy-gb	yn berson sy'n gweithredu ar ran y person hwnnw.

en-gb	The complaint must be made in writing, unless P's personal circumstances are such that it would not be reasonable for P to make the complaint in writing.
cy-gb	Rhaid gwneud y gˆwyn yn ysgrifenedig, oni bai bod amgylchiadau personol P yn golygu na fyddai'n rhesymol i P wneud y gˆwyn yn ysgrifenedig.

en-gb	The complaint must give an address at which the Commissioner may contact P (whether the address is postal, electronic or of another description).
cy-gb	Rhaid i'r g ˆwyn roi cyfeiriad lle y caiff y Comisiynydd gysylltu â P (boed y cyfeiriad yn gyfeiriad post, electronig neu'n gyfeiriad o ddisgrifiad arall).

en-gb	The complaint must identify—  D, and (b) the alleged conduct.
cy-gb	Rhaid i'r g ˆwyn— ei gwneud yn hysbys pwy yw D, a ei gwneud yn hysbys beth yw'r ymddygiad honedig.

en-gb	But, if those conditions are met, the Commissioner need not consider whether to carry out the investigation of the alleged conduct if—
cy-gb	Ond, os bodlonir yr amodau hynny, nid oes angen i'r Comisiynydd ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio—

en-gb	the complaint is made more than 1 year after the affected person became aware of the alleged conduct,
cy-gb	os gwneir y g ˆwyn fwy na blwyddyn ar ôl i'r person yr effeithiwyd arno ddod yn ymwybodol o'r ymddygiad honedig,

en-gb	the Commissioner considers that the complaint is frivolous or vexatious or is one that has already been made repeatedly, or
cy-gb	os yw'r Comisiynydd o'r farn bod y g ˆwyn yn wacsaw neu'n flinderus, neu'n un sydd eisoes wedi ei gwneud sawl gwaith, neu

en-gb	the complaint is withdrawn.
cy-gb	os tynnir y g ˆwyn yn ôl.

en-gb	This section does not prevent the Commissioner from considering whether to carry out the investigation of the alleged conduct if—
cy-gb	Nid yw'r adran hon yn atal y Comisiynydd rhag ystyried ai i gynnal yr ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio—

en-gb	any of the conditions in subsections (3) to (6) is not met, or
cy-gb	os na fodlonir unrhyw un neu ragor o'r amodau yn is-adrannau (3) i (6), neu

en-gb	subsection (7) applies.
cy-gb	os yw is-adran (7) yn gymwys.

en-gb	If a complaint is made under this section by a person acting on behalf of another person, in the provisions of this Measure which relate to appeals or further appeals connected with the complaint, a reference to the person who made the complaint (including a case where that person is referred to as “P”) is to be read as a reference to the other person (and not as a reference to the person who made the complaint).
cy-gb	Os gwneir cwyn o dan yr adran hon gan berson sy'n gweithredu ar ran person arall, yn narpariaethau'r Mesur hwn sy'n ymwneud ag apelau neu apelau pellach sy'n gysylltiedig â'r g ˆwyn, mae cyfeiriad at y person a wnaeth y g ˆwyn (gan gynnwys achos pan gyfeirir at y person hwnnw fel “P”) i'w ddarllen fel cyfeiriad at y person arall (ac nid fel cyfeiriad at y person a wnaeth y g ˆwyn).

en-gb	In this section “affected person” means the person who appears to the Commissioner to have been directly affected by the alleged conduct.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “person yr effeithiwyd arno” yw person y mae'n ymddangos i'r Comisiynydd fod yr ymddygiad honedig wedi effeithio arno'n uniongyrchol.

en-gb	94 Notification if no investigation etc
cy-gb	94 Hysbysiad os nad oes ymchwiliad etc

en-gb	This section applies in any of the following cases.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys mewn unrhyw un neu ragor o'r achosion a ganlyn.

en-gb	The first case is where—
cy-gb	Yr achos cyntaf yw—

en-gb	the duty under section 93 to consider whether to carry out an investigation of the alleged conduct applies, and
cy-gb	pan fo'r ddyletswydd o dan adran 93 i ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio yn gymwys, a

en-gb	the Commissioner decides not to carry out an investigation.
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu peidio â chynnal ymchwiliad.

en-gb	The second case is where—
cy-gb	Yr ail achos yw—

en-gb	section 93(7) applies in relation to a complaint, and
cy-gb	pan fo adran 93(7) yn gymwys o ran cwyn, a

en-gb	the Commissioner decides not to consider whether to carry out an investigation of the alleged conduct.
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu peidio ag ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio.

en-gb	The third case is where the Commissioner decides that the duty under section 93 to consider whether to carry out an investigation of the alleged conduct does not apply.
cy-gb	Y trydydd achos yw pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu nad yw'r ddyletswydd o dan adran 93 i ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio yn gymwys.

en-gb	The fourth case is where—
cy-gb	Y pedwerydd achos yw—

en-gb	the duty under section 93 to consider whether to carry out an investigation of the alleged conduct does not apply, and
cy-gb	pan nad yw'r ddyletswydd o dan adran 93 i ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio yn gymwys, a

en-gb	the Commissioner decides not to consider whether to carry out an investigation of the alleged conduct under section 93(8) or, having considered whether to carry out an investigation under that section, decides not to carry out the investigation.
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu peidio ag ystyried ai i gynnal ymchwiliad i'r ymddygiad honedig ai peidio o dan adran 93(8) neu, ar ôl ystyried ai i gynnal ymchwiliad o dan yr adran honno, yn penderfynu peidio â chynnal yr ymchwiliad.

en-gb	The fifth case is where—
cy-gb	Y pumed achos yw—

en-gb	the Commissioner decides to carry out an investigation, and
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu cynnal ymchwiliad, ac

en-gb	the Commissioner then decides to discontinue the investigation.
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd wedyn yn penderfynu terfynu'r ymchwiliad.

en-gb	The Commissioner must notify P of—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd hysbysu P—

en-gb	the decision mentioned in subsection (2)(b), (3)(b), (4), (5)(b) or (6)(b), and
cy-gb	o'r penderfyniad a nodir yn is-adrannau (2)(b), (3)(b), (4), (5)(b) neu (6)(b), a

en-gb	the reasons for that decision, and
cy-gb	o'r rhesymau dros y penderfyniad hwnnw, ac

en-gb	the right of review under section 103.
cy-gb	o'r hawl i gael adolygiad o dan adran 103.

en-gb	95 Appeals to the Tribunal
cy-gb	95 Apelau i'r Tribiwnlys

en-gb	undertakes an investigation under section 71, and
cy-gb	yn cynnal ymchwiliad o dan adran 71, a

en-gb	determines that D has failed to comply with a relevant requirement.
cy-gb	yn dyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â gofyniad perthnasol.

en-gb	D may appeal to the Tribunal on the grounds that D did not fail to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Caiff D apelio i'r Tribiwnlys ar y sail na fethodd D â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol.

en-gb	But D may not appeal to the Tribunal under subsection (2) if the Commissioner has been directed, following an appeal under section 99 or 101, or any further appeal, to determine that D did fail to comply with the relevant requirement.
cy-gb	Ond ni chaiff D apelio i'r Tribiwnlys o dan is-adran (2) os yw'r Comisiynydd wedi ei gyfarwyddo, yn dilyn apêl o dan adran 99 neu 101, neu unrhyw apêl bellach, i ddyfarnu bod D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol.

en-gb	If the Commissioner takes enforcement action in connection with D's failure to comply with the relevant requirement, D may appeal to the Tribunal on the grounds that the enforcement action is unreasonable or disproportionate.
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn cymryd camau gorfodi mewn cysylltiad â methiant D i gydymffurfio â'r gofyniad perthnasol, caiff D apelio i'r Tribiwnlys ar y sail bod y camau gorfodi yn afresymol neu'n anghymesur.

en-gb	An appeal under this section must be made before the end of the relevant 28 day period.
cy-gb	Rhaid i apêl o dan yr adran hon gael ei gwneud cyn diwedd y cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau.

en-gb	But the Tribunal may, on a written application by D, allow an appeal to be made after the end of the relevant 28 day period if the Tribunal is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys, pan wneir cais ysgrifenedig gan D, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau os yw'r Tribiwnlys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	if there has been any delay in applying for permission to appeal out of time, for that delay.
cy-gb	os oes unrhyw oedi wedi bod cyn gwneud cais am ganiatâd i apelio ar ôl yr amser priodol, dros yr oedi hwnnw.

en-gb	An application under subsection (6) may be made before or after the end of the relevant 28 day period.
cy-gb	Caniateir i gais o dan is-adran (6) gael ei wneud cyn diwedd neu ar ôl diwedd y cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau.

en-gb	D may appeal under subsection (4) whether or not D also appeals under subsection (2).
cy-gb	Caiff D apelio o dan is-adran (4) p'un a yw D yn apelio hefyd o dan is-adran (2) ai peidio.

en-gb	In this Chapter “relevant 28 day period” means the period of 28 days beginning with the day on which the Commissioner gives D the decision notice in relation to the investigation.
cy-gb	Yn y Bennod hon ystyr “cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau” yw'r cyfnod o 28 o ddiwrnodau sy'n dechrau ar y diwrnod y mae'r Comisiynydd yn rhoi'r hysbysiad penderfynu i D mewn perthynas â'r ymchwiliad.

en-gb	96 Powers of Tribunal on appeal
cy-gb	96 Pwerau'r Tribiwnlys pan wneir apêl

en-gb	On an appeal under section 95(2), the Tribunal may—
cy-gb	Pan wneir apêl o dan adran 95(2), caiff y Tribiwnlys—

en-gb	affirm the Commissioner's determination, or
cy-gb	cadarnhau dyfarniad y Comisiynydd, neu

en-gb	annul the Commissioner's determination.
cy-gb	diddymu dyfarniad y Comisiynydd.

en-gb	affirm the enforcement action,
cy-gb	cadarnhau'r camau gorfodi,

en-gb	vary the enforcement action (including, but not limited to, by taking enforcement action of a different kind), or
cy-gb	amrywio'r camau gorfodi (gan gynnwys drwy gymryd camau gorfodi o fath gwahanol, ond heb fod yn gyfyngedig i hynny), neu

en-gb	annul the enforcement action.
cy-gb	diddymu'r camau gorfodi.

en-gb	The Tribunal must notify D and the Commissioner of its decision on an appeal under section 95.
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu D a'r Comisiynydd o'i benderfyniad ar apêl o dan adran 95.

en-gb	Any decision of the Tribunal on an appeal under section 95 has the same effect, and may be enforced in the same manner, as a determination of the Commissioner.
cy-gb	Mae i unrhyw benderfyniad gan y Tribiwnlys pan wneir apêl o dan adran 95 yr un effaith â dyfarniad y Comisiynydd, a gellir ei orfodi yn yr un modd.

en-gb	The Commissioner or D may, with the permission of the Tribunal or High Court, appeal to the High Court on a question of law arising out of the decision.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd neu D, gyda chaniatâd y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, apelio i'r Uchel Lys ar bwynt cyfreithiol sy'n deillio o'r penderfyniad.

en-gb	If the High Court find that the Tribunal has made an error on a point of law, the High Court—
cy-gb	Os yw'r Uchel Lys yn dyfarnu bod y Tribiwnlys wedi gwneud camgymeriad ar bwynt cyfreithiol—

en-gb	a direction that the persons who are to reconsider the case must not be the persons who made the decision that has been set aside,
cy-gb	cyfarwyddyd na all y personau sydd i ailystyried yr achos fod yr un rhai â'r personau a wnaeth y penderfyniad sydd wedi ei roi o'r naill du,

en-gb	An application for permission to appeal must be made to the Tribunal or High Court within the period of 28 days beginning with the day when the Tribunal notified the person making the application of its decision on the appeal under section 95.
cy-gb	Rhaid i gais am ganiatâd i apelio gael ei wneud i'r Tribiwnlys neu i'r Uchel Lys o fewn cyfnod o 28 o ddiwrnodau gan ddechrau ar y diwrnod yr hysbysodd y Tribiwnlys y person sy'n gwneud y cais o'i benderfyniad ar yr apêl o dan adran 95.

en-gb	But the Tribunal or High Court may, on a written application by the Commissioner or D, allow an appeal to be made after the end of that period if the Tribunal or High Court is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, ar gais ysgrifenedig gan y Comisiynydd neu D, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys neu'r Uchel Lys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	98 Commissioner's duty on an appeal
cy-gb	98 Dyletswydd y Comisiynydd ar apêl

en-gb	the Commissioner has carried out an investigation under section 71 following a complaint under section 93, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd wedi cynnal ymchwiliad o dan adran 71 yn dilyn cwyn o dan adran 93, a

en-gb	an appeal under section 95 or 97, or any further appeal, is made in relation to the investigation, and
cy-gb	os gwneir apêl o dan adran 95 neu 97, neu os gwneir unrhyw apêl bellach, mewn perthynas â'r ymchwiliad, ac

en-gb	P is not a party to those proceedings.
cy-gb	os nad yw P yn barti yn yr achos hwnnw.

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of the outcome of an appeal under section 95, give the person who made the complaint notice of the outcome,
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o ganlyniad, apêl o dan adran 95 roi i'r person a wnaeth y g ˆwyn hysbysiad yn nodi'r canlyniad,

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of an appeal under section 97 or any further appeal, give the person who made the complaint notice that the appeal has been made, and
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o apêl o dan adran 97, neu unrhyw apêl bellach, roi i'r person a wnaeth y g ˆwyn hysbysiad yn nodi bod yr apêl wedi ei gwneud, ac

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of the outcome of an appeal under section 97 or of the outcome of a further appeal, give the person who made the complaint notice of the outcome.
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o ganlyniad apêl o dan adran 97 neu o ganlyniad apêl bellach, roi i'r person a wnaeth y gˆwyn hysbysiad yn nodi'r canlyniad.

en-gb	99 Right of appeal by P
cy-gb	99 Hawl P i apelio

en-gb	a person (P) makes a complaint under section 93,
cy-gb	os yw person (P) yn gwneud cwyn o dan adran 93,

en-gb	the Commissioner undertakes an investigation under section 71 following the complaint, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd yn cynnal ymchwiliad o dan adran 71 yn dilyn y g ˆwyn, ac

en-gb	the Commissioner determines that D has not failed to comply with a standard.
cy-gb	os yw'r Comisiynydd yn dyfarnu nad yw D wedi methu â chydymffurfio â safon.

en-gb	P may appeal to the Tribunal on the grounds that D did fail to comply with the standard.
cy-gb	Caiff P apelio i'r Tribiwnlys ar y sail bod D wedi methu â chydymffurfio â'r safon.

en-gb	But the Tribunal may, on a written application by P, allow an appeal to be made after the end of that period if the Tribunal is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys, pan wneir cais ysgrifenedig gan P, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	The Tribunal must notify P and the Commissioner of its decision on an appeal made under this section.
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu P a'r Comisiynydd o'i benderfyniad ar apêl o dan yr adran hon.

en-gb	In this Chapter “relevant 28 day period” means the period of 28 days beginning with the day on which the Commissioner gives P the decision notice in relation to the investigation.
cy-gb	Yn y Bennod hon ystyr “cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau” yw'r cyfnod o 28 o ddiwrnodau sy'n dechrau ar y diwrnod y mae'r Comisiynydd yn rhoi'r hysbysiad penderfynu i P mewn perthynas â'r ymchwiliad.

en-gb	100 Powers of Tribunal on appeal by P
cy-gb	100 Pwerau'r Tribiwnlys pan wneir apêl gan P

en-gb	On an appeal under section 99, the Tribunal may—
cy-gb	Pan wneir apêl o dan adran 99, caiff y Tribiwnlys—

en-gb	If the Tribunal annuls the Commissioner's determination (the “original determination”), the Tribunal must direct the Commissioner to determine under section 73 that D has failed to comply with the standard (the “new determination”).
cy-gb	Os yw'r Tribiwnlys yn diddymu dyfarniad y Comisiynydd (y “dyfarniad gwreiddiol”), rhaid i'r Tribiwnlys gyfarwyddo'r Comisiynydd i ddyfarnu o dan adran 73 fod D wedi methu â chydymffurfio â'r safon (y “dyfarniad newydd”).

en-gb	If the Tribunal gives the Commissioner a direction under subsection (2), the Commissioner must revoke the decision notice and investigation report given under section 73 in relation to the original determination.
cy-gb	Os yw'r Tribiwnlys yn cyfarwyddo'r Comisiynydd o dan is-adran (2), rhaid i'r Comisiynydd ddirymu'r hysbysiad penderfynu a'r adroddiad ar ymchwiliad a roddwyd o dan adran 73 mewn perthynas â'r dyfarniad gwreiddiol.

en-gb	Section 73(3) and (4), and the other provisions of this Measure, apply to the new determination as they apply to any other determination under section 73.
cy-gb	Mae adran 73(3) a (4), a darpariaethau eraill y Mesur hwn, yn gymwys i'r dyfarniad newydd fel y maent yn gymwys i unrhyw ddyfarniad arall o dan adran 73.

en-gb	The investigation report given under section 73(3) in relation to the new determination must include a statement that the Commissioner has made the new determination in compliance with a direction by the Tribunal.
cy-gb	Rhaid i'r adroddiad ar ymchwiliad a roddir o dan adran 73(3) mewn perthynas â'r dyfarniad newydd gynnwys datganiad bod y Comisiynydd wedi gwneud y dyfarniad newydd i gydymffurfio â chyfarwyddyd gan y Tribiwnlys.

en-gb	In their application in relation to the new determination, sections 77, 78, 79, 82 and 84 are subject to section 86 but not to section 85.
cy-gb	I'r graddau y mae adrannau 77, 78, 79, 82 ac 84 yn gymwys i'r dyfarniad newydd, maent yn ddarostyngedig i adran 86 ond nid i adran 85.

en-gb	may set aside the decision of the Tribunal, and (b) if it sets the decision aside, must either—
cy-gb	caiff yr Uchel Lys osod penderfyniad y Tribiwnlys o'r naill du, a os bydd yr Uchel Lys yn gosod y penderfyniad o'r naill du, rhaid iddo naill ai—

en-gb	The directions that the High Court may give under subsection (3)(b)(i) include, but are not limited to, either or both of the following—
cy-gb	Mae'r cyfarwyddiadau y caniateir i'r Uchel Lys eu rhoi o dan is-adran (3)(b)(i) yn cynnwys y naill neu'r llall neu'r naill a'r llall o'r canlynol, ond nid ydynt wedi eu cyfyngu iddynt—

en-gb	An application for permission to appeal must be made to the Tribunal or High Court within the period of 28 days beginning with the day when the Tribunal notified the person making the application of its decision on the appeal under section 99.
cy-gb	Rhaid i gais am ganiatâd i apelio gael ei wneud i'r Tribiwnlys neu i'r Uchel Lys o fewn y cyfnod o 28 o ddiwrnodau sy'n dechrau ar y diwrnod yr hysbysodd y Tribiwnlys y person sy'n gwneud y cais o'i benderfyniad ar yr apêl o dan adran 99.

en-gb	But the Tribunal or High Court may, on a written application by the Commissioner or P, allow an appeal to be made after the end of that period if the Tribunal or High Court is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, ar gais ysgrifenedig gan y Comisiynydd neu P, ganiatáu i apêl gael ei gwneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys neu'r Uchel Lys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	102 Commissioner's duty on an appeal by P
cy-gb	102 Dyletswydd y Comisiynydd pan wneir apêl gan P

en-gb	the Commissioner has carried out an investigation under section 71 following a complaint under section 93,
cy-gb	os yw'r Comisiynydd wedi cynnal ymchwiliad o dan adran 71 yn dilyn cwyn o dan adran 93,

en-gb	D is not a party to those proceedings.
cy-gb	os nad yw D yn barti yn yr achos hwnnw.

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of the outcome of an appeal under section 99, give D notice of the outcome,
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o ganlyniad apêl o dan adran 99, roi hysbysiad i D yn nodi'r canlyniad,

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of an appeal under section 101 or any further appeal, give D notice that the appeal has been made, and Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 54
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o apêl o dan adran 101, neu unrhyw apêl bellach, roi hysbysiad i D yn nodi bod yr apêl wedi ei gwneud, ac

en-gb	as soon as reasonably practicable after being informed of the outcome of an appeal under section 101 or of the outcome of a further appeal, give D notice of the outcome.
cy-gb	cyn gynted ag y bo'n rhesymol ymarferol ar ôl cael ei hysbysu o ganlyniad apêl o dan adran 101 neu o ganlyniad apêl bellach, roi hysbysiad i D yn nodi'r canlyniad.

en-gb	103 P's right of review
cy-gb	103 Hawl P i gael adolygiad

en-gb	This section applies if P makes a complaint to the Commissioner under section 93 about D's conduct (“the alleged conduct”), whether or not that complaint is a valid complaint under that section.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw P yn gwneud cwyn i'r Comisiynydd o dan adran 93 ynglyˆn ag ymddygiad D (“yr ymddygiad honedig”), p'un a yw'r g ˆwyn honno yn gˆwyn ddilys o dan yr adran honno ai peidio.

en-gb	P may, with the permission of the Tribunal, apply to the Tribunal to review the decision of the Commissioner in any of the cases specified in this section.
cy-gb	Caiff P, gyda chaniatâd y Tribiwnlys, wneud cais i'r Tribiwnlys i adolygu penderfyniad y Comisiynydd mewn unrhyw un neu ragor o'r achosion sydd wedi eu nodi yn yr adran hon.

en-gb	The Tribunal must, subject to section 104, deal with an application for such a review as if it were an application for judicial review made to the High Court.
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys, yn ddarostyngedig i adran 104, ymdrin â chais am adolygiad o'r fath fel pe bai'n gais i'r Uchel Lys am adolygiad barnwrol.

en-gb	The Tribunal must give permission to apply where the Tribunal considers that—
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys roi caniatâd i wneud cais pan fo'r Tribiwnlys o'r farn—

en-gb	the application would have a reasonable prospect of success, or
cy-gb	bod disgwyliad rhesymol y byddai'r cais yn llwyddo, neu

en-gb	there is some other compelling reason why the application should be heard.
cy-gb	bod rhyw reswm cryf arall pam y dylai'r cais gael ei glywed.

en-gb	The first case referred to in subsection (2) is where—
cy-gb	Yr achos cyntaf y cyfeirir ato yn is-adran (2) yw—

en-gb	the Commissioner decides to carry out an investigation, and
cy-gb	pan fo'r Comisiynydd yn penderfynu cynnal ymchwiliad, a

en-gb	An application under subsection (2) must be made before the end of the relevant 28 day period.
cy-gb	Rhaid i gais o dan is-adran (2) gael ei wneud cyn diwedd y cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau.

en-gb	But the Tribunal may, on a written application by P, allow an application under subsection (2) to be made after the end of that period if the Tribunal is satisfied that there is a good reason—
cy-gb	Ond caiff y Tribiwnlys, pan wneir cais ysgrifenedig gan P, ganiatáu i gais o dan is-adran (2) gael ei wneud ar ôl diwedd y cyfnod hwnnw os yw'r Tribiwnlys wedi ei fodloni bod rheswm da—

en-gb	for the failure to apply before the end of that period, and
cy-gb	dros y methiant i wneud cais cyn diwedd y cyfnod hwnnw, a

en-gb	if there has been any delay in applying for permission to apply out of time, for that delay.
cy-gb	os oes unrhyw oedi wedi bod cyn gwneud cais am ganiatâd i wneud cais ar ôl yr amser priodol, dros yr oedi hwnnw.

en-gb	The Tribunal must notify P and the Commissioner of its decision on an application made under subsection (2).
cy-gb	Rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu P a'r Comisiynydd o'i benderfyniad ar gais o dan is-adran (2).

en-gb	This section is subject to Tribunal Rules (which may, amongst other things, make provision about the manner in which applications under this section may be brought).
cy-gb	Mae'r adran hon yn ddarostyngedig i Reolau'r Tribiwnlys (sy'n cael gwneud, ymysg pethau eraill, ddarpariaeth ynghylch y modd y ceir gwneud ceisiadau o dan yr adran hon).

en-gb	In this Chapter “relevant 28 day period” means the period of 28 days beginning with the day on which the Commissioner gave P notice of his or her decision under section 94.
cy-gb	Yn y Bennod hon ystyr “cyfnod perthnasol o 28 o ddiwrnodau” yw'r cyfnod o 28 o ddiwrnodau sy'n dechrau ar y diwrnod y bu i'r Comisiynydd hysbysu P o'i benderfyniad o dan adran 94.

en-gb	104 Powers of Tribunal on review
cy-gb	104 Pwerau'r Tribiwnlys ar adolygiad

en-gb	On an application under section 103, the Tribunal may—
cy-gb	Pan wneir cais o dan adran 103, caiff y Tribiwnlys—

en-gb	If the Tribunal annuls the Commissioner's determination, the Tribunal must remit the case to the Commissioner with directions for its reconsideration.
cy-gb	Os yw'r Tribiwnlys yn diddymu dyfarniad y Comisiynydd, rhaid i'r Tribiwnlys anfon yr achos yn ôl at y Comisiynydd gyda chyfarwyddyd ar gyfer ei ailystyried.

en-gb	This section applies if the Tribunal has decided an application under section 103(2).
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Tribiwnlys wedi penderfynu cais o dan adran 103(2).

en-gb	The directions that the High Court may give under subsection (3)(b)(i) include, but are not limited to, either or both of the following— Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 56
cy-gb	Mae'r cyfarwyddiadau y caniateir i'r Uchel Lys eu rhoi o dan is-adran (3)(b)(i) yn cynnwys y naill neu'r llall neu'r naill a'r llall o'r canlynol, ond nid ydynt wedi eu cyfyngu iddynt—

en-gb	An application for permission to appeal must be made to the Tribunal or High Court within the period of 28 days beginning with the day when the Tribunal notified the person making the application under this section of its decision on the application under section 103.
cy-gb	Rhaid i gais am ganiatâd i apelio gael ei wneud i'r Tribiwnlys neu i'r Uchel Lys o fewn cyfnod o 28 o ddiwrnodau gan ddechrau ar y diwrnod yr hysbysodd y Tribiwnlys y person sy'n gwneud y cais o dan yr adran hon o'i benderfyniad ar y cais o dan adran 103.

en-gb	if there has been any delay in applying for permission to appeal out of time, for that delay.
cy-gb	os oes unrhyw oedi wedi bod cyn gwneud y cais am ganiatâd i apelio ar ôl yr amser priodol, dros yr oedi hwnnw.

en-gb	106 Right to apply to be added as a party to proceedings
cy-gb	106 Hawl i wneud cais i berson gael ei ychwanegu'n barti mewn achos

en-gb	an appeal is made to the Tribunal under section 95(2) or section 99, and
cy-gb	os gwneir apêl i'r Tribiwnlys o dan adran 95(2) neu adran 99, a

en-gb	the appeal is made in relation to a determination made after an investigation that follows a complaint made under section 93.
cy-gb	os gwneir yr apêl honno mewn perthynas â dyfarniad a wnaed ar ôl ymchwiliad sy'n dilyn cwyn a wneir o dan adran 93.

en-gb	In the case of an appeal made under section 95(2)—
cy-gb	Yn achos apêl o dan adran 95(2)—

en-gb	the Tribunal must notify the person who made the complaint (P) that the appeal has been made, and
cy-gb	rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu'r person a wnaeth y gˆwyn (P) fod yr apêl wedi ei gwneud, a

en-gb	P may apply to the Tribunal to be added as a party to the proceedings.
cy-gb	caiff P wneud cais i'r Tribiwnlys i gael ei ychwanegu'n barti yn yr achos.

en-gb	In such a case, if P is added as a party to the proceedings—
cy-gb	Mewn achos o'r fath, os ychwanegir P yn barti yn yr achos—

en-gb	the Tribunal must notify P of its decision on the appeal, and
cy-gb	rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu P o'i benderfyniad ar yr apêl, a

en-gb	P may, with the permission of the Tribunal or High Court, appeal to the High Court under section 97 on a question of law arising out of that decision.
cy-gb	caiff P, gyda chaniatâd y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, apelio i'r Uchel Lys o dan adran 97 ar bwynt cyfreithiol sy'n deillio o'r penderfyniad hwnnw.

en-gb	In the case of an appeal made under section 99—
cy-gb	Yn achos apêl a wneir o dan adran 99—

en-gb	the Tribunal must notify D that the appeal has been made, and
cy-gb	rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu D fod yr apêl wedi ei gwneud, a

en-gb	D may apply to the Tribunal to be added as a party to the proceedings.
cy-gb	caiff D wneud cais i'r Tribiwnlys i gael ei ychwanegu'n barti yn yr achos.

en-gb	If D is added as a party to proceedings—
cy-gb	Os ychwanegir D yn barti yn yr achos—

en-gb	the Tribunal must notify D of its decision on the appeal, and
cy-gb	rhaid i'r Tribiwnlys hysbysu D o'i benderfyniad ar yr apêl, a

en-gb	D may, with the permission of the Tribunal or High Court, appeal to the High Court under section 101 on a question of law arising out of that decision.
cy-gb	caiff D, gyda chaniatâd y Tribiwnlys neu'r Uchel Lys, apelio i'r Uchel Lys o dan adran 101 ar bwynt cyfreithiol sy'n deillio o'r penderfyniad hwnnw.

en-gb	This section is subject to Tribunal Rules (which may, among other things, make provision about the manner in which and the time within which an application under this section to be added as a party to proceedings may be made).
cy-gb	Mae'r adran hon yn ddarostyngedig i Reolau'r Tribiwnlys (sy'n cael gwneud, ymysg pethau eraill, ddarpariaeth ynghylch y modd y caniateir gwneud cais o dan yr adran hon i berson gael ei ychwanegu'n barti mewn achos a'r amser a ganiateir ar gyfer gwneud cais o'r fath).

en-gb	This section does not prevent Tribunal Rules from making provision about other persons who may be added as a party to proceedings.
cy-gb	Nid yw'r adran hon yn atal Rheolau'r Tribiwnlys rhag gwneud darpariaeth ynghylch personau eraill y caniateir eu hychwanegu'n barti mewn achos.

en-gb	107 Obstruction and contempt
cy-gb	107 Rhwystro a dirmygu

en-gb	If the Commissioner is satisfied that the condition in subsection (2) is met in relation to a person, the Commissioner may issue a certificate to that effect to the High Court.
cy-gb	Os bodlonir y Comisiynydd fod yr amod yn is-adran (2) wedi cael ei fodloni o ran person, caiff y Comisiynydd ddyroddi tystysgrif i'r perwyl hwnnw i'r Uchel Lys.

en-gb	The condition is that the person—
cy-gb	Yr amod yw bod y person—

en-gb	without lawful excuse, has obstructed the discharge of any of the Commissioner's functions under this Part, or
cy-gb	heb esgus cyfreithlon, wedi rhwystro cyflawni unrhyw un neu ragor o swyddogaethau'r Comisiynydd o dan y Rhan hon, neu

en-gb	has done an act in relation to an investigation under section 71 which, if the investigation were proceedings in the High Court, would constitute contempt of court.
cy-gb	wedi cyflawni gweithred o ran ymchwiliad o dan adran 71 a fyddai, pe bai'r ymchwiliad yn achos yn yr Uchel Lys, yn ddirmyg llys.

en-gb	If the Commissioner issues a certificate under subsection (1), the High Court may inquire into the matter.
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn dyroddi tystysgrif o dan is-adran (1), caiff yr Uchel Lys ymchwilio i'r mater.

en-gb	If the High Court is satisfied that the condition in subsection (2) is met in relation to the person, it may deal with the person in any manner in which it could have dealt with the person if the person had committed contempt in relation to the High Court.
cy-gb	Os bodlonir yr Uchel Lys fod yr amod yn is-adran (2) wedi ei fodloni o ran y person, caiff drin y person mewn unrhyw ffordd y byddai wedi trin y person pe bai'r person wedi cyflawni dirmyg llys o ran yr Uchel Lys.

en-gb	108 Enforcement policy document
cy-gb	108 Dogfen polisi gorfodi

en-gb	The Commissioner must produce an enforcement policy document.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd lunio dogfen polisi gorfodi.

en-gb	The Commissioner may amend the enforcement policy document.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ddiwygio'r ddogfen polisi gorfodi.

en-gb	An enforcement policy document is a document setting out advice and information on the Commissioner's intended approach to the exercise of the Commissioner's functions under this Part.
cy-gb	Dogfen yw dogfen polisi gorfodi sy'n rhoi cyngor a gwybodaeth ar y ffordd y mae'r Comisiynydd yn bwriadu mynd ati i arfer swyddogaethau'r Comisiynydd o dan y Rhan hon.

en-gb	The Commissioner may not produce or amend the enforcement policy document without the approval of the Welsh Ministers.
cy-gb	Ni chaniateir i'r Comisiynydd lunio neu ddiwygio'r ddogfen polisi gorfodi heb gymeradwyaeth Gweinidogion Cymru.

en-gb	ensure that a copy of the enforcement policy document is available for inspection at the Commissioner's office, and
cy-gb	sicrhau bod copi o'r ddogfen polisi gorfodi ar gael i'w archwilio yn swyddfa'r Comisiynydd, a

en-gb	ensure that copies of the document are made available at such other places and by such other means (including by electronic means) as he or she thinks appropriate.
cy-gb	sicrhau y perir bod copïau o'r ddogfen polisi gorfodi ar gael mewn mannau eraill a thrwy ddulliau eraill (gan gynnwys dulliau electronig) sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must ensure that the arrangements for inspecting and gaining access to copies of the enforcement policy document are published in such a way as to bring those arrangements to the attention of persons whom the Commissioner thinks likely to have an interest in the document.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y trefniadau ar gyfer archwilio a chael at gopïau o'r ddogfen polisi gorfodi yn cael eu cyhoeddi mewn modd sy'n dwyn y trefniadau hynny i sylw personau sy'n debygol yn nhyb y Comisiynydd o fod yn bersonau a chanddynt fuddiant yn y ddogfen.

en-gb	109 Register of enforcement action
cy-gb	109 Cofrestr camau gorfodi

en-gb	The Commissioner must create and maintain a register of enforcement action.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd greu a chynnal cofrestr camau gorfodi.

en-gb	The register of enforcement action must include all of the following—
cy-gb	Rhaid i'r gofrestr camau gorfodi gynnwys yr oll o'r canlynol—

en-gb	a description of every investigation undertaken by the Commissioner;
cy-gb	disgrifiad o bob ymchwiliad yr ymgymerwyd ag ef gan y Comisiynydd;

en-gb	as respects each investigation undertaken, the following information as included in the investigation report—
cy-gb	o ran pob ymchwiliad yr ymgymerwyd ag ef, yr wybodaeth a ganlyn fel y'i cynhwysir yn yr adroddiad ar yr ymchwiliad—

en-gb	the Commissioner's determination of whether or not D had failed to comply with the relevant requirement;
cy-gb	dyfarniad y Comisiynydd ar a yw D wedi methu â chydymffurfio â'r gofyniad perthnasol ai peidio;

en-gb	the statement of whether the Commissioner took further action;
cy-gb	y datganiad sy'n nodi a weithredodd y Comisiynydd ymhellach ai peidio;

en-gb	if the Commissioner took further action, the statement of that action;
cy-gb	os gweithredodd y Comisiynydd ymhellach, datganiad ar y gweithredu hwnnw;

en-gb	as respects each investigation undertaken, details of any decision notice given;
cy-gb	o ran pob ymchwiliad yr ymgymerwyd ag ef, manylion am unrhyw hysbysiad penderfynu a roddwyd;

en-gb	details of appeals made to the Tribunal under Chapter 4 (including, but not limited to, the decisions made by the Tribunal).
cy-gb	manylion apelau a wnaed i'r Tribiwnlys o dan Bennod 4 (gan gynnwys penderfyniadau a wnaed gan y Tribiwnlys, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt).

en-gb	The Commissioner must keep the register of enforcement action up to date.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd ddiweddaru'r gofrestr camau gorfodi'n barhaus.

en-gb	ensure that a copy of the register of enforcement action is available for inspection at the Commissioner's office, and
cy-gb	sicrhau bod copi o'r gofrestr camau gorfodi ar gael i'w archwilio yn swyddfa'r Comisiynydd, a

en-gb	ensure that copies of the register of enforcement action are made available at such other places and by such other means (including by electronic means) as he or she thinks appropriate.
cy-gb	sicrhau y perir bod copïau o'r gofrestr camau gorfodi ar gael mewn mannau eraill a thrwy ddulliau eraill (gan gynnwys dulliau electronig) sy'n briodol yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	The Commissioner must ensure that the arrangements for inspecting and gaining access to copies of the register of enforcement action are published in such a way as to bring those arrangements to the attention of persons whom the Commissioner thinks likely to have an interest in the register.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd sicrhau bod y trefniadau ar gyfer archwilio a chael at gopïau o'r gofrestr camau gorfodi yn cael eu cyhoeddi mewn modd sy'n dwyn y trefniadau hynny i sylw personau sy'n debygol yn nhyb y Comisiynydd o fod yn bersonau a chanddynt fuddiant yn y gofrestr.

en-gb	In this section “investigation” means an investigation under section 71.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “ymchwiliad” yw ymchwiliad o dan adran 71.

en-gb	In this Part—
cy-gb	110 Dehongli

en-gb	“enforcement action” (“camau gorfodi”), in relation to an investigation under section 71, means one or more of the following—
cy-gb	Yn y Rhan hon— ystyr “camau gorfodi” (“enforcement action”), mewn perthynas ag ymchwiliad o dan adran 71, yw un neu ragor o'r canlynol—

en-gb	requiring D to prepare an action plan for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D baratoi cynllun gweithredu at ddiben atal methiant D rhag parhau neu gael ei ailadrodd;

en-gb	requiring D to take steps for the purpose of preventing the continuation or repetition of D's failure;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D gymryd camau at ddiben atal methiant D rhag parhau neu gael ei ailadrodd;

en-gb	publicising D's failure;
cy-gb	rhoi cyhoeddusrwydd i fethiant D;

en-gb	requiring D to publicise the failure;
cy-gb	ei gwneud yn ofynnol i D roi cyhoeddusrwydd i'r methiant;

en-gb	imposing a civil penalty on D;
cy-gb	gosod cosb sifil ar D;

en-gb	“interested person” (“person a chanddo fuddiant”), in relation to an investigation under section 71, means—
cy-gb	ystyr “person a chanddo fuddiant” (“interested person”) mewn perthynas ag ymchwiliad o dan adran 71 yw—

en-gb	D, and
cy-gb	D, a

en-gb	if the investigation follows a complaint under section 93, the person who made the complaint.
cy-gb	os yw'r ymchwiliad yn dilyn cwyn a wnaed o dan adran 93, y person a wnaeth y g ˆwyn.

en-gb	FREEDOM TO USE WELSH
cy-gb	RHYDDID I DDEFNYDDIO'R GYMRAEG

en-gb	111 Application to Commissioner
cy-gb	111 Gwneud cais i'r Comisiynydd

en-gb	An individual (P) may apply to the Commissioner for the Commissioner to investigate whether a person (D) has interfered with P's freedom to undertake a Welsh communication with another individual (R) (the “alleged interference”).
cy-gb	Caiff unigolyn (P) wneud cais i'r Comisiynydd yn gofyn i'r Comisiynydd ymchwilio i a yw person (D) wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â chyfathrebiad Cymraeg ag unigolyn arall (R) (“yr ymyrraeth honedig”).

en-gb	An application under this section must comply with the following requirements.
cy-gb	Rhaid i gais o dan yr adran hon gydymffurfio â'r gofynion a ganlyn.

en-gb	The application must be made in writing, unless P's personal circumstances are such that it would not be reasonable for P to make the application in writing.
cy-gb	Rhaid i'r cais fod yn ysgrifenedig oni bai bod amgylchiadau personol P yn golygu na fyddai'n rhesymol i P wneud cais yn ysgrifenedig.

en-gb	The application must give an address at which the Commissioner may contact P (whether the address is postal, electronic or of another description).
cy-gb	Rhaid i'r cais roi cyfeiriad lle y caiff y Comisiynydd gysylltu â P (boed y cyfeiriad yn gyfeiriad post, electronig neu'n gyfeiriad o ddisgrifiad arall).

en-gb	The application must identify— D, and the alleged interference.
cy-gb	Rhaid i'r cais— ei gwneud yn hysbys pwy yw D, a ei gwneud yn hysbys beth yw'r ymyrraeth honedig.

en-gb	112 Welsh communications
cy-gb	112 Cyfathrebiadau Cymraeg

en-gb	In this Measure, “Welsh communication” means a communication in Welsh between two individuals, both of whom—
cy-gb	Yn y Mesur hwn, ystyr “cyfathrebiad Cymraeg” yw cyfathrebiad yn Gymraeg rhwng dau unigolyn, y mae'r ddau ohonynt—

en-gb	are in Wales, and
cy-gb	yng Nghymru, a

en-gb	wish to use the Welsh language with one another in undertaking the communication.
cy-gb	yn dymuno defnyddio'r Gymraeg gyda'i gilydd wrth ymgymryd â'r cyfathrebiad.

en-gb	113 Interference with freedom to use Welsh
cy-gb	113 Ymyrryd â rhyddid i ddefnyddio'r Gymraeg

en-gb	For the purposes of this Measure, D is to be taken to interfere with P's freedom to undertake a Welsh communication with R in any of the following cases.
cy-gb	At ddibenion y Mesur hwn, bernir bod D yn ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â chyfathrebiad Cymraeg ag R mewn unrhyw un neu ragor o'r achosion a ganlyn.

en-gb	Case 1 is where D indicates that P or R should not undertake—
cy-gb	Achos 1 yw pan fo D yn mynegi na ddylai P neu R ymgymryd—

en-gb	a particular communication in Welsh that is a Welsh communication, or
cy-gb	â chyfathrebiad penodol yn Gymraeg sy'n gyfathrebiad Cymraeg, neu

en-gb	a category of communications in Welsh consisting (wholly or partly) of one or more Welsh communications.
cy-gb	â chategori o gyfathrebiadau Cymraeg sydd (yn gyfan gwbl neu'n rhannol) yn un neu ragor o gyfathrebiadau Cymraeg.

en-gb	Case 2 is where D indicates that P or R will be subjected to a detriment (by D or any other person) because P or R has undertaken—
cy-gb	Achos 2 yw pan fo D yn mynegi y bydd P neu R yn dioddef anfantais (drwy law D neu unrhyw berson arall) oherwydd bod P neu R wedi ymgymryd—

en-gb	Case 3 is where D, or a person acting at D's instigation, subjects P or R to a detriment because P or R has undertaken—
cy-gb	Achos 3 yw pan fo D, neu berson sy'n gweithredu ar anogaeth D, yn peri bod P neu R yn dioddef anfantais oherwydd bod P neu R wedi ymgymryd—

en-gb	But, in a case falling within subsection (2)(b), (3)(b) or (4)(b), D is to be taken to interfere with P's freedom to undertake a Welsh communication only insofar as the category of communications consists of one or more Welsh communications.
cy-gb	Ond, mewn achos sy'n dod o fewn is-adran (2)(b), (3)(b) neu (4)(b), dim ond i'r graddau y mae'r categori o gyfathrebiadau yn un neu ragor o gyfathrebiadau Cymraeg y bernir bod D yn ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â chyfathrebiad Cymraeg.

en-gb	For the purposes of subsection (2), the circumstances in which D is to be taken to indicate that P or R should not undertake a particular communication, or a category of communications, include, but are not limited to, circumstances where—
cy-gb	At ddibenion is-adran (2), mae'r amgylchiadau lle y bernir bod D yn mynegi na ddylai P neu R ymgymryd â chyfathrebiad penodol, neu gategori o gyfathrebiadau, yn cynnwys yr amgylchiadau canlynol ond heb fod yn gyfyngedig iddynt—

en-gb	D instructs P or R not to undertake the communication or category of communications,
cy-gb	mae D yn dweud wrth P neu R am beidio ag ymgymryd â'r cyfathrebiad neu'r categori o gyfathrebiadau,

en-gb	D indicates that P or R will be subjected to a detriment (by D or any other person) if P or R undertakes the communication or category of communications, or
cy-gb	mae D yn mynegi y bydd P neu R yn dioddef anfantais (drwy law D neu unrhyw berson arall) os yw P neu R yn ymgymryd â'r cyfathrebiad neu'r categori o gyfathrebiadau, neu

en-gb	D, or a person acting at D's instigation, subjects P or R to a detriment in connection with P or R undertaking the communication or category of communications.
cy-gb	mae D, neu berson sy'n gweithredu ar anogaeth D, yn peri bod P neu R yn dioddef anfantais mewn cysylltiad â bod P neu R yn ymgymryd â'r cyfathrebiad neu'r categori o gyfathrebiadau.

en-gb	For the purposes of this section, it is irrelevant—
cy-gb	At ddibenion yr adran hon, mae'n amherthnasol—

en-gb	whether or not D or any other person has authority to give an indication, and
cy-gb	a oes gan D neu unrhyw berson arall awdurdod i roi mynegiad ai peidio, a

en-gb	whether or not D or any other person has authority to enforce an indication.
cy-gb	a oes gan D neu unrhyw berson arall awdurdod i orfodi mynegiad ai peidio.

en-gb	In this section, references to P or R being subjected to a detriment include P or R being intimidated, bullied, harassed or humiliated.
cy-gb	Yn yr adran hon, mae cyfeiriadau at fod P neu R yn dioddef anfantais yn cynnwys bygylu neu fwlio P neu R, aflonyddu arnynt neu eu bychanu.

en-gb	114 Deciding whether to investigate
cy-gb	114 Penderfynu ai i ymchwilio ai peidio

en-gb	This section applies if P makes an application to the Commissioner under section 111.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw P yn gwneud cais i'r Comisiynydd o dan adran 111.

en-gb	It is for the Commissioner to decide whether or not to investigate the alleged interference.
cy-gb	Mater i'r Comisiynydd yw penderfynu ai i ymchwilio i'r ymyrraeth honedig ai peidio.

en-gb	When deciding whether to investigate the alleged interference, the Commissioner—
cy-gb	Wrth benderfynu ai i ymchwilio i'r ymyrraeth honedig ai peidio—

en-gb	must take into account the context in which interference is alleged to have taken place (including, but not limited to, the relationships, if any, that exist between D and P and between D and R);
cy-gb	rhaid i'r Comisiynydd gymryd i ystyriaeth ym mha gyd-destun yr honnir bod yr ymyrraeth wedi digwydd (gan gynnwys y berthynas (os oes perthynas) sy'n bodoli rhwng D a P a rhwng D ac R, ond heb fod yn gyfyngedig i'r ddwy berthynas hyn);

en-gb	may ask P, D, or any other person, for information or views relating to the alleged interference; and
cy-gb	caiff y Comisiynydd ofyn i P, D, neu i unrhyw berson arall, am wybodaeth neu holi ei farn ynghylch yr ymyrraeth honedig; ac

en-gb	must, if he or she asks P or D for information or views, give P or D the relevant information about investigations.
cy-gb	rhaid i'r Comisiynydd, os yw'n gofyn i P neu D am wybodaeth neu'n holi ei farn, roi i P neu D yr wybodaeth berthnasol am ymchwiliadau.

en-gb	Subsection (3) does not limit the matters which the Commissioner may consider when deciding whether to investigate the alleged interference.
cy-gb	Nid yw is-adran (3) yn cyfyngu ar y materion y caiff y Comisiynydd eu hystyried wrth benderfynu ai i ymchwilio i'r ymyrraeth honedig ai peidio.

en-gb	If the Commissioner decides to investigate the alleged interference, the Commissioner must—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn penderfynu ymchwilio i'r ymyrraeth honedig, rhaid iddo—

en-gb	inform P and D of the decision, and
cy-gb	hysbysu P a D o'r penderfyniad, a

en-gb	give P and D the relevant information about investigations (insofar as the Commissioner has not already given the information under subsection (3)(c)).
cy-gb	rhoi i P a D yr wybodaeth berthnasol am ymchwiliadau (i'r graddau nad yw'r Comisiynydd eisoes wedi rhoi'r wybodaeth o dan is-adran (3)(c)).

en-gb	If the Commissioner decides not to investigate the alleged interference, the Commissioner must inform P of—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn penderfynu peidio ag ymchwilio i'r ymyrraeth honedig, rhaid i'r Comisiynydd hysbysu P—

en-gb	the decision, and
cy-gb	o'r penderfyniad, a

en-gb	the reasons for reaching the decision.
cy-gb	o'r rhesymau dros ddod i'r penderfyniad.

en-gb	The Commissioner must comply with subsection (5) or (6) as soon as practicable after reaching the decision in question.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gydymffurfio ag is-adran (5) neu (6) cyn gynted ag y bo'n ymarferol ar ôl dod i'r penderfyniad o dan sylw.

en-gb	In this section “relevant information about investigations” means information about—
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “gwybodaeth berthnasol am ymchwiliadau” yw gwybodaeth am—

en-gb	the procedure for carrying out investigations under this Part, and
cy-gb	y weithdrefn ar gyfer cynnal ymchwiliadau o dan y Rhan hon, a

en-gb	the Commissioner's powers in relation to such investigations (including, but not limited to, the power under section 118 to produce and publish reports and other documents).
cy-gb	pwerau'r Comisiynydd mewn perthynas â'r ymchwiliadau hynny (gan gynnwys y p ˆwer o dan adran 118 i lunio a chyhoeddi adroddiadau a dogfennau eraill, ond heb fod yn gyfyngedig i hynny).

en-gb	115 Investigations
cy-gb	115 Ymchwiliadau

en-gb	This section applies if the Commissioner decides to investigate the alleged interference.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys os yw'r Comisiynydd yn penderfynu ymchwilio i'r ymyrraeth honedig.

en-gb	The Commissioner may ask P, D, or any other person, for information or views relating to the alleged interference.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd ofyn i P, D, neu i unrhyw berson arall, am wybodaeth neu holi ei farn ynghylch yr ymyrraeth honedig.

en-gb	The Commissioner must, so far as it is practicable, give D the opportunity to respond to the allegations made by P or any other person. Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 62
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd, i'r graddau y mae'n ymarferol, roi cyfle i D i ymateb i'r honiadau a wnaed gan P neu gan unrhyw berson arall.

en-gb	116 Discontinuing investigations
cy-gb	116 Terfynu ymchwiliadau

en-gb	The Commissioner may, at any time, discontinue the investigation of the alleged interference.
cy-gb	Caiff y Comisiynydd derfynu'r ymchwiliad i'r ymyrraeth honedig ar unrhyw adeg.

en-gb	If the Commissioner decides to discontinue the investigation, the Commissioner must—
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn penderfynu terfynu'r ymchwiliad, rhaid iddo—

en-gb	inform P of the reasons for reaching the decision.
cy-gb	hysbysu P o'r rhesymau dros ddod i'r penderfyniad.

en-gb	117 Concluding investigations
cy-gb	117 Cwblhau ymchwiliadau

en-gb	This section applies if the Commissioner—
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys—

en-gb	decides to investigate the alleged interference, and
cy-gb	os yw'r Comisiynydd yn penderfynu ymchwilio i'r ymyrraeth honedig, a

en-gb	The Commissioner must determine whether or not D has interfered with P's freedom to undertake the Welsh communication.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd ddyfarnu a yw D wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â'r cyfathrebiad Cymraeg ai peidio.

en-gb	If the Commissioner determines that D has interfered with P's freedom to undertake the Welsh communication, the Commissioner must also give his or her views on the interference (including, but not limited to, his or her views on whether the interference was justified).
cy-gb	Os yw'r Comisiynydd yn dyfarnu bod D wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â'r cyfathrebiad Cymraeg, rhaid i'r Comisiynydd hefyd roi ei farn ar yr ymyrraeth (gan gynnwys ei farn ynghylch a ellid cyfiawnhau'r ymyrraeth, ond heb fod yn gyfyngedig i'w farn ar hynny).

en-gb	Before the Commissioner makes a determination under subsection (2) or gives his or her views under subsection (3), he or she must—
cy-gb	Cyn bod y Comisiynydd yn gwneud dyfarniad o dan is-adran (2) neu'n rhoi ei farn o dan is-adran (3), rhaid iddo—

en-gb	inform D of the determination which the Commissioner is proposing to make and of the views which the Commissioner is proposing to give, and
cy-gb	hysbysu D o'r dyfarniad y mae'r Comisiynydd yn bwriadu ei wneud ac o'r farn y mae'r Comisiynydd yn bwriadu ei rhoi, a

en-gb	so far as it is practicable, give D the opportunity to respond to the proposed determination and views.
cy-gb	cyn belled ag y bo'n ymarferol, rhoi cyfle i D ymateb i'r dyfarniad ac i'r farn sydd yn yr arfaeth.

en-gb	The Commissioner must notify P and D—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd hysbysu P a D—

en-gb	of the determination of P's application, and
cy-gb	o'r dyfarniad ar y cais a wnaed gan P, a

en-gb	if the determination is that D has interfered with P's freedom to undertake the Welsh communication, of his or her views on the interference.
cy-gb	o'i farn ar yr ymyrraeth, os dyfarniad bod D wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â'r cyfathrebiad Cymraeg yw'r dyfarniad.

en-gb	The Commissioner must comply with subsection (5) as soon as practicable after making the determination.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gydymffurfio ag is-adran (5) cyn gynted ag y bo'n ymarferol ar ôl gwneud y dyfarniad.

en-gb	The Commissioner may give P, D, or any other person advice about—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd roi i P, D, neu i unrhyw berson arall gyngor ynghylch—

en-gb	the alleged interference, or
cy-gb	yr ymyrraeth honedig, neu

en-gb	any matter that relates to the alleged interference.
cy-gb	unrhyw fater sy'n ymwneud â'r ymyrraeth honedig.

en-gb	118 Reports
cy-gb	118 Adroddiadau

en-gb	This section applies in any case where an application is made under section 111.
cy-gb	Mae'r adran hon yn gymwys mewn unrhyw achos lle y gwneir cais o dan adran 111.

en-gb	The Commissioner may produce, and give the Welsh Ministers, a report on—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd lunio, a rhoi i Weinidogion Cymru, adroddiad ar—

en-gb	the application, and
cy-gb	y cais, a

en-gb	the action taken by the Commissioner in response to the application.
cy-gb	y camau a gymerwyd gan y Comisiynydd mewn ymateb i'r cais.

en-gb	Welsh Language (Wales) Measure 2011 (nawm 1) 63 (3) The Commissioner must give copies of any such report to P and D.
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd roi copïau o unrhyw adroddiad o'r fath i P a D.

en-gb	The Commissioner may publish—
cy-gb	Caiff y Comisiynydd gyhoeddi—

en-gb	a report given to the Welsh Ministers under subsection (2),
cy-gb	adroddiad a roddir i Weinidogion Cymru o dan is-adran (2),

en-gb	a version of such a report, or
cy-gb	fersiwn o'r adroddiad hwnnw, neu

en-gb	another document that relates (whether wholly or partly) to the subject matter of such a report, (a “public document”), but only if the following conditions are met.
cy-gb	dogfen arall sy'n ymwneud (boed yn gyfan gwbl neu'n rhannol) â phwnc yr adroddiad hwnnw, (“dogfen gyhoeddus”), ond dim ond os bodlonir yr amodau canlynol.

en-gb	The first condition is that the Commissioner—
cy-gb	Yr amod cyntaf yw bod y Comisiynydd—

en-gb	notifies P and D of the intention to publish a public document, and
cy-gb	yn hysbysu P a D o'r bwriad i gyhoeddi dogfen gyhoeddus, a

en-gb	so far as it is practicable, gives P, D, or any other person the Commissioner considers appropriate, the opportunity to provide the Commissioner with views about publication of a public document.
cy-gb	cyn belled ag y bo'n ymarferol, yn rhoi i P, D, neu i unrhyw berson arall y mae'r Comisiynydd o'r farn ei fod yn briodol, gyfle i roi i'r Comisiynydd farn am gyhoeddi dogfen gyhoeddus.

en-gb	The second condition is that—
cy-gb	Yr ail amod yw—

en-gb	P and D agree to the publication of a public document, or
cy-gb	bod P a D yn cytuno bod y ddogfen gyhoeddus yn cael ei chyhoeddi, neu

en-gb	the Commissioner considers that it is in the public interest to publish a public document.
cy-gb	bod y Comisiynydd o'r farn ei bod er budd y cyhoedd i'r ddogfen gyhoeddus gael ei chyhoeddi.

en-gb	In considering whether it is in the public interest to publish a public document, the Commissioner must take account of, amongst other things—
cy-gb	Wrth bwyso a mesur a yw er budd y cyhoedd i'r ddogfen gyhoeddus gael ei chyhoeddi, rhaid i'r Comisiynydd gymryd i ystyriaeth, ymhlith pethau eraill—

en-gb	the interests of P and D, and
cy-gb	buddiannau P a D, a

en-gb	the interests of any other persons which the Commissioner thinks it is appropriate to take account of.
cy-gb	buddiannau unrhyw bersonau eraill y mae'n briodol eu cymryd i ystyriaeth yn nhyb y Comisiynydd.

en-gb	In relation to any application in which the Commissioner determines that D has not interfered with P's freedom to undertake a Welsh communication, a public document must not identify D.
cy-gb	Yn achos unrhyw gais lle dyfarna'r Comisiynydd nad yw D wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â chyfathrebiad Cymraeg, rhaid i ddogfen gyhoeddus beidio â'i gwneud yn hysbys pwy yw D.

en-gb	119 Annual report to Welsh Ministers
cy-gb	119 Adroddiad blynyddol i Weinidogion Cymru

en-gb	The Commissioner must include in each annual report produced in accordance with Part 2 a report on—
cy-gb	Rhaid i'r Comisiynydd gynnwys, ym mhob adroddiad blynyddol a lunnir yn unol â Rhan 2, adroddiad—

en-gb	relevant applications made to the Commissioner in the period to which the report relates,
cy-gb	ar y ceisiadau perthnasol a wnaed i'r Comisiynydd yn y cyfnod y mae'r adroddiad yn ymwneud ag ef,

en-gb	the action taken by the Commissioner in response to relevant applications made in that period, and
cy-gb	ar y camau a gymerwyd gan y Comisiynydd mewn ymateb i geisiadau perthnasol a wnaed yn y cyfnod hwnnw, ac

en-gb	the Commissioner's view of the adequacy and effectiveness of the law in protecting the freedom of persons in Wales wishing to use the Welsh language to do so with one another.
cy-gb	ar farn y Comisiynydd ar ddigonolrwydd ac effeithiolrwydd y gyfraith i warchod rhyddid personau yng Nghymru sy'n dymuno defnyddio'r Gymraeg i gyfathrebu â'i gilydd.

en-gb	In formulating a view for the purposes of subsection (1)(c), the matters which the Commissioner must consider include, but are not limited to—
cy-gb	Wrth ffurfio barn at ddibenion is-adran (1)(c), mae'r materion y mae'n rhaid i'r Comisiynydd eu hystyried yn cynnwys y canlynol, ond nid ydynt wedi eu cyfyngu iddynt—

en-gb	all relevant applications made since section 111 came into force, and
cy-gb	pob cais perthnasol a wnaed oddi ar y dyddiad y daeth adran 111 i rym, a

en-gb	all action taken by the Commissioner in response to relevant applications made since section 111 came into force.
cy-gb	pob cam a gymerwyd gan y Comisiynydd mewn ymateb i geisiadau perthnasol a wnaed oddi ar y dyddiad y daeth adran 111 i rym.

en-gb	In relation to any relevant application in which the Commissioner determines that D has not interfered with P's freedom to undertake a Welsh communication, the matters included in an annual report in accordance with this section must not identify D.
cy-gb	O ran unrhyw gais perthnasol lle y dyfarna'r Comisiynydd nad yw D wedi ymyrryd â rhyddid P i ymgymryd â chyfathrebiad Cymraeg, rhaid i'r materion a gynhwysir mewn adroddiad blynyddol yn unol â'r adran hon beidio â'i gwneud yn hysbys pwy yw D.

en-gb	The Welsh Ministers may, by regulations, make provision about reports under this section.
cy-gb	Caiff Gweinidogion Cymru, drwy reoliadau, wneud darpariaeth am adroddiadau o dan yr adran hon.

en-gb	In this section “relevant application” means an application made under section 111.
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “cais perthnasol” yw cais a wneir o dan adran 111.

en-gb	120 The Welsh Language Tribunal
cy-gb	120 Tribiwnlys y Gymraeg

en-gb	There is to be a Welsh Language Tribunal (referred to in this Measure as the “Tribunal”).
cy-gb	Bydd yna Dribiwnlys y Gymraeg (y cyfeirir ato yn y Mesur hwn fel y “Tribiwnlys”).

en-gb	The Tribunal is to consist of the following members—
cy-gb	Yr aelodau canlynol fydd aelodau'r Tribiwnlys—

en-gb	the President of the Welsh Language Tribunal (referred to in this Measure as the “President”);
cy-gb	Llywydd Tribiwnlys y Gymraeg (y cyfeirir ato yn y Mesur hwn fel y “Llywydd”);

en-gb	legally-qualified members; and
cy-gb	aelodau wedi ymgymhwyso yn y gyfraith; ac

en-gb	lay members.
cy-gb	aelodau lleyg.

en-gb	The Welsh Ministers must appoint the members of the Tribunal.
cy-gb	Rhaid i Weinidogion Cymru benodi aelodau'r Tribiwnlys.

en-gb	Schedule 11 makes further provision about the Tribunal.
cy-gb	Mae Atodlen 11 yn gwneud darpariaeth bellach ynghylch y Tribiwnlys.

en-gb	121 Composition for proceedings before Tribunal
cy-gb	121 Cyfansoddiad ar gyfer achosion gerbron y Tribiwnlys

en-gb	The President must select the members of the Tribunal who are to deal with particular proceedings before the Tribunal.
cy-gb	Rhaid i'r Llywydd ddewis yr aelodau o'r Tribiwnlys sydd i ymdrin ag achosion penodol gerbron y Tribiwnlys.

en-gb	The President must select three members of the Tribunal to deal with the proceedings.
cy-gb	Rhaid i'r Llywydd ddewis tri aelod o'r Tribiwnlys i ymdrin â'r achosion.

en-gb	The President must ensure that—
cy-gb	Rhaid i'r Llywydd sicrhau bod—

en-gb	at least one of the three members is a legal member, and
cy-gb	o leiaf un o'r tri aelod yn aelod cyfreithiol, a

en-gb	at least one of the three members is a lay member.
cy-gb	o leiaf un o'r tri aelod yn aelod lleyg.

en-gb	If only one of the three members is a legal member, that legal member is to chair the proceedings.
cy-gb	Os dim ond un o'r tri aelod sy'n aelod cyfreithiol, yr aelod cyfreithiol hwnnw sydd i gadeirio'r achos.

en-gb	If more than one of the three members are legal members, the President is to select the legal member who is to chair the proceedings.
cy-gb	Os oes mwy nag un o'r tri aelod yn aelodau cyfreithiol, mae'r Llywydd i ddewis yr aelod cyfreithiol sydd i gadeirio'r achos.

en-gb	In this section “legal member” means—
cy-gb	Yn yr adran hon ystyr “aelod cyfreithiol” yw—

en-gb	the President, or
cy-gb	y Llywydd, neu

en-gb	a legally-qualified member of the Tribunal.
cy-gb	aelod o'r Tribiwnlys sydd wedi ymgymhwyso yn y gyfraith.

en-gb	122 Hearings in public
cy-gb	122 Gwrandawiadau cyhoeddus

en-gb	Proceedings before the Tribunal are to be held in public.
cy-gb	Mae achosion gerbron y Tribiwnlys i'w cynnal yn gyhoeddus.

en-gb	But that is subject to Tribunal Rules.
cy-gb	Ond mae hynny'n ddarostyngedig i Reolau'r Tribiwnlys.

en-gb	123 Welsh Language Tribunal Rules
cy-gb	123 Rheolau Tribiwnlys y Gymraeg

en-gb	The President must make rules governing the practice and procedure to be followed in the Tribunal.
cy-gb	Rhaid i'r Llywydd wneud rheolau sy'n llywodraethu'r ymarferiad a'r drefniadaeth sydd i'w dilyn yn y Tribiwnlys.

en-gb	The rules are to be known as “Welsh Language Tribunal Rules” (but are referred to in this Measure as “Tribunal Rules”).
cy-gb	Mae'r rheolau i'w galw'n “Rheolau Tribiwnlys y Gymraeg” (ond cyfeirir atynt yn y Mesur hwn fel “Rheolau'r Tribiwnlys”).

en-gb	Tribunal Rules must include the following—
cy-gb	Rhaid i Reolau'r Tribiwnlys gynnwys y canlynol—

en-gb	provision about the selection under section 121(2) of the three members of the Tribunal to deal with proceedings;
cy-gb	darpariaeth ynghylch dewis o dan adran 121(2) y tri aelod o'r Tribiwnlys i ymdrin ag achosion;

en-gb	provision about the selection under section 121(5) of the legal member to chair proceedings;
cy-gb	darpariaeth ynghylch dewis o dan adran 121(5) yr aelod cyfreithiol i gadeirio achosion;

en-gb	provision about conflicts of interest that arise—
cy-gb	darpariaeth ynghylch gwrthdrawiadau buddiant sy'n codi—

en-gb	in relation to the participation of members of the Tribunal in the determination of proceedings, or (ii) in relation to the exercise of the President's functions under section 121.
cy-gb	mewn perthynas â chyfranogiad aelodau o'r Tribiwnlys yn y gwaith o ddyfarnu achos, neu (ii) mewn perthynas ag arfer swyddogaethau'r Llywydd o dan adran 121.

en-gb	Tribunal Rules may, amongst other things, include provision about the following matters—
cy-gb	Caiff Rheolau'r Tribiwnlys, ymysg pethau eraill, gynnwys darpariaeth ynghylch y materion a ganlyn—

en-gb	the exercise by the President, or by the member chairing any proceedings, of any functions which relate to matters that are preliminary or incidental to the proceedings;
cy-gb	arfer gan y Llywydd, neu gan yr aelod sy'n cadeirio unrhyw achosion, unrhyw swyddogaethau sy'n ymwneud â materion sy'n rhagarweiniol i'r achos neu'n gysylltiedig â'r achos;