TermCymru

77296 canlyniad
Rhestrir y canlyniadau yn nhrefn yr wyddor Gymraeg A-Y
Cymraeg: person sydd wedi ei indemnio
Saesneg: indemnified person
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Chwefror 2012
Cymraeg: person sy’n chwistrellu cyffuriau
Saesneg: injecting drug user
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl sy’n chwistrellu cyffuriau
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Mawrth 2025
Cymraeg: person sy'n dioddef o asthma difrifol
Saesneg: severe asthmatics
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl sy'n dioddef o asthma difrifol
Diweddarwyd ddiwethaf: 3 Mehefin 2020
Cymraeg: person sy'n gadael gofal
Saesneg: care leaver
Statws A
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl sy'n gadael gofal
Nodiadau: Dyma'r term a ddefnyddir mewn testunau cyffredinol. Gellir addasu'r elfen gyntaf i "person ifanc", "plentyn", "un" etc. Mewn testunau deddfwriaethol, defnyddir "person [ifanc] sy'n ymadael â gofal"
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Chwefror 2025
Cymraeg: person sy'n gymwys am gyngor a chymorth
Saesneg: person eligible for advice and support
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Yng nghyd-destun gadael gofal.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Hydref 2012
Cymraeg: person sy'n hunanesgeuluso
Saesneg: self-neglecting person
Statws B
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl sy'n hunanesgeuluso
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mai 2023
Cymraeg: person sy'n meddu
Saesneg: possessor
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: personau sy'n meddu
Diffiniad: person sy'n meddu ar rywbeth
Cyd-destun: os yw’r tir yn perthyn i Ddugiaeth Cernyw, yw’r person hwnnw y mae Dug Cernyw, neu’r person sy’n meddu ar Ddugiaeth Cernyw am y tro, yn ei benodi
Diweddarwyd ddiwethaf: 16 Tachwedd 2021
Cymraeg: person sy'n meddu'n wrthgefn
Saesneg: adverse possessor
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Dyma'r term cyfreithiol am yr hyn a elwir yn gyffredin yn 'sgwatiwr'. Gweler y cofnod am adverse possession / meddiant gwrthgefn am ddiffiniad.
Diweddarwyd ddiwethaf: 28 Rhagfyr 2017
Cymraeg: person sy'n rheoli
Saesneg: person managing
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Person sy'n berchennog neu'n lesddeiliad ar fangre ac sydd, yn sgil hynny, yn derbyn rhent neu daliadau eraill gan lesddeiliaid neu drwyddedeion y fangre, neu a fyddai'n derbyn rhent neu daliadau eraill ar gyfer y fangre oni bai ei fod wedi dod i gytundeb â pherson arall sy'n golygu bod y person arall hwnnw yn derbyn y rhent neu'r taliadau.
Nodiadau: Term sy'n deillio o Ddeddf Tai 2004. Sylwer bod angen gwahaniaethu wrth person with control / person â rheolaeth yng nghyd-destun y Ddeddf honno.
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Mai 2025
Cymraeg: person traws
Saesneg: trans person
Statws B
Pwnc: Personél
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl draws
Diffiniad: Unigolyn nad yw'n cydymffurfio'n ddiamwys â'r syniadau confensiynol o rywedd gwrywaidd neu fenywaidd, ond yn hytrach sy'n cyfuno'r rhain neu'n cyfnewid rhyngddynt
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Mehefin 2021
Cymraeg: person wedi'i ddadleoli
Saesneg: displaced person
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl wedi'u dadleoli
Diweddarwyd ddiwethaf: 7 Ionawr 2025
Cymraeg: person ymadawedig
Saesneg: deceased person
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: pobl ymadawedig
Diweddarwyd ddiwethaf: 28 Ebrill 2020
Cymraeg: person ymgysylltiedig
Saesneg: affiliated person
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: personau ymgysylltiedig
Cyd-destun: A person is “affiliated” with another if the person is in the position of a group undertaking of the other person, within the meaning given in section 1161(5) of the Companies Act 2006, whether or not either of them is an undertaking within the meaning given in section 1161(1) of that Act.
Nodiadau: Term o faes caffael. Ychwanegwyd i’r gronfa yn sgil Deddf Caffael 2023 (deddfwriaeth Llywodraeth y DU, sydd ar gael yn Saesneg yn unig) a Rheoliadau Caffael (Cymru) 2024. Daw’r frawddeg gyd-destunol Saesneg o Ddeddf Caffael 2023. Cymharer ag associated person / person â chyswllt a connected person / person cysylltiedig.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Medi 2024
Cymraeg: person y rhoddwyd caniatâd iddo aros fel person diwladwriaeth
Saesneg: person granted stateless leave
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: personau y rhoddwyd caniatâd iddynt aros fel personau diwladwriaeth
Diffiniad: “person granted stateless leave” means a person who (a) has extant leave to remain as a stateless person under the immigration rules; and (b) has been ordinarily resident in the United Kingdom and Islands throughout the period since the person was granted such leave
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mai 2018
Cymraeg: perth
Saesneg: hedge
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Chwefror 2006
Cymraeg: perth cyfoethog ei rhywogaethau
Saesneg: species-rich hedgerow
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 3 Hydref 2003
Cymraeg: perth fylchog/gwrych bylchog
Saesneg: gappy hedge
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Tachwedd 2009
Cymraeg: perth hynafol
Saesneg: ancient hedgerow
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: Disgrifiad swyddogol o gynefin y rhoddir blaenoriaeth iddo yng Nghynllun Bioamrywiaeth y DU.
Diweddarwyd ddiwethaf: 30 Gorffennaf 2003
Cymraeg: perthi
Saesneg: hedgerows
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Mai 2005
Cymraeg: perthi
Saesneg: hedges
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: gwrychoedd/cloddiau/perthi
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Gorffennaf 2003
Cymraeg: perthnasau-yng-nghyfraith
Saesneg: in-laws
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mai 2005
Cymraeg: perthyn
Saesneg: belonging
Statws B
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Dylai cyfleoedd i ymgysylltu â’r gymuned leol ac amrywiaeth o ddiwylliannau ac ieithoedd feithrin ymdeimlad o berthyn ymhlith babanod a phlant ifanc.
Nodiadau: Daw'r frawddeg gyd-destunol o Fframwaith Ansawdd Chwarae, Dysgu a Gofal Plentyndod Cynnar.
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Hydref 2024
Cymraeg: perthynas
Saesneg: relative
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mai 2005
Cymraeg: perthynas agos
Saesneg: close relative
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mai 2005
Cymraeg: perthynas agosaf
Saesneg: next of kin
Statws B
Pwnc: Cyffredinol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 28 Ebrill 2020
Cymraeg: perthynas anfygythiol
Saesneg: non-threatening relationship
Statws B
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasoedd anfygythiol
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mai 2023
Cymraeg: perthynas bersonol agos
Saesneg: intimate personal relationship
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Cyd-destun: At ddibenion y diffiniad o “camdriniaeth ddomestig”, mae dau berson yn “gysylltiedig yn bersonol” â’i gilydd os yw unrhyw un neu ragor o’r canlynol yn gymwys [...] (e) maent mewn perthynas bersonol agos â’i gilydd, neu wedi bod mewn perthynas o’r fath [...]
Nodiadau: Term a ddefnyddir yn y ddeddfwriaeth wrth ddisgrifio mathau o gysylltiadau posibl rhwng un sydd o dan amheuaeth o gam-drin, a dioddefwr. Nid yw'r term wedi ei ddiffinio yn y statud. Daw'r frawddeg gyd-destunol o Fil Digartrefedd a a Dyrannu Tai Cymdeithasol (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Chwefror 2025
Cymraeg: perthynas deuluol barhaus
Saesneg: enduring family relationship
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: Yng nghyd-destun cyfraith teulu, perthynas sy'n debyg i briodas neu bartneriaeth sifil.
Nodiadau: Daw'r term Saesneg o Ddeddf Plant a Mabwysiadu 2002.
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Chwefror 2025
Cymraeg: perthynas gontractiol
Saesneg: contractual relationship
Statws C
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Gorffennaf 2007
Cymraeg: perthynas gymhwysol
Saesneg: qualifying relationship
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Awst 2013
Cymraeg: perthynas gynhyrchiol
Saesneg: productive relationship
Statws C
Pwnc: Llywodraeth leol
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Tachwedd 2010
Cymraeg: perthynas hirbarhaus
Saesneg: durable relationship
Statws B
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasoedd hirbarhaus
Nodiadau: Yng nghyd-destun rheoliadau mewnfudo i Brydain.
Diweddarwyd ddiwethaf: 25 Chwefror 2021
Cymraeg: perthynas llawn ymddiriedaeth
Saesneg: high-trust relationship
Statws A
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasoedd llawn ymddiriedaeth
Nodiadau: Yng nghyd-destun partneriaethau cymdeithasol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 26 Medi 2019
Cymraeg: perthynas o’r radd gyntaf
Saesneg: first degree relative
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasau o'r radd gyntaf
Diffiniad: Aelod o'r teulu sy'n rhannu tua hanner eu gwybodaeth enetig gydag unigolion penodol arall yn y teulu. Mae'r rhain yn cynnwys rhieni, brodyr, chwiorydd a phlant.
Diweddarwyd ddiwethaf: 20 Gorffennaf 2023
Cymraeg: perthynas ranbarthol
Saesneg: regional relationship
Statws B
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasoedd rhanbarthol
Cyd-destun: Mae ein perthnasoedd rhanbarthol strategol a'n cyswllt â rhwydweithiau Ewropeaidd a rhyngwladol yn allweddol inni.
Nodiadau: Yng nghyd-destun cynlluniau gweithredu rhyngwladol Llywodraeth Cymru.
Diweddarwyd ddiwethaf: 12 Tachwedd 2020
Cymraeg: perthynas rhiant
Saesneg: parental relationship
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Cyd-destun: For the purposes of subsection (3)(f) a person has a parental relationship in relation to a child if— (a) the person is a parent of the child, or (b) the person has parental responsibility for the child.]
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Chwefror 2025
Cymraeg: perthynas sy'n cael blaenoriaeth
Saesneg: priority relationship
Statws B
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: perthnasoedd sy'n cael blaenoriaeth
Nodiadau: Yng nghyd-destun cynlluniau gweithredu rhyngwladol Llywodraeth Cymru.
Diweddarwyd ddiwethaf: 12 Tachwedd 2020
Cymraeg: perthynas sy'n cael ei chydnabod yn gyfreithiol
Saesneg: legally recognised relationship
Statws C
Pwnc: Gwasanaethau cymdeithasol
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mai 2005
Cymraeg: perthynol
Saesneg: relational
Statws B
Pwnc: TGCh
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Gorffennaf 2005
Cymraeg: pŵer treth incwm
Saesneg: income tax power
Statws A
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Chwefror 2014
Cymraeg: pŵer trethu
Saesneg: tax-raising power
Statws A
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Chwefror 2014
Cymraeg: pertwsis
Saesneg: pertussis
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: y pas
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Awst 2004
Cymraeg: perwellt y gwanwyn
Saesneg: sweet vernal-grass
Statws A
Pwnc: Planhigion
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: anthoxanthum odoratum
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Mehefin 2022
Cymraeg: pŵer wrth gefn
Saesneg: reserve power
Statws C
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Tachwedd 2010
Cymraeg: pŵer (X) i wneud is-ddeddfwriaeth
Saesneg: subordinate legislative power (of X)
Statws C
Pwnc: Llywodraeth leol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Tachwedd 2010
Cymraeg: perygl
Saesneg: hazard
Statws B
Pwnc: Cyffredinol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: peryglon
Diffiniad: Rhywbeth a all achosi niwed.
Nodiadau: Cymharer â’r cofnod am risk / risg. Mewn rhai cyd-destunau, risg yw cyfuniad o'r tebygolrwydd y bydd y niwed y gallai perygl ei achosi'n digwydd, a maint yr effaith bosibl.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Mehefin 2025
Cymraeg: Perygl! Adeilad Anniogel
Saesneg: Danger! Building Unsafe
Statws C
Pwnc: Cynllunio
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Rhagfyr 2003
Cymraeg: perygl i ddiogelwch
Saesneg: safety hazard
Statws C
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 23 Hydref 2003
Cymraeg: perygl marwolaeth
Saesneg: danger of death
Statws C
Pwnc: Tân ac achub
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Rhagfyr 2003
Cymraeg: Peryglon Difrifol o ran Trallwyso
Saesneg: Serious Hazards of Transfusion
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: Digwyddiadau neu adweithiau niweidiol sy’n gysylltiedig â thrallwyso cydrannau gwaed neu imiwnoglobwlin Gwrth-D, a all arwain at niwed gwirioneddol i’r claf, niwed posibl (camgymeriadau neu fethiannau a allai fod wedi achosi niwed), neu faterion systemig yn ymwneud ag arferion trallwyso.
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Hydref 2025