TermCymru

78271 canlyniad
Rhestrir y canlyniadau yn nhrefn yr wyddor Gymraeg A-Y
Cymraeg: ychwanegyn bwyd
Saesneg: food additive
Statws B
Pwnc: Bwyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: ychwanegion bwyd
Cyd-destun: Mae rheoliad 4 yn gwahardd defnyddio (gan unrhyw berson) gyfryngau cannu blawd fel ychwanegion bwyd wrth baratoi bara neu flawd (yn ddarostyngedig i’r esemptiadau cyffredinol yn rheoliadau 6 a 7).
Nodiadau: Daw'r testun cyd-destunol o Reoliadau Bara a Blawd (Cymru) 2025
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Mehefin 2025
Cymraeg: ychwanegyn bwyd anifeiliaid
Saesneg: feed additive
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: ychwanegion bwyd anifeiliaid
Diffiniad: Sylweddau ar gyfer bwyd anifeiliaid sy'n cynnig maeth neu feddyginiaeth ychwanegol, ee fitaminau, asidau amino, mwynau, cyfansoddion steroidaidd a chynnyrch ffwngaidd. Gall yr ychwanegion effeithio ar gyflwyniad, hylendid neu dreuliadwyedd bwyd, neu ei effaith ar iechyd y coluddion.
Cyd-destun: Yn y cyfarwyddiadau ar gyfer defnyddio’r ychwanegyn bwyd anifeiliaid a’r rhag-gymysgeddau, rhaid nodi’r amodau storio a’r sefydlogrwydd o ran trin â gwres.
Nodiadau: Daw'r testun cyd-destunol o Reoliadau Ychwanegion Bwyd Anifeiliaid (Awdurdodiadau) (Cymru) 2022.
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2024
Cymraeg: ychwanegyn crynodedig
Saesneg: additive concentrate
Statws B
Pwnc: Bwyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Ychwanegion ar ffurf grynodedig.
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Ionawr 2012
Cymraeg: ychwanegyn maethol
Saesneg: nutritional additive
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: ychwanegion maethol
Diffiniad: Sylwedd a ychwanegir i fwyd at ddibenion gwella'r cynnwys maethol (yn hytrach nag i wella'r blas neu'r ymddangosiad).
Cyd-destun: Mae’r paratoad a bennir yn y tabl, sy’n perthyn i’r categori ychwanegion “ychwanegion maethol” ac i’r grŵp gweithredol “cyfansoddion elfennau hybrin”, wedi ei awdurdodi fel ychwanegyn mewn maeth anifeiliaid yn ddarostyngedig i’r amodau a nodir yn y tabl.
Nodiadau: Daw'r testun cyd-destunol o Reoliadau Ychwanegion Bwyd Anifeiliaid (Awdurdodiadau) (Cymru) 2022.
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2024
Cymraeg: ychwanegyn silwair
Saesneg: silage additive
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: ychwanegion silwair
Cyd-destun: Mae’r paratoad a bennir yn y tabl, sy’n perthyn i’r categori ychwanegion “ychwanegion technolegol” ac i’r grŵp gweithredol “ychwanegion silwair”, wedi ei awdurdodi fel ychwanegyn mewn maeth anifeiliaid yn ddarostyngedig i’r amodau a nodir yn y tabl.
Nodiadau: Daw'r testun cyd-destunol o Reoliadau Ychwanegion Bwyd Anifeiliaid (Awdurdodiadau) (Cymru) 2022.
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2024
Cymraeg: ychwanegyn sootechnegol
Saesneg: zootechnical additive
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: ychwanegion sootechnegol
Cyd-destun: Mae’r paratoad a bennir yn y tabl, sy’n perthyn i’r categori ychwanegion “ychwanegion sootechnegol” ac i’r grŵp gweithredol “sylweddau gwella treuliadwyedd”, wedi ei awdurdodi fel ychwanegyn mewn maeth anifeiliaid yn ddarostyngedig i’r amodau a nodir yn y tabl.
Nodiadau: Daw'r testun cyd-destunol o Reoliadau Ychwanegion Bwyd Anifeiliaid (Awdurdodiadau) (Cymru) 2022.
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2024
Cymraeg: Y Chwe Nod ar gyfer Gofal Brys a Gofal mewn Argyfwng
Saesneg: Six Goals of Urgent and Emergency Care
Statws A
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Llawlyfr polisi ar gyfer 2021-2026, gan Lywodraeth Cymru. Sylwer mai 'gofal argyfwng' a argymhellir bellach ar gyfer 'emergency care'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Mehefin 2023
Cymraeg: y chwyddwr Cymreig
Saesneg: Welsh inflater
Statws C
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: To cause (a currency or an economy) to undergo inflation.
Diweddarwyd ddiwethaf: 9 Awst 2010
Cymraeg: Y Cinio Mawr
Saesneg: Big Lunch
Statws A
Pwnc: Datblygu cymunedol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Mae'r Cinio Mawr, Jo Cox Foundation a degoedd o grwpiau eraill wedi ymuno â'i gilydd i ddod ynghyd â chyfeillion, cymdogion a phobl eraill nad ydynt yn eu hadnabod eto ar gyfer partïon stryd, picniciau, barbeciwiau a chystadlaethau gwneud teisennau.
Nodiadau: Menter gan yr Eden Project. Mae'r teitl Cymraeg yn un swyddogol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mai 2017
Cymraeg: y clafr
Saesneg: scab
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Clefyd ar ddefaid, neu weithiau wartheg, a achosir gan y gwiddonyn Psoroptes ovis.
Nodiadau: Os oes angen bod yn benodol yngylch y rhywogaeth yr effeithir arni gan y clefyd, gellir defnyddio 'clafr y defaid' neu 'clafr y gwartheg'. Gan amlaf bydd y testun Saesneg yn defnyddio 'sheep scab' a 'cattle scab' mewn achosion o'r fath, ond sylwer hefyd ei bod yn gyffredin defnyddio 'y clafr' ar ei ben ei hun yn Gymraeg am 'sheep scab' am fod y clefyd yn llawer mwy cyffredin ar ddefaid nag ar wartheg.
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Rhagfyr 2024
Cymraeg: y clafr
Saesneg: sheep scab
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Clefyd ar ddefaid a achosir gan y gwiddonyn Psoroptes ovis.
Nodiadau: Gall y clafr effeithio ar wartheg hefyd, ond mae'n glefyd llawer iawn mwy cyffredin ar ddefaid nag ar wartheg. Os oes angen gwahaniaethu yn y testun rhwng 'sheep scab' a 'cattle scab', neu os oes angen bod yn benodol am ryw reswm arall, gellir defnyddio 'clafr y defaid' am 'sheep scab'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Rhagfyr 2024
Cymraeg: Y Clas-ar-Wy
Saesneg: Glasbury
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Diffiniad: Powys
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Awst 2003
Cymraeg: Y Clas-ar-Wy
Saesneg: Glasbury
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Ward etholiadol yn Sir Powys. Dyma'r enwau a ragnodwyd yn Gymraeg a Saesneg ar gyfer y ward yng Ngorchymyn Sir Powys (Trefniadau Etholiadol) 2021.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2022
Cymraeg: y clefyd crafu
Saesneg: scabies
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Anhwylder y gellir ei drin drwy Wasanaeth Anhwylderau Cyffredin y GIG.
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Rhagfyr 2022
Cymraeg: Y cloriannu gan yr Ysgrifennydd Parhaol
Saesneg: Permanent Secretary's Stocktake
Statws C
Pwnc: Personél
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 22 Hydref 2008
Cymraeg: Y Clwb Parseli
Saesneg: Letter Box Club
Statws C
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Focuses on improving the educational outlook for children aged 7-11 in foster families.
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Ebrill 2009
Cymraeg: Y Cocyd
Saesneg: Cockett
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Ward etholiadol yn Ninas a Sir Abertawe. Dyma'r enwau a ragnodwyd yn Gymraeg a Saesneg ar gyfer y ward yng Ngorchymyn Dinas a Sir Abertawe (Trefniadau Etholiadol) 2021.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2022
Cymraeg: Y Cod ADY
Saesneg: ALN Code
Statws B
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 22 Hydref 2020
Cymraeg: Y cod apelau derbyn i ysgolion
Saesneg: School admission appeals code
Statws A
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Dogfen APADGOS, Llywodraeth y Cynulliad, Ebrill 2009.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Ebrill 2009
Cymraeg: Y Cod ar yr Arferion a Argymhellir o ran Cyhoeddusrwydd gan Awdurdodau Lleol
Saesneg: Code of Recommended Practice for Local Authority Publicity
Statws A
Pwnc: Llywodraeth leol
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Ionawr 2022
Cymraeg: Y Cod Awtistiaeth
Saesneg: Autism Code
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Talfyriad ar y Cod Ymarfer ar Gyflenwi Gwasanaethau Awtistiaeth
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mawrth 2025
Cymraeg: Y Cod Dedfrydu
Saesneg: Sentencing Code
Statws B
Pwnc: Teitlau deddfwriaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 27 Ebrill 2023
Cymraeg: Y cod derbyn i ysgolion
Saesneg: School admissions code
Statws A
Pwnc: Addysg
Diffiniad: Dogfen APADGOS, Llywodraeth y Cynulliad, Ebrill 2009.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Ebrill 2009
Cymraeg: Y Cod Dioddefwyr
Saesneg: Victims’ Code
Statws C
Pwnc: Cyfiawnder a threfn
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Yng nghyd-destun y Bil Dioddefwyr a Charcharorion.
Diweddarwyd ddiwethaf: 22 Mehefin 2023
Cymraeg: Y Cod Dwy Haen
Saesneg: Two Tier Code
Statws A
Pwnc: Tai
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Dyma'r enw cyffredin ar Y Cod Ymarfer ar Faterion y Gweithlu
Diweddarwyd ddiwethaf: 26 Medi 2019
Cymraeg: Y Cod i Bawb
Saesneg: Universal Code
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Set o safonau ac egwyddorion cyffredinol y mae’n rhaid i bob ffermwr sy’n cymryd rhan yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy eu dilyn fel rhan o ofynion y cynllun.
Cyd-destun: Mae gofynion y cynllun hefyd yn cynnwys 'Cod i Bawb' sy'n fframwaith o ofynion heb reoliadau sydd wedi'u cynllunio i ddiogelu pridd, bioamrywiaeth, coed a nodweddion y dirwedd.
Nodiadau: Elfen yn y Cynllun Ffermio Cynaliadwy.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Mehefin 2026
Cymraeg: Y Cod Llywodraethiant Corfforaethol
Saesneg: Corporate Governance Code
Statws B
Pwnc: Llywodraeth leol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Mai 2025
Cymraeg: Y Cod Llywodraethiant Penodiadau Cyhoeddus
Saesneg: Governance Code for Public Appointments
Statws B
Pwnc: Personél
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Teitl cwrteisi ar ddogfen gan Lywodraeth y DU, sydd ar gael yn Saesneg yn unig.
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Mai 2025
Cymraeg: Y Cod Ymarfer ar Faterion y Gweithlu
Saesneg: Code of Practice on Workforce Matters
Statws A
Pwnc: Personél
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Yn aml, gelwir y Cod hwn yn The Two-Tier Code / Y Cod Dwy Haen.
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Mai 2022
Cymraeg: Y Cod Ymarfer ar gyfer Ystadegau
Saesneg: Code of Practice for Statistics
Statws A
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Tachwedd 2020
Cymraeg: Y Cod Ymarfer ar gyfer Ystadegau Swyddogol
Saesneg: Code of Practice for Official Statistics
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 25 Hydref 2017
Cymraeg: Y Cod Ymarfer ar Gyflogaeth Foesegol mewn Cadwyni Cyflenwi
Saesneg: Code of Ethical Employment in Supply Chains
Statws A
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 26 Medi 2019
Cymraeg: Y Cod Ymarfer Cyflenwi Nwyddau Groser
Saesneg: Groceries Supply Code of Practice
Statws B
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Y rheolau y mae disgwyl i bawb sy'n rhan o gadwyn cyflenwi bwyd gadw atyn nhw, a sail dyfarniadau Dyfarnwr y Cod Cyflenwi Nwyddau Groser.
Nodiadau: Dogfen gan Lywodraeth y DU.
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Ebrill 2020
Cymraeg: Y Cod Ymarfer Niwrowahaniaeth
Saesneg: Neurodivergence Code of Practice
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mawrth 2025
Cymraeg: y coediwr
Saesneg: forester moth
Statws C
Pwnc: Anifeiliaid
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Chwefror 2012
Cymraeg: Y Cofrestrydd Cwmnïau
Saesneg: Registrar of Companies
Statws B
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mai 2017
Cymraeg: Y Coldra
Saesneg: The Coldra
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Diweddarwyd ddiwethaf: 25 Mawrth 2010
Cymraeg: Y Coleg Brenhinol Meddygaeth Argyfwng
Saesneg: Royal College of Emergency Medicine
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 7 Tachwedd 2024
Cymraeg: Y Coleg Cynllunio at Argyfyngau
Saesneg: Emergency Planning College
Statws B
Pwnc: Cyffredinol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Mae'r Coleg Cynllunio at Argyfyngau yn cael ei weithredu ar gyfer, ac ar ran, Llywodraeth y DU. Mae'n darparu gwasanaethau hyfforddi, ymarfer a chynghori ym mhob disgyblaeth gwydnwch, ac yn cefnogi datblygiad athrawiaeth, canllawiau a safonau cenedlaethol y DU.
Nodiadau: Teitl cwrteisi ar sefydliad sydd heb deitl Cymraeg swyddogol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Chwefror 2025
Cymraeg: Y Coleg Ffederal
Saesneg: Y Coleg Ffederal
Statws A
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Adroddiad i’r Gweinidog dros Blant, Addysg, Dysgu Gydol Oes a Sgiliau gan yr Athro Robin Williams, CBE, FRS. Mehefin 2009.
Cyd-destun: Report to the Minister for Children, Education, Lifelong Learning and Skills. Professor Robin Williams, CBE, FRS. June 2009
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Tachwedd 2010
Cymraeg: Y Coleg Peirianneg
Saesneg: College of Engineering
Statws C
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 21 Gorffennaf 2011
Cymraeg: Y Coleg Rhagoriaeth Dechnegol Cymreig ym maes Amddiffyn
Saesneg: Welsh Defence Technical Excellence College
Statws B
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 25 Mawrth 2026
Cymraeg: y colon a'r rhefr
Saesneg: colorectal
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 20 Mai 2004
Cymraeg: Y Comisiwn Addysg Drydyddol ac Ymchwil
Saesneg: Commission for Tertiary Education and Research
Statws A
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Rhagfyr 2023
Cymraeg: Y Comisiwn Addysg Drydyddol ac Ymchwil
Saesneg: CTER
Statws A
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Dyma'r acronym Saesneg a ddefnyddir am Commission for Tertiary Education and Research.
Diweddarwyd ddiwethaf: 12 Rhagfyr 2023
Cymraeg: Y Comisiwn Annibynnol ar Ariannu a Chyllid i Gymru
Saesneg: Independent Commission on Funding and Finance for Wales
Statws A
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 20 Awst 2008
Cymraeg: Y Comisiwn Annibynnol ar Ddyfodol Cyfansoddiadol Cymru
Saesneg: Independent Commission on the Constitutional Future of Wales
Statws A
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Tachwedd 2021
Cymraeg: Y Comisiwn Ansawdd Gofal
Saesneg: Care Quality Commission
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: CQC
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Mawrth 2010
Cymraeg: Y Comisiwn Ansawdd Gofal
Saesneg: CQC
Statws C
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Care Quality Commission
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Mawrth 2010
Cymraeg: Y Comisiwn ar Bwerau a Threfniadau Etholiadol Cynulliad Cenedlaethol Cymru
Saesneg: Commission on the Powers and Electoral Arrangements of the National Assembly for Wales
Statws A
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Comisiwn Richard
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Mawrth 2003