TermCymru

78420 canlyniad
Rhestrir y canlyniadau yn nhrefn yr wyddor Gymraeg A-Y
Cymraeg: cloddio am
Saesneg: dredge
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Agregau, tywod ac ati.
Diweddarwyd ddiwethaf: 20 Mai 2004
Cymraeg: cloddio data
Saesneg: data mining
Statws B
Pwnc: TGCh
Rhan ymadrodd: Berf
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Gorffennaf 2005
Cymraeg: cloddwaith
Saesneg: earthwork
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 30 Gorffennaf 2003
Cymraeg: clo drws
Saesneg: door lock 
Statws B
Pwnc: Cyfiawnder a threfn
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: cloeon drysau
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Rhagfyr 2023
Cymraeg: clo drws tra diogel
Saesneg: high security door lock
Statws B
Pwnc: Cyfiawnder a threfn
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 30 Awst 2012
Cymraeg: clof
Saesneg: clove
Statws B
Pwnc: Bwyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: clofau
Diffiniad: Blodeuyn bach brown a sychwyd o goeden fythwyrdd, a ddefnyddir fel sbeis.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Rhagfyr 2023
Cymraeg: clo ffenestr
Saesneg: window lock 
Statws B
Pwnc: Cyfiawnder a threfn
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: cloeon ffenestri
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Rhagfyr 2023
Cymraeg: clo ffenestr
Saesneg: window lock
Statws B
Pwnc: Tai
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: cloeon ffenestri
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Chwefror 2025
Cymraeg: clo ffenestr tra diogel
Saesneg: high security window lock
Statws B
Pwnc: Cyfiawnder a threfn
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 30 Awst 2012
Cymraeg: cloffni
Saesneg: lameness
Statws B
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Byddwch yn cadarnhau eich bod wedi sgorio cyflwr a symudedd drwy hunanddatganiad ac yn cadw cofnodion priodol o weithgarwch sgorio a lefelau cloffni.
Diweddarwyd ddiwethaf: 27 Chwefror 2024
Cymraeg: clogwyn a llethr morol
Saesneg: maritime cliff and slope
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Gorffennaf 2006
Cymraeg: clogwyn meddal ansefydlog
Saesneg: mobile soft cliff
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 26 Mehefin 2012
Cymraeg: cloi
Saesneg: fix
Statws A
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Berf
Diffiniad: Proses lle bydd nitrogen yn cael ei ddal drwy broses gemegol yng ngwreiddiau planhigion ac yna yn aros yn y pridd wedi i'r gwreiddiau ddadelfennu.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Gorffennaf 2019
Cymraeg: cloi asedau
Saesneg: asset locking
Statws A
Pwnc: Tai
Rhan ymadrodd: Berf
Diweddarwyd ddiwethaf: 9 Gorffennaf 2014
Cymraeg: cloi’n sownd
Saesneg: locking on
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Berf
Diffiniad: Techneg brotestio lle bydd protestiwr yn ymlynu at berson arall, at wrthrych neu at dir, gan amlaf gan ddefnyddio cyfarpar a addaswyd neu a fabwysiadwyd ar gyfer y dasg.
Nodiadau: Mae cloi’n sownd, lle mae hyn yn arwain at darfu difrifol, yn drosedd o dan Ddeddf Trefn Gyhoeddus 2023.
Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Mehefin 2023
Cymraeg: Clonclyfrau
Saesneg: Chatterbooks
Statws C
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw priod
Diffiniad: Fersiwn Gymraeg o lyfrau Saesneg.
Diweddarwyd ddiwethaf: 12 Gorffennaf 2012
Cymraeg: cloramffenicol
Saesneg: chloramphenicol
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Diferion llygaid gwrthfiotig.
Diweddarwyd ddiwethaf: 16 Ebrill 2026
Cymraeg: clorfenvinffos
Saesneg: chlorfenvinphos
Statws C
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Tachwedd 2010
Cymraeg: clorian boced
Saesneg: pocket balance
Statws A
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Cyd-destun: Lluosog: cloriannau poced. Defnyddir "tafol boced" yn y de.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Rhagfyr 2012
Cymraeg: cloriannu Tir Gofal
Saesneg: Tir Gofal stocktake
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Berf
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Gorffennaf 2003
Cymraeg: cloriannydd Tir Gofal
Saesneg: Tir Gofal stocktaker
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Gorffennaf 2003
Cymraeg: clorin
Saesneg: chlorine
Statws A
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Symbol cemegol: Cl
Nodiadau: Elfen gemegol. Gweler y canllawiau sillafu termau benthyg gwyddonol ar BydTermCymru.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2025
Cymraeg: cloroalcanau (C10-13)
Saesneg: chloroalkanes (C10-13)
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Tachwedd 2010
Cymraeg: cloron
Saesneg: truffles
Statws C
Pwnc: Bwyd
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: Yr enw llawn yw ‘cloron y moch’.
Diweddarwyd ddiwethaf: 31 Mawrth 2009
Cymraeg: cloronen
Saesneg: tuber
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: part of plant
Diweddarwyd ddiwethaf: 27 Ionawr 2004
Cymraeg: clorpyrifos
Saesneg: chlorpyrifos
Statws C
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 1 Tachwedd 2010
Cymraeg: closed dŵr
Saesneg: water closet
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: closedau dŵr
Diffiniad: Mewn ystafell ymolchi gyhoeddus, ciwbicl sy’n cynnwys cyfleusterau lle defnyddir dŵr i olchi’r gwastraff ymaith.
Nodiadau: Dyma’r term technegol (ar y ffurf ‘water-closet’, gyda chysylltnod) a geir yn Neddf Adeiladau 1984, a seiliwyd y diffiniad yn y cofnod hwn ar y diffiniad yn y Ddeddf honno. Ar y cyfan, mae’n ymadrodd sydd wedi dyddio. Yn y rhan fwyaf o gyd-destunau lle y’i gwelir bellach, mae’n debyg y defnyddir ‘water closet’ (ac yn enwedig ei acronym, WC) mewn ystyr lai penodol ac yn gyfystyr â ‘toilet’ yn yr holl ystyron sy’n bosibl i’r gair hwnnw. Bryd hynny, mae’n debyg y byddai ‘toiled’ yn addas yn Gymraeg.
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mehefin 2025
Cymraeg: closed pridd
Saesneg: earth closet
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: closedau pridd
Diffiniad: Mewn ystafell ymolchi gyhoeddus, ciwbicl sy’n cynnwys cyfleusterau lle defnyddir pridd, lludw neu gemegau i orchuddio’r gwastraff.
Nodiadau: Dyma’r term technegol (ar y ffurf ‘earth-closet’, gyda chysylltnod) a geir yn Neddf Adeiladau 1984, a seiliwyd y diffiniad yn y cofnod hwn ar y diffiniad yn y Ddeddf honno. Cymharer â ‘water closet’.
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Mehefin 2025
Cymraeg: clostir
Saesneg: enclosure
Statws C
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: archaeoleg
Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Ionawr 2008
Cymraeg: Clostir Cynhanesyddol Bwlwarcau
Saesneg: Bulwarks Prehistoric Enclosure
Statws A
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma'r ffurfiau a ddefnyddir yn swyddogol gan Cadw yn y ddwy iaith am yr heneb dan sylw. Safonwyd gan Banel Safoni Enwau Lleoedd Comisiynydd y Gymraeg, mewn ymgynghoriad â Cadw.
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Hydref 2024
Cymraeg: Clostir Cynhanesyddol Castell Bryngwyn
Saesneg: Castell Bryngwyn Prehistoric Enclosure
Statws A
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma'r ffurfiau a ddefnyddir yn swyddogol gan Cadw yn y ddwy iaith am yr heneb dan sylw. Safonwyd gan Banel Safoni Enwau Lleoedd Comisiynydd y Gymraeg, mewn ymgynghoriad â Cadw.
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Hydref 2024
Cymraeg: clostir hirgrwn
Saesneg: oval enclosure
Statws C
Pwnc: Ystadau a Cadw
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: archaeoleg
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Chwefror 2008
Cymraeg: clot gwaed
Saesneg: blood clot
Statws B
Pwnc: Iechyd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 27 Hydref 2003
Cymraeg: clo triphlyg
Saesneg: triple lock
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Polisi gan Lywodraeth y DU ers 2010 sy’n gwarantu y bydd y Pensiwn Gwladol yn cynyddu bob blwyddyn yn ôl y mwyaf o dri mesur: chwyddiant (CPI), twf enillion cyfartalog, neu 2.5%.
Diweddarwyd ddiwethaf: 27 Tachwedd 2025
Cymraeg: clo y Senedd
Saesneg: Senedd lock
Statws B
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Cynnig mewn deddfwriaeth arfaethedig ym maes trethi, lle byddai gan y Senedd gyfle i wrthod cynigion treth.
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Tachwedd 2020
Cymraeg: CLRAE
Saesneg: CLRAE
Statws B
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: Cyngres Awdurdodau Lleol a Rhanbarthol Ewrop
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Ionawr 2004
Cymraeg: clêr afonydd yr iseldir
Saesneg: lowland water flies
Statws C
Pwnc: Anifeiliaid
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Awst 2010
Cymraeg: cluadadwyedd data
Saesneg: data portability
Statws B
Pwnc: TGCh
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: The ability to reuse data across different services, so data can be moved, copied or transferred easily from one IT environment to another in a safe and secure way, without affecting its usability.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Mehefin 2018
Cymraeg: cludadwy
Saesneg: portable
Statws B
Pwnc: TGCh
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Diweddarwyd ddiwethaf: 19 Gorffennaf 2005
Cymraeg: cludadwyedd
Saesneg: portability
Statws A
Pwnc: Personél
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Ystyr ‘portability’ yn y cyd-destun hwn yw bod y system genedlaethol newydd yn cyflwyno cymwysterau ‘cludadwy’ a fydd yn cael eu cydnabod yn rhyngwladol, hynny yw, bydd myfyrwyr yn gallu mynd â’r cymwysterau gyda hwy i astudio mewn sefydliadau dros y byd.
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Chwefror 2015
Cymraeg: cludadwyedd
Saesneg: portability
Statws A
Pwnc: Addysg
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Nodiadau: Cyfyd yng nghyd-destun addysg a hyfforddiant ôl-orfodol. Mewn nifer o gyd-destunau, gall fod yn well addasu'r frawddeg i ddefnyddio'r ffurf ansoddeiriol 'cludadwy' mewn testunau Cymraeg.
Diweddarwyd ddiwethaf: 7 Mawrth 2018
Cymraeg: cludiant
Saesneg: transport
Statws A
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: cludiannau
Diffiniad: y weithred neu'r cyflwr o symud neu gario (fel arfer mewn cerbyd, llestr, etc) peth neu berson o'r naill le i'r llall
Cyd-destun: bydd yn rhaid i awdurdod lleol ddarparu cludiant am ddim onid yw wedi trefnu i’r plentyn ddod yn ddisgybl cofrestredig mewn sefydliad addas yn nes at ei gartref, neu wedi trefnu i’r plentyn fyrddio yn yr ysgol neu’n agos ati.
Nodiadau: Weithiau mae'r berfenw 'cludo' yn gweithio'n well. Dylid cofio bod 'cludiant' weithiau yn cael ei ddefnyddio i gyfleu 'cost cludo rhywbeth'. Gweler hefyd 'transport: trafnidiaeth'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Medi 2021
Cymraeg: cludiant am ddim i'r ysgol
Saesneg: free school transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Termau o’r Memorandwm Esboniadol ar gyfer y Mesur Arfaethedig ynghylch Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Rhagfyr 2010
Cymraeg: cludiant ar fysiau ysgol
Saesneg: school bus transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Termau o’r Memorandwm Esboniadol ar gyfer y Mesur Arfaethedig ynghylch Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Rhagfyr 2010
Cymraeg: cludiant ar y cyd i ddysgwyr
Saesneg: collective learner transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Termau o’r Memorandwm Esboniadol ar gyfer y Mesur Arfaethedig ynghylch Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Rhagfyr 2010
Cymraeg: cludiant ar y cyd i'r ysgol
Saesneg: collective school transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Termau o’r Memorandwm Esboniadol ar gyfer y Mesur Arfaethedig ynghylch Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Rhagfyr 2010
Cymraeg: cludiant ar y ffordd
Saesneg: road transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 10 Rhagfyr 2008
Cymraeg: Cludiant cyhoeddus ar y ffyrdd
Saesneg: Road-based public transport
Statws A
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diffiniad: Dogfen Grŵp Ymgynghorol Trafnidiaeth Cymru.
Diweddarwyd ddiwethaf: 4 Mehefin 2004
Cymraeg: cludiant dan gontract i ddysgwyr
Saesneg: contracted learner transport
Statws C
Pwnc: Trafnidiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Termau o’r Memorandwm Esboniadol ar gyfer y Mesur Arfaethedig ynghylch Diogelwch ar Gludiant i Ddysgwyr (Cymru).
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Rhagfyr 2010
Cymraeg: Cludiant i Ddysgwyr
Saesneg: Learner Transport
Statws C
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Mai 2011