TermCymru

78271 canlyniad
Rhestrir y canlyniadau yn nhrefn yr wyddor Gymraeg A-Y
Cymraeg: gwladolyn tramor preswyl cymwys
Saesneg: qualifying resident foreign nationals
Statws C
Pwnc: Llywodraeth leol
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: gwladolion tramor preswyl cymwys
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Tachwedd 2018
Cymraeg: gwladolyn UE
Saesneg: EU national
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Lluosog: gwladolion UE
Diffiniad: gwladolyn o Aelod-wladwriaeth o'r Undeb Ewropeaidd
Cyd-destun: ystyr “gwladolyn UE” (“EU national”) yw gwladolyn o Aelod-wladwriaeth o’r Undeb Ewropeaidd;
Nodiadau: Mewn rhai cyd-destunau gellir ychwanegu'r fannod o flaen UE ee 'un neu ragor o wladolion yr UE'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 16 Tachwedd 2021
Cymraeg: gwladolyn y DU
Saesneg: UK national
Statws C
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 31 Awst 2006
Cymraeg: gwlad o waith teg
Saesneg: fair work nation
Statws B
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Mai 2019
Cymraeg: Gwlad Pwyl
Saesneg: Poland
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2021
Cymraeg: Gwlad Romáwns
Saesneg: Romance Country
Statws C
Pwnc: Diwylliant a'r celfyddydau
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: Gwledydd Romáwns
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Tachwedd 2020
Cymraeg: Gwlad Slafig
Saesneg: Slavic Country
Statws C
Pwnc: Diwylliant a'r celfyddydau
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: Gwledydd Slafig
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Tachwedd 2020
Cymraeg: gwlad â statws ddiglefyd swyddogol
Saesneg: officially disease free country
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Chwefror 2008
Cymraeg: gwlad â statws ddiglefyd swyddogol
Saesneg: officially free
Statws C
Pwnc: Amaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: Shortened version of 'officially disease free country' in the context of foot and mouth.
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Chwefror 2008
Cymraeg: gwlad sydd ar fin gwneud cais
Saesneg: pre-candidate country
Statws C
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diffiniad: O'i gyferbynnu â 'gwlad sydd wedi gwneud cais', 'candidate country'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Ionawr 2007
Cymraeg: gwlad tarddiad
Saesneg: country of origin
Statws B
Pwnc: Bwyd
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 22 Medi 2005
Cymraeg: Gwlad Thai
Saesneg: Thailand
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2021
Cymraeg: gwlad wreiddiol
Saesneg: country of origin
Statws B
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: gwledydd gwreiddiol
Nodiadau: Mae’r term hwn yn ymwneud â phobl sy’n mudo, yn hytrach na chynnyrch sy’n cael ei fasnachu’n rhyngwladol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Ionawr 2017
Cymraeg: gwladwriaeth
Saesneg: state
Statws C
Pwnc: Pwyllgorau
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 24 Chwefror 2003
Cymraeg: gwladwriaeth AEE
Saesneg: EEA state
Statws A
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: gwladwriaethau AEE
Diffiniad: aelod-wladwriaeth o'r Ardal Economaidd Ewropeaidd
Cyd-destun: ystyr “Gwladwriaeth AEE” (“EEA State”) yw Aelod-wladwriaeth o’r Ardal Economaidd Ewropeaidd;
Nodiadau: Mewn rhai cyd-destunau gellir ychwaengu'r fannod o flaen AEE ee 'un neu ragor o wkadwriaethau'r AEE'.
Diweddarwyd ddiwethaf: 16 Tachwedd 2021
Cymraeg: gwladwriaeth AEE
Saesneg: EEA state
Statws A
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: gwladwriaethau AEE
Diffiniad: gwladwriaeth o'r Undeb Ewropeaidd neu wladwriaeth sy'n barti i gytundeb yr Ardal Economaidd Ewropeaidd
Diweddarwyd ddiwethaf: 30 Mehefin 2022
Cymraeg: Gwladwriaeth Amlgenhedlig Bolivia
Saesneg: The Plurinational State of Bolivia
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Bolivia. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Annibynnol Papua Guinea Newydd
Saesneg: The Independent State of Papua New Guinea
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Papua Guinea Newydd. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Annibynnol Samoa
Saesneg: The Independent State of Samoa
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Samoa. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaethau Ffedereiddiedig Micronesia
Saesneg: The Federated States of Micronesia
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Micronesia. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: gwladwriaethau’r AEE-EFTA
Saesneg: EEA-EFTA states
Statws B
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: Y dair gwladwriaeth sy’n aelodau o EFTA ac hefyd yn aelodau o’r Ardal Economaidd Ewropeaidd, sef Gwlad yr Ia, Liechtenstein a Norwy. Nid yw’r aelod arall o EFTA, y Swistir, yn aelod o’r grŵp hwn gan nad yw hefyd yn aelod o’r AEE.
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Medi 2022
Cymraeg: gwladwriaethau sydd wedi'u derbyn
Saesneg: accession states
Statws B
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: I ddod yn aelodau o'r UE.
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Ionawr 2004
Cymraeg: Gwladwriaeth Dinas y Fatican
Saesneg: Vatican City State
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Dinas y Fatican. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Eritrea
Saesneg: The State of Eritrea
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Eritrea. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: gwladwriaeth faldodus
Saesneg: nanny state
Statws C
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Cyd-destun: Gellir aralleirio ee gwladwriaeth nani/ymyrgar/a'i bys ym mhob cawl ac ati.
Diweddarwyd ddiwethaf: 29 Ebrill 2013
Cymraeg: gwladwriaeth gytuniad
Saesneg: treaty state
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: gwladwriaethau cytuniad
Cyd-destun: In this section, a “treaty state” means a state, territory or organisation of states or territories that is party to an international agreement specified in Schedule 9, other than the United Kingdom.
Nodiadau: Term o faes caffael. Ychwanegwyd i’r gronfa yn sgil Deddf Caffael 2023 (deddfwriaeth Llywodraeth y DU, sydd ar gael yn Saesneg yn unig) a Rheoliadau Caffael (Cymru) 2024. Daw’r frawddeg gyd-destunol Saesneg o Ddeddf Caffael 2023.
Diweddarwyd ddiwethaf: 31 Gorffennaf 2024
Cymraeg: Gwladwriaeth Israel
Saesneg: The State of Israel
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Israel. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Kuwait
Saesneg: The State of Kuwait
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Kuwait. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Libya
Saesneg: State of Libya
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Libya. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Palesteina
Saesneg: State of Palestine
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Palesteina. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth Qatar
Saesneg: The State of Qatar
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Dyma’r enw llawn swyddogol ar y wlad y'i hadnabyddir yn Gymraeg â'r enw cyffredin Qatar. Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 18 Mehefin 2026
Cymraeg: Gwladwriaeth sy'n Barti
Saesneg: State Party
Statws B
Pwnc: Cyfraith
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Lluosog: Gwladwriaeth sy'n Barti
Diffiniad: A State party to a treaty has consented to be bound by the treaty, and for this State the treaty is in force.
Nodiadau: Daw’r diffiniad o gronfa dermau yr UN. Mae’r cofnod hwnnw hefyd yn nodi fel a ganlyn: “As regards the plural -- States parties, States party, State parties -- there is no set convention, e.g., in international law, though "States parties" (or States Parties) appears most frequently. This is a case of the two nouns -- States and parties -- being used in apposition.”
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Hydref 2015
Cymraeg: Gwlad y Basg
Saesneg: The Basque Country
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Medi 2022
Cymraeg: gwladychu
Saesneg: colonization
Statws C
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Berf
Diffiniad: Of country etc.
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Ebrill 2005
Cymraeg: gwladychu
Saesneg: colonize
Statws C
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Berf
Diffiniad: of country etc.
Diweddarwyd ddiwethaf: 6 Ebrill 2005
Cymraeg: Gwlad yr Haf
Saesneg: Somerset
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Enw sir yn Lloegr. Safonwyd y ffurf hon gan Banel Safoni Enwau Lleoedd Comisiynydd y Gymraeg fel rhan o restr o siroedd Lloegr. Am ragor o wybodaeth am y prosiect safoni hwn, gweler gwefan Comisiynydd y Gymraeg.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Mehefin 2025
Cymraeg: Gwlad yr Iâ
Saesneg: Iceland
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2021
Cymraeg: Gwlad yr Iorddonen
Saesneg: Jordan
Statws A
Pwnc: Enwau lleoedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Safonwyd yr enw hwn gan ddilyn yr egwyddorion a nodir yn yr erthygl 'Dynodi enwau gwladwriaethau, tiriogaethau a chenhedloedd diwladwriaeth' yn yr Arddulliadur.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Awst 2021
Cymraeg: Gwlad y Sgydau
Saesneg: Waterfall Country
Statws A
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw priod
Nodiadau: Menter ym Mannau Brycheiniog
Diweddarwyd ddiwethaf: 13 Mehefin 2019
Cymraeg: gwledd swyddogol
Saesneg: state banquet
Statws C
Pwnc: Cyffredinol
Rhan ymadrodd: Enw, Benywaidd, Unigol
Diweddarwyd ddiwethaf: 14 Mehefin 2004
Cymraeg: Gwledig llai: Agosach at dref neu ddinas sylweddol
Saesneg: Smaller rural: Nearer to a major town or city
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Nodiadau: Dosbarthiad daearyddol at ddibenion ystadegau Llywodraeth Cymru, yn rhan o’r Dosbarthiad Gwledig-Trefol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Mawrth 2026
Cymraeg: Gwledig llai: Pellach o dref neu ddinas sylweddol
Saesneg: Smaller rural: Further from a major town or city
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Nodiadau: Dosbarthiad daearyddol at ddibenion ystadegau Llywodraeth Cymru, yn rhan o’r Dosbarthiad Gwledig-Trefol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Mawrth 2026
Cymraeg: Gwledig mwy: Agosach at dref neu ddinas sylweddol
Saesneg: Larger rural: Nearer to a major town or city
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Nodiadau: Dosbarthiad daearyddol at ddibenion ystadegau Llywodraeth Cymru, yn rhan o’r Dosbarthiad Gwledig-Trefol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Mawrth 2026
Cymraeg: Gwledig mwy: Pellach o dref neu ddinas sylweddol
Saesneg: Larger rural: Further from a major town or city
Statws B
Pwnc: Cyllid ac ystadegau
Rhan ymadrodd: Ansoddair
Nodiadau: Dosbarthiad daearyddol at ddibenion ystadegau Llywodraeth Cymru, yn rhan o’r Dosbarthiad Gwledig-Trefol.
Diweddarwyd ddiwethaf: 11 Mawrth 2026
Cymraeg: gwledigrwydd
Saesneg: rurality
Statws B
Pwnc: Amgylchedd
Rhan ymadrodd: Enw, Gwrywaidd, Unigol
Cyd-destun: Yn ôl rhai diffiniadau o wledigrwydd, mae dros 80% o Gymru yn wledig ac mae cymaint â thraean o gyfanswm y boblogaeth yn byw mewn ardaloedd gwledig.
Nodiadau: Mewn rhai cyd-destunau llai technegol lle nad oes angen y term technegol, mae'n bosibl y gellid ystyried aralleiriad ee "natur wledig".
Diweddarwyd ddiwethaf: 2 Gorffennaf 2026
Cymraeg: gwledydd a all wneud cais
Saesneg: potential candidate countries
Statws C
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: for membership of the EU
Diweddarwyd ddiwethaf: 5 Medi 2003
Cymraeg: gwledydd a all wneud cais
Saesneg: potential candidates
Statws B
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diffiniad: Gwledydd a all wneud cais i ddod yn aelodau o'r UE.
Diweddarwyd ddiwethaf: 8 Ionawr 2004
Cymraeg: gwledydd datblygedig
Saesneg: developed countries
Statws C
Pwnc: Datblygu economaidd
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Mawrth 2009
Cymraeg: gwledydd datblygol
Saesneg: developing world
Statws C
Pwnc: Ewrop
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Diweddarwyd ddiwethaf: 15 Mawrth 2006
Cymraeg: gwledydd datganoledig
Saesneg: devolved nations
Statws C
Pwnc: Gwleidyddiaeth
Rhan ymadrodd: Enw, Lluosog
Nodiadau: Llaw-fer a ddefnyddir i gyfeirio at Gymru, yr Alban a Gogledd Iwerddon yng nghyd-destun cyfansoddiad y Deyrnas Unedig.
Diweddarwyd ddiwethaf: 17 Ebrill 2024