Huw Irranca-Davies, Y Dirprwy Brif Weinidog ac Ysgrifennydd y Cabinet dros Newid Hinsawdd a Materion Gwledig
Yn unol â'r cytundeb cysylltiadau rhyng-sefydliadol, gallaf adrodd i'r Aelodau y mynychais gyfarfod diweddaraf y Grŵp Rhyngweinidogol dros yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig ar 5 Chwefror 2026.
Cadeiriwyd y cyfarfod gan Andrew Muir MLA, y Gweinidog Amaethyddiaeth, yr Amgylchedd a Materion Gwledig o Weithrediaeth Gogledd Iwerddon. Y gweinidogion a oedd yn bresennol o Lywodraeth y DU oedd Emma Reynolds AS, Ysgrifennydd Gwladol dros yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig; y Farwnes Sue Hayman, y Gweinidog Bioddiogelwch, Ffiniau ac Anifeiliaid; a'r Fonesig Angela Eagle DBE, y Gweinidog dros Ddiogelwch Bwyd a Materion Gwledig. Mairi Gougeon MSP, Ysgrifennydd y Cabinet dros Faterion Gwledig, Diwygio Tir ac Ynysoedd; a Jim Fairlie MSP, Gweinidog Amaethyddiaeth a Chysylltedd a fynychwyd gan Lywodraeth yr Alban.
Agorodd y cyfarfod gyda thrafodaeth ar ddyraniadau ar gyfer Cronfa Pysgota a Thwf Arfordirol y DU. Mynegodd gweinidogion y llywodraeth ddatganoledig siom bod fformiwla Barnett wedi cael ei defnyddio gan nad oedd yn adlewyrchu'r dyraniadau cyllid o rowndiau cyllido blaenorol, na maint cymharol y sector pysgota ym mhob un o'r cenhedloedd datganoledig.
Nesaf trafododd yr IMG ymgysylltu a chynnydd ar drafodaethau Cytundeb SPS y DU yr UE. Nododd a gwerthfawrogodd gweinidogion y llywodraeth ddatganoledig y lefel dda o ymgysylltiad UKG â nhw hyd yma a phwysleisiodd bwysigrwydd parhau trwy gydol y broses drafod. Cytunodd gweinidogion hefyd am bwysigrwydd cynnal trefniadau ffiniau a bioddiogelwch effeithiol tra bod y Cytundeb SPS yn cael ei drafod a'i weithredu. Nododd gweinidogion fod y broses ar gyfer gwneud deddfwriaeth i weithredu cytundeb ledled y DU yn fater sylweddol oherwydd efallai y bydd angen i'r broses gyfrif am ddeddfwrfeydd datganoledig sy'n prosesu a chraffu ar reoliadau i weithredu'r cytundeb.
Yn dilyn hyn, trafododd gweinidogion Adolygiad Profffidioldeb Fferm UKG (Adolygiad Batters) a Strategaeth Bwyd UKG, y ddau ar gyfer Lloegr ond sy'n cynnwys argymhellion a chamau gweithredu ag allai effeithio ar genhedloedd eraill y DU. Tynnodd Gweinidogion sylw at yr angen am weithio ar y cyd a mynegodd Defra ddiddordeb mewn dysgu gan y llywodraethau datganoledig.
Daeth y cyfarfod i ben gyda Gweinidogion yn cytuno bod deddfwriaeth i wahardd y defnydd o fawn mewn garddwriaeth yn cael ei wneud orau trwy ddull cydweithredol ac ymrwymodd Defra i gyflwyno opsiynau amserlen. Rhannodd gweinidogion Defra bryderon gweinidogion y llywodraeth datganoledig y byddai newidiadau arfaethedig i reolau fisa gwaith y DU yn effeithio ar argaeledd cneifwyr defaid a phwysleisiodd fod trafodaethau'n parhau o fewn Llywodraeth y DU.
Cytunodd y Gweinidogion i gynnal yr IMG nesaf ym mis Mawrth 2026 cyn yr etholiadau deddfwrfa sydd ar ddod yn yr Alban a Chymru. Bydd communique ynglŷn â'r cyfarfod hwn yn cael ei gyhoeddi ar wefan Llywodraeth y DU yn: Cyfathrebiadau'r Grŵp Rhyngweinidogol ar yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig (Saesneg yn unig).
