Neidio i'r prif gynnwy

Trosolwg o Ddeddf Cymwysterau Cymru 2015, ei gynnydd trwy'r Senedd a'r is-ddeddfwriaeth.

Cyhoeddwyd gyntaf:
29 Ionawr 2024
Diweddarwyd ddiwethaf:

Trosolwg

Mae Deddf Cymwysterau Cymru 2015 (‘y Ddeddf’) yn sefydlu corff newydd o’r enw Cymwysterau Cymru fel y corff rheoleiddio annibynnol sy’n gyfrifol am gydnabod cyrff dyfarnu cymwysterau penodol yng Nghymru, ac am adolygu a chymeradwyo cymwysterau nad ydynt yn raddau yng Nghymru.

Mae’r Ddeddf yn mynd i’r afael â phedwar prif wendid y system bresennol, sef:

  • nad oes yna un sefydliad penodol sy’n ymroddedig i sicrhau effeithiolrwydd cymwysterau a’r system gymwysterau;
  • nad oes unrhyw bwerau i flaenoriaethu cymwysterau er mwyn canolbwyntio ar y cymwysterau y mae angen eu rheoleiddio fwyaf;
  • nad oes unrhyw bwerau i ddewis un darparwr ar gyfer cymhwyster penodol i sicrhau bod dysgwyr ledled Cymru yn cymryd yr un cymhwyster; ac
  • nad oes digon o gapasiti i hyrwyddo’r gwaith o ddatblygu cymwysterau yn strategol o fewn y trefniadau cyfredol.

Mae’r Nodiadau Esboniadol i’r Ddeddf yn rhoi sylwebaeth fanwl ar y darpariaethau amrywiol:

Darllenwch y Ddeddf yn llawn:

Dod i rym

Daeth adrannau 1, 2(3), 55 i 57, 59 i 61 ac Atodlen 2 o’r Ddeddf i rym ar 5 Awst 2015, sef y diwrnod y cafodd y Ddeddf y Cydsyniad Brenhinol, yn unol ag adran 60(1).

Daw darpariaethau eraill y Ddeddf hon i rym ar ddiwrnod a bennir gan Weinidogion Cymru drwy orchymyn a wneir drwy offeryn statudol, yn unol ag adran 60(2).

Mae’r gorchmynion canlynol wedi eu gwneud:

Is-ddeddfwriaeth a wnaed o dan y Ddeddf

Ystyriaeth y Senedd o’r ddeddfwriaeth

Cyflwynwyd y Bil ar 1 Rhagfyr 2014 gan Huw Lewis AC, a oedd yn Weinidog Addysg a Sgiliau ar y pryd. Cafodd ei basio gan Senedd Cymru (Cynulliad Cenedlaethol Cymru bryd hynny) ar 16 Mehefin 2015.

Mwy o wybodaeth am y Bil a gofnod o hynt y Bil trwy'r Senedd (Cynulliad Cenedlaethol Cymru ar y pryd) ar senedd.cymru.

Mae'r Memorandwm Esboniadol a luniwyd gan Lywodraeth Cymru (fel y cafodd ei ddiwygio ar ôl Cyfnod 2):

Cafodd y Ddeddf y Cydsyniad Brenhinol ar 5 Awst 2015.