Cyfarfod y Bwrdd Llywodraeth Cymru: 13 Mawrth 2026

• Andrew Goodall (Cadeirydd) 
• Carys Williams 
• Aled Edwards 
• Mike Usher 
• Judith Paget 
• Emma Williams 
• Sioned Evans 
• Tracey Burke 
• Nicola Williams 
• David Richards 
• Dean Medcraft 
• Nicola Edwards 
• Hyrwyddwr Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol 
• Cynrychiolydd Ochr yr Undebau Llafur (TUS) 
• Zakhyia Begum 

Yn mynychu

• Glyn Jones 
• John Morris 
• Rae Cornish 
• Pennaeth y Cynllun Gwella Asesiadau o'r Effaith ar Gydraddoldeb 
• Rachel Garside-Jones 

Ymddiheuriadau

• Emma Williams 
• Jacqueline Totterdell 

Ysgrifenyddiaeth

• Swyddfa'r Ysgrifennydd Parhaol 

1.1 Croesawodd y Cadeirydd bawb i'r cyfarfod, gan nodi'r ymddiheuriadau a oedd wedi dod i law. Ni chafwyd unrhyw ddatganiadau gwrthdaro buddiannau.

1.2 Cafodd cofnodion 30 Ionawr eu cymeradwyo yn amodol ar fân ddiwygiad. Nododd y Cadeirydd y byddai'r Bwrdd nawr yn cael diweddariad ysgrifenedig ar fega-ddigwyddiadau, ac y byddai swyddogion yn gallu dod yn ôl at y Bwrdd pe bai angen sicrwydd pellach.

1.3 Croesawodd y Cadeirydd Nicola Edwards i'w chyfarfod cyntaf o'r Bwrdd fel yr Hyrwyddwr Cydraddoldeb, Amrywiaeth a Chynhwysiant newydd.

1.4 Nododd y Cadeirydd mai dyma'r cyfarfod olaf i garfan bresennol y Bwrdd Cysgodol, gan ddiolch iddynt am eu cyfraniadau gwerthfawr i waith y Bwrdd. Diolchodd Zakhyia Begum, Cyd-gadeirydd y Bwrdd Cysgodol, i aelodau'r Bwrdd am eu cefnogaeth.

1.5 Nododd y Cadeirydd effaith y digwyddiadau byd-eang presennol ar yr economi a chymdeithas yng Nghymru.

1.6 Cyfeiriodd y Cadeirydd at y ffaith bod tuedd y sefyllfa ariannol ar ddiwedd y flwyddyn yn iachach na'r disgwyl, gyda photensial i ychwanegu at gronfeydd wrth gefn a darparu hyblygrwydd ar gyfer trosglwyddo'r llywodraeth.

1.7 Nododd y Cadeirydd Ddatganiad Gwanwyn Llywodraeth y DU a'r cyllid ychwanegol a bennwyd ar gyfer Cymru.

1.8 Nododd y Cadeirydd y sefyllfa derfynol o ran cyflawni yn erbyn y Rhaglen Lywodraethu. Nododd y Cadeirydd hefyd fod y rhaglen ddeddfwriaethol wedi'i chyflawni'n llawn, gan gynnwys deddfwriaeth breifat ychwanegol a gyflwynwyd gan aelodau.

1.9 Dywedodd y Cadeirydd fod trafodaethau ar fynediad cyn yr etholiad ym mis Mai yn parhau.

1.10 Nododd y Cadeirydd wythnos ddiweddar CaruUndebau, gan gydnabod y sylfaeni cadarn sy'n deillio o weithio mewn partneriaeth gymdeithasol o fewn y sefydliad.

1.11 Rhoddodd y Cadeirydd ddiweddariad i'r Bwrdd ar ei gyfarfod diweddar gyda'r Ysgrifennydd Cabinet newydd.

1.12 Rhoddodd y Cadeirydd ddiweddariad i'r Bwrdd am y camau a gymerir i liniaru effaith y materion diweddar sydd wedi codi ynghylch gweinyddu Cynllun Pensiwn y Gwasanaeth Sifil.

2.1 Croesawodd y Cadeirydd Glyn Jones a John Morris i'r cyfarfod a'u gwahodd i roi diweddariad i'r Bwrdd ar Strategaeth Data fewnol y sefydliad. Roedd y diweddariad yn trafod y gwaith i wella'r defnydd o ddata ar draws y sefydliad, gan dynnu sylw at
gyflawniadau, heriau, a sawl maes arfaethedig ar gyfer gweithredu gwelliannau pellach. Tynnwyd sylw at bwysigrwydd datblygu sgiliau craidd mewn rheoli data ar draws y sefydliad yn ogystal â'r manteision cynhyrchiant a fyddai’n deillio o welliannau yn y defnydd o ddata.

2.2 Mynegodd Carys Williams ei phryderon, gan ddweud bod y ffenestr i weithredu yn gyfyngedig, yn enwedig o ystyried bygythiadau sy'n dod i'r amlwg a'r angen am ddata dibynadwy i harneisio AI. Cwestiynodd Carys pa adnoddau fyddai eu hangen i sefydlu canolfan ragoriaeth ar gyfer data. Atebodd Glyn y byddai angen buddsoddiad (gan gynnwys cymorth arbenigol allanol o bosibl) ac, yn hanfodol, y capasiti mewn meysydd busnes i ymgysylltu â'r broses newid.

2.3 Adleisiodd Mike Usher bryderon y byddai buddsoddiad mewn AI yn tanberfformio oni bai ei fod yn cael ei ategu gan ddata o ansawdd da, gyda pherchnogaeth data, atebolrwydd, a threfniadau llywodraethu clir. Hefyd, mynegodd Mike bryderon fod rôl y Swyddog Diogelu Data ar hyn o bryd yn gorwedd gyda'r Pennaeth Archwilio Mewnol. Adleisiodd Dean Medcraft y pryderon hyn.

2.4 Nododd Nicola Williams yr heriau wrth ddarparu cyngor cyfreithiol ar y defnydd o ddata pan oedd y cyfrifoldeb dros gydymffurfiaeth wedi ei ddatganoli i grwpiau; roedd yr heriau'n cael ei dwysáu wrth ddefnyddio AI a data ar raddfa fwy.

2.5 Pwysleisiodd David Richards yr angen am fuddsoddiad priodol yn seilwaith corfforaethol y sefydliad, ond nododd yr her yn wyneb y pwysau cystadleuol am gyllid.

2.6 Awgrymodd Andrew Slade fod dechrau tymor newydd y Senedd yn cynnig cyfle i ailosod, gan nodi'r cysylltiadau rhwng mynediad at ddata o ansawdd uchel ac effeithiolrwydd ac arloesedd gwasanaethau. Cytunodd Judith Paget.

2.7 Dywedodd Sioned Evans fod buddsoddi mewn gwella ansawdd data yn cael ei leoli o fewn yr achos busnes ehangach i drawsnewid gwasanaethau corfforaethol, ac ar yr un pryd roedd yn cydnabod bod rhai materion (er enghraifft, capasiti tîm a chapasiti cydymffurfio gwasgaredig) y tu allan i gwmpas systemau corfforaethol.

2.8 Darparodd Zakhyia Begum farn y Bwrdd Cysgodol. Roedd y Bwrdd Cysgodol yn cefnogi adeiladu cymhwysedd rheoli data sylfaenol ar draws rolau (nid arbenigwyr yn unig), er mwyn lleihau pwyntiau unigol o fethiant a chryfhau atebolrwydd. Cytunodd Tracey Burke, gan dynnu sylw at yr angen am sgiliau craidd mewn cytundeb data ar draws y sefydliad.

2.9 Awgrymodd Hyrwyddwr Cenedlaethau'r Dyfodol fod Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol yn cael ei ystyried gan randdeiliaid fel rhesymeg i fuddsoddi mewn gallu hirdymor, gan gynnwys sylfeini data.

2.10 Diolchodd y Cadeirydd i bawb am eu sylwadau, gan grynhoi'r trafodaethau. Nododd y Bwrdd y cyflawniadau cadarnhaol hyd yma, ond cydnabu'r aelodau y cyfyngiadau capasiti a seilwaith parhaus mewn perthynas â thrawsnewid Llywodraeth Cymru yn sefydliad sy'n cael ei yrru gan ddata. Mae'r Bwrdd yn cydnabod y manteision cynhyrchiant ac effeithlonrwydd sy'n deillio o welliannau yn y defnydd o ddata.

3.1 Ystyriodd y Bwrdd gasgliadau adolygiad blynyddol 2025.

3.2 Nododd y Cadeirydd mai prif rôl y Bwrdd yw cefnogi arweinyddiaeth gorfforaethol a'r Ysgrifennydd Parhaol fel Prif Swyddog Cyfrifyddu, er bod yr amgylchedd gwleidyddol yn dylanwadu ar drefniadau'r Bwrdd.

3.3 Awgrymodd Carys Williams y dylid mapio'n gliriach sut mae gwaith y Bwrdd a'i is-bwyllgorau yn cysylltu â gwaith ExCo a'i is-bwyllgorau i wella effeithiolrwydd y Bwrdd ac i helpu awduron papurau i ddeall y llwybr a'r disgwyliadau cywir.

3.4 Awgrymodd Zakhyia Begum y dylid gwneud gwaith y Bwrdd yn fwy gweladwy ymysg staff er mwyn dangos sut mae'r sefydliad yn cael ei reoli ar lefel gorfforaethol.

3.5 Atgoffodd Mike Usher aelodau'r Bwrdd y gallant gomisiynu'r Pwyllgor Archwilio a Sicrwydd Risg i ymchwilio'n fanwl i bynciau penodol ac adrodd yn ôl.

3.6 Awgrymodd Nicola Williams y dylid dod â safbwyntiau allanol i mewn o bryd i'w gilydd i feincnodi perfformiad y Bwrdd.

3.7 Awgrymodd cynrychiolydd y TUS y dylid ystyried sut mae partneriaeth gymdeithasol yn cael ei hadlewyrchu o fewn strwythurau llywodraethu y tu hwnt i bresenoldeb/cynrychiolaeth mewn cyfarfodydd.

4.1 Gwahoddodd y Cadeirydd Judith Paget a Phennaeth y Cynllun Gwella Asesiadau o'r Effaith ar Gydraddoldeb i roi diweddariad ar hynt y Cynllun Gweithredu Adran 23. Nodwyd y trefniadau gweithio cadarnhaol ac adeiladol sydd ar waith gyda'r Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol. Mae strwythurau llywodraethu a goruchwylio prosiect hefyd ar waith, ac mae'r cyflawniadau ar gyfer y cam cychwynnol wedi'u gwireddu.

4.2 Cydnabuwyd bod y canllawiau presennol ar yr Asesiad Effaith Integredig yn hir ac yn gymhleth; cadarnhaodd Rae Cornish fod gwaith ar y gweill i'w symleiddio ond ar yr un pryd cadw eu huniondeb.

4.3 Nododd Zakhyia Begum sylwadau'r Bwrdd Cysgodol ar bwysigrwydd cynnal asesiadau effaith yn gynnar yn y cylch datblygu polisi.

5.1 Rhoddodd Judith Paget a Rachel Garside-Jones ddiweddariad. Mae'r Is-bwyllgor Paratoi ar gyfer Etholiad yn parhau i gyfarfod bob pythefnos. Mae un risg goch wedi'i nodi mewn perthynas â chapasiti o fewn Timau Biliau.

5.2 Nododd Judith faint y gwaith ymgysylltu â thimau sy'n digwydd ar draws y sefydliad. Amlinellodd Rachel Garside-Jones gynlluniau ar gyfer paratoi sesiynau briffio gweinidogol ar y diwrnod cyntaf, a rhaglen ymsefydlu ar gyfer gweinidogion newydd. Mae rhaglen ymsefydlu ar gyfer cynghorwyr arbennig wedi'i chynllunio, a darperir rhaglen ymsefydlu/hyfforddiant wedi'i hadnewyddu ar gyfer staff swyddfeydd preifat.

6.1 Rhoddodd Dean Medcraft ddiweddariad ar y sefyllfa gyllid yn ystod y flwyddyn fel yr oedd ar 31 Ionawr.

6.2 Nododd y Bwrdd y sefyllfa, gan gydnabod y posibilrwydd y gallai pwysau ymddangos cyn diwedd y flwyddyn ariannol.

7.1 Diolchodd y Cadeirydd i bawb am eu cyfraniadau, gan ddod â'r cyfarfod i ben.