Neidio i'r prif gynnwys

Sut rydym yn bwriadu newid cofrestru gwartheg ac adrodd symud.

Cyhoeddwyd gyntaf:
4 Chwefror 2026
Diweddarwyd ddiwethaf:

Beth sy’n newid?

Bwriedir symud y broses cofrestru gwartheg a chofnodi symudiadau yng Nghymru oddi wrth Wasanaeth Symud Gwartheg Prydain (BCMS) a'r System Olrhain Gwartheg (CTS) i EIDCymru. 

EIDCymru yw'r system adnabod da byw yng Nghymru sydd eisoes yn rheoli cofnodi symudiadau defaid, geifr a cheirw. Y bwriad yw creu system Gymreig ar gyfer cofrestru pob math o dda byw a chofnodi symudiadau. 

Mae'r newid hwn wedi'i gynllunio ar gyfer Mehefin 2027. 

Beth mae hyn yn ei olygu i geidwaid gwartheg?

Am y tro, does dim byd yn newid. 

Dylech barhau i: 

  • gofrestru genedigaethau gwartheg 
  • rhoi gwybod am symudiadau gwartheg 
  • rhoi gwybod am farwolaethau gwartheg 

trwy BCMS, yn union fel rydych chi'n ei wneud ar hyn o bryd. 

Pan fydd y newid yn digwydd yn y dyfodol: 

  • bydd ceidwaid gwartheg yng Nghymru yn rhoi gwybod am gofrestriadau a symudiadau gwartheg drwy EIDCymru yn hytrach na BCMS neu CTS Ar-lein 
  • bydd cymorth ac arweiniad ar gael 
  • byddwch yn cael gwybodaeth glir am yr hyn y mae angen i chi ei wneud 

Ni fydd disgwyl i neb newid systemau heb rybudd. 

Pryd alla’ i gofrestru ar gyfer cyfrif gwartheg EIDCymru?

Ers 1 Gorffennaf 2026, mae pob ceidwad gwartheg yng Nghymru wedi gallu creu cyfrif gwartheg ar EIDCymru i weld statws BVD ei fuches, yn ogystal â statws BVD gwartheg neu fuchesi eraill. I greu cyfrif, ewch i gwefan EIDCymru a dewiswch y deilsen Gwasanaeth Gwartheg.

I gofrestru: 

  • cliciwch ar y botwm Cofrestru
  • nodwch eich manylion. Cliciwch Cofrestru
  • gwiriwch eich e-bost am neges wirio. Dim ond am 72 awr y bydd modd ei ddefnyddio
  • creu cyfrinair newydd. Cliciwch Cyflwyno
  • dewiswch gyfrif ceidwad newydd. Cliciwch Parhau
  • yma, rhaid i chi nodi eich prif CPH, eich cyfeirnod cwsmer RPW, a dewis eich iaith. Cliciwch Cyflwyno i gwblhau'r broses

Pryd mae angen i mi ddechrau defnyddio EIDCymru ar gyfer gwartheg?

Mae'r broses o drosglwyddo i EIDCymru yn datblygu'n dda. Mae holl wybodaeth Cymru am statws BVD buchesi ac anifeiliaid bellach ar gael ar EIDCymru. Mae'r rhan fwyaf o ladd-dai Cymru eisoes yn cofnodi symudiadau a marwolaethau defaid, geifr a gwartheg yn uniongyrchol ar EIDCymru, a disgwylir i farchnadoedd da byw Cymru gwblhau'r broses o drosglwyddo erbyn dechrau 2027.

Yn dilyn trafodaethau â ffermwyr, cynrychiolwyr y diwydiant a rhanddeiliaid eraill, rydym wedi addasu'r amserlen er mwyn osgoi'r cyfnod lloia prysur yn y gwanwyn a rhoi mwy o amser i geidwaid baratoi:

Erbyn 1 Chwefror 2027: Dylai pob ceidwad gwartheg yng Nghymru fod wedi cofrestru gydag EIDCymru ac wedi sefydlu ei gyfrif gwartheg ar wahân.

O 7 Mehefin 2027: Defnyddiwch EIDCymru i gofnodi genedigaethau, symudiadau a marwolaethau gwartheg.

Tan hynny, parhewch i gofnodi genedigaethau, symudiadau a marwolaethau gwartheg drwy BCMS fel arfer.

A fydd angen i mi ddysgu sgiliau newydd?

Mae EIDCymru eisoes yn cael ei ddefnyddio gan lawer o ffermwyr yng Nghymru ar gyfer cofnodi symudiadau defaid, geifr a cheirw. 

Bydd canllawiau a chymorth ar gael i helpu ceidwaid gwartheg, gan gynnwys: 

  • canllawiau ar-lein 
  • cyfarwyddiadau camwrthgam 
  • cymorth i'r rhai sydd ei angen 

Beth am fy nghofnodion gwartheg?

Bydd eich cofnodion gwartheg yn parhau i gael eu rheoli'n ddiogel ac yn briodol. 

Mae eich data gwartheg wedi cael ei drosglwyddo i EIDCymru er mwyn cysylltu’r data â statws BVD eich buches a/neu eich gwartheg. Gallwch weld y data hwn drwy eich cyfrif gwartheg EIDCymru.

Beth os nad ydw i'n defnyddio'r rhyngrwyd?

Bydd cymorth ffôn yn parhau i fod ar gael. 

Ni fydd yn ofynnol i chi reoli cofnodion gwartheg ar-lein heb gymorth. 

Beth ddylwn i ei wneud nawr?

Am y tro, dylai ceidwaid gwartheg yng Nghymru: 

  • cofrestrwch ar gyfer cyfrif gwartheg EIDCymru
  • barhau i ddefnyddio BCMS fel arfer 
  • cadw'ch CPH a'ch manylion cyswllt yn gyfredol gydag EIDCymru, BCMS a RPW Ar-lein 
  • cadwch lygad am ddiweddariadau swyddogol gan Lywodraeth Cymru ac EIDCymru 

Bydd cadw'ch manylion cyswllt yn gyfredol yn helpu i sicrhau eich bod yn derbyn y wybodaeth ddiweddaraf. 

Ble alla' i gael rhagor o wybodaeth?

Gallwch wneud y canlynol: 

  • cysylltu ag EIDCymru os oes gennych gwestiynau 
  • gwirio LLYW.CYMRU am ddiweddariadau swyddogol 
  • parhau i ddefnyddio BCMS nes i ni ddweud wrthych fel arall 

Byddwn yn rhoi gwybod ichi am unrhyw newidiadau

Bydd y dudalen hon yn cael ei diweddaru wrth i fwy o fanylion gael eu cadarnhau. 

Bydd ceidwaid yn cael arweiniad clir, digon o rybudd, a chefnogaeth cyn unrhyw newid.