Neidio i'r prif gynnwy

Gwybodaeth am blant ar orchmynion gofal ac mewn lleoliadau, mabwysiadau o ofal a niferoedd y plant a phobl ifanc syddy yn gadael gofal ar gyfer Ebrill 2020 i Fawrth 2021.

Mae ‘Plant sy'n Derbyn Gofal’ yn cyfeirio at blant sy’n derbyn gofal gan awdurdodau lleol yng Nghymru.

Ystyr 'plentyn' yw unrhyw un o dan 18 oed. Mae adran 74 o Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) yn nodi bod plentyn sy’n derbyn gofal gan awdurdod lleol yn blentyn sydd yn ei ofal, neu sy’n cael ei letya, am gyfnod parhaus o fwy na 24 awr, gan yr awdurdod wrth arfer unrhyw swyddogaethau sy’n swyddogaethau gwasanaethau cymdeithasol, ac eithrio swyddogaethau o dan adran 15, Rhan 4, neu adran 109, 114 neu 115.

Mae data yn y diweddariad blynyddol hwn yn cwmpasu cyfnod y pandemig coronafeirws (COVID-19). Er na allwn bennu union effaith y pandemig, credir ei fod yn weladwy yn y data drwy lai o blant yn dechrau derbyn gofal, cyfran uwch o blant angen gofal oherwydd straen neu gamweithrediad teuluol, llai o symudiadau lleoliad, llai o blant yn gadael gofal a newidiadau yn llety pobl ifanc sy'n gadael gofal.

Hefyd, cyflwynwyd newidiadau polisi sy'n canolbwyntio'n bennaf ar leihau nifer y plant sydd angen gofal ledled Cymru yn 2019-20. Mae awdurdodau lleol wedi gosod cynlluniau ar waith i leihau'n ddiogel nifer y plant y mae angen gofal arnynt, gan gynnwys targedau ar gyfer 2019-20, 2020-21 a 2021-22, ac maent yn cael eu monitro gan swyddogion polisi Llywodraeth Cymru.

Ar 31 Mawrth 2021

Image
Siart yn dangos nifer y plant sy'n derbyn gofal ar 31 Mawrth 2003 i 2021. Tra bod nifer y plant sy’n derbyn gofal wedi cynyddu pob blwyddyn yn y blynyddoedd diwethaf, mae graddfa'r cynnydd wedi bod yn llai.
  • Roedd 7,263 o blant yn derbyn gofal(a) ar 31 Mawrth 2021, sef cynnydd o 113 (2%) o blant o gymharu â’r flwyddyn flaenorol. Mae hyn yn cyfateb i gyfradd o 115.3 o bob 10,000 o’r boblogaeth sydd o dan 18 mlwydd oed, o gymharu â chyfradd o 113.5 yn 2019-20. Tra bod nifer y plant sy’n derbyn gofal wedi cynyddu pob blwyddyn yn y blynyddoedd diwethaf, mae graddfa'r cynnydd wedi bod yn llai.
  • Roedd 6,215 (86%) o blant yn derbyn gofal dan orchymyn gofal. Roedd y rhan fwyaf o’r rhain yn derbyn gofal dan orchmynion gofal llawn; yn hytrach na gorchmynion gofal dros dro.
  • Roedd 5,072 (70%) o blant wedi’u lleoli mewn lleoliad gofal maeth, gostyngiad graddol yn y gyfran yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Roedd bron i draean (32%) o’r plant mewn gofal maeth mewn lleoliadau gyda pherthynas neu ffrindiau; cynnydd cyson o 23% ar 31 Mawrth 2017.

(a) Yn eithrio plant sy’n derbyn gofal ar gyfer seibiannau byr yn unig.

Ebrill 2020 i Fawrth 2021

  • Dechreuodd 1,747 o blant dderbyn gofal(b), gostyngiad o 228 (12%) o blant o gymharu â’r flwyddyn flaenorol. Mae nifer y plant sy’n dechrau derbyn gofal wedi gostwng pob blwyddyn ers 2016-17; mae hyn wedi bod yn fwy amlwg o 2019-20 ymlaen.
  • Roedd 59% o’r plant a ddechreuodd dderbyn gofal yn ystod y flwyddyn yn cael gofal a chymorth i ddechrau oherwydd cam-drin neu esgeuluso, gostyngiad o gymharu â thua 65% yn y blynyddoedd diwethaf. Cynyddodd cyfran y plant sy'n derbyn gofal a chymorth oherwydd teulu o dan straen difrifol neu gamweithrediad i 30% (o tua 23% yn y blynyddoedd diwethaf).
  • Cafodd 7% o blant sy'n derbyn gofal ar 31 Mawrth 2021 dri lleoliad neu fwy yn ystod y flwyddyn, y gyfran isaf a welwyd ers dechrau casglu data yn 2002-03.
  • Gadawodd 1,657 o blant ofal(c), gostyngiad o 14 (1%) o blant o gymharu â’r flwyddyn flaenorol. Roedd nifer y plant sy’n gadael gofal wedi bod yn gostwng ond mae wedi bod yn eithaf sefydlog ers 2018-19.
  • Bu bron i hanner (48%) o’r plant a adawodd ofal yn ystod y flwyddyn ddychwelyd adref i fyw gyda rhieni, perthnasau neu bersonau eraill â chyfrifoldeb rhiant. Gwelwyd cyfran debyg dros y pedair blynedd diwethaf ond mae hyn yn gyfran is nag a welwyd cyn 2017-18.
  • Cafodd 266 o blant eu mabwysiadu o ofal, gostyngiad o 32 (11%) o gymharu â’r flwyddyn flaenorol.

(b) Os oedd gan blentyn fwy nag un cyfnod gofal, dim ond y cyfnod cyntaf sy'n cael ei gyfrif.
(c) Os oedd gan blentyn fwy nag un cyfnod gofal, dim ond y cyfnod olaf sy'n cael ei gyfrif. Yn eithrio plant a fu farw neu le'r oedd awdurdod lleol arall yn y DU wedi dod yn gyfrifol am y gofal.

Nodiadau

Ceir gwybodaeth bellach, yn cynnwys dadansoddiadau ar lefel awdurdod lleol, ar StatsCymru. Mae rhai ffigurau ar gyfer blynyddoedd blaenorol wedi'u diwygio.

Adroddiadau

Saesneg yn unig

Plant sy'n derbyn gofal gan awdurdodau lleol, Ebrill 2020 i Fawrth 2021 (ystadegau arbrofol) , Saesneg yn unig, math o ffeil: PDF, maint ffeil: 1 MB

PDF
1 MB
Os mae arnoch chi angen fersiwn o’r ddogfen hon mewn fformat mwy hygyrch, e-bostiwch digidol@llyw.cymru. Cofiwch ddweud wrthym y math o fformat sydd ei angen arnoch chi. Byddai’n help mawr i ni os gallech chi ddweud wrthym ba fath o dechnoleg gynorthwyol rydych yn ei defnyddio hefyd.

Data

Setiau data ac adnoddau rhyngweithiol

Cyswllt

Llinell Ymholiadau Cyffredinol

Rhif ffôn: 0300 025 5050

Rydym yn croesawu galwadau a gohebiaeth yn Gymraeg.

Cyfryngau

Rhif ffôn: 0300 025 8099

Rydym yn croesawu galwadau yn Gymraeg.