Rheoliadau Deddf Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2017 (Diwygio Atodlen 5) 2026

Os ydych chi’n defnyddio’r cynllun hwn i ddyfarnu cymhorthdal, rhaid ichi roi gwybod i’r Uned Rheoli Cymorthdaliadau – e-bost: rheolicymorthdaliadau@llyw.cymru.

Cymru

Rheoliadau Deddf Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2017 (Diwygio Atodlen 5) 2026

Deddf Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2017 a Rheoliadau Deddf Treth Trafodiadau Tir a Gwrthweithio Osgoi Trethi Datganoledig (Cymru) 2017 (Diwygiadau i Atodlen 5) 2026.

Amcan polisi'r rheoliadau yw helpu i gymell rhagor o bobl i gofrestru â Chynllun Lesio Cymru a helpu i ddarparu tai i awdurdodau lleol Cymru, i'w defnyddio fel llety rhent fforddiadwy, a hynny yn rhan o'r gwaith o fynd i'r afael ag effaith digartrefedd a defnyddio llety dros dro.

Mae'r cynllun cymorthdaliadau hwn yn cael ei sefydlu i ganiatáu ad-dalu elfen cyfraddau preswyl uwch y Dreth Trafodiadau Tir pan fydd unigolyn/landlord preifat yn prynu annedd ac yna'n ei lesio i awdurdod lleol yng Nghymru. Mae'r ad-daliad wedi'i gynllunio i sicrhau bod lesoedd a roddir i awdurdodau lleol o dan Gynllun Lesio Cymru yn gymwys ar gyfer yr ad-daliad.

Llywodraeth Cymru

Y sector tai preifat – Rhent preifat

• Gweithgarwch eiddo tirol
• Gweithgarwch llety a gwasanaethau bwyd

13 Chwefror 2026 tan 31 Mawrth 2031.

Mae uchafswm y gyllideb ar gyfer gwerth y cynllun wedi'i bennu yn £15 miliwn er mwyn sicrhau hyblygrwydd gweithredu os defnyddir yr ad-daliad yn fwy na'r hyn a amcangyfrifwyd.

Mesurau treth (credyd treth, neu eithriad treth/toll).

Bydd landlord unigol/preifat yn gallu hawlio ad-daliad o elfen cyfraddau preswyl uwch y Dreth Trafodiadau Tir os bodlonir yr amodau a ganlyn:

1. Mae'r annedd yn cael ei phrynu ar ôl i'r rheolau newydd ddod i rym ond cyn 31 Mawrth 2031. 
2. Nid yw'r gydnabyddiaeth a roddir am unrhyw annedd ar les i'r awdurdod lleol yn fwy na £400,000. 
3. Mae'r trethdalwr, o fewn 18 mis i ddyddiad prynu'r annedd (a fydd yn cael ei lesio i'r awdurdod lleol), yn rhoi les o'r annedd i awdurdod lleol.
4. Rhoddir y les am gyfnod o 5 mlynedd o leiaf ond heb fod yn fwy nag 20 mlynedd, ac nid yw'r rhent o dan y les yn fwy na'r lwfans tai lleol sy'n gymwys i'r annedd ar les i'r awdurdod lleol.
5. O fewn 12 mis i'r les gael ei rhoi i awdurdod lleol, mae'r trethdalwr yn gwneud hawliad i Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) am ad-daliad o'r elfen cyfraddau preswyl uwch.

Mae'r ad-daliad hefyd yn cynnwys amod sy'n ei gwneud yn ofynnol i'r trethdalwr ad-dalu'r ad-daliad yn llawn os, ar unrhyw adeg yn ystod 5 mlynedd gyntaf y les, y caiff ei therfynu cyn 5 mlynedd ers y dyddiad y'i rhoddwyd (er enghraifft, gan y trethdalwr gwreiddiol sy'n arfer cymal terfynu Cynllun Lesio Cymru).

Darparu ad-daliad o elfen cyfraddau preswyl uwch y Dreth Trafodiadau Tir pan fo unigolyn/landlord preifat, sy'n agored i elfen cyfraddau preswyl uwch y Dreth Trafodiadau Tir, yn prynu annedd ac yna'n ei lesio i awdurdod lleol yng Nghymru. Mae'r ad-daliad wedi'i gynllunio i sicrhau bod lesoedd a roddir i awdurdodau lleol o dan Gynllun Lesio Cymru yn gymwys ar gyfer yr ad-daliad. Byddai prif gyfraddau preswyl y Dreth Trafodiadau Tir yn parhau i fod yn gymwys i'r trafodiad.

Mae'r gydnabyddiaeth a roddir am annedd wedi'i chapio ar £400,000. Ar gyfer trafodiad o £400,000, cyfanswm y dreth trafodiadau tir ar y cyfraddau preswyl uwch yw £29,950, sy'n cynnwys elfen prif gyfraddau preswyl o £10,500.  Felly, uchafswm ad-daliad elfen cyfraddau preswyl uwch y Dreth Trafodiadau Tir fesul eiddo a brynir fydd £19,450, yn seiliedig ar y cyfraddau a'r bandiau Treth Trafodiadau Tir cyfredol : Y cyfraddau a'r bandiau trethi ar gyfer y Dreth Trafodiadau Tir.

Er nad oes terfyn ar nifer yr anheddau y gall unigolyn neu landlord preifat wneud cais i'w lesio i awdurdod lleol yng Nghymru drwy Gynllun Lesio Cymru, mae uchafswm gwerth y dyfarniad cymhorthdal (yn hytrach na gwerth y cynllun cymhorthdal) y caiff landlord unigol neu breifat ei gronni dros gyfnod o dair blynedd ariannol o dan y cynllun hwn wedi'i bennu yn £1 miliwn.

I gael rhagor o wybodaeth ynghylch gwneud cais am gymorth o dan y cynllun hwn, cysylltwch â: StrategaethTrethi.CysylltiadauRhynglywodraethol@llyw.cymru 

I gael rhagor o wybodaeth am sut mae'r cynllun hwn yn cydymffurfio â Deddf Rheoli Cymorthdaliadau 2022, cysylltwch ag: